دارچين و عسل را با هم بخوريد
H Salati
Islamic Republic Of Iran
دارچين و عسل را با هم بخوريد مخلوط عسل و دارچين درمان کننده بسياري از بيماري ها در زمان قديم و حال مي باشد. امروزه دانشمندان بر اين عقيده هستند که عسل با وجودي که شيرين است، اما اگر در مقدار معين مصرف شود حتي براي بيماران ديابتي هم مضر نمي باشد. مجله معروفي در کانادا به نام Weekly World تعداد 95 نوع بيماري که توسط عسل و دارچين درمان شده اند را نام برده است. در اين مقاله با عسل و دارچين، درمان کننده بسياري از بيماري ها آشنا مي شويم. ورم مفاصل - يک قسمت عسل را در 2 قسمت آب گرم حل کرده و به آن 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين بيافزاييد. خمير حاصله را روي محل درد به آرامي بماليد. درد بعد از 15 دقيقه از بين خواهد رفت. - همچنين بيماران دچار ورم مفاصل مي توانند، 1 فنجان آب داغ را با 2 قاشق عسل و 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين مخلوط کرده و بنوشند. اين عمل را هر روز بايد انجام دهند تا بيماري شان معالجه شود. - مطالعات انجام شده روي اين بيماران نشان داده است که، اگر اين بيماران قبل از صبحانه مخلوط 1 قاشق غذاخوري عسل با 4/1 قاشق چاي خوري پودر دارچين را ميل کنند، درد آنها بعد از 1 ماه از بين خواهد رفت. بيماران مورد مطالعه نمي توانستد راه بروند اما بعد از استفاده از اين روش، توانستند به راحتي شروع به راه رفتن بدون درد کنند. جلوگيري از ريزش مو - قبل از حمام کردن، 1 قاشق غذاخوري عسل به همراه با 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين مخلوط کرده و روي سر خود بماليد و 5-15 دقيقه صبر کنيد و سپس موهاي خود را بشوئيد. عفونت مثانه - 2 قاشق غذاخوري عسل به همراه با 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين را در 1 ليوان آب گرم حل کرده و آن را بنوشيد. اين روش باعث مي شود که ميکروب هاي مثانه را از بين برود. درد دندان - 5 قاشق چايخوري عسل به همراه با 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين مخلوط کرده و خمير حاصله را روي دندان خراب بماليد. اين عمل را 3 بار در روز انجام دهيد تا دندان خراب و دردناک درمان شود. کلسترول - 2 قاشق غذاخوري عسل به همراه با 3 قاشق چاي خوري پودر دارچين را در مقداري برابر 2 ليوان چاي حل کرده و آن را بنوشيد. بدين وسيله بعد از 2 ساعت کلسترول خون به اندازه 10درصد پايين مي آيد. - تحقيقات اخير نشان داده است که مصرف عسل خالص در درمان بيماران مبتلا به کلسترول بسيار مفيد است. - به مدت 3 روز از مخلوط 1 قاشق غذاخوري عسل گرم با 4/1 قاشق چايخوري پودر دارچين استفاده کنيد. اين روش براي درمان سرفه مزمن، سرماخوردگي و سينوزيت به کار مي رود. - مردان 2 قاشق غذاخوري عسل را قبل از خواب ميل کنند تا اين مشکل برطرف شود. - زنان مي توانند از پودر دارچين براي باردار شدن استفاده کنند. - زنان نابارور مقداري پودر دارچين را با 2/1قاشق چاي خوري عسل مخلوط کرده و آن را به طور مرتب در روز روي لثه يا دهان خود قرار دهند. اين کار باعث مي شود که مخلوط حاصل از طريق بزاق وارد بدن شود. - در مريلند (شهري در آمريکا) براي مدت 14 سال هيچ نوزادي متولد نمي شد. تا اينکه زنان و مردان شروع به خوردن عسل و دارچين کردند و بعد از مدت کوتاهي زنان باردار شدند. معده درد - مخلوط عسل و پودر دارچين ، درمان کننده درد معده، زخم معده و نفخ مي باشد. بيماري قلبي - خمير عسل و پودر دارچين را تهيه کنيد و آن را بر روي نان به جاي مربا قرار دهيد. اين روش را به طور مرتب به عنوان صبحانه ميل کنيد. - اين روش باعث پايين آوردن کلسترول، کاهش ضربان قلب، به راحتي نفس کشيدن، بهتر شدن جريان خون و جلوگيري از بيماري قلبي مي شود. بهبود سيستم ايمني - استفاده روزانه از عسل و دارچين باعث حفاظت بدن از باکتري و ويروس مي شود. - عسل، محتوي مقدار زيادي ويتامين و آهن مي باشد و بدن را مقاوم مي کند. - استفاده روزانه از عسل، باعث عملکرد بهتر گلبول هاي سفيد خون مي شود و درنتيجه بهتر با ويروس ها و باکتري هاي وارد شده به بدن مي جنگد. سوء هاضمه - قبل از هر وعده غذا، پودر دارچين را روي 2 قاشق غذاخوري عسل بريزيد. اين کار باعث مي شود که اسيد معده ترشح شود و غذاي وارده به معده را هضم کند و از سوء هاضمه جلوگيري کند. آنفلوآنزا - عسل محتوي مواد مفيد طبيعي است و به اين ترتيب از آنفلوآنزا و سرماخوردگي جلوگيري مي کند. افزايش طول عمر - نوشيدن چاي با عسل و پودر دارچين از بين برنده پيري زودرس مي شود. - 4 قاشق غذاخوري عسل و 1 قاشق پودر دارچين را در 3 فنجان آب حل کرده و بجوشانيد و مانند چاي ميل کنيد. 4-3 بار در روز به مقدار 4/1 فنجان بنوشيد تا پوستي لطيف و نرم داشته باشيد. - 3 قاشق غذاخوري عسل با 1 قاشق غذاخوري پودر دارچين مخلوط کرده و قبل از خواب، روي تاول بگذاريد و صبح مخلوط ماليده شده بر روي تاول را با آب گرم بشوييد. اگر اين کار را به مدت 2 هفته هر روز انجام دهيد، تاول را از ريشه از بين خواهيد برد. عفونت پوستي - تمام عفونت هاي پوستي و اگزما با استفاده از عسل و پودر دارچين درمان مي شوند. کاهش وزن - 1 فنجان آب،عسل و پودر دارچين را هر روز و قبل از صبحانه با معده خالي بنوشيد. - اگر مخلوط گفته شده را هر روز بنوشيد، از تجمع چربي در بدن جلوگيري کرده و باعث کاهش وزن مي گردد. - عسل و دارچين، درمان کننده سرطان هاي معده و استخوان شناخته شده است. - براي 1 ماه و 3 بار در روز، 1 قاشق غذاخوري عسل با 1 قاشق چاي خوري پودر دارچين را براي جلوگيري از سرطان مصرف کنيد. - مطالعات اخير نشان دهنده اين است که شکر عسل نه تنها مضر نيست، بلکه بسيار مفيد مي باشد. - مقدار مساوي از عسل و دارچين جلوي گرسنگي را مي گيرد. - 2/1 قاشق غذاخوري عسل در 1 ليوان آب و مقدار کمي پودر دارچين، باعث مي شود که سرزنده تر و داراي انرژي بيشتر باشيد. تنفس بد - صبح ها 1 قاشق چاي خوري عسل و دارچين را با آب گرم مخلوط کرده و بنوشيد. اين روش باعث راحت نفس کشيدن مي شود. کم شنوايي - مصرف مقدار مساوي، عسل و دارچين باعث بهبود شنوايي مي شود. اين مطالب خواص بسيار کمي از دو ماده غذايي طبيعي، عسل و دارچين بود. با توجه به اينکه اين دو غذاي طبيعي در سرتاسر دنيا يافت مي شود، پس بهتر است از آنها استفاده کنيم تا سلامتي خود را تضمين نماييم

سرماخوردگي
ناباروري

تاول
سرطان
گرسنگي
![]()
انواع چربی ها و منابع غذایی آنها
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آیا تا به حال فكر كرده اید كه چرا چربی ها را به دو قسمت تقسیم بندی می كنند؟ آیا می دانید چرا یكی از چربی ها برای بدن خوب است و دیگری بد؟ اصلاً چرا نام غیر اشباع و اشباع را بر چربی ها گذاشته اند؟ چربی اشباع و غیر اشباع چیست؟ چربی ها دو نوع هستند: اشباع و غیر اشباع. هر دوی این چربی ها به ازای هر یک گرم، 9 كالری انرژی تولید می کنند. ولی اثرات این دو بر روی كلسترول خون متفاوت می باشد. چربی اشباع كه جامد است، در غذاهای حیوانی و غذاهای فن آوری شده و روغن بعضی از مواد گیاهی از قبیل: روغن خرما، روغن نارگیل و كره كاكائو یافت می شود. این چربی باعث افزایش كلسترول بد می شود و كلسترول وارد خون می گردد. چربی غیر اشباع در روغن زیتون، گردو، آجیل، غذاهای دریایی و تخم مرغ یافت می شود. این چربی برعكس چربی اشباع، باعث كاهش تری گلیسیرید ها (اسیدهای چرب) و افزایش كلسترول خوب و كاهش كلسترول بد می گردد و به این طریق كلسترول وارد كبد می شود. چربی های اشباع در دمای معمولی جامد، ولی چربی های غیر اشباع در دمای معمولی مایع هستند. چربی غیر اشباع برای ساخت سلول های مغز، سلامت قلب و نیز برای اعصاب چشم خوب می باشد. در حدود 20 سال پیش، محققان یكی از انواع چربی های غیر اشباع را یافتند و آن را " امگا 3 " نامیدند و چون این چربی در بدن ساخته نمی شود، به همین خاطر یكی از چربی های ضروری برای بدن است. امگا 3 موجب كاهش چربی و فشار خون می شود و جلوی ضربان نامنظم قلب را می گیرد. امگا 3 در تن ماهی، ماهی ساردین ، ماهی سالمون و تخم مرغ و.... می باشد. می دانید كه چرا چربی غیر اشباع مفید برای سلامت است؟ این نوع چربی افسردگی و آلزایمر و سرطان سینه را دور می كند، جلوی تنگی تنفس را می گیرد، عوارض خونی در دیابتی ها را كم كرده، باعث تقویت سیستم ایمنی می شود و با بیماری ها می جنگد. گذشته از این، جلوی ضربات تشنج را گرفته و باعث سلامت قلب ، عصب و عضله می شود. اگر كودك شما فعالیت زیادی دارد به طوری كه شما را عاصی كرده است ، هیچ نگران نباشید و به او یكی از منابع چربی غیر اشباع را بدهید. اگر این چربی را به زنانی كه زودتر از موقع زایمان می کنند بدهیم، از كمبود وزن بچه جلوگیری کرده و همین طور موجب افزایش رشد مغز بچه می شود. شاید به همین علت باشد كه در زمان های گذشته به زنان یك كاسه پر از روغن می دادند. چربی غیر اشباع در چه غذاهایی یافت می شود؟ این نوع چربی در دانه سویا، گردو، ماهی، تخم مرغ، بادام زمینی، گندم، روغن زیتون و گوجه فرنگی می باشد. متخصصان تغذیه می گویند كه اگر می خواهید سالم و همیشه با وزن ایده ال باشید، یكی از انواع چربی های غیر اشباع را مصرف كنید. برای گیاه خواران و جوانان و ورزشكاران، مصرف چربی های غیر اشباع ضروری است. گیاهخواران برای تأمین ویتامین های مورد نیازشان و ورزشكاران برای افزایش عضلات و جوانان برای رشد، به تخم مرغ نیاز دارند. مركز سلامت آمریكا پیشنهاد كرده است كه برای سالم زیستن باید 200 گرم در هفته ماهی بخورید. به طور كلی باید بدانید كه هر نوع چربی، چه اشباع و چه غیر اشباع، در صورتی كه زیاد مصرف شود مضر است. در خوردن چربی ها زیاده روی نكنید و مراقب چاق شدن و بیماری های حاصله از آن باشید.انواع چربی ها و منابع غذایی آنها

![]()
آموزش گام به گام و کامل مرجع شنا
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام شنا بهترين سرگرمي مؤمن شنا کردن است . ( پيامبر اکرم (ص) ) به فرزندان خود شناکردن و تيراندازي بياموزيد. ( پيامبر اکرم ) ) با توجه به قرار داشتن در فصل تابستان و ضرورت و اهميت ياددگيري شنا و سفارش آن در دين مبين اسلام از اين پس قصد داريم تا در روزهاي زوج آموزش شنا را به همراه تصاوير و نکات مهم مربوط به اين ورزش مفرح را تقديم حضورتان کنيم. توضيح اينکه در اين مجموعه آموزشي تاريخچه و مقدمات آموزش شنا و انواع آن به همراه ساير نکات لازمه ارائه مي گردد. اميد است با مطالعه و بکارگيري آنها قدمي در فراگيري اين ورزش براي شما عزيزان برداشته باشيم . تاريخچه شواهد باستان شناسي نشان مي دهند كه قدمت شنا و شنا كردن به 2500 سال قبل از ميلاد در تمدن مصر و بعد از آن در تمدن هاي آشور و يونان و روم باستان باز مي گردد. آنچه از گذشته آموزش شنا مي دانيم بر اساس يافته هايي است كه از « حروف تصويري » هيروگليف مصريان به دست آورده ايم. يوناني هاي باستان و رومي ها شنا را جزو برنامه هاي مهم آموزش نظامي خود قرار داده بودند ، و مانند الفبا يكي از مواد درسي در آموزش مردان بوده است. شنا در شرق به قرن اول قبل از ميلاد باز مي گردد. ژاپن جايي است كه شواهد و مداركي از مسابقات شنا در آن وجود دارد. در قرن هفدهم به دستور رسمي حكومتي شنا به صورت اجباري در مدارس تدريس مي شد . مسابقات سازمان يافته شنا در قرن 19 ميلادي قبل از ورود ژاپن به دنياي غرب شكل گرفت. از قرار معلوم مردم ساحل نشين اقيانوس آرام، به كودكان هنگامي كه به راه مي افتادند يا حتي پيش تر شنا مي آموختند. نشانه هايي از مسابقات گاه و بي گاه ميان مردم يونان باستان وجود دارد و همچنين يكي از بوكسورهاي معروف يونان شنا را به عنوان تمرين در برنامه ورزشي خود گنجانيده بود. رومي ها اولين استخرهاي شنا را بنا كردند و گفته مي شود كه در قرن اول پيش از ميلاد « گي يس مي سي ينس » Gaiusmaecenas اولين استخر آب گرم را ساخت. برخي عدم تمايل اروپائيان به شنا را در قرون وسطي ترس از گسترش و سرايت عفونت و بيماري هاي مسري مي دانند از طرفي شواهدي وجود دارد كه نشان مي دهد در سواحل بريتانياي كبير در اواخر قرن 17 ميلادي از شنا در آب به عنوان وسيله اي براي درمان استفاده مي شود. البته تا پيش از قرن نوزدهم شنا به عنوان تفريح و ورزش در ميان مردم جايگاهي پيدا نكرد. زماني كه نخستين سازمان شنا در سال 1837 تأسيس شد در پايتخت بريتانيا يعني لندن ، 6 استخر سر پوشيده وجود داشت كه مجهز به تخته شيرجه بودند. در سال 1846 اولين مسابقه شنا در مسافت 440 يارد در استراليا بر پا شد كه بعد از آن هر ساله نيز به اجرا در آمد. باشگاه شناي « متروپوليتين » Metropolitan لندن در سال 1869 تأسيس شد كه بعدها به انجمن شناي غير حرفه اي تغيير نام پيدا كردكه در واقع هيئت رئيسه شناي غير حرفه اي بريتانيا بود. فدراسيون هاي ملي شنا در چندين كشور اروپايي در سال 1882 تا 1889 شكل گرفتند. بخش اول : اصول نظري شنا شنا : شناي مسافت swimming : distance swimming آموزش و تمرين براي نخستين بار برنامه هاي آموزشي شنا در قرن نوزدهم در بريتانياي كبير هم به منظور ورزش و هم در جهت گسترش نجات غريقي مورد استفاده قرار گرفتند. در ديگر نقاط اروپا نيز به تدريج از اين برنامه استفاده شد. در سال 1916 در كشور ايالات متحده آموزش شنا براي حرفه نجات غريقي تحت حمايت سازمان صليب سرخ آمريكا به اجرا در آمد. تمريناتي كه توسط شاخه هاي مختلف نيروهاي مسلح در طي جنگ هاي اول و دوم جهاني انجام گرفت ، در پيشرفت ورزش شنا تأثير به سزايي داشت. برپايي دوره هاي آموزش شنا كه تا حد آموزش به كودكان و خردسالان گسترش مي يافت توسط سازمان هاي اجتماعي،مدارس باز شد. تمرينات ابتدايي و ساده كه صرفاً در آن به شنا كردن تا حد ممكن تأكيد مي شد جاي خود را به تمرينات با فاصله و مكرر دادند. تمريني با فاصله متشكل از يك سري حركات شنا در مسافت هاي مساوي با وقت هاي استراحت برنامه ريزي شده . در تمرينات با فاصله آرام كه به منظور بالابردن ميزان استقامت شناگران است، زمان استراحت بيشتر از زمان شنا است. در تمرينات با فاصله سريع كه براي بالابردن سرعت شناگر مورد استفاده قرار مي گيرند به شناگر اجازه مي دهند كه بعد از شنا در زمان استراحت به وضعيت عادي تنفس و ضربان قلب خود باز گردد. پافشاري زياد بر برگزاري مسابقات بين المللي منجر به ساخته شدن استخرهاي 50 متري شد. ديگر امكاناتي كه باعث پيشرفت شنا هم در تمرين و هم در عرصه نمايش گرديدند شامل آب روهاي موج گير ، خطوط نشان دهنده است كه براي جلوگيري از بي نظمي در جريان مسابقه فراهم شد. از ديگر امكانات دوربين هاي جديد براي مطالعه و بررسي حركات در زير آب ، ساعت هاي بزرگ كه براي شناگران قابل مشاهده بودند و بالاخره ابزار الكتريكي زمان بندي است. بدين ترتيب از سال 1972 تمام ركوردها تا صدم ثانيه ثبت گرديده اند.

شنا : شناي رقابتي
swimming : competitive swimming

شناي رقابتي با ورود به المپيك در سال 1896 در عرصه بين المللي داراي اهميت و موجوديت شد. مسابقات المپيك ابتدا تنها به مردان اختصاص داشت اما بعدها در سال 1912 مسابقات زنان نيز در اين رقابت ها جاي گرفت. قبل از تأسيس فينا( FINA ) بازي هاي المپيك ، شامل تعدادي از مسابقات غير متداول بودند. براي مثال در سال 1900 زماني كه مسابقات شنا در رودخانه «سن» Seine در فرانسه برگزار مي شد رقابت كنندگان بايد از تيرهاي چوبي خاصي بالا مي رفتند و زير صفي از قايق ها در آب شنا مي كردند.
پس از اينكه فينا تأسيس شد برخي از اين مسابقات عجيب برچيده شدند. تحت مقررات فينا هم در بازي هاي المپيك و هم در ديگر مسابقات ، طول مسابقات به تدريج با سيستم متر اندازه گيري مي شد. و در سال 1969 سيستم اندازه گيري يارد براي ركوردها منسوخ شد.
انواع حركت هاي شنا به شناي آزاد ، كرال سينه، كرال پشت ، قورباغه ، پروانه دسته بندي شدند.
تمام اين حركات در مسابقات انفرادي چندگانه به اجرا در آمدند.
تاريخچه شنا در ايران
تاريخچه شنا به عنوان يك ورزش ، در ايران ، بسيار كوتاه است و به طور كلي هم اين رشته از ورزش به نسبت ديگر رشته ها در كشور ما چندان پيشرفتي حاصل نكرده است. در حالي كه به جهت موقعيت جغرافيايي ايران كه در شمال و جنوب كشور به دريا متصل است و هم به جهت تأكيدات مذهبي، مي بايستي اين ورزش را مورد توجه قرار مي دادند.
در قديم ، مكان هايي شبيه استخر سرپوشيده در حمام ها مي ساختند ، به نام چال حوض.
اين چال حوض ها ، كه حداكثر از 10 متر تجاوز نمي كرد، براي شنا كردن و آب بازي بود.
در اطراف چال حوض ها، سكوهايي به ارتفاع 2 يا 3 متر وجود داشت كه از بالاي آن به درون آب مي پريدند و عملياتي مانند پشتك و وارو انجام مي دادند.
روشنايي چال حوض ها از سوراخ كوچكي كه در سقف بود، تأمين مي شد. در اين گونه آبگيرهاي غير بهداشتي ، هيچ گونه مقرراتي وجود نداشت و هر كس مي توانست قبل از استحمام يا پس از آن وارد چال حوض شود و به آب بازي و شنا ( كه به معناي واقعي هم شنا نبود) بپردازد. تا سال 1314 در سراسر ايران حتي يك استخر شنا هم نبود و فقط در اردوگاه نظامي اقدسيه تهران يك استخر براي آموزش شنا به دانشجويان دانشكده افسري ساخته بودند.
در سال 1314 ، استخر ديگري در باغ فردوس شميران احداث شد كه به وزارت فرهنگ تعلق داشت. نخستين استخري كه براي استفاده ورزشكاران و تعليم اصول جديد شنا به آنها به وجود آمد، در سال 1314در منظريه تهران بود كه يك مربي ورزش خارجي به نام « گيبسون » بر آن نظارت مي كرد. پايه هاي ورزش شناي نوين در ايران از همان استخر منظريه گذاشته شد.
در حال حاضر ، استخرهاي خصوصي ، آزاد يا دولتي بسياري در تهران و شهرهاي مختلف ايران هست و نوجوانان و جوانان ، به ويژه در فصل تابستان ، استقبال زيادي از ورزش شنا مي كنند.
مشخصات استخر
استخر، محل خصوصي است براي شنا ، شيرجه ، و واترپولو كه در اندازه هاي مختلف ساخته مي شود. ولي ، استخرهايي كه در آنها مسابقات رسمي را برگزار مي كنند بايد داراي مشخصاتي معين باشد. اين مشخصات از طرف فدراسيون بين المللي شناي آماتور ، كه آن را فينا ( FINA ) مي خوانند به شرح زير تعيين شده است:
طول : 50 متر ؛ عرض: حداقل 21 متر
عمق : حداقل 80/ 1 متر
تعداد خطوط : 8 خط ( عرض هر خط 5/ 2 متر)
در استخرهايي كه ركوردگيري مي كنند، دماي آب بايد 22 تا 24 درجه سانتي گراد باشد.
لباس شنا
لباس مخصوص شنا يك شلوار كوتاه و چسبيده به بدن است كه بايد وزن آن بسيار كم باشد و آب را در خود نگاه ندارد. طبق مقررات بين المللي ، شلوار شنا هنگام مسابقات بين المللي و ركوردگيري ، بايد از پارچه اي به رنگ تيره و به صورت يك تكه باشد.
در حال حاضر لباس شناگران را از پوست كوسه ها درست مي كنند كه كل بدن را مي پوشاند.
انواع شنا

ورزش شنا را به صورت هاي گوناگون انجام مي دهند. بعضي از انواع شناها عبارتند از :
شناي استقامت : پيمودن مسافت هاي طولاني در آب به كمك انواع شناها را، شناي استقامت مي گويند. اين نوع شنا به طور معمول در آب هاي آزاد صورت مي گيرد. اما ، در استخر هم مي توان شناي استقامت كرد.
شناي زير آبي : از انواع شناهاست كه به منظور نجات غريق و يا يافتن چيزي در زير آب مورد استفاده قرار مي گيرد. در شناي زير آبي به طور معمول از شناي قورباغه يا شناي پهلو استفاده مي كنند.
مهمترين نوع شناها عبارتند از: شناي كرال ، شناي قورباغه ، شناي پروانه .
شيرجه
شيرجه از رشته هاي مهم و زيباي ورزش است. به طور كلي ، شيرجه يا از سكو انجام مي شود يا از تخته فنري.
واترپولو
واترپولو از انواع بازي هاي آبي است كه در استخر بين دو تيم برگزار مي شود. بازيكنان هر تيم بايد كوشش كنند، توپي را با شنا و پاس دادن به يكديگر پيش ببرند و آن را وارد دروازه حريف كنند.
نجات غريق
يك سلسله كارهايي را كه بايد به شيوه اي فني و علمي انجام شود تا غريق از مرگ نجات يابد، نجات غريق مي گويند. براي يادگرفتن اصول نجات غريق بايد در كلاس هاي مخصوصي شركت كرد تا نشان ويژه آن را به دست آورد. عمليات نجات غريق ، شامل مراحل مختلفي همچون : گرفتن غريق از آب ، اجراي تنفس مصنوعي ... است .
طريقه تنفس صحيح
بر حسب طاقت بدني ، تمرين ، و حجم قفسه سينه تان ، شما مدت كم يا زيادي در زير آب خواهيد ماند. اما مطلب مهم اين است كه اگر شما با يك نفس عميق به زير آب برويد، و زمان نفس گيري شما را اندازه گيري كنند، مدت آن خيلي كمتر از موقعي خواهد بود كه در حدود يك دقيقه و يا بيشتر در خارج از آب به طور مرتب چند نفس عميق و طولاني بكشيد، و سپس به زير آب برويد. پس توصيه مي كنيم ، براي اينكه بتوانيد مدتي را زير آب بمانيد، در خارج از آب چند بار پشت سر هم ( پي در پي ) نفس عميق بكشيد، و بالاخره بعد از يك تنفس عميق و طولاني به زير آب برويد.
شايد شما قبل از رفتن به زير آب ، در اثر نفس هاي پي در پي احساس گيجي بكنيد، از اين بابت ناراحت نشويد، زيرا علت اين امر ازدياد اكسيژن در خون شماست ، كه به طور طبيعي بعد از چند ثانيه ماندن در زير آب رفع مي گردد. شما قطعاً در اولين تمرين نمي توانيد بيش از 30 ثانيه در زير آب بمانيد، ولي دراثر تمرينات متوالي ، حداكثر نفس گيري شما به 1 الي 2 دقيقه خواهد رسيد.
شيرجه و استارت
شيرجه هاي مقدماتي

قبل از اينكه استارت آموزش داده شود و از شاگرد كارآموز خواسته شود كه به مانند شناگران ماهر استارت مسابقات را تمرين كنند لازم است كه ابتدا روش شيرجه رفتن هاي ساده را به او آموزش دهيم . در حقيقت لازم است كه ياد بگيرد به چه روش بايستي با آب برخورد نمايد ، بيشتر افراد در اولين تجربه شيرجه خود كمي وحشت دارند ولي پس از چند بار تمرين به روش صحيح اين دلهره از بين مي رود.
امروزه مراحل مختلف شيرجه را تقسيم بندي كرده اند و شاگرد از مرحله نشسته در كنار استخر شيرجه رفتن را شروع نموده و بالاخره پس از تمرينات لازم با حالت دورخيزوار نيز شيرجه مي رود .
به طور معمولي افرادي كه داراي قابليت هاي جسماني متعادل هستند در يك يا دو جلسه كه به استخر مي روند مي توانند شيرجه هاي مقدماتي را فرا بگيرند.
مراحل مختلف آموزش شيرجه را شرح مي دهيم.
شيرجه از حالت زانو زده در كنار استخر
1- در اين شيرجه شناگر در لبه استخر با يك پا زانو مي زند . دست ها طوري قرار مي گيرد كه گوش ها به بازوها مي چسبد ، اين نكته بسيار مهم است زيرا اگر گوش ها به بازوها نچسبد يا سر بالا قرار بگيرد باعث برخورد صورت به آب مي شود وي ا اينكه سر داخل دست ها فرو مي افتد كه باعث مي شود شخص بيشتر به زير آب فرو رود. بنابراين اين گفته ها بايد رعايت گردد ، انگشتان شصت دست در يكديگر قلاب شده و دست بطور كامل كشيده رو به جلو مي باشد . پنجه پا، لبه استخر را به طور قلاب وار مي گيرد تا اينك شناگر سر نخورد .
2- در اين مرحله با كشيده بدن به جلو ( به طرف آب ) قصد ورود به آب را مي كند، و بالا تنه را به همان حالت حفظ مي نمايد و با فشار پنجه پا به لبه استخر بدن به فاصله دورتر پرتاب شده و با زاويه مناسب ( حدود 45 درجه ) به داخل آب وارد مي شود .
نكته مهم در اين مرحله اينست كه پس از جدا شدن بدن از لبه استخر هر دو پا به حالت كشيده و به هم چسبيده قرار گيرد به طوري كه بدن در هوا به حالت يك چوب كشيده باشد . پس از اينكه تمام بدن او داخل آب فرو رفت فوري سر و سينه را كه در حالت فرو رفتن به عمق آب مي باشند تغيير مسير داده و به طرف بالا بگيرد. اين كار باعث مي شود كه سرعت اوليه ائي كه بدن را به طرف جلو مي برد بدن و سرو سينه را به طرف سطح آب بكشد و سر از آب خارج گردد.

در واقع بدن مسيري قوسي شكل را طي مي نمايد . در تمام مسيري كه ذكر شد بدن حالت كشيده دارد و عضلات بدن در حالت انقباض عمومي مي باشند . نكته مهمي كه بايستي رعايت شود اينست كه ، زانوها در آخرين لحظه ( در روي هوا) خم نباشد . پاها به طور كامل كشيده و به هم چسبيده باشد و فاصله ائي بين آنها نباشد ، بسياري از شناگران سر را خيلي زود از بين دست ها بيرون مي كشند كه اين كار صحيح نيست و باعث برخورد صورت به آب مي شود . قرار داشتن سر داخل دستها تا آخرين لحظه بايستي ادامه يابد ( به خصوص در مراحل اوليه آموزش ).
بعد از فراگيري شناگر با يان روش شيرجه مرحله ي بعدي شروع مي شود.

مسير قوسي شكل بعد از شيرجه جهت كشيدن سر و سينه به طرف سطح آب
شيرجه از حالت ايستاده با زانوهاي خميده
1- در اين مرحله شناگر در لبه استخر طوري مي ايستد كه پنجه پاهايش لبه استخر را مي گيرد ، زانوها به مانند شكل زير خم شده ولي به هم چسبيده مي باشد. دست ها در كنار بدن و بازوها در يك محور دايره اي مي باشند .

2- در لحظه سقوط با فشاري كه به لبه استخر وارد مي سازد پاها را به بالا پرتاب مي نمايد در اين حالت پاها به هم چسبيده و به حالت كشيده مي باشند و فقط كمي از ران خميده است پرتاب پاها به بالا از پشت كمك مي نمايد كه سر و سينه به طرف آب خم شود.

3- در اين مرحله بدن به حالت كشيده در يك امتداد قرار گرفته و قصد ورود به آب را دارد البته زاويه ورودي بدن به آب براي شيرجه هاي مقدماتي بهتر است همان زاويه 45 درجه رعايت گردد.

تمرين هاي آموزشي
1- براي اينكه پاي كار آموزش شناگر از هم باز نشود و هنگام ورود به آب پاها در امتداد بدن و حالت كشيده باشد ، حلقه اي را گرفته در ابتدا از مچ پا شروع مي كنيم و از كارآموز مي خواهيم كه بيشتر قسمت هاي بدن را به سمت جلو بكشد به حدي كه مي خواهد سقوط كند بعد از او مي خواهيم كه شيرجه بزند ، كم كم به دور زانو برده مي شود ، كارآموز شناگر سعي مي كند در هنگام ورود تكرار و تمرين حلقه كم كم به دور زانو برده مي شود ، كارآموز شناگر سعي مي كند در هنگام ورود به آب پا را به سمت بالا پرتاب كند. بنابراين شناگر ورود خوبي را در آب خواهد داشت.
2- شيرجه ي يك پا
1- در اين حالت شناگر مبتدي كنار استخر طوري مي ايستد كه يك پا لبه استخر مي باشد و پاي ديگر در عقب قرار دارد. بدن از كمر خم شده ، سر داخل دست ها طوري قرار مي گيرد كه گوش ها به بازوها مي چسبد. زانوي پاي جلو قفل و بي حركت مي باشد.

2- در لحظه سقوط با فشاري كه به لبه استخر وارد مي سازد پاي عقب را به بالا پرتاب مي نمايد و به سمت آب دولا شده و در موقع ورود به آب پاها به هم چسبيده و به حالت كشيده مي باشند .

مراحل مختلف شيرجه ايستاده از جلو از روي تخته ي شيرجه با ارتفاع 1 متر از آب
Spring board تمام توضيحات وضعيت بدن در هنگام شيرجه در قسمتهاي گذشته گفته شد، فقط روش صحيح روي تخته شنا بازي كردن مهم است. چون تخته شنا حالت ارتجاعي دارد، لذا فراگيري آب بسيار مهم مي باشد.

استارت
شروع و آغاز حركت در شناها را كه مي تواند پرش از سكوي استخر يا از داخل لبه استخر باشد استارت ناميده مي شود. در سه شناي اصلي پروانه ، قورباغه ، كرال سينه استارت از روي سكو در لبه استخر صورت گرفته و براي شناي كرال پشت ، استارت از داخل آب و با گرفتن لبه استخر يا ميله تعبيه شده براي اينكار انجام مي شود .
استارتي كه در گذشته مورد استفاده شناگران قرار مي گرفت با استارتي كه امروزه بكار مي رود تفاوت دارد. تكنيك استارت از روي سكو كه در قديم انجام مي شد بسيار ساده تر بود و آن بدين شكل انجام مي شد كه شناگر بر روي سكو مي رفت پاها را به اندازه عرض شانه باز مي نمود و با پنجه پا لبه سكو را گرفت و بدنش را از كمر به جلو خم مي نمود و سر را طوري به بالا نگه مي داشت كه روبرو را نگاه مي كرد ، سپس زانوها را خم كرده و به محض شنيدن صداي شروع با آوردن دست ها به جلو و باز كردن مفاصل زانوها خود را به جلو پرتاب مي نمود .
با مطالعه و بررسي حركت هاي مختلف اندام ها كم كم مربي ها موجه شدند كه روش هاي ديگر نيز وجود دارد كه مي تواند در پرتاب كردن شناگر به فاصله دورتر مؤثر واقع شود.
امروزه استارت از روي سكو به دو صورت انجام مي شود يكي استارتي كه با گردش دست حول محور مفصل شانه بودن ( چرخش دست ها ) و ديگري استارتي است كه شناگر خم شده و با دست لبه سكو استارت را مي گيرد. هر دو نوع اين استارت ها مورد استفاده شناگران و قهرمانان قرار مي گيرد. در آموزش استارت بايستي توجه داشت كه پس از شنيدن ( بجاي خود) شناگر به لبه جلوي سكو آمده و با پنجه پا لبه سكو را بگيرد در هر دو نوع استارت ذكر شده اين نكته بايستي رعايت شود ، حتي در شيرجه هاي ساده زير اين كار از سر خوردن شيرجه رونده جلوگيري به عمل مي آورد . اين نكته در واقع بايستي در همان ابتداي آموزش پرش در آب آموزش داده شود . شناگر بداند پنجه هاي پا حالت گيرندگي دارد.
مشخصات سكوي استارت
به ازاي هر خط استخر شنا سكوي استارت با مشخصات زير ساخته مي شود .
بر اساس قوانين فيفا ( فدراسيون جهاني شنا ) بلندي هر سكو از سطح آب بايستي بين 50 تا 75 سانتي متر باشد و سطح روي سكو حداقل 50×50 سانتي متر و از مواد غير لغزنده ساخته شود . حداكثر شيب سطح روي سكو نبايستي از 10 درجه نسبت به سطح افق تجاوز نمايد . در هر چهار ضلع طرفين سكو بايستي شماره سكو نوشته شده قابل رويت باشد .

نتيجه گيري در استارت به طريقه چرخش دست ها و گرفتن لبه ي استخر
در سال 1967 هانوئر در تحقيقي كه راجع به مقايسه دو نوع استارت انجام داد . به اين نتيجه رسيد كه در استارت به روش گرفته لبه استخر ، شناگر زودتر از سكوي استارت كنده شده و رودتر هم وارد آب مي شود ولي فاصله طي شده با اندازه فاصله طي شده در استارت به روش چرخش دست ها نيست. رفرد در سال 1971 براي مقايسه اين دو نوع استارت يك شناگر زن و 8 شناگر مرد انتخاب نمود و در 3 مورد زير تحقيقاتي انجام داد.
1- زمان جدا شدن از سكو
2- زمان پرواز
3- زمان طي كردن فاصله 60/ 3 سانتي متري به اين نتيجه رسيد كه هر دو استارت در زمان پرواز برابرند ولي در دو مورد ديگر نتيجه اي عكس نتيجه ي هانوئر بدست آورد . يكي از علل برتري استارت به طريقه گرفتن لبه استخر زود جدا شدن از سكو به محض شنيدن صداي گلوله استارت مي باشد.
درجه حرارت آب وهوا
مدت توقف در آب وابسته به مقدار درجه حرارت آب و هوا بستگي دارد . برنامه ي آموزشي هنگامي مي تواند موفقيت آميز باشد كه كارآموزان در آب احساس آرامش نمايند . مثلاً سرد بودن آب باعث لرزش كارآموزان شناگر شده و اين امر به نوبه ي خود در بازده ي كلاس اثر منفي خواهد داشت . در ضمن كودكان و نوجوانان از نظر تطبيق و هماهنگي گردش خون نسبت به بزرگسالان با اشكالاتي مواجه هستند . درجه ي حرارت آب براي بزرگسالان بايد 27- 25 درجه و براي كودكان 30-28 درجه باشد . بنابراين تعليم شنا براي مبتديان در استخر سرپوشيده مناسب تر از استخر رو باز است ، براي توفيق بيشتر در مراحل آموزشي لازم است به محض اينكه مبتديان احساس سرما و لرزش و عدم علاقه مندي از خود نشان دادند به سرعت كلاس را تعطيل كنند .
1- غوطه وري

كار آموز شناگر بايد بياموزد كه خود را مطمئن و متناسب در آب متعادل كرده و با اراده خود را به زير آب كشيده و جهات مختلف را تشخيص دهد .
او بايد زماني كه در آب غوطه ور است چشم هايش را باز نگهدارد . در ابتدا كار آموز به محض اينكه سرش را از آب بيرون آورد چشم هايش را تند تند دست مي كشد اين عمل نشان دهنده ترس زياد است . با صبر و حوصله و تحمل زياد مي توان اين ترس را از كار آموز گرفت . در نتيجه كارآموز بايد ياد بگيرد كه چشم هاي خود را در مدت طولاتي تري در آب باز نگاهدارد و يا بهتر خود را در آب به حالت غوطه وري در آورد . بدين ترتيب كار آموز شناگر تجربه هاي لازم را براي پيشرفت در مراحل بعدي پيدا خواهد كرد .
نكته : در هنگام فرو رفتن ساده در آب سر بايد به تدريج زير آب فرو رود .
صورت بايد روي آب قرار گيرد و عمل بازدم ( نفس را خالي كردن ) در زير آب صورت گيرد .
2- پرش در آب
براي كسب اطمينان بيشتر ، پرش در آب نقش مهمي را ايفاء مي نمايد به خصوص اگر اين پرش با غوطه وري همراه باشد . پرش در آب اگر با غوطه وري همراه باشد ، جسارت كارآموز شناگر را زياد مي كند و به او اعتماد به نفس خواهد داد . كارآموز شناگر روي لبه ي استخر مي نشيند و داخل آب مي پرد . بعد با حالت زانو جمع به داخل آب مي پرد بايد به كار آموز شناگر آموزش داد كه پس از يك پرش در آب چگونه مي تواند بدن خود را به حالت غوطه وري در آب در آورد .
3- تنفس
در شنا تنفس يكنواخت و ارادي از اهميت فوق العاده اي برخوردار است . تنفس و يا به طور كلي عمل دم و بازدم با ريتم حركات شنا بايد هماهنگ باشد ، زيرا در غير اين صورت مانعي در اجراي حركات شنا به وجودمي آيد . پس كارآموز شناگر بايد بياموزد كه چطور در آب به طور صحيح تنفس نمايد .
با توجه به اينكه ورزش شنا احتياج به استقامت زياد دارد ، بنابراين بايد خوب به اين امر توجه شود . به كارآموز بايد گفت كه اگر نفس را در سينه حبس كند و خيلي آرام زانوها را به طرف شكم جمع كند و پاها را آرام از كف استخر جدا سازد ، در اين صورت حالت شناوري پيدا مي كند . يعني به محض اينكه به زير آب برود بلافاصله كم كم به سطح آب مي آيد و حالت شناور بودن خود را احساس مي كند و از اين كار لذت مي برد . ناگفته نماندكه مربي چند بار اين حركت را قبل از كار آموز انجام مي دهد .
4- سرخوردن
يكي ديگر از اصولي كه به عنوان اصل اساسي شنا مي توان محسوب كرد سرخوردن است . پس از اينكه كار آموز شناگر قادر شد خود را بدون استفاده از دست و پا در آب غوطه ور نمايد مي توان سرخوردن را به او آموزش داد . پس از اجراي حركات مناسب در آب قبل از هر چيز كارآموز شناگر بايد بياموزد كه چگونه بدن خود را به حالت افقي روي آب حفظ نمايد تا بدين وسيله بدنش را در آب متعادل نگاه دارد . با كسب تجربه كافي ، كارآموز شناگر مي آموزد كه پس از يك دم عميق بدن خود را به حالت متعادل و مناسب در آب حفظ نمايد . و از اين حالت با گذاشتن پا به ديوار استخر و وارد آوردن فشار توسط پنجه هاي پا به ديوار ، كار آموز شناگر در مسير شنا سر مي خورد .

سرخوردن بر روي آب مي تواند به چند روش انجام شود :
بهترين روش در ابتداي آموزش اينست كه مربي دست هاي شاگرد را در حالت شناوري گرفته و بكشد و بعد از كشش بلافاصله دست هاي شاگرد را رها كند تا اينكه شاگرد از سرخوردن لذت ببرد .

حالت ديگر اين است كه وقتي كارآموز شناگر به حالت شناور بر روي آب است ، مربي از كارآموز مي خواهد كه سر بخورد ، به محض سرخوردن ، مربي دستش را در كف پاهاي شاگرد گذاشته واو را به طرف جلو هل مي دهد . كار آموز از اين حركت خوشش مي آيد و مي بيندكه به راحتي بر روي آب پيش روي مي نمايد .

حالت ديگر اينست كه مربي دست هايش را زير شكم كارآموز شناگر قرار داده واو را به طرف جلو مي برد .

سرخوردن بر روي آب با فشار يك پا به ديواره استخر
براي اينكه شاگرد عمل شناوري توام با پيشروي در آب به حالت خوابيده بر روي شكم را حس نمايد ، لازم است كه با كمك گرفتن از ديواره استخر و فشار پا به ديواره اينكار را انجام دهد ، مطابق شكل زير شاگرد كنار استخر مي ايستد و در حالي كه دستهايش بالاي سرش است ، آرنجها كشيده و بازوانش به گوشهايش چسبيده اند يك پايش را به ديواره استخر مي گذارد . مايوي شناگر به ديواره چسبيده است بدن را به طرف جلو خم مي نمايد ( بدون اينكه سرش از دستانش خارج شود )

با گرفتن يك نفس عميق و با فشار به ديواره استخر توسط يك پا به طرف سطح آب سر مي خورد و در اين حالت دستها ، رانها و به طور كلي بدن كشيده است و سر هنوز در بين دستان قراردارد.

پس از تمام شدن هواي درون ششها و يا فرو افتادن پاها از حالت افقي مي ايستد . به طور معمول بيشتر شناگران موقع بلند شدن و ايستادن از حالت سرخوردن به علت اينكه سرو بالاتنه را بالا مياورند در حاليكه هنوز پاهايشان زير بدنشان قرار نگرفته است تلوتلو مي خورند بايد به آنان گفته شود موقعي كه مي خواهد بايستد وعمل سرخوردن شما تمام شده است قبل از خارج كردن سر و بالا تنه از آب اول پاها را به زير شكم جمع نموده و به كف استخر و پس از اطمينان از اينكه پاهايتان روي زمين است سر را بلند كنيد اين حركت را چند بار تكرار كنيد .

بخش دوم كرال سينه

شناي كرال سينه (Front Crawl )
كلمه كرال از فعل انگليسي To Crawl مشتق شده كه به معني خزيدن است . زيرا انسان به وسيله ي اين شنا در آب مي خزد و پيش مي رود.
كسي به درستي نمي داند كه اولين بار اين شنا در كدام كشور معمول شده است ، ولي شواهد و قوانين نشان مي دهد كه به احتمال زياد اين شنا در مصر ابداع شده است .
اما مسلم اين است كه در سال1700 در استراليا اين شنا به وسيله ي الك ويكمن معمول شد ، و سپس به آمريكا و اروپا راه يافت ، و بالاخره يكي از مهمترين بازي ها در مسابقه هاي المپيك را تشكيل داد ، و براي اولين بار يك آمريكايي به نام چارلز دانيلز به سال 1908 در رشته ي شناي بازي هاي المپيك شركت كرد و با شناي كرال مسافت 100 متر را در 60 ثانيه و سه پنجم طي كرد و برنده شد .
شناي كرال امروزه بيش از هر شناي ديگر طرفدار دارد و بيشتر شناگرها با آن آشنايي دارند . ولي متاسفانه به غير از تعداد كمي آن را به طريقه ي كاملاٌ صحيح فرا نمي گيرند . با كمي اراده ، اگر بتوانيد اين شنا را به طور كاملاٌ صحيح فرا گيريد ، بسيار مفرح و لذت بخش خواهد شد . كرال معمولا در دو قسمت كرال سينه و كرال پشت تعليم داده مي شود . كه ابتدا به شرح كرال سينه مي پردازيم .

آموزش شناي كرال سينه
كرال سينه شنايي است كه در آن ضربات منظم پاها به همراه حركت دست ها كه به تناوب از آب خارج و وارد شده و آب را به عقب ميكشند و سر ، نيم دايره اي را حول محور طولي بدن مي زند تا از سمت راست يا چپ ( كه معمولاٌ يك طرف است ) از طريق دهان هواگيري نمايد انجام مي شود .
بنابراين سه مرحله اصلي در شناي كرال سينه عبارتند از :
1- عملكرد پاها Leg Action
2- عملكرد دست ها Arm Action
3- نفس گيري Breathing

جهت آموزش شناي كرال سينه لازم است كه هر مرحله به تنهائي و به مقدار كافي آموزش و تمرين داده شود . پس از آموزش و تمرين كافي اولين مرحله ، نوبت به مرحله دوم مي رسد كه ضروري است پس از آموزش و تمرين به مرحله ي اول متصل شده و هر دو با هم تمرين شود تا شناگر هماهنگي لازم را جهت انجام هر دو مرحله كسب نمايد و سپس مرحله ي سوم آموزش داده مي شود . و پس از تمرينات مقدماتي و كافي به مرحله ي اول و دوم اضافه مي شود . تمرين ادامه مي يابد تا هماهنگي مجددي صورت گيرد و شناگر قادر به انجام هر سه مرحله با هم در يك زمان گردد.

متاسفانه مشاهده شده است كه مربيان هنوز يك مرحله را به طور كامل آموزش نداده ، وارد مرحله بعدي مي شوند . اگر چه بعضي از مربيان با آموزش مرحله به مرحله چندان موافق نيستند ولي تجربه نشان داده است براي به دست آوردن نتيجه ي بهتر و پيشرفت در امر آموزش در كلاس هاي گروهي ، آموزش مرحله به مرحله به مراتب مفيدتر است .
اين موضوع را بايد به خاطر داشته باشيد كه قبل از شروع اولين قسمت آموزش كرال سينه كه حركت پاها است ، لازم است شاگرد دو مرحله مقدماتي مهم را خوب فرا گرفته باشد .

عملكرد پا Leg Action
در شناي كرال ، حركت پا بسيار حايز اهميت است . مطلب مهم اين كه بر خلاف تصور ما حركات شديد و كند پاها توام با سرو صداي زياد كه غالبا در مبتديان ديده مي شود كوچكترين ارزشي ندارد ، بلكه حركات كوتاه و سريع پاها لازمه اين كار است .
حركات پاها از مفصل شروع مي شود كه ران را به لگن خاصره مربوط مي سازد . زانوهم حركت مي كند ، اما حركت آن كمتر از مفصل قبلي است و فقط تا آن حد صورت مي گيرد كه پاهاي شناگر از آب خارج شده و بلافاصله به آب ضربه بزند و روي اين اصل زاويه بين ساقها هيچ وقت از 30 درجه تجاوز نمي كند .

همچنين ساقها ، رانها و پاها هرگز ار هم فاصله نمي گيرند ، بلكه هميشه به هم ماليده مي شوند هنگام زدن پاها بايد توجه كنيد كه پاشنه پاها ازهم فاصله نگيرند ، كه معمولا كارآموز شناگر پاشنه پاها را از هم فاصله مي دهد . زانوها نبايد زياد بشكند ، اين عمل باعث مي شود كه پيشرفت خوبي نداشته باشيد انگشتان پاها بايد كشيده شوند .
يكي از مهمترين مواردي كه بايد در پاي كرال سينه درنظر گرفت ، اين است كه در موقع زدن پاي كرال انگشتان پا نبايد عمود بر كف استخر باشند و شكستگي نيز نبايد بيش از حد شود . به شكل زير توجه كنيد :
مثلي است معروف كه شنا را در آب ياد مي گيرند ، ولي به راستي براي صرفه جويي در وقت ، مي توان در خانه نيز مقدمات آن را فرا گرفت .
روي اين اصل توصيه مي شود در خانه و يا كنار استخر ، بي آنكه بدن خود را خيس كنيد روي كاناپه و يا ميز دراز بكشيد و روي سينه قرار بگيريد و سر را بين بازوها گرفته و پاهايتان را قريب در خارج نگه داريد ، بسيار سريع و همان طور كه قبلاٌ گفته شد به حركت پاها بپردازيد .

پس از چند جلسه تمرين ، اين بار كناره استخر را بگيريد و توي آب بي آن كه به حركت بازوها فكر كنيد سرتان را بين بازو ها قرار داده و تقريباٌ سرتان را در آب فرو ببريد و حركت پاها را تمرين كنيد و بعدها به فكر پيشروي در آب باشيد حتي مي توانيد حركت پاها را با كمك دوستانتان تمرين كنيد . بايد توجه داشته باشيد كه در موقع تمرين پا سرتان نبايد بالا باشد . چون اين عمل باعث مي شودكه پاها به پايين بروند .
تمرين هاي آموزشي پاي كرال سينه
1- نشستن روي لبه استخر و پا داخل آب همانطوري كه در شكل زير نشان داده شده است نوآموز شناگر در لبه استخر مي نشيند و دستها را به عقب تكيه مي دهد و دو پاي شناگر در داخل آب قرار داشته و پاها بطور متناوب در آب حركت مي نمايد . بايد توجه داشت كه در اين مرحله حركت پا بطور صحيح صورت گيرد و پنجه ها متمايل به داخل باشد و آب توسط سينه پا به اطراف پراكنده شود .
2- در حالي كه كارآموز شناگر لبه استخر را گرفته مبادرت به زدن پا مي كند . يادآور مي شويم كه پس از چند حركت ، پا كارآموز شناگر صورت خود را از آب بيرون آورده و نفس مي كشد و مجدداٌ تمرين خود را تكرار مي كند .
3- در شكل زير يكي از كارآموزان شناگر دستهاي كارآموز ديگري را گرفته و نفر دوم همان طوري كه در سطح آب قرار گرفته شروع به زدن پاي كرال سينه مي نمايد .
دومين مرحله ي آموزشي ، حركت دست كرال سينه
مراحل حركات دست : تعويض منظم حركت دستها در شناي كرال سينه موجب پيشروي در آب مي شود .هنگامي كه يكدست حركت كشش را در داخل آب انجام مي دهد ، در همان زمان دست ديگر درخارج از آب آماده ورود در آب مي شود . تا يك دست ، دست ديگر را لمس نكرد نبايد، از آب خارج شود . لازم است به يك موضوع خوب توجه شود و آن اينست كه چه در داخل و چه در خارج از آب هميشه آرنج بالاتر از مچ دست قرار دارد، ولي اين تكنيك جاي خودرا با روش كنوني كه مكثي در كشش دست وجود ندارد ، داد . به طوري كه دستها پشت سر هم عمل كشش زير آب را انجام مي دهند . كشش ، منتظر ورود دست ديگر به آب نمي شود و نتيجه ي بهتري را در پيشروي حاصل مي نمايد .

بهترين ميزان ورود دست به آب موقعي است كه دست زير آب نيمي از كشش زير آب را انجام داده است ، زيرا در اين حالت در هيچ لحظه دست توقف نداشته و حركتي دائمي درحال كشش خواهد داشت .
مناسبت ترين ميزان زاويه آرنج در موقع كشش زير آب بين 90 تا 100 درجه است. مربي بايد كنترل نمايد كه شاگرد شكستگي دست در داخل آب را انجام دهد، بدين ترتيب كه دست در آب وارد شده ، تقريباٌ كشيده مي شود .

كشش شروع شده و در همين حال خميده ميگردد ( حداكثر 100 درجه در خميده ترين محل ) و شروع به باز شدن نموده تا موقعي كه دوباره تقريباٌ صاف گرديده و قصد خروج از آب را مي نمايد . بايد دقت شود در موقع ورود دست در آب نبايد جلوي صورت وارد آب شود ، چون كشش كمتري در پيشروي آب دارد و همچنين در موقع ورود دست در آب آرنج و بازوي دست بايد به گوشها نزديك باشد .
ابتدا شست وارد آب مي شود ، اين عمل باعث مي گردد كه آرنج در بالا قرار گيرد . و اين كار لازمه ي كرال صحيح است . بالا آمدن آرنج ادامه مي يابد تا موقعي كه انگشتان دست نيز از آب خارج گردد.

وضعيت دستها طوري است كه انگار جسمي مانند تخم مرغ را گرفته است يا اينكه دستها دور يك بشكه مي چرخد ، سعي كنيد بازو را به سر و گوشها نزديك سازيد .

نكته ي ديگر كه هنگام حركت دست بايد به آن توجه داشت اين است كه كف دست را هنگام خارج شدن از آب بايد به خارج چرخانيده شود . اين عمل باعث تسهيل در بالا نگاهداشتن آرنج مي شود .
در اين جا نيز مي توان در خشكي به تمرين حركت دستها پرداخت و سپس در آب آن را كامل كرد .

علت بالا نيامدن آرنجها در بيشتر شاگردان ( به خصوص بزرگسالان ) اينست كه مفصل شانه آنها داراي جنبش پذيري (Flexibility) كافي نيست . بعضي ديگر از كارآموزان براي بالا آوردن و نگه داشتن آرنجها قسمتي از شانه را هم از آب خارج مي سازند كه روش درستي نيست . در اين جا نيز مي توان در خشكي به تمرين حركت دستها پرداخت و سپس در آب آن را كامل كرد.
لازم به يادآوري است كه دست كرال در سه مرحله انجام مي گيرد : اول مرحله ي كشش ، دوم مرحله فشار، سوم مرحله ي خارج از آب يعني حركت دست از هنگام خروج آب تا آوردن آن به جلو در امتداد دو شانه .

مي توان مرحله ي كشش و فشار را به صورت S خوابيده انگليسي نشان داد .
تمرينات آموزشي دست كرال سينه
1- راه رفتن و خم نمودن بالا تنه به جلو به طوري كه صورت در داخل آب قرار گيرد . حركت دستها به طور متناوب و بدون تنفس است . اين عمل در قسمت كم عمق استخر صورت مي گيرد .

تمرينات تركيبي دو نفره : در حالي كه كارآموز شناگر به روي سينه در سطح آب قرار گرفته ، كمك كننده مچ پاي او را با دو دست مي گيرد . در اين حالت كارآموز شناگر همزمان حركت دست كرال را به طور متناوب انجام مي دهد .
كارآموز شناگر و كمك كننده بايد با جديت اين عمل را انجام دهند . كارآموز شناگر در تمام مدت تمرين با گرفتن نفس عميق ودر حالي كه صورت داخل آب است ، اين عمل را انجام مي دهد . با تمرين مداوم حركت و هماهنگي دو دست به صورت خودكار در مي آيد .

سومين مرحله آموزش ، اجراي كليه ي حركات دست وپاها بدون تنفس
( هماهنگي دست و پا ) GRAWL STROKE – NON- BREATHING SIDE
در كرال هماهنگي بين حركات دست و پا اهميت بسيار دارد . در حالت كلي به ازاي يك دايره ي كامل كه دو دست مي پيمايند ، پاها 6 ضربه به آب مي زنند و قاعدتاٌ اين ريتم بايد مراعات شود . و در اين مرحله حركات دست و پاها با هم تنظيم و هماهنگي پيدا كنند . تنظيم حركات دست و پا به صورت زير انجام مي گيرد .

موقعي كه كشش دست انجام گرفت ، بنا به مقتضيات فردي ريتم حركات پا دو الي شش ضربه خواهد داشت . كشش دست در آب منجر به پيشروي بدن در آب مي شود . حركت پا و يا ضربه ي پا در آب ثبات و تكيه بدن را از نظر حفظ تعادل فراهم مي نمايد . علاوه بر آن حركت پا از فرورفتن و منحرف شدن پايين تنه در آ ب جلوگيري مي نمايد . هر بار كه يك دست از آب خارج شد پاي همان طرف عمل ضربه زدن به پايين را انجام مي دهد .
چرخش در محور طولي بدن باعث آساني به جلو راندن بدن وبالا گرفتن آرنج خواهد شد . چرخش بدن به خصوص براي شناگرانيكه مفصل شانه آنها . انعطاف پذيري كافي ندارد بسيار مفيد است

از نكات مهمي كه در مورد ورود دست به آب بايد به خاطر داشت لحظه ي ورود به آب است . يعني بدانيم موقعيت دستها نسبت به يكديگر چگونه است يا موقعي كه يك دست در حال كشش است، دست ديگر در چه مرحله اي قرار دارد ؟ بهترين ميزان ورود دست به آب موقعي است كه دست زير آب نيمي از كشش زير آب را انجام داده است . زيرا در اين حالت در هيچ لحظه دست توقف نداشته و حركت دائمي در حال كشش خواهد داشت

مرحله چهارم نفس گيري در كرال سينه BREATHING
يكي از قسمت هاي مهم شناي كرال سينه ، هواگيري است و اين مرحله همان تخليه ي هواي ذخيره شده ي ششها در آب است . كار خالي كردن هوا در آب بايد در همان مراحل اول به خوبي آموزش داده شود . اگر چه در ابتدا اينكار كمي مشكل است ، ولي پس از كمي تمرين شاگرد كم كم به طريقه ي تخليه ي هوا در آب آشنا شده و عادت مي كند .
خالي كردن هوا در آب مي تواند هم از طريق بيني و هم از راه دهان باشد . از همان ابتدا بايد به كارآموز شناگر گفته شود كه پس از پر كردن هوا در ششها سرش را به زير آب فرو ببرد و به طور پيوسته هوا را تخليه نمايد ، به طوري كه وقتي احساس كرد كم كم هواي داخل ششهايش در حال اتمام است ، در همان حال دميدن هوا به داخل آب سرش را از آب بيرون بياورد و خيلي سريع هواگيري كرده و دوباره در آب مشغول تخليه ي هوا گردد . مهم نيست كه كارآموز از كدام سمت يا جهت ( راست يا چپ ) نفس گيري كند ، بلكه مهم اين است كه عمل هواگيري يك طرفه صورت گيرد عمل دم خيلي سريع انجام مي شود و اگر عمل بازدم كمي طولاني تر باشد اشكالي نخواهد داشت .
تمرينات آموزشي هواگيري كرال سينه
1- در مر احل اولين تمرين كافيست كارآموز شناگر در قسمت كم عمق استخر در حالي كه از ناحيه كمر خم شده است ، سر را داخل آب قرار داده و هواي داخل ريه ها را خالي كند . نكته مهم اين تمرين در اين ست كه زماني كه مي خواهد سر را براي گرفتن هوا از آب خارج كند بايد اين كار را توسط گردن انجام دهد و موقع هواگيري نصف صورت داخل آب ونصف ديگر در بيرون آب باشد سعي كنيد شانه را بالا نياوريد و از آب خارج نسازيد . اين عمل در ابتدا مشكل است ، ولي به مرور زمان به طور خودكار با موفقيت انجام مي شود .

2- روش ديگر تمرين بدين شكل است كه كارآموز شناگر در قسمت كم عمق استخر با دستهايش كه به اندازه ي عرض شانه باز است ، لبه ي استخر را مي گيرد وبدن را در موقعيت شناور رو به كف استخر قرار مي دهد . براي شناور شدن بهتر بدن ، تخته شنا يا چوب پنبه اي را در ميان دو ران قرارميدهد و كاملاٌ شناور مي شود . در اين لحظه سر را به يك سمت مي چرخاند و عمل دم را انجام مي دهد اين عمل خيلي سريع انجام مي گيرد .

شناگر در آخرين لحظه ي تمام شدن هواي داخل ششهايش سر را از آب خارج مي سازد ( در حالي كه هنوز در حال دميدن هوا است ) و يكباره هوا را مي بلعد .اين عمل را چندين بار تكرار كنيد .
مرحله پنجم : هماهنگي حركات دست و تنفس
در اين مرحله كه شاگرد يا كارآموز شناگر در حال انجام حركت دستها و هواگيري توام است، مربي بايد كليه ي مراحل را زير نظر داشته و حركت دست را به خوبي كنترل نمايد : -چگونگي كشش دست در زير آب ، - ورود دست به آب ، - موقعيت مناسب چرخش سر به خارج نسبت به دستها و نكته مهمي كه بايد بدان توجه شود اين است كه شاگرد شانه ها را بالا نياورد ، عمل كشش دست در زير آب را به خوبي انجام دهد و چرخش سر به خارج كمي بيش از حد معمول باشد هوا را بايد در داخل آب تخليه نمايد و مجدداٌ هواگيري نمايد شكل زير نشان مي دهد كه شناگر از سمت راست ميل به هواگيري دارد و به محض بيرون آمدن دست راست زير آ ب اين كار را انجام مي دهد .

در قمست كم عمق استخر عمل راه رفتن و خم نمودن بالاتنه جلو به طوري است كه صورت در داخل آب قرار مي گيرد و حركت دستها به طور متناوب همراه با تنفس صورت مي گيرد .
عمل دم هنگامي صورت مي گيرد كه سر به پهلو چرخيده و عمل بازدم در داخل آب انجام مي شود توجه داشته باشيد كه سر به دو طرف نمي چرخد .

البته قبل از انجام اين كار در داخل آب لازم است اين حركت در خشكي انجام شود بدين طريق كه شناگر خم شده سر را به پهلو مي چرخاند . اگر كارآموز سمت راست راحت تر نفس مي گيرد به محض خارج شدن دست راست از آب هوا را مي بلعد و سپس صورت را رو به زمين چرخانيده و هوا را تخليه مي نمايد و مجددا سر را جهت هواگيري به پهلو مي چرخاند وقتي سر به طرف پهلو مي چرخد در مراحل اوليه بايد كارآموز شناگر سعي كند چرخش را كمي بيش از حد معمول انجام دهد به طوري كه بتواند بالا را ببيند و دهان بعدها كاملاٌ از آب خارج گردد .
گردش بايد در ناحيه ي سر وگردن بيشتر باشد و تا حدي كه دهان از آب خارج شود . اينكه هواگيري از چپ يا از راست صورت گيرد اهميت ندارد آنچه براي يك كارآموز شناگر لازم است تاكيد شود اين است كه فقط از يك طرف به ميل خويش هواگيري نمايد و هميشه از همان طرف بدن را چرخش بدهد.

شكل صفحه قبل نشان مي دهد كه شناگر از طرف چپ ميل به هواگيري دارد و به محض بيرون آمدن دست چپ اين كار را انجام مي دهد .
مرحله ي ششم : هماهنگي حركات دست و پا وتنفس
تمرين حركت هواگيري در خشكي و درآب بايستي آنقدر تكرار شود كه شاگرد به راحتي اينكار را انجام دهد در غير اين صورت در مرحله ي بعدي كه مي خواهد حركات دست و پا را كه قبلا فرا گرفته با هواگيري توام نمايد با اشكال مواجه مي شود . ايجادهماهنگي بين هواگيري و حركات دست و پا مستلزم تمرين زياد درهر يك از قسمت هاي گفته شده است .

دركرال هماهنگي بين حركات دست ، پا و تنفس اهميت بسيار دارد . در حالت كلي به ازاي يك دايره ي كامل كه دو دست مي پيمايند پاها 6 ضربه به آب مي زند و بايد اين ريتم مراعات شود .

در ضمن دست راستتان را به عقب بياوريد و به محض آن كه دست راستتان را از آب خارج مي كنيد صورت خود را به راست چرخانده و به سرعت از راه دهان نفس بكشيد .اما هرگز سرتان را زياد از آب خارج نسازيد و حتما در اين وضعيت بايد گوش چپ در آب قرار گيرد .
در مرحله ي بالا يا گفته شده مربي بايد توجه داشته باشد كه حين هواگيري تكنيك حركت دست كرال سينه دچار اشتباه نگردد واگر در اين مرحله حركات دست و هواگيري خوب هماهنگ شود اضافه نمودن حركات پا به آنها كار مشكلي نخواهد بود . اگر چه معمولا كار آموز شناگر آنقدر متوجه هواگيري مي شود كه حركت پاها يا قطع شده يا ضعيف زده مي شد . در اين حالت است كه مربي لازم است مرتب ادامه ي حركات پا را به كارآموز گوشزد نمايد و به طور دقيق تكنيك هواگيري را زير نظر داشته و تك تك آنها را به كارآموز هشدار دهد .اما در ضمن اين حركات اخير مرتبا هوا را از راه بيني به آب رها كنيد به طورمسلم حركت تهاجمي شما در آب باعث خواهد شد كه جلوي صورت شما كمي در آب پايين رفته و عمل بازدم بهتر انجام يابد اما قسمت اعظم هواي شش هاي شما وقتي خارج خواهد شد كه نوبت تنفس بعدي فرا رسد كه در آن موقع ابتدا بقيه هوا را با سرعت تمام به وسيله ي دهان از ريه خارج كرده و سپس به سرعت نفس مي كشيد . لازم به يادآوري است كه هر قدر دست و يا صورت شما خارج از آب واقع شود ويا اينكه پا ضعيف زده شود از راندمان شنا مي كاهد و بايد با تمرينات زياد آنها را به حداقل رساند.

بنابراين در مرحله ي آخر از كارآموز شناگر مي خواهيم كه ابتدا روي آب سر بخورد و بعد پا بزند ، سپس حركت دست را به حركت پاها اضافه نمايد و درهمان حال با دقت زياد اقدام به هواگيري نمايد . به خودتان اميدوارباشيد . و به ياد داشته باشيد كه گروه عجله كنندگان زود متوقف مي شوند ، اين كار را آنقدر تكرار كنيد و ادامه دهيد تا اينكه بتواند شناي كرال سينه را به طوركامل انجام دهيد
اشتباهات معمول در پاي كرال سينه و روش اصلاح آن
اشتباه : زانو بيش از اندازه خم باشد و حركت از ساق پا صورت گيرد .
روش اصلاح : پاها مستقيما در آب قرار گرفته و حركت از ناحيه ي بالاي ران شروع شود .
اشتباه : درهنگام زدن پاي كرال پاشنه ها را دور از يكديگر نگه دارند
روش اصلاح : براي زدن پاي كرال پاشنه ها از هم دور نباشند و پنجه به هم نزديك نباشند .
اشتباه : بالا نگاهداشتن سر و صورت از سطح آب
روش اصلاح : قرار دادن صورت در آب
اشتباه : پنجه پا كشيده شود و مچ پا حركتي انجام ندهد .
روش اصلاح : با فشار شست پا ، آب را به پايين راندن و ضمنا نوك پا را به داخل كشيدن
اشتباه : نزديك بودن بيش از اندازه پاها به يكديگر .
روش اصلاح : پاها به اندازه ي 25 تا 45 سانتي متر از يكديگر فاصله داشته باشند .
برگشت سالتو ( برگشت كرال سينه )

شناگران پيشرفته حتما بايد در مسابقه ها و هنگام تمرين با اين نوع برگشت به مسابقه ادامه بدهند . سالتو در ابتدا كمي پيچيده و مشكل به نظر مي رسد ، ولي وقتي تمرينات كافي و پي در پي مهارت كسب مي شود و اين كار بسيار راحت خواهد بود . كارآموز شناگر حتما بايد قبل از انجام حركت ، چرخشي كه به آن در ژيمناستيك چرخش غلط جلو پا جمع گفته مي شود را خوب ياد بگيريد . كارآموز قبل از كسب مهارت بعد از چرخش فكر مي كند سرش گيج مي رود و يا اينكه در هنگام چرخش مقداري آب به داخل بيني اش مي رود و او را آزار مي دهد بنابر اين ممكن است با اين مشكلات از فرا گرفتن سالتو منصرف شود ، ولي كارآموز شناگر بايد بداند كه كار نيكو كردن از پر كردن است آنچه سالتو را به نظر مشكل مي سازد اينست كه شناگر بايد 2 چرخش داشته باشد: يكي چرخش داخلي كه به طور كامل و ديگري چرخش پهلوئي كه نيم چرخش از پهلو زده مي شودكه موقعيت بدن به حالت شنا برگردد و تركيب اين دو چرخش و فشاري كه تواما بايد در لحظه تماس پا به ديواره وارد شود كار را كمي دشوار مي سازد . بدين منظور لازم است مربي مرحله به مرحله قسمت هاي مختلف را تمرين و تركيب نمايد تا هماهنمگي لازم جهت اجراي كليه ي قسمت ها در يك لحظه كسب گردد و حتي چندين بار مربي بايد اين حركت را براي كارآموز اجرا كند، چون ديدن در يادگيري بسيار مهم است .
مراحل مختلف سالتو ( برگشت كرال سينه )
1- در فاصله ي 100 تا 200 سانتيمتري سر از ديواره ي استخر ( بسته به اندازه ي بدن و قدرت دست هاي شناگر ) آخرين كشش دست انجام مي شود .( در شكل زير ) دست راست در حال شروع كشش ، آخر خود است .

2- شناگر به ديواره ي استخر نگاه ميكند كه آيا بايد اينجا سالتو را شروع كند يا پس از كششي ديگر .

3- در حالي كه تصميم به سالتو گرفته شد ، دست چپ نبايد از آب خارج شود، بلكه كنار بدن باقي مي ماند و دست راست كارش را ادامه مي دهد. پاها به سمت بالا حركت مي كند تا در مرحله بعد به طرف پايين ضربه بزند در اين حال حركت دست به بدن متصل شده و به گردش بدن كمك مي نمايد.

4- سر به سمت داخل بدن از ناحيه ي گردن خم مي شود ، كف هر دو دست طوري مي چرخد كه رو به كف استخر مي شود پاها به هم چسبيده و از ناحيه ي زانو خميده مي باشند .

5- بدن از حالت افقي به روي آب خارج شده زيرا از گردن و كمر خميدگي افزايش يافته هر دو دست حالت قبل را دارا است و به پايين فشار وارد مياورد پاها به قسمت پايين زده مي شود تا باسن بالا بيايد .

6- بدن از ناحيه ران خميدگي بيشتري مي يابد در اين حالت بدن متمايل به توقف در حركتش مي شود زيرا مقاومت ناشي از خم شدن بدن در آب باعث آن مي گردد اگر سرعت حركت شناگر به اندازه ي كافي باشد ( در سرعت روها ) همين سرعت و خم شدن سر و كمر خود باعث چرخش شناگر خواهد شد . در شكل مقابل دست چپ از آرنج خميده مي شود و آب را به سمت سر مي كشد.

7- در حالي كه لگن از خط سر عبور مي كند دست چپ هنوز آب را به سمت سر مي كشد كه اين حركت به چرخش بدن شناگر كمك مي نمايد كف دست راست به سمت داخل متمايل شده و باعث چرخش بدن حول محور طولي خود مي گردد پاها دقيقا به طور مستقيم از بالاي سر آورده نمي شوند.

8- در حالي كه پاها به طور كامل از آب خارج هستند به طرف بالا و عقب به سمت ديواره ي استخر پرتاب مي شوند و اين موقعي است كه كشش دست به سمت سر نيز كارش پايان يافته است . شناگر در اين حالت بايد بدون اينكه تاخيري در كل حركت ايجاد كند به سمت پهلو بچرخد .

9- چرخش عمومي شناگر كامل شده و شناگر بايد خودش را در موقعيتي قرار دهد كه بتواند به ديواره استخر فشار وارد سازد . دست ها دوباره در حال لمس كردن يكديگرند وبه سمت جلو درحركتند و چرخش به سمت پهلو ادامه دارد .

10 – پاها در حال فشار به ديواره ي استخر هستند و اين كار با باز شدن مفاصل زانو صورت مي گيرد ، در عين حال مفاصل آرنج ها با باز شدنشان دست ها را به سمت جلوي بدن مي كشند .

11- در آخرين مرحله ي فشار پا به ديواره ي استخر كه با باز شدن مفصل مچ پا همراه است، شانه ها در آخرين مرحله چرخش حول محور طولي بدن هستند ، بازوها كشيده و سر در بين آنها قرار گرفته و بدن در حالت كاملا كشيده بر روي آب سر مي خورد .

12- شناگر بايد بدنش را نسبت به عمق آب تنظيم نمايد و اين كار توسط هدايت دست ها صورت مي گيرد . بدين روش كه با گرفتن دست و سر به سمت بالا ، بدن در عين سر خوردن به سطح آب نزديك مي شود . چنانچه زياده از حد در عمق آب باشد با يك يا دو ضربه پا بدن را به سطح آب نزديك مي سازد و اگر در عمق صحيح قرار داشته باشد شروع به ضربات پا و كشش مي نمايد .

شناي قورباغه
BREAST STROKE
شناي قورباغه يكي ازچهارنوع شناي اصلي است كه مسابقات آن رسما برگزار مي شود و در عين حال اين شنا علاقه مندان بسياري دارد، زيرا احتياج كمتري به صرف انرژي نسبت به شناي كرال سينه دارد. يادگيريش آسان است. اين شنا براي مسافت هاي طولاني مناسب است، علاوه بر اين ، شناي قورباغه هم جهت شنا كردن در دريا وهم در موقع نجات غريق مفيد است . كندترين نوع شنا بين چهارنوع شناي اصلي است.
در اين قسمت سعي مي شود تكنيك صحيح و فني شناي قورباغه عنوان شود. همان تكنيكي كه امروز قهرمانان برجسته و خوب جهان به اجراء در مي آورند. اين شنا در واقع به اين شكل انجام مي شود كه بدن درحالتي افقي برروي آب قرار گرفته دستها هر دو آب را از جلو گرفته و توسط كف و ساعد به طرف عقب و زير شكم مي كشند و از همان زير آب ، به جلو آمده كشيده مي شوند. و مجددا عمل كشش آب توسط دستها انجام مي گردد. پاها نيز توسط فشار و ضربه اي كه به آب وارد مي آورند آب را به عقب مي رانند. بدين روش كه هر ضربه توسط كف پا زده مي شود و براي اينكار مفصل ضربه و فشار لازم به آب وارد مي شود. اين نوع شنا را بعضي از مربيان " قورباغه تجارتي" نام گذاشته اند.
اولين بخش آموزش ، حركت پا در شناي قورباغه

توصيف حركت پا
بدن به حالت شناور روي آب قرار مي گيرد. ساق پا ابتدا به جهت باسن خم مي شود. در ناحيه تهيگاهي خميدگي ملايمي نيز ايجاد مي شود.
زانوها به اندازه 15 سانتي متر در هنگام خم شدن زانو ها از يكديگر فاصله مي گيرند، اندك زماني قبل ازآنكه پاشنه ي پاها به باسن برسند ، پنجه پاها به طرف نازك ني و زانو كشيده مي شوند و پاشنه ي پاها به داخل نزديك مي شوند .
اكنون ساق پا همزمان از طرفين حركت كرده و دايره اي را در جهت عقب ترسيم مي كند و كف پاها نيز با فشار خود آب را به عقب مي رانند.

به محض اينكه مرحله فشار تمام شد ، پاها به طور كشيده و مستقيم در مجاورت يكديگر در داخل آب قرارمي گيرد .
ضربه هاي پاي شناي قورباغه بايد توسط تخته شنا به منظور به دست آوردن تكنيك و مكانيك صحيح حركت آن انجام شود. به وسيله ي تخته شنا، شناگر و مربي بهتر متوجه مي شوند كه ضربه هاي وارده و يا حركت هاي انجام شده توسط پاها به چه ميزان تاثير داشته و چقدر باعث جلو رفتن شناگر مي شود و در عين حال حالت و شرايط پاها كاملا مشخص مي شود. اما بايد توجه داشت كه در هنگام استفاده از تخته شنا و پا زدن با آن ، دست ها كشيده شود و تخته را به جلو متمايل سازد و درعين حال شانه ها را كاملا به پائين وداخل آب فرو ببرد.

بايد توجه داشته باشيد كه پاشنه هاي پا از سطح آب خارج نگردد واگر چنين موردي را در موقع آوردن پا به جلو مشاهده كرديد، بايد زانوها را كمي بيشتر به زير لگن خاصره و باسن برده و به شكم نزديك سازيد. اين عمل باعث مي شود كه پاشنه پاها به پائين برود، يعني جائي كه بايد باشد. و وقتي پاشنه هاي پا در زير سطح آب باشد نشان مي دهد كه نيروي وارده توسط كف پا كاملا اثر مي نمايد. در شناي قورباغه حركت هاي پا بسيار مهم است . زيرا 50 در صد پيشروي بدن در آب مرهون ضربه هاي پا به خصوص از ناحيه كف پا مي باشد.

درعين حال بايد در نظر داشت كه در بين شنا گران قورباغه رو، بعضي ها حركت دستشان قوي است و باعث پيش روي بيشترشان مي شود و بعضي ديگر حركت پاهايشان. ضربه پاها بايد حتي المقدور با كف پا باشد و بدين علت است كه لازم است . مچ پاها به طور كامل داراي انعطاف پذيري باشند. براي اينكه مشخص شود كه مفصل مچ پاي شناگر به اندازه كافي داراي جنبش پذيري است يا نه ، آزمايش ساده اي وجود دارد. بدين طريق كه شناگر مستقيم مي ايستد ، در حاليكه پاهايش نزديك به هم است و دست هايش را پشت سرنگه داشته سعي مي كند در همان حالت بنشيند ( عكس زير ) و باسن او به پاهايش بچسبد . اگر نتواند چنين كند و پاشنه ها از زمين جدا شود يا به عقب بيفتد، نشانه ي اين است كه مفصل مچ به انداره كافي جنبش پذير نيست. البته در بعضي ها به علت سفت بودن تا ندون آشيل و يا كشيده نبودن عضلات ساق قادر نيستند اين آزمايش را به خوبي انجام دهند. جهت جنبش پذيري مفاصل ، شناگر بايد در خشكي خوب تمرين كند.
تمرينات آموزشي
1- كارآموز شناگر همانند شكل زير روي لبه استخربه قراري كه هر دو دست به عقب تكيه داده شده مي نشيند. در اين حالت ساق هر دو پا آويزان در داخل آب قرار مي گيرند. زانو ها به اندازه عرض شانه ها از يكديگر فاصله دارند و درحالي كه پنجه هردو پا به طرف ساق پاها و خارج متمايل مي باشند ، كارآموز شنا گر با هردو پاي خود دايره اي را درآب ترسيم مي نمايد. در هنگام اجراي اين حركت، آب توسط كف پاي كارآموز فشرده مي شود. در انتهاي حركت ، پنجه ي پاها ، مجددا كشيده شده و هر دو پا مستقيم در مجاورت يكديگر قرارمي گيرند تا حركت بعدي را شروع نمايند.

2- همانند شكل زير با گرفتن موج گير روي سطح صورت را بين دو دست بر روي سطح آب قرار مي دهيم . در اين حالت مبادرت به انجام پاي قورباغه مي نماييم. زانوها نبايد به هنگام زدن ضربه ازيكديگر فاصله داشته باشند. كارآموز بايد حالت جمع ، باز بسته را فراموش نكند. حتما مربي بايستي اين حركت را قبل از اينكه كارآموز انجام دهد، خود به او نشان دهد.

3- تمرين تركيبي : براي اينكه حركت پا بهتر وموثرتر آموزش داده شود، كار آموز روي آب به شكم دراز مي كشد. براي تعادل بهتر با يك دست موج گير و با دست ديگر كمي پايين تر ازموج گير را كار آموز مي گيرد. نفر دوم با گرفتن كف پاي نفري كه دراز كشيده، عمل مقاومت آب را درمقابل فشار كف و ساق پا به عقب انجام مي دهد.

4- همانند شكل زير با گرفتن تخته شنا توسط دو دست، مسافت هاي كوتاه بدون تنفس همراه با پاي قورباغه طي شود .

5- انجام تمرين شماره 4 بدون استفاده از تخته شنا. دست ها كاملا كشيده و صورت در بين دست ها قرار مي گيرد.
6- كارآموز شناگر در حالي كه بر روي شكم در سطح آب دراز كشيده است مبادرت به انجام پاي قورباغه مي نمايد. ضمنا درهمين حالت نفر دوم دست هاي نفر اول را گرفته و آهسته به عقب گام بر مي دارد.

اشتباهات رايج و روش صحيح آن
اشتباه : زانوها بيش از حد معمول از يكديگر جدا و باز شوند.
اصلاح : زانوها نبايد بيش از عرض شانه از يكديگر جدا شوند.
اشتباه : كشيدگي پنجه پاها در هنگام وارد كردن فشار توسط كف پا به آب .
اصلاح: كف پا به طرف خارج چرخانيده شود و پنجه پاها به طرف انگشت كوچك پا رانده شود.
اشتباه : كشيدن زانو به زير شكم
اصلاح : كف پاها درابتداي مرحله فشاربايد به سطح آب متمايل باشد.
دومين بخش آموزش، حركت يا كشش دستها درشناي قورباغه
توصيف حركت دست
دست ها با فاصله اي درحدود 20-15 سانتي متر در زير آب با آرنج هاي كشيده ، آب را به طرفين و انتهاي بدن مي كشند . ضمنا كف دست ها به طور مورب به طرف خارج از بدن قرارخواهند داشت.


هنگامي كه دست ها از طرفين درحدود 40-30 سانتي متر از يكديگر جدا شدند، مفصل آرنج شروع به خم شدن مينمايد. با خم شدن مفصل آرنج ها بازوها و دست ها مي توانند حول محور طولي خود به حركت درآيند.


توجه داشته باشيد كه جهت آرنج ها به طرف بالا بوده و در تمام مرحله ي حركت بالاتر از ساير قسمت هاي زير مفصل آرنج خواهد بود. هنگام كشش ، آرنج ها نبايد به هيچ وجه از ارتفاع شانه بالاتر باشند، ولي بايد نسبت به ساعد و كف دست ها در سطح بالاتري قرار داشته باشند تا به اين طريق شناگر بتواند عمل كشش وفشار را بهتر انجام دهد.
درطول دامنه كشش هنگامي كه مچ و كف دست ها كمي مانده در امتداد و زير شانه قرار بگيرند ، مرحله اي است كه به اندازه كافي از يكديگر فاصله گرفته و دراين زمان فشارآغاز مي گردد. مرحله فشار هنگامي شروع مي شود كه كف دست ها به طرف داخل حركت مي كنند و آرنج ها نيز به طرف بالاتنه آورده مي شود.

پس از اتمام مرحله فشار مچ و دست ها از زير خط ميان بدن بايد به جلو هدايت شوند. كف دست ها نيز بايد نزديك به يكديگر قرار داشته باشند.

پس از اينكه دست ها كاملاً به جلو هدايت شدند، براي مدتي بسيار كوتاه درهمان حالت، بي حركت خواهند ماند. اين بي حركتي براي سرخوردن و كشش بدن به جلو صورت مي گيرد و بعد از آن كشش و حركت مجدد دست ها آغاز مي شود.
آموزش گام به گام شنا (15)
1- در حالي كه كار آموز شناگر به روي سينه در آب قرار گرفته ، براي تعادل بهتر با يك دست تخته شنا را گرفته و با دست ديگر تمرين مي كند و بعد با دست راست تخته شنا را مي گيرد و با دست چپ شروع به تمرين مي كند، براي برقراري تعادل، شيئي شناور را به پاي خود بسته، تا اينكه پاي شما به پايين نرود.

2- در حالي كه يك پا به جلو و پاي ديگر به عقب است در داخل آب قرار مي گيريم. سپس با خم نمودن بالا تنه به جلو ، مبادرت به انجام دست قورباغه مي نماييم. در هنگام اجراي اين تمرين صورت در داخل آب قرار خواهد داشت.

3- پس از سرخوردن در آب اقدام به زدن دست قورباغه مينماييم . براي متعادل نگه داشتن بدن يك تخته شنا بين دو ران قرار مي دهيم.

4- كار آموز شناگر به روي شكم در سطح آب قرار مي گيرد ، در حالي كه يك نفر هردو پاي او را از پشت گرفته و او را به طرف جلو مي راند. ضمناً در همين حالت كار آموز شناگر اقدام به انجام دست قورباغه مي نمايد.
اشتباهات رايج و روش صحيح آن

اشتباه : آرنج ها بالاتر از شانه كشيده شوند.
صحيح: هنگامي كه مرحله كشش در مقابل شانه ها به اتمام رسيد، آرنج ها بايد پايين تر از شانه ها قرار داشته باشند.
اشتباه: پايين افتادن آرنج ها در هنگام كشش.
صحيح: بالاتر كشيدن آرنج ها از ساعد و دست.
اشتباه: خم نمودن مفصل مچ دست و به حركت در آوردن كف دست ها در مقابل مقاومت آب.
صحيح: مستقيم و راست نگاه داشتن مفصل مچ دست و به حركت در نياوردن دست در مقابل آب.
اشتباه: پشت سرهم زدن دست ها.
صحيح: زدن دست ها با مكث و فكر.
سومين قسمت آموزش، اجراي حركت دست و پا بدون تنفس
توصيف حركت
اكنون به شرح هماهنگي حركت دست و پاي قورباغه بدون عمل تنفس مي پردازيم . پس از سرخوردن در آب حركت دستها شروع مي شود. دستها قبل از شروع حركت به طور كامل كشيده هستند. سر بين دو سر قرار خواهد داشت. در مرحله اي كه كشش دست ها به اتمام رسيده و مرحله فشار شروع مي شود، حركت پا آغاز مي شود.
كار آموز شناگر بايد سه چيز را خود ياد بگيرد، كشش دست، ضربه پا و سر
در زماني كه هدايت دست ها به طرف جلو رو به اتمام است، فشار پا به آب آغاز مي گردد. لحظه اي قبل از شروع مجدد حركت دست ها و پاها مرحله اي است كه بدن به طرف جلو پيش روي مي كند و در اين زمان كوتاه است كه هم حركت دست و هم حركت پا متوقف خواهند بود. توجه داشته باشيد كه آموزش اين بي حركتي كوتاه از نكات اساسي در آموزش شناي قورباغه مي باشد.
تمرين هاي آموزشي
1- با فشار پا به ديوار استخر در آب سر مي خوريم . در حال سر خوردن بدن و دست ها بايد كاملاً كشيده باشند. قبل از اتمام سرخوردن يك دست قورباغه زده مي شود و متعاقب آن دو حركت پاي قورباغه و پس از اتمام دو حركت پا مجدداً حركت دست انجام مي گيرد . لازم به اشاره است كه در هنگام اجراي اين تمرين صورت در داخل آب قرار خواهد داشت.
2- اجراي تمرين شماره يك با اين تفاوت كه به جاي دو پاي قورباغه يك پاي قورباغه زده مي شود. بدين معني كه پس از يك دست قورباغه تنها يك پاي قورباغه زده مي شود.
اشتباهات رايج و روش صحيح آن
اشتباه: عدم هماهنگي در كشش دست ها و حركت پا و يا دست زدن پي در پي و يا بي حركت كردن دست ها در جلوي بدن بعد از اتمام حركت آن.
صحيح: دقت شود كه قبل از شروع مجدد حركت، دست ها براي چند ثانيه در جلوي بدن بي حركت باشند. ( كشش دست، ضربه پا، سر)
چهارمين بخش آموزش، حركت دست ها با تنفس
BREAST STROKE ARMPULL
توصيف حركت
با شروع مرحله كشش ، سر به تدريج از آب بالا مي آيد، به طوري كه در آغاز مرحله فشار، سر آنقدر از آب خارج شده كه دهان براي عمل دم آزاد است و انگشت ها به طرف پايين قرار دارد.

بد نيست اشاره شود كه بالاتنه در مرحله فشار نبايد به طرف بالا يا پايين حركت نمايد، زيرا با اين عمل از حركت مستقيم بدن به جلو جلوگيري شده و ضمناً به نيروي مقاومت آب و مصرف انرژي افزوده مي شود. البته به محض اينكه دهان آزاد شد عمل دم از طريق آن صورت مي گيرد.
عمل بازدم در هنگام هدايت دست ها به جلو و روبروي صورت و نيز در هنگام كشش توسط دهان و بيني انجام مي گيرد.

بد نيست اشاره شود كه صورت در هنگام هدايت دست ها به جلو در داخل آب قرار دارد و بدن به طوركامل كشيده است.

تمرين هاي آموزشي
1- در حالي كه زانوها خم و آب تا حدود شانه است، در آب گام بر مي داريم، در همين حال اقدام به انجام دست قورباغه با عمل تنفس مي نماييم.
2- پس از سرخوردن در آب با هر كشش و فشار يك بار عمل دم را انجام مي دهيم، ضمناً براي برقراري تعادل يك تخته شنا بين دو ران قرار مي دهيم. توجه داشته باشيد كه عمل بازدم در داخل آب صورت گيرد.

3- در حاليكه كار آموز شناگر به روي سينه در آب قرار گرفته، فرد ديگري از عقب پاي او را با هر دو دست نگاه داشته و او را به طرف جلو مي راند. در اين حالت كارآموز شناگر بعد ازهر كشش و فشار يك بارعمل دم را در خارج از آب و عمل بازدم را در داخل آب انجام مي دهد.
اشتباه هاي رايج و روش صحيح آن
اشتباه: سر، دير از آب بيرون آيد و عمل دم به تأخير افتد.
صحيح: با شروع كشش دست ها ، سر به تدريج از آب بيرون مي آيد به طوري كه دهان با شروع مرحله فشار آزاد شده تا عمل دم به آساني انجام گيرد.
اشتباه : در هنگام دم بدن از آب تا سينه خارج شود.
صحيح : درمرحله دم سرفقط تا حد گردن ازآب بيرون مي آيد و كف دست ها آب ، را تنها به طرف انتهاي بدن به حركت درمي آورند.
پنجمين بخش آموزش
اجراي كليه حركات و هماهنگي دست و پا و عمل تنفس توصيف حركت
به طور كلي شناي قورباغه مرحله به مرحله توضيح داده مي شود:
1- شناگر در حالت سر خوردن با بدن كشيده و افقي بر روي آب است. حدود 80% سرش داخل آب است و صورتش كمي رو به جلو و روبرو مي باشد. دست ها در جلوي سر قرار دارد و كف دست ها متمايل به خارج است.

2- دست در حدود 20 سانتي متر از سطح آب قرار گرفته و باز شدن دست ها آغاز گرديده و به طرفين ادامه دارد. عمل بازدم شروع گرديده است و حباب هاي هوا از دهان و بيني شروع به خارج نمودن كرده است.

3- بدون مشاهده هيچ خميدگي كشش در جهت طرفين ادامه دارد و عمل بازدم افزايش يافته است.

4- مفصل بازو شروع به خميدگي نموده و قسمت بازو چرخش دارد و اين موقعي است كه سر به آرامي از ناحيه گردن به طرف بالا مي آيد.

5- دست ها به حداكثر فاصله خودشان از يكديگر رسيده اند مفصل آرنج طوري خم شده كه زاويه بين ساعد و بازو حدود 110 درجه مي باشد. بالا بردن آرنج ها در اين مرحله به خوبي مشخص است و درست چنين مرحله ائي در حركت دست شناگران پروانه نيز وجود دارد.

6- بالا آمدن سر با خم شدن گردن ادامه دارد و مي رود كه دهان از سطح آب بيرون آمده و اين آخرين قسمت خروج هوا از دهان مي باشد. مچ دست نبايد بشكند يا اينكه خم شود. فشار يا كشش آب با ساعد و كف دست انجام مي شود. دست ها به طرف داخل درحال جمع شدن هستند و آخرين مراحل كشش خود را طي نموده اند.

7- عمل دم انجام شده ودست ها مي روند كه به طرف جلو بيايند. علي رغم ميل شناگران آرنج ها نبايستي به طرف دنده ها كشيده شوند. مفصل زانوها شروع به شكستگي نموده و مي روند كه جمع شوند.

8- عمل دم پايان يافته و دهان بسته مي شود و دست رو به صورت و به جلو مي روند و پاها هنوز در حال جمع شدن هستند.

9- سر از ناحيه گردن خم شده و به داخل آب فرود مي رود، پاها جمع شده و نزديك به باسن گرديده و دست ها در حال كشيدن شدن به جلو هستند.

10- سر هنوز در حال پايين رفتن و خم شدن در آب است. پاها از ناحيه مچ به سمت بيرون متمايل مي شود و شروع به ضربه زدن نموده است و دست ها هنوز در حال سرخوردن به طرف جلو مي باشند.

11- پاها ضربه زدن به سمت عقب را ادامه داده و به هم نزديك مي شوند زماني كه پا در حال ضربه زدن است دست ها در حالت استراحت به جلو مي روند. شناگر نفس را نگه داشته و عمل بازدم تا زمان كشش دست ها انجام نمي شود دست ها در حال كشيده شدن هستند.

12- دست ها به طور كامل كشيده شده و كمي پايين تر از سطح شانه قرار دارند پاها در آخرين مرحله ضربه زدن خود هستند. بايد دقت شود كه زانوها نبايستي بيش از حد از هم فاصله داشته باشند.

13- حركت پا پايان يافته و شناگر حواسش به موقعيت بدن است كه كشيده و افقي بر روي آب باشد.
شناگراني كه ضربه پاي قوي دارند براي چند ثانيه بهمين حالت باقي مانده و سر مي خورد و وقتي كه احساس كرد سرعتش در حال كاهش است كشش دست را شروع مي نمايد و حركت دوباره تكرار مي شود.

كرال پشت
شناي كرال پشت

كرال پشت را به سادگي مي توان ياد گرفت . چون سرهميشه خارج از آب قرار دارد، دم و بازدم به آساني انجام پذيراست. ابتدايي ترين نوع شناي كرال پشت درسال 1794 توسط شخصي به نام برناردي چنين تعريف شد: بدن به شكل افقي به پشت به موازات سطح آب قرار مي گيرد و سرتا گوش ها داخل آب است و پاها به حالت ضربدر به آب ضربدر مي زند.

اولين بخش آموزش – حركت پا
توصيف حركت پا
حركت پا در شناي كرال پشت ، شبيه حركت پا درشناي كرال سينه است . فرق مهم اين دو نوع شنا، اين است كه شناي كرال پشت به پشت انجام مي گيرد ، ولي شناي كرال سينه بر روي سينه. هنگام انجام پاي كرال پشت ، بدن بايد به حالت كشيده درآب قرار گيرد تاحركت پاي كرال پشت موثر انجام گيرد.

و در ضمن باسن نبايد بيش از اندازه درآب فرو رود، بلكه بايد در سطح آب قرار گيرد،حركت پا در كرال پشت بيشتر همان نگهداري افقي بدن بر روي آب را به عهده دارد.
حركات پا دركرال پشت نيز از سه مفصل مچ پا، زانو، و ران زده مي شود و از نقطه نظرحركتي و مكانيكي مشابه حركت پا در كرال سينه مي باشد.
تمرين هاي آموزشي
1- در داخل آب بايد زانوها جمع وصورت به طرف ديوار استخر باشد. دراين حالت با فشار يك پا به ديوار استخر بدن را به حالت كشيده و مستقيم در سطح آب قرار مي دهيم. دراين موقعيت دست ها تقريبا كشيده و در طرفين باسن حركت پاندولي انجام مي دهند و با هر دو پا اقدام به حركت پاي كرال پشت مي نمايم .( شكل زير)

2- پاي كرال پشت با نگاه داشتن تخته شنا به زيرسر ( شكل زير)
اين حركت درآب هاي كم عمق انجام مي شود. در ضمن بايد مواظب باشيم كه باسن به سطح آب نزديك باشد و ضربه پا مثل حركت قدم زدن باشد. زانوها نبايد از آب بيرون بزند.

3- اجراي تمرين شماره ي 2، ولي با اين تفاوت كه اين بار با دست هاي كشيده تخته شنا را نگاه مي داريم . پس از آنكه سر را روي تخته ي شنا گذاشته ، وبا دودست آن را نگه داشتيد ، روي آب به پشت دراز بكشيد. ابتدا سر بخوريد، وآنگاه پاها را همان طور كه در خشكي تمرين كرده ايد، به حركت درآوريد.

4- كارآموز شناگر با فشار پا، به ديوار استخر، پس از سرخوردن شروع به زدن پاي كرال پشت مي كند. ضمنا" توجه داشته باشيد همانند شكل زير آرنج ها كاملا كشيده در بالاي سر قرار داشته باشند و انگشت يك شست در دست ديگر قرار بگيرد.
آنگاه پاها را به حركت درآوريد. در حالت پايين آوردن ، زانو كمي خميده است ، اما در موقع بالا آوردن كشيده مي شود. علت اصلي جلو رفتن دركرال پشت مربوط به راست كردن پا در ضربه ي بالاست ، و همين امر باعث مي شود آب را با پشت به عقب بزنيد وخود به جلو برويد و به همين دليل بايد با نيروي هرچه بيشتر اين كاررا انجام دهيد .

تمرين پاي كرال پشت خارج از آب
دراينجا مانند انواع ديگر شنا بهتر است قبل از شروع كرال پشت، ابتدا به تمرين بدني خارج از آب بپردازيد وآمادگي لازم را براي اجراي كرال پشت در خود به وجود آوريد.
براي اين كار كنار استخر به پشت دراز بكشيد، به طوري كه باسن شما در لبه ي آن قرار گيرد .
ساعدها را روي ميز قرار داده وسرتان را كمي بالا بگيريد. ساق ها و ران ها را كشيده نگه داشته ، و زانوها را كمي خم كنيد وبه طور مرتب ساق ها را در خلاف جهت هم ، به بالا و پايين حركت دهيد.
به طوري كه حداكثر فاصله اي كه پاهاي شما با هم ايجاد مي كنند، بين 30 تا40 سانتي متر باشد، و اين حركت را تا آنجا كه خسته نشده ايد انجام دهيد.
از نكات مهمي كه در هنگام پا زدن بايد بدان توجه داشت ، اين است كه حركت پا بايد طوري به آب ضربه بزند كه در موقع بالا آمدن، سطح آب را لمس نمايد ، ولي از آب خارج نگردد. يعني حالتي مانند جوشش آب بوجود بياورد. اگر پاها در خارج ازآب ديده شود نشانگر اين است كه پاها بيش از حد بالا آمده است. سرهم نبايستي زياد پايين باشد. اگر آب و حباب هاي ناشي ازپا زدن جوششي نداشته باشد ، بيانگر اين است كه پاها در سطح پائيني از حد لازم در حال حركت است. فاصله بين دو پنجه پا زدن حداكثر نبايد از45 سانتي متر تجاوز نمايد ، نكته مهم اينكه سر زانوها نبايد از آب خارج گردد.

اشتباه هاي رايج و روش صحيح آن
اشتباه : فرو رفتن بيش از اندازه ي باسن در داخل آب.
صحيح : باز كردن مفصل لگن خاصره، ولي توجه داشته باشيد كه شكم بايد در سطح آب قرار گيرد ومضافا" اينكه سرتا حدود گوش درآب فرو رود.

اشتباه: حركت پيستوني پا و فشار آوردن به آب توسط كف پا .
صحيح : مفصل لگن خاصره را باز كنيد وحركت را ازاين مفصل شروع نماييد وهر دو پا كمي به طرف محور طولي بدن متمايل شود ( چرخش به داخل كف پا) .
اشتباه: بعضي كارآموزها نيز بيش از حد مفصل زانو را در موقع پا زدن خم مي نمايند كه اين كار پيشروي آنها را با اشكال روبرو مي سازد.
صحيح : در حركت پاي كرال پشت مانند كرال سينه ، پا كاملا كشيده و پنجه به سمت داخل متمايل مي گردد (به خصوص در موقعي كه پا از پائين به طرف سطح آب ضربه وارد مي كند).
مفصل زانو بايد شكسته شود و در پايين ترين نقطه اي كه پا از سطح آب قرار دارد اين زاويه ، شكستگي زانو به 95 درجه برسد.

دومين بخش آموزش ، كشش دست ها
توصيف حركت
درشناي كرال پشت، دست ها به طور متناوت در داخل و خارج آب حركت مي نمايند. هنگامي كه يك دست ازآب خارج مي شود پنجه ي دست ديگر به داخل آب فرو مي رود.
حركت دست – به طور كلي حركت دركرال پشت به دو مرحله تقسيم مي شود كه عبارتند از : حركت در داخل آب وحركت در خارج از آب.
مرحله اي كه دست در زيرآب حركت مي نمايد خود به دو مرحله ي كوچكتر تقسيم مي شود اين دو مرحله عبارتنداز: مرحله ي كشش و مرحله ي فشار.
مرحله اي كه دست درخارج از آب حركت مي نمايد ، هنگامي شروع مي شود كه دست مستقيم از آب خارج شده و از بالاي بدن مسيري را طي كرده تا به بالاي سربه نقطه ي فرود در آب مي رسد. ورود دست در آب به قراري است كه كف دست متمايل به طرف خارج بوده و انگشت كوچك ابتدا با آب تماس حاصل مي نمايد . سپس حدود 20-15 سانتي متر دست به داخل آب فرو رفته و بعد از آن كشش شروع مي شود. درهنگام كشش آرنج به تدريج خم شده ودر مرحله اي كه در راستاي شانه قرار مي گيرد داراي بيشترين زاويه مي شود. پس ازاين كه زاويه ي آرنج به بيشترين درجه ي خود رسيد، دراين زمان است كه فشار آغاز مي گردد. كشش شبيه حرف S انگليسي است .

با شروع فشار، تدريجا زاويه ي آرنج كاسته شده و كف دست را به طرف باسن هدايت مي كند. درپايان اين مرحله كف دست آب به طرف پايين و كف استخر متمايل شده و در اين هنگام قدري ساعد حول محور طولي خود كمي به چرخش در آمده تا دست درهنگام خروج با مقاومت كمتري از آب روبرو شود. يادآوري مي شود كه با چرخش بدن حول محور طولي آن، حركت دست آسانتر انجام مي گيرد. به علاوه اينكه اگر شانه از آب خارج شود حركت دست در خارج از آب بهتر صورت مي گيرد و با اين عمل نيروي مقاومت آب را دراطراف شانه كاهش مي دهيم. نكته ي مهمي كه در مرحله ي كشش و فشار بايد مراعات شود اينست كه دست ، آب راطوري به حركت درآورد تاحتي الامكان موازي با سطح آب ويا آب به حركت در آورده شود. در شكل زير مرحله ي كشش وفشار و نحوه ي خارج شدن دست از آب نشان داده شده است. هنگام خارج شدن دست از آب انگشت شصت بالا مي باشد.

تمرين هاي آموزشي
1- حركت متناوب دست كرال پشت درخشكي .
2- كارآموز شنا گر در قسمت كم عمق استخرآهسته به عقب گام بر مي دارد وضمنا" درهمين حال اقدام به انجام دست كرال پشت مي نمايد. خروج دست از آب درقسمت جلوي بدن و عمل ورود دست در آب درقسمت پشت بدن صورت گيرد.
3- با خم كردن زانو در حالي كه در آب فرو رفته ايم به طرف عقب گام بر مي داريم و همزمان با اين عمل دست كرال پشت رابطور متناوت انجام مي دهيم.
تذكر: شانه ها تكيه گاه مهمي هستند و از آنجايي كه ظريف وحساس هستند قبل از تمرين حركت دست كرال پشت سعي كنيد كه كمربند شانه اي را خوب گرم وآماده كنيد.
4- با فشار پا به ديوار استخر پس ازسرخوردن اقدام به انجام كرال پشت مي كنيم . دست در خارج از آب بايد راست و كشيده باشد و در زير آب آرنج براي گرفتن بازدهي بيشتر خم مي شود. درضمن چرخش ملايم حول محور طولي بدن پس از هر حركت دست لازم است .

اشتباه هاي رايج و روش صحيح آن
اشتباه: قرار گرفتن شانه ها در زير سطح آب .
صحيح : فقط شانه ي همان دستي كه در مرحله ي حركت در داخل آب است در اثر چرخش حول محور طولي بدن بايد قدري به داخل آب فرو رود.
اشتباه : بالا گرفتن سراز آب وفروبردن باسن درداخل آب.
صحيح : قسمت حلفي (پشت) گردن بايد روي آب قرار گيرد و باسن در سطح آب باشد.
اشتباه : دست مستقيم در داخل آب حركت كند و آرنج خم نشود.
صحيح : خم نمودن آرنج در مرحله ي كشش و فشار در زير آب و چرخش ملايم حول محور طولي بدن.

بعضي از شناگران دستشان را از ناحيه ي مچ خم مي نمايند و دست را از آب بيرون مي كشند و بعضي ديگر با چرخش بازوكف دست را متمايل به ران نموده وتقريبا مماس با ران دست را از آب بيرون مي آورند. به نظر بعضي ها براي اينكه شناگر بتواند دستش را به طرز صحيح از آب بيرون بياورد اولين قسمت از دست كه از آب خارج مي شود شصت دست است ولي بعضي ديگر از شناگران اصولا با مچ خميده دست را از آب خارج مي نمايند. به هر حال دست در طول مدتي كه در هوا و خارج از آب قرار دارد به صورت كشيده بوده و سرعتش د رحين طي كردن اين مسير بايد متناسب با سرعت كشش دست ديگر در زير آب باشد. بدين ترتيب كه هميشه در كرال پشت دو دست باهم حالتي قرينه دارد. پس به علت قرينه بودن، دست خارج از آب نبايد مسيرش راخيلي سريع تر از دستي كه داخل آب است وعمل كشش را انجام مي دهد تمام نمايد. و اگر چنين شود ميزان مقاومت نيز افزايش پيدا خواهد كرد.

محل ورود دست با آب در راستاي خط شانه است، البته نبايد دست بيش از حد از خط شانه خارج گردد. درشناي كرال پشت به ازاي هر 6 ضربه پا هر دو دست هر كدام يك بار دورمي زنند.
سومين بخش آموزش، اجراي كليه ي حركات دست وپاي كرال پشت با هم
توصيف حركت
اجراي حركات دراين مرحله مانند دو قسمت گذشته كه توضيح داده شد ، است ولي موضوع اصلي هماهنگي و همكاري منظم حركات دست و پاها با يكديگر است. توجه داشته باشيد كه با دو حركت دست چپ و راست يعني هر دودست هركدام يكبار يك دور مي زنند، پاها حداكثر شش بار حركت مي نمايند.

حركت و يا كشش وفشار دست ها عامل بسيار مهم و موثري درپيش روي شناگر مي باشند و درمقابل حركت پاها، اصولا در حفظ تعادل وثبات شناگر نقش مهمي را ايفا مي نمايند. هنگامي كه درپايان مرحله ي فشار دست در زير آب به طرف پايين است و آماده ي خارج شدن از آب مي باشد،حركت پاي همان سمت ، به طرف بالا و سطح آب است. اين عمل باعث مي شود كه از بالا و پايين رفتن كمر جلوگيري شود. چرخش ملايم بدن حول محور طولي آن، باعث مي شود كه حركت دست در خارج از آب و خم شدن آرنج درزير آب آسانتر صورت گيرد.

موقعيت بدن درشناي كرال پشت
بدن شناگر در كرال پشت بايد به مانند ديگر شناها درحالت افقي و موازي با سطح آب باشد . وبدين منظور بايستي از فروافتادن پاها جلوگيري نمود وهمچنين بايد در نظر داشت كه در موقع ضربه هاي پا ، پنجه بيرون نزند. ويا زانوها از آب خارج نگردند، سرحالتي به مانند خوابيدن معمولي دارد منتهي خوابيدن بدون استفاده از بالش، كساني كه داراي قدرت شناوري خوب بوده ويا ضربه هاي پاي قوي دارند مي توانند سر را كمي به سمت سينه خم نموده وچانه را به سينه نزديك نمايند. درهمه حال بايد متوجه بود كه لگن پايين نيفتد و حالتي خميده به بدن شناگر ندهد.
مطالعات مشاهده ايي از روي فيلم هاي تهيه شده از شناي كرال پشت اين نكته را كاملا روشن ساخته است كه بدن شناگر يك گردش حول محور طولي دارد كه حدود 90 درجه است كه 45 درجه ي آن به سمت چپ و45 درجه ي آن به سمت راست مي باشد. شناگر نبايد از اين گردش جلوگيري نموده ويا اينكه خودش سعي نمايد بدنش را بچرخاند، بردن دست به بالاي سر و فرو بردن دست درآب كشش زير آب خودش اين چرخش را به وجود خواهد آورد.
اشتباه هاي رايج و روش صحيح آن
اشتباه : پاها و زانو ها هنگام حركت پا از آب خارج شوند.
صحيح : باسن درسطح آب و بدون زاويه در ناحيه ي مفصل لگن خاصره از خم شدن بيش از اندازه ي زانو جلوگيري شود، ضمنا حركت پا از ناحيه ي لگن خاصره شروع شود.
اشتباه : كشش مستقيم دست درزير آب
صحيح : خم نمودن آرنج درمرحله ي كشش وفشار درزير آب و چرخش ملايم بدن حول محور طولي .
اشتباه : بالاگرفتن سراز آب و فرو رفتن باسن در داخل آب.
صحيح : قسمت خلفي گردن (پشت گردن ) روي آب قرار گيرد. و مفصل لگن نيز باز باشد.
چهارمين بخش آموزش حركت دست باتنفس
"توصيف حركت"
همراه با دودست كامل با يك ستروك ( Stork ) كامل ، يك بارعمل دم ويك بارعمل باز دم انجام مي گيرد. ريتم و آهنگ تنفس به شرح زير مي باشد. زماني كه يك دست در خارج از آب است عمل دم ودر مرحله اي كه دست ديگر ازآب خارج مي شود عمل بازدم صورت مي گيرد.
اشتباه هاي رايج وروش صحيح آن
اشتباه : به يك ستروك كامل عمل دم وبازدم چندين بار انجام گيرد.
صحيح : زماني كه يك دست خارج از آب است عمل دم وزماني كه دست ديگردرخارج از آب است عمل بازدم انجام ميگيرد.
حركت دست با تنفس
پنجمين بخش آموزش ، عمل تنفس با اجراي تمام مراحل حركت دست وپا
توصيف حركت
تنفس در كرال پشت راحت تر از ديگر شنا هاست ، به اين علت كه سر درتمام مدت درخارج از آب قرار دارد و مشكلي جدي براي شناگر بوجود نمي آورد. ولي آنچه كه بايستي بدان توجه داشت اينست كه شناگر نبايستي خيلي تند تند تفس گيري نمايد و درعين حال نبايستي عمل هواگيري كشيده و طولاني باشد. و براي اينكه شاگرد بتواند بهترين حالت را بدست آورد بايستي به او گفت : با خارج شدن يك دست از آب عمل دم را انجام بده و با خارج شدن دست ديگرعمل بازدم را .
اين شيوه وروش براي كساني كه مي خواهند هواگيري را بطور منظم دركرال پشت ياد بگيرند. فرمول بسيارمناسبي است.
تمرين هاي آموزشي
1- شناي كرال پشت درمسافت هاي كوتاه با تاكيد بر تنظيم ريتم عمل دم وبازدم .
2- تحكيم درهماهنگ كردن كليه ي حركات شناي كرال پشت ( منظور حركت دست ، و عمل تنفس است) توسط پيمودن بين15-20 متر درآب . سعي كنيد بين هر دو تمرين زماني مناسب براي استراحت منظور شود.
برگشت در كرال پشت

اولين نكته اي كه در هنگام برگشت كرال پشت بايد به آن توجه شود ، تشخيص صحيح و دقيق شناگر از ديوار مي باشد . شناگران كم تجربه و جوان درهنگام برگشت سالتوي كرال پشت ، اغلب چندين بار چرخش كرده و به عقب نگاه ميكند تا فاصله خود را از ديوار تشخيص دهند اين عمل نه تنها باعث كاهش سرعت مي گردد بلكه اتلاف دقت بيشتري را نيز به دنبال دارد .
براي اينكه برگشت سالتوي كرال پشت خوب و صحيح انجام شود ، شناگر بايد بياموزد كه كه چگونه سرعت خود را به مسير مخالف انتقال دهد اگر در زمان برگشت شناگر از سرعت خود بكاهد و سپس عمل برگشت را انجام دهد بايد براي رسيدن به سرعت دلخواه نيروئي اضافه مصرف كند .
برگشت سالتوي كرال پشت به روشهاي مختلف انجام مي شود و چنين به نظر مي رسد كه هر شناگر روشي را انتخاب ميكندكه با شرايط فيزيكي او تناسب بيشتري داشته باشد پس اگر يك روش خاصي از برگشت سالتوي كرال پشت براي يك شناگر مطلوب باشد دال بر اين نيست كه براي ساير شناگران هم مطلوب است . پس بايد نوعي از برگشت انتخاب شودكه به بهترين وجه متناسب با شرايط يك شناگر بخصوص باشد .
تدارك براي برگشت
براي اينكه برگشت سالتو خوب و سريع انجام شود شناگر بايد فاصله ي بين خود و ديوار استخر را دقيق تشخيص دهد لذا اطراف استخر را بايد خوب بشناسد. يك شناگر پشت رو خوب و با تجربه موقعيت اشيايي را كه در اطراف استخر قراردارند خوب مي داند ، براي مثال او واقف است كه سكوي ناجي پرچم برگشت كرال پشت و يا علائم سقف در چه موقعيتي هستند واز اين علائم استفاده كرده و موقعيت خود را در استخر تشخيص مي دهد .

لمس كردن ديوار :
اگر شناگري استخر را خوب بشناسد و بداند كه چه زمان به ديوار نزديك مي شود ، در زمان مناسبتري مي تواند آخرين ستروك را به برگشت منتقل نمايد . بدين ترتيب شناگر همزمان با آخرين ستروك ( ... ) دست و بازوي خود را از آب بيرون كشيده و همراه با بالا تنه ( كمر به بالا ) به ديوار حمله مي كند .
اين عمل باعث مي شود تا نيروئي در مسير شنا توليد شود ضمن اينكه در هنگام برگشت نيروي حاصل از سرعت شناگر نيز يك عامل كمك كننده و سرعت دهنده بر گشت خواهد بود .
نا گفته نماند كه به دليل محاسبه غير صحيح شناگر در هنگام برگشت ، اگر چند سانتي متر از ديوار فاصله داشته باشد اعمال فوق ( حمله به ديوار و انتقال سرعت شنا به مسير جديد ) جبران كننده محاسبه غير صحيح خواهد بود .

در هنگام برگشت دستي كه در خارج از آب حركت مي نمايد وقتي به حدود چشم ، يورش به ديوار را متوقف مي كند ضمن اينكه سر نيز به طرف عقب و پايين ، به زير سطح آب كشيده مي شود در حالي كه آرنج به طور كامل باز است سعي كنيد 30 تا 40 سانتي متر زير سطح آب را لمس كنيد .
دست و بازوي شناگر در هنگام لمس كردن ديوار بهتر است به طرف پايين و اريب در جهت مسير برگشت ديوار را لمس نمايد . ضمن اينكه به حركت پاي خود ادامه ميدهد اجازه دهيد كه آرنج ( دستي كه ديوار را لمس كرده ) خم شود .

اين عمل باعث مي شود كه بدن بيشتر به ديوار نزديك شود.
به علاوه توسط باز كردن مفصل آرنج همراه با فشار آوردن به ديوار كمك مي شود تا چرخش بهتر انجام شود
180 درجه چرخش

بعد از لمس كردن ديوار آرنج خود را خم كنيد بدين ترتيب عمل چرخش به پشت و قرارگرفتن در مسير جديد شنا بهتر صورت مي گيرد در اين حالت سر وقسمت پايين بدن زير سطح آب قرار دارند سپس زانوها را به يكديگر چسبانيده و به لگن نزديك نمائيد . ضمن خارج كردن ساق ها از آب ، زانو و لگن خم شده را 180 درجه در جهت دستي كه ديوار را لمس كرده به حركت درآوريد .
توجه داشته باشيد ، كه اگر ديوار را با دست راست لمس مي كنيد عمل برگشت از طرف راست و اگر ديوار را با دست چپ لمس مي نمائيد ، عمل برگشت از سمت چپ صورت بگيرد .
در هنگام برگشت وقرار دادن پا به ديواره ، دستي كه ديوار را لمس كرده بود از آن ديوار جدا شده ودر امتداد بدن قرار خواهد گرفت عمل قرار دادن دست در يك راستا با بدن بهتر است با آرنج خميده و از كنار بدن صورت گيرد ضمن اينكه در انتها آرنج به طور كامل باز خواهد شد .
پاها درست همان جايي قرار خواهند گرفت كه دست قبلا ديوار را لمس كرده بود ( 30 تا 40 سانتي متر ) زير سطح آ ب
جدا شدن از ديوار با فشار
در هنگام فشار وارد كردن به ديوار توسط پاها و جدا شدن از آن ، بهتر است كه دو دست به طور كامل بالاي سر كشيده شده باشند و بدن آماده براي جداشدن باشد . عمل فشار آوردن به ديوار توسط باز كردن زانوها صورت مي گيرد بلافاصله بعد از اصابت پاها به ديوار فشار واردكردن به آن انجام مي گيرد .

به دنبال فشار وارد كردن به ديوار با باز كردن كامل مچ پا اين مرحله به پايان ميرسد . يادآوري مي شود محلي كه پاها با ديوار تماس حاصل مي نمايند حدود 30 تا 40 سانتي متر زير سطح آب است .
قرار گرفتن قسمت هاي مختلف بدن در يك امتداد و در مسير شنا

بعد از جدا شدن از ديوار بهتر است كه قسمت هاي مختلف بدن مانند سر، تنه و پاها در يك امتداد قرارداشته باشند . اين عمل باعث مي شود تا شناگر سريعتر در آب حركت نمايد علاوه بر آن از تلاطم بيهوده ي آب نيز جلوگيري مي شود .همچنين بهتر است بر حركات پا افزوده شود تا بدين ترتيب هم بر سرعت شناگر افزوده شود و هم طول مسير سر خوردن بيشتر شود به علاوه عمل مزبور باعث مي شود تا بدن با حالتي يكنواخت به سطح آب برسد .
همانطور كه به سطح آب نزديك مي شويد . حركات پاي خود را به همان ترتيب قبل ادامه داده و اولين ستروك ... را شروع نمائيد .
اولين ستروك هاي بعد ز برگشت از اهميت فوق العاده اي برخوردار مي باشند توجه داشته باشيد كه در اين مرحله شناگر نبايد حتي يك ستروك را ازدست بدهد اولين ستروك ها بعد از برگشت منجر به اين مي شوند كه نيروي محركه اي كه در محل برگشت و جدا شدن ديوار بوجود آمده است ادامه داشته و در سراسر طول مسير حفظ شود .
مشكلات 1- در هنگام برگشت از دست به گونه اي استفاده نماييد كه عمل برگشت بهتر انجام گيرد . بعضي از شناگرها بعد از لمس كردن ديوار با آرنج كاملا" باز با همان دستي كه ديوار لمس كرده به ديوار فشار وارد مي نمايند چنين عملي باعث مي شود كه به فاصله ي شناگر از ديوار افزوده شود . براي رفع اشكال فوق بهتر است پس از لمس كردن ديوار، اجازه دهيد همراه با پيش روي و نزديك شدن به ديوار آرنج خم شده و سپس عمل چرخش به پشت را انجام دهيد .

2- بعضي از شناگرها برگشت را تنها از يك طرف ميتوانند انجام دهند . اين شناگرها در هنگام برگشت از يك ستروك كوتاه استفاده مي كنند تا بتوانند از طرف دلخواه عمل برگشت را انجام دهند اقدام به چنين عملي باعث مي شودكه وقت با ارزشي از دست داده شود .
توجه داشته باشيد كه در مسابقه هاي نهايي حتي از دست دادن يك صدم ثانيه ممكن است شناگر را از رسيدن به نتيجه ي مطلوب محروم نمايد . لذا شناگر بايد بياموزد كه عمل برگشت را با مهارت كامل از هر دو طرف انجام دهد
دومين بخش ، عملكرد دست
حرت دست ها در شناي پروانه ( همانند وضعيت بدن و عملكرد پا) تا اندازه زيادي به حركت دست در شناي كرال سينه شباهت دارد. چون در اين شنا، مرحله كشش و مرحله بازگشت به حالت اوليه( حركت دست در خارج آب ) با هر دو دست و بطور همزمان انجام مي گيرد، لذا پاره اي از حركت هاي اساسي دست ضرورتاً تغيير پيدا مي كند.
مرحله كشش- در اين مرحله، دست ها( كف دست به پايين و كمي به سمت خارج) جلوتر از حد شانه و كمي دورتر از محور طولي بدن نسبت به شانه ها وارد آب مي شوند. و كف دست ها دو علامت سئوال را در زير آب ترسيم مي كنند.

ترسيم علامت سئوال در زير آب به اين طريق است كه ابتدا دست ها از محور مياني بدن فاصله مي گيرند و پس از اينكه به اندازه كافي به خارج بدن كشيده شدند بازوها به طرف داخل كشيده مي شوند و در اين هنگام است كه آرنج ها خم مي شوند . توجه داشته باشيد كه همانند بازوها ، مچ و دست پس از اينكه به اندازه كافي به خارج كشيده شدند به طرف يكديگر نزديك مي شوند، بطوري كه هر دو دست در حاليكه در جهت عقب و داخل و به سمت خط مياني بدن كشيده مي شوند از زير خط شانه ها عبور كرده و سرانجام به سمت خارج و بالا رفته تا حركت را در حدود ران ها به پايان برسانند.
نيروهاي پيش برنده توليد شده در زماني كه دست ها به طرف خط مياني بدن حركت مي كنند، معمولاً كم است و در اين مرحله نيروي بالا برنده عامل اصلي حركت است. در حركت دست ها به سمت عقب معمولاً نيروي كشش بوجود مي آيد.
مرحله بازگشت به حالت اوليه- در پايان مرحله كشش، دست به صورت مستقيم و كف دست ها به سمت داخل مي باشند. پس از اين وضعيت شناگر دست هاي خود را به سمت خارج مي چرخاند و سپس آنها را از طرفين به سمت جلو پرتاب مي كند به طوري كه همواره سعي دارد دست ها در نزديكي سطح آب عمل كنند، و در همين حال آنها را به سمت نقطه ورود به آب هدايت مي كند.
بايد توجه داشت كه ، وضعيت خميده آرنج و عمل بالا آوردن آرنج در مرحله بازگشت به حالت اوليه در شناي كرال سينه حداقل به دو دليل در شناي پروانه رعايت نمي شود:
1- از نقطه نظر ساختار آناتوميكي چرخش مفصل شانه بدون همراهي چرخش بدن غير ممكن است .
2- حفظ تعادل دست ها به وسيله يكديگر در حركت همزمان آنها به سمت جلو نياز به چنين حركتي را برطرف مي سازد.
تمرين هاي آموزشي
1- در آبي كه عمق آن تا كمر مي باشد جهش دلفين مانندي انجام مي دهيم. و در اين هنگام همزمان با كشش دست ها ضربه پاي پروانه نيز زده مي شود( زانوها خم و شروع حركت پا از كمر).

2- تكرار تمرين شماره يك با اين تفاوت كه به محض اينكه شانه ها و سر، از آب خارج شدند بلافاصله دست ها به جلو، در داخل آب فرو مي روند و در اين زمان نيز صورت مجدداً در روي آب قرار مي گيرد.
3- كارآموز شناگر در حالي كه عمق آب تا كمر باشد، خم شده و حركت دست پروانه را انجام مي دهد.
4- تمرين دست شناي پروانه همراه با پاي كرال سينه.
" كوتاه اما با اهميت"
توجه: انداختن دست به جلو فقط در يك لحظه كوتاه است كه نيروي وارده دست ها را به سمت جلو پرتاب مي نمايد، براي اينكه شناگر چنين عملي را انجام دهد به او مي گوييم پس از شروع پرتاب بايستي دست هايت در موقع ورود به آب شل و راحت باشد. اگر دقت كرده باشيد متوجه مي شويد كه كف دست در ابتداي خروج متمايل به بالا برده در طول طي مسير متمايل به خارج مي گردد. نقش جنبش پذيربودن مفصل شانه در چنين حركتي به خوبي نمايان مي شود و به همين دليل است كه مسئله جنبش پذيري ( بخصوص مفصل شانه) و كشش عضلات بسيار با اهميت است. حركت دست ها كه يك دايره يا سيكلي را طي مي كند بايستي بطور پيوسته و آهنگ صحيح باشد و در هيچ جا قطع نشود و حتي بعضي مواقع آهنگش متغيير ننمايد. به طور مثال: در موقع ورود دست به آب اگر حركت دست توسط شناگر كند شود وقفه ايي در كل حركت بوجود آيد باعث فروافتادن بدن در آب مي شود و اين يكي از اشتباه هاي متداول شناگرهاي مبتدي پروانه رو مي باشد. يا اينكه وقتي دست ها از خارج به آب برخورد مي نمايند بايد توسط همان آب كنترل شوند نه اينكه شناگر به عضلاتش ورود دست به آب را كنترل نمايد.
براي اينكه پاي دلفين خوب زده شود، كار آموز شناگر حتماً بايستي براي بوجود آوردن موج ابتدا از دست هايش كه در جلو مي باشد حركت( عمل و عكس العمل) را فراموش نكند يعني اول دست ها بعد سر، بعد باسن و در مرحله آخر پاها موج را بوجود مي آورند.
سومين بخش آموزش اجراي كليه حركات دست و پا و تنفس
با وجود اينكه بلند كردن سر از روي آب موجب افزايش نيروي مقاوم ميگردد و در نتيجه بر روي سرعت شناگر اثر مي گذارد، ليكن يك شناگر خوب مي تواند با تنظيم زمان مناسب نفس گيري، اين اثر منفي را به حداقل برساند. بدين منظور، نخست شناگر سعي مي كند تعداد نفس گيري هاي خود را براساس نياز فيزيولوژيكي خود به حداقل برساند، غالباً در شناهاي سرعتي، شناگر در هر دو يا سه دور كامل حركت دست يك نفس گيري و در شناي استقامتي در هر يك يا دو دور كامل حركت دست يك بار نفس گيري مي كند. سپس وي سعي مي كند با تظمين حركات، سر خود را زماني بالا بياورد كه همزمان با اجراي موفقيت آميزعمل نفس گيري ، در حداقل فاصله ممكن نسبت به سطح آب قرار گيرد. جهت رسيدن به اين هدف، سر بايد زماني بالا بيايد كه نيمي از مرحله كشش انجام شده باشد و شانه ها با اجراي حركت دست ها و همزمان با انجام ضربه دوم پاها به بالا كشيده شده و دهان از آب خارج گردد. هر گونه حركت اضافي ناشي از بالا كشيدن سر، موجب فرو رفتن پاها در آب و ايجاد نيروي مقاوم خواهد شد. با انجام اين عمل، شناگر هوا را بدرون مجاري تنفسي خود فرستاده و بي درنگ سر را بين دو دست به درون آب فرو مي برد، در همين زمان است كه دست ها با تاب دادن( پرتاب كردن) از خط مياني شانه ها درهوا گذشته و براي ورود به آب به سمت جلو فرستاده مي شوند.
به طور كلي با هر حركت دست در شناي پروانه دوبار پاي پروانه زده مي شود. اولين حركت پا به سمت پايين وعقب موقعي انجام مي شود كه كف دست ها از روي آب به داخل آب فرورفته و آب را به طرفين مي كشد و دومين حركت پا نيز هنگامي صورت مي گيرد كه دست ها در مرحله فشار قرار داشته و به طرف يكديگر نزديك مي شوند و در واقع حركت هنگامي شروع مي شود كه مرحله فشار رو به اتمام بوده و كف دست ها از ناحيه كمر به سمت عقب بدن در حال حركت مي باشند. توجه داشته باشيد پاي اول در شناي پروانه براي راندن بدن به جلو و پاي دوم صرفاً جهت نگهداري و تكيه بدن روي آب نقش مهمي را ايفا مي نمايند. به محض ورود دست ها در آب، عمل بازدم شروع مي شود و هنگامي كه دست ها مجدداً از نزديك باسن آب را ترك مي كنند سر به عقب كشيده شده و در اين مرحله كه دم صورت مي گيرد.
نكات قابل توجه در نفس گيري:
سر درست در لحظه اي وارد آب مي گردد كه دست ها در حال پرتاب به جلو باشند . اين امر نه تنها به باقي ماندن بدن در حالت افقي كمك مي كند، بلكه باعث مي شود كه شناگر بتواند دست هاي خود را به بالا كشيده و در حركت پرتاب به جلو راحت تر عمل كنند.
لحظه نفس گيري: اين لحظه درست در زماني است كه دست ها در حال وارد آوردن فشار به طرف ران ها بوده و چانه درون آب قرار دارد و مرحله پاياني آن زمانيست كه دست ها از آرنج به بالا كشيده شده اند.
استارت پروانه
استارت پروانه، شبيه به استارت كرال سينه است.
برگشت پروانه
در برگشت شناي پروانه نيز به مانند شناي قورباغه بايستي هر دو دست در يك زمان و در يك سطح با ديواره استخر تماس پيدا نمايند. توجه داشته باشيد كه هر دو دست همزمان و در يك ديوار استخر را لمس نمايند، در ضمن شانه ها نيز در صفحه افقي قرار داشته باشند. وقتي كه لمس كردن ديوار توسط هر دو دست به طور صحيح صورت گرفت، مسابقه دهنده به هر روشي كه خواست مي تواند مابقي برگشت خود را انجام دهد.
تمرين هاي آموزشي
1- چهار يا پنج دست كرال سينه با يك پاي پروانه- توجه داشته باشيد كه همراه با هر نيم ستروك از كرال سينه، يك بار دم و يك بار بازدم صورت گيرد.
2- اجراي كليه حركات شناي پروانه- توجه داشته باشيد كه اين تمرين را ابتدا در مسافت كوتاه به طول مثال 8-5 متر انجام دهيد و سپس به تدريج بر بعد مسافت افزوده شود.
3- اجراي كليه حركات شناي پروانه با تاكيد بر عمل تنفس بدين معني كه با هر دست پروانه، يك بار عمل دم و بازدم صورت گيرد.
مراحل مختلف كشش دست ها، ضربه هاي پا و هواگيري در شناي پروانه

![]() |
![]() |
![]() |
شناي پروانه

شناي پروانه دومين شنا از نظر سرعت دربين چهارنوع شناي اصلي مي باشد. اين شنا درسال هاي 1930 از تحول شناي قورباغه سنتي بوجود آمد . در سال 1956اين شنا به طور رسمي وارد مسابقات المپيك شد. اولين مرحله تحول شناي قورباغه ابداع مرحله خروج دست از آب بود كه بطور چشمگيري سرعت شناگر را از طريق كاهش نيروهاي مقاوم ، بدون نقص قوانين شناي آن زمان، افزايش داد. بلافاصله پس از آن ، شيوه پا زدن دلفين كه ماهي با هوش درياهاست ابداع شد، كه درآن هر دو پا به جاي حركت در صفحه افقي درشناي قورباغه در صفحه عمودي و به طور همزمان حركت مي كردند كه اين روش ، خود سهم زيادي در كسب سرعت بيشتر نسبت به شناي قورباغه داشت.

وضعيت بدن: B0dy position
وضعيت بدن درشناي پروانه از بعضي لحاظ به كرال سينه شباهت دارد با اين تفاوت كه حركت دست ها و پاها تك تك انجام نمي شوند بلكه هر دو دست با هم و هر دو پا با هم حركت را انجام مي دهند. شنا گر به شكم روي آب قرارمي گيرد و سعي مي كند نيروي مقاوم را با پايين گرفتن سر، بالا بردن نسبي پاها ، كاهش حركت هاي بدن به سمت بالا و پايين عمل كشش و خروج از آب را انجام مي دهند و كنترل حركت بدن درحين اجراي هر دو مرحله يا هر يك از آنها كار مشكلي است ، لذا شناگر بايد سعي كند همواره درطي يكدوره كامل حركت ، حالت افقي بدن خود را حفظ كند. حركت همزمان دو دست در اين شنا براي شناگر يك مزيت نيز به همراه دارد و آن اينست كه ديگر وي نگران حالت عدم تعادل يا چرخش پاي مخالف به خاطر حركت دست مخالف نمي باشد و درنتيجه نيروي مقاوم از اين نظر افزايش پيدا نمي كند.
اولين بخش آموزش ، عملكر پا : ( Leg Action)
پا زدن دراين شنا درعمل شبيه پا زدن دركرال سينه است ، با اين تفاوت كه دراين جا هر دو پا همزمان با هم حركت مي كنند، بنابر اين تعداد ضربه هاي پا درطي يكدور شناي پروانه به طور عمومي از كرال سينه كمتر مي باشد. درحالي كه بدن كشيده درسطح آب قرار دارد، با سن قدري خارج از آب قرار مي گيرد. دراين حالت پاها بسته و در حدود 30 سانتي متر در زير آب است. هنگام به حركت درآوردن ساق پا، باسن قدري به داخل آب كشيده مي شود، درهمين حال به دليل خم شدن مفصل لگن خاصره ، ران نيز كمي به داخل آب كشيده مي شود. دراين موقعيت كف پا به طرف سطح آب به حركت در مي آيد كه نهايتا" در قسمت پشت زانو، درمفصل زانو، زاويه 90 درجه ايجاد مي شود، درچنين حالتي جلوي ساق پا و روي پا به طرف پايين و عقب ، فشار بر آب وارد مي كنيم كه درنتيجه منجر به پيشروي و شناورشدن شناگر در سطح آب مي شود. شكل زير اختلاف بسيارجزيي پاي شناي دلفين ( پروانه ) نسبت به كرال سينه را جهت هاي حركت تنه ، ميزان خم شدن مفصل ها ي ران ، زانو و مچ ها د رضربه به سمت پايين را نشان مي دهد.
عملكرد پا در شناي پروانه
عملكرد پا در شناي پروانه ( شكل پاييني ) بسيار شبيه به عملكرد پا در شناي كرال سينه مي باشد.
كرستن ( kersten ) اثر دو نوع ضربه دلفين را مورد بررسي قرار داد – ضربه الف ( حداكثر عملكرد زانو- حداقل مفصل ران ) و ضربه ب ( حداكثر عملكرد ران – حداقل عملكرد مفصل زانو) را در مسافت 10 يارد با يكديگر مقايسه كرد . وي به اين نتيجه رسيد كه اجراي كامل حركت با ضربه ( ب) بود .
حداكثر حركت مفصل > زانو حداقل مفصل ران = نتيجه بهتر
توجه : شناگران نبايد پاها را صاف نگاه داشته و با باسن و كمر ضربه بزنند.
|
|
1- پاها درپايين ترين مرحله ضربه خود حدود 60 سانتي متري عمق آب قرار مي گيرند ، ولي باسن در سطح آب باقي مي ماند . 2- پاها به طرف بالا آمده بدون اينكه شكستگي در ناحيه زانو ديده شود . اين حركت بسيار مفيدي است كه درشناگران با پاهاي قوي مشاهده مي شود البته در اين حركت هيچ نشانه اي از پيشروي وجود نخواهد داشت . 3- حركت پاها در حال كشيده بودن به طرف بالا ادامه دارد و اين عمل باعث پايين رفتن باسن مي شود . 4- قسمت بالائي پاها ( ران ها ) شروع به ضربه زدن به طرف پايين مي نمايد و قسمت پاييني رفتنش را به طرف بالا ادامه مي دهد چنين حركتي تركيبي به علت وجود شكستگي در مفصل زانو بوجود مي آيد . 5- سرعت پايين رفتن قسمت بالائي پاها ( ران ها ) بيشتر شده و با افزايش شكستگي مفصل زانوها ، پنجه ، مچ و كف پا تا حدود سطح آب بالا مي آيد . باسن در اين حالت در پايين ترين سطح خود نسبت به سطح آب قرار دارد . 6- زانو در اين حالت حدود 90 درجه مي باشد و در اينجاست كه پنجه كشيده شده و آماده ضربه و حركت به طرف پايين است. |
7- در اين زمان با زدن ضربه نيروي پيش برنده پاها توليد مي شود. سرعت حركت ضربه به پايين در حدود دو برابر سرعت بالا آوردن پا است . اين در حالي است كه مفصل مچ پا كشيده شده و سرپنجه ها به طرف داخل متمايز گشته است و در اين حالت است كه اهميت مچ پاهاي كشيده شده و مفصل قابل ارتجاع و انعطاف مچ پا معلوم مي شود .

تمرين هاي آموزشي
1- كار آموز شناگر با در دست داشتن تخته شنا اقدام به زدن پاي دلفين مي كند. در ابتدا مشكل مي باشد اما با تكرار و تمرين كار آموز پيشرفت خود را مشاهده مي كند.

2- در آبي كه عمق آن تا حدود كمر است در حالي كه زانوها خم و بدن به طرف جلو متمايل است قرار مي گيريم. در همين حال به طرف جلو و بالا در آب جهش مي كنيم به طوري كه ابتدا دست ها و سپس ساعد و به همين ترتيب ساير قسمت هاي بدن در آب داخل مي شود.

3- تكرار تمرين شماره دو با اين تفاوت كه اين بار در داخل آب از روي يك مانع پرش مي نماييم. توجه داشته باشيد كه مانع با ارتفاع زياد از سطح آب قرار نداشته باشد. پس از جهش از روي مانع و فرود آمدن در داخل آب با گرفتن سر به عقب قوسي در بدن ايجاد مي كنيم تا بدن را به سطح آب هدايت كنيم. مانع مي تواند دست كشيده نفر دوم و يا چوبي باشد كه با ارتفاع حدود 10 سانتي متر بالاتر از سطح آب قرار دارد.

4- پرش از روي مانع و عبور از بين پاي فردي كه به فاصله يك متر از مانع قرار دارد.
5- كارآموز شناگر با فرمان مربي با سرخوردن و با زدن ضربه كوچك( اول) و ضربه دوم پاي دلفين قوسي در بدن ايجاد مي كند وبعد روي خود مي ايستد.
6- بعد از كمي پيشرفت كارآموز شناگر سعي مي كند عرض استخر را با ضربه پاي دلفين ( پروانه) طي كند. در ابتدا پيشروي ندارد ولي با اراده و همت و تلاش راحت عرض استخر را طي مي كند.
اشتباه هاي رايج و روش صحيح آن
اشتباه : چنانچه پا و ساق پا بيش از اندازه از آب خارج شوند.
صحيح: باسن و زانو بايد در داخل آب باشند تا بدين وسيله خميدگي كمي در ناحيه مفصل تهيگاهي ايجاد شود.
اشتباه: چنانچه باسن با زانوهاي كاملاً كشيده به طرف پايين و بالا حركت كند و نشيمنگاه بيش از حد از آب خارج شود.
صحيح: زماني كه باسن در زير آب است زانو بايد در عمق بيشتري از آب قرار داشته باشد در هنگام وارد كردن ضربه توسط ساق و روي پا بر آب باسن قدري متمايل به طرف سطح آب خواهد بود.
دومين بخش ، عملكرد دست
حرت دست ها در شناي پروانه ( همانند وضعيت بدن و عملكرد پا) تا اندازه زيادي به حركت دست در شناي كرال سينه شباهت دارد. چون در اين شنا، مرحله كشش و مرحله بازگشت به حالت اوليه( حركت دست در خارج آب ) با هر دو دست و بطور همزمان انجام مي گيرد، لذا پاره اي از حركت هاي اساسي دست ضرورتاً تغيير پيدا مي كند.
مرحله كشش- در اين مرحله، دست ها( كف دست به پايين و كمي به سمت خارج) جلوتر از حد شانه و كمي دورتر از محور طولي بدن نسبت به شانه ها وارد آب مي شوند. و كف دست ها دو علامت سئوال را در زير آب ترسيم مي كنند.

ترسيم علامت سئوال در زير آب به اين طريق است كه ابتدا دست ها از محور مياني بدن فاصله مي گيرند و پس از اينكه به اندازه كافي به خارج بدن كشيده شدند بازوها به طرف داخل كشيده مي شوند و در اين هنگام است كه آرنج ها خم مي شوند . توجه داشته باشيد كه همانند بازوها ، مچ و دست پس از اينكه به اندازه كافي به خارج كشيده شدند به طرف يكديگر نزديك مي شوند، بطوري كه هر دو دست در حاليكه در جهت عقب و داخل و به سمت خط مياني بدن كشيده مي شوند از زير خط شانه ها عبور كرده و سرانجام به سمت خارج و بالا رفته تا حركت را در حدود ران ها به پايان برسانند.
نيروهاي پيش برنده توليد شده در زماني كه دست ها به طرف خط مياني بدن حركت مي كنند، معمولاً كم است و در اين مرحله نيروي بالا برنده عامل اصلي حركت است. در حركت دست ها به سمت عقب معمولاً نيروي كشش بوجود مي آيد.
مرحله بازگشت به حالت اوليه- در پايان مرحله كشش، دست به صورت مستقيم و كف دست ها به سمت داخل مي باشند. پس از اين وضعيت شناگر دست هاي خود را به سمت خارج مي چرخاند و سپس آنها را از طرفين به سمت جلو پرتاب مي كند به طوري كه همواره سعي دارد دست ها در نزديكي سطح آب عمل كنند، و در همين حال آنها را به سمت نقطه ورود به آب هدايت مي كند.
بايد توجه داشت كه ، وضعيت خميده آرنج و عمل بالا آوردن آرنج در مرحله بازگشت به حالت اوليه در شناي كرال سينه حداقل به دو دليل در شناي پروانه رعايت نمي شود:
1- از نقطه نظر ساختار آناتوميكي چرخش مفصل شانه بدون همراهي چرخش بدن غير ممكن است .
2- حفظ تعادل دست ها به وسيله يكديگر در حركت همزمان آنها به سمت جلو نياز به چنين حركتي را برطرف مي سازد.
تمرين هاي آموزشي
1- در آبي كه عمق آن تا كمر مي باشد جهش دلفين مانندي انجام مي دهيم. و در اين هنگام همزمان با كشش دست ها ضربه پاي پروانه نيز زده مي شود( زانوها خم و شروع حركت پا از كمر).

2- تكرار تمرين شماره يك با اين تفاوت كه به محض اينكه شانه ها و سر، از آب خارج شدند بلافاصله دست ها به جلو، در داخل آب فرو مي روند و در اين زمان نيز صورت مجدداً در روي آب قرار مي گيرد.
3- كارآموز شناگر در حالي كه عمق آب تا كمر باشد، خم شده و حركت دست پروانه را انجام مي دهد.
4- تمرين دست شناي پروانه همراه با پاي كرال سينه.
" كوتاه اما با اهميت"
توجه: انداختن دست به جلو فقط در يك لحظه كوتاه است كه نيروي وارده دست ها را به سمت جلو پرتاب مي نمايد، براي اينكه شناگر چنين عملي را انجام دهد به او مي گوييم پس از شروع پرتاب بايستي دست هايت در موقع ورود به آب شل و راحت باشد. اگر دقت كرده باشيد متوجه مي شويد كه كف دست در ابتداي خروج متمايل به بالا برده در طول طي مسير متمايل به خارج مي گردد. نقش جنبش پذيربودن مفصل شانه در چنين حركتي به خوبي نمايان مي شود و به همين دليل است كه مسئله جنبش پذيري ( بخصوص مفصل شانه) و كشش عضلات بسيار با اهميت است. حركت دست ها كه يك دايره يا سيكلي را طي مي كند بايستي بطور پيوسته و آهنگ صحيح باشد و در هيچ جا قطع نشود و حتي بعضي مواقع آهنگش متغيير ننمايد. به طور مثال: در موقع ورود دست به آب اگر حركت دست توسط شناگر كند شود وقفه ايي در كل حركت بوجود آيد باعث فروافتادن بدن در آب مي شود و اين يكي از اشتباه هاي متداول شناگرهاي مبتدي پروانه رو مي باشد. يا اينكه وقتي دست ها از خارج به آب برخورد مي نمايند بايد توسط همان آب كنترل شوند نه اينكه شناگر به عضلاتش ورود دست به آب را كنترل نمايد.
براي اينكه پاي دلفين خوب زده شود، كار آموز شناگر حتماً بايستي براي بوجود آوردن موج ابتدا از دست هايش كه در جلو مي باشد حركت( عمل و عكس العمل) را فراموش نكند يعني اول دست ها بعد سر، بعد باسن و در مرحله آخر پاها موج را بوجود مي آورند.
سومين بخش آموزش اجراي كليه حركات دست و پا و تنفس
با وجود اينكه بلند كردن سر از روي آب موجب افزايش نيروي مقاوم ميگردد و در نتيجه بر روي سرعت شناگر اثر مي گذارد، ليكن يك شناگر خوب مي تواند با تنظيم زمان مناسب نفس گيري، اين اثر منفي را به حداقل برساند. بدين منظور، نخست شناگر سعي مي كند تعداد نفس گيري هاي خود را براساس نياز فيزيولوژيكي خود به حداقل برساند، غالباً در شناهاي سرعتي، شناگر در هر دو يا سه دور كامل حركت دست يك نفس گيري و در شناي استقامتي در هر يك يا دو دور كامل حركت دست يك بار نفس گيري مي كند. سپس وي سعي مي كند با تظمين حركات، سر خود را زماني بالا بياورد كه همزمان با اجراي موفقيت آميزعمل نفس گيري ، در حداقل فاصله ممكن نسبت به سطح آب قرار گيرد. جهت رسيدن به اين هدف، سر بايد زماني بالا بيايد كه نيمي از مرحله كشش انجام شده باشد و شانه ها با اجراي حركت دست ها و همزمان با انجام ضربه دوم پاها به بالا كشيده شده و دهان از آب خارج گردد. هر گونه حركت اضافي ناشي از بالا كشيدن سر، موجب فرو رفتن پاها در آب و ايجاد نيروي مقاوم خواهد شد. با انجام اين عمل، شناگر هوا را بدرون مجاري تنفسي خود فرستاده و بي درنگ سر را بين دو دست به درون آب فرو مي برد، در همين زمان است كه دست ها با تاب دادن( پرتاب كردن) از خط مياني شانه ها درهوا گذشته و براي ورود به آب به سمت جلو فرستاده مي شوند.
به طور كلي با هر حركت دست در شناي پروانه دوبار پاي پروانه زده مي شود. اولين حركت پا به سمت پايين وعقب موقعي انجام مي شود كه كف دست ها از روي آب به داخل آب فرورفته و آب را به طرفين مي كشد و دومين حركت پا نيز هنگامي صورت مي گيرد كه دست ها در مرحله فشار قرار داشته و به طرف يكديگر نزديك مي شوند و در واقع حركت هنگامي شروع مي شود كه مرحله فشار رو به اتمام بوده و كف دست ها از ناحيه كمر به سمت عقب بدن در حال حركت مي باشند. توجه داشته باشيد پاي اول در شناي پروانه براي راندن بدن به جلو و پاي دوم صرفاً جهت نگهداري و تكيه بدن روي آب نقش مهمي را ايفا مي نمايند. به محض ورود دست ها در آب، عمل بازدم شروع مي شود و هنگامي كه دست ها مجدداً از نزديك باسن آب را ترك مي كنند سر به عقب كشيده شده و در اين مرحله كه دم صورت مي گيرد.
نكات قابل توجه در نفس گيري:
سر درست در لحظه اي وارد آب مي گردد كه دست ها در حال پرتاب به جلو باشند . اين امر نه تنها به باقي ماندن بدن در حالت افقي كمك مي كند، بلكه باعث مي شود كه شناگر بتواند دست هاي خود را به بالا كشيده و در حركت پرتاب به جلو راحت تر عمل كنند.
لحظه نفس گيري: اين لحظه درست در زماني است كه دست ها در حال وارد آوردن فشار به طرف ران ها بوده و چانه درون آب قرار دارد و مرحله پاياني آن زمانيست كه دست ها از آرنج به بالا كشيده شده اند.
استارت پروانه
استارت پروانه، شبيه به استارت كرال سينه است.
برگشت پروانه
در برگشت شناي پروانه نيز به مانند شناي قورباغه بايستي هر دو دست در يك زمان و در يك سطح با ديواره استخر تماس پيدا نمايند. توجه داشته باشيد كه هر دو دست همزمان و در يك ديوار استخر را لمس نمايند، در ضمن شانه ها نيز در صفحه افقي قرار داشته باشند. وقتي كه لمس كردن ديوار توسط هر دو دست به طور صحيح صورت گرفت، مسابقه دهنده به هر روشي كه خواست مي تواند مابقي برگشت خود را انجام دهد.
تمرين هاي آموزشي
1- چهار يا پنج دست كرال سينه با يك پاي پروانه- توجه داشته باشيد كه همراه با هر نيم ستروك از كرال سينه، يك بار دم و يك بار بازدم صورت گيرد.
2- اجراي كليه حركات شناي پروانه- توجه داشته باشيد كه اين تمرين را ابتدا در مسافت كوتاه به طول مثال 8-5 متر انجام دهيد و سپس به تدريج بر بعد مسافت افزوده شود.
3- اجراي كليه حركات شناي پروانه با تاكيد بر عمل تنفس بدين معني كه با هر دست پروانه، يك بار عمل دم و بازدم صورت گيرد.
مراحل مختلف كشش دست ها، ضربه هاي پا و هواگيري در شناي پروانه

![]() |
![]() |
![]() |
با تشکر پارازیت
![]()
آموزش گام به گام و مرجع کامل بسکتبال
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام بسکتبال فصل 1 حرکتهاي پايه يکي ازابتدايي ترين وظايف مربيان، آموزش نحوه حرکت و کنترل بدن، به بازيکنان است. حرکتهاي پايه گاهي زيربناي بسکتبال ناميده مي شوند. اين حرکتهاي اصول اساسي هستند که هر بازيکني بايد فرا بگيرد. لازم است هر بازيکن بياموزد چگونه مؤثّر (زيرا هدف نهايي انجام صحيح کار است) و همچنين مفيد (حرکت در بهترين طريق) حرکت کند. به آنها ياد داده براي کاستن از حرکتهاي اضافي زمان و مکان را در نظر داشته باشند تا در چابکي و تعادل، کسب مهارت کنند. به بيان ديگر، بازيکنان بايد بدون هدف حرکت نکنند. بسکتبال بازي چابکي (دست و پا) و سرعت (حرکت کل بدن) در زمان مناسب است. آموزش بايد همواره به اين اصل تکيه داشته باشد: انجام کار صحيح – همراه با چابکي – و بعد، انجام حرکت صحيح و سريع در زمان مناسب. پنج حالت و حرکت اصلي که بايد آموزش داده شوند عبارتند از: طرز ايستادن، شروع حرکت، گام برداشتن، توقف و پرش. حالت ايستادن مناسب (وضعيت) بازيکنان بايد بياموزند که در هر لحظه آماده حرکت باشند و عادت ايستادن صحيح ورزشي براي حرکتهاي سريع را در خود تقويت کنند. آموزش حالت ايستادن يک کار پرمشقت است و هنگام کار با بازيکنان تازه کار بايد صبور بوده، زيرا آنها ممکن است قدرت و استقامت عضلاني براي حفظ حالت بدن براي مدت طولاني را نداشته باشند. به بازيکنان آموزش داده شود که هنگام ايستادن، حالت مناسبي داشته باشند (آماده بودن براي هر چيز، احساس چابکي). باقي بودن در حالت ايستادن مناسب کار سختي است؛ آنها بايد حالت راحتي داشته باشند در حالي که يک حالت سخت، غيرطبيعي و قوز کرده به خود گرفته اند. بطور متوالي کسب و حفظ حالت ايستادن صحيح به آنها يادآوري شود. اگر به موقع بر حالت ايستادن تأکيد شود، بازيکنان و بطور خودکار آن را ياد مي گيرند. حالت پا بهترين حالت استقرار پاها در اکثر موقعيتها، جلو و عقب قرار دادن آنهاست. فاصله پاها به اندازه عرض شانه باشد و به گونه اي قرار گيرند که پاشنه يک پا و پنجه پاي ديگر در امتداد يک خط افقي نسبت به استقرار بازيکن قرار گيرند. (شکل 1-1). اين حالت ايستادن بايد به صورت عادت درآيد تا هنگام نياز، بازيکن قادر به حرکت درهر جهتي باشد. حالت ايستادن موازي پاها در شکل 1-2 نشان داده شده است. اين حالت براي حرکت جانبي استفاده مي شود، همچنين براي گرفتن توپ و توقّف بعد از دريبل و واکنش در يک حرکت جانبي، از اين حالت استفاده مي شود. بازيکنان به موقع ياد خواهند گرفت کدام حالت ايستادن مناسب کدام موقعيت بازي است. شکل 1-1: حالت عقب و جلو پاها (ديد از بالا). رابطه پاشنه و پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. شکل 1-2: ايستادن با پاهاي موازي (ديد از بالا). رابطه پنجه با پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. تقسيم وزن بدن وزن بدن بايد به طور مساوي از جلو به عقب، از چپ به راست و بين پاها تقسيم شود. پاشنه ها بايد روي زمين باشند و بيشتر وزن روي سينه کف پاها قرار گيرد، هر چند فشار وزن بايد روي پنجه ها و پاشنه ها احساس شود. بازيکنان ممکن است به اشتباه وزن خود را روي سينه پاها قرار داده و پاشنه ها را از زمين جدا کنند، اما اين حالت از نيرو و سرعت حرکت مي کاهد يعني براي انجام هر حرکت قدرتمند ابتدا بايد پاشنه ها روي زمين قرار داده شود. يک روش مناسب براي آموزش حالت خوب ايستادن اين است که از بازيکنان بخواهيم اصطلاحاً پنجه عقابي بايستند که در آن پاشنه ها روي زمين و پنجه خميده است. بازيکنان هنگام دفاع بايد يک چيز ديگر را به حالت ايستادن خود بيفزايند، پاي آتشين. معناي آن فعال نگاه داشتن پاها و حرکت مداوم بدون جدا شدن از زمين است، مهارتي که عضلات را براي حرکت آماده نگاه مي دارد. آنها بايد تصور کنند روي بستري از زغال داغ ايستاده اند، اما اجازه ندارند پاهايشان را از زمين بلند کنند. حالت سر و بدن سر، به علت اندازه و قرار گرفتن در بالاترين نقطه بدن، کليد تعادل است. بازيکنان بايد سر را نسبت به محل قرار گرفتن پاها، وسط قرار دهند. سر بايد رأس مثلثي باشد که خود با محل قرار گرفتن دو پا تشکيل مي دهد و بايد در حالي که از روبه رو به آن نگاه مي کنيم، ساقهاي اين مثلث فرضي از نظر طول مساوي باشد (شکل1-3). سر همچنين بايد حالت مرکزيت نسبت به جلو و عقب بدن داشته باشد. بازيکنان بايد بياموزند بدن را راست و شانه ها را عقب نگاه دارند، ضمن اين که بدن اندکي از حالت کاملاً عمودي به جلو متمايل است. شکل 1-3: سر، کليد تعادل، بالا نگاه داشته شده و هوشيار – رأس يک مثلث.
فصل 1 دستها و پاها به بازيكنان بياموزيد كه مفاصل (مچ پاها، زانوها، انتهاي رانها، آرنجها و مچها) خود را خميده و آماده نگاه دارند. دستها و پاها بايد خميده و نزديك بدن قرار گيرند تا تعادل و چابكي آن حفظ شود. به ياد آوريد تمامي كف پا بايد با زمين تماس داشته باشد. به بازيكنان يادآوري كنيد كه بدن را پايين نگاه دارند يعني زاويه پشتي زانوها بين º90 وº120 باشد تا مركز ثقل بدن به زمين نزديك شود. نكتههاي قابل توجّه مربيان در مورد حالت ايستادن مناسب · آماده حركت باشيد. · زانوها را خميده و سرو دستها را بالا نگاه داريد؛ بدن را پايين آوريد. · حالت خود را حفظ كنيد. وزن خود را روي تمامي پا تقسيم كنيد، در حالي كه پاشنهها روي زمين است. شروعها، گام برداشتها و توقّفها شكل 1- 5: اشاره و فشار. نكتههاي مورد توجه مربيان درباره شروعها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، براي شروع حركت آماده باشيد. · بدانيد كه استفاده از زمين براي شما مفيد است؛ هنگام شروع، پاها را روي زمين حفظ كنيد. · وزن بدن را در جهت دلخواه براي حركت منتقل كنيد، حركت سر در جهت مزبور تقدم زماني دارد. · بدن را براي شروع حركت پايين نگاه داشته و از حركت دستها استفاده كنيد. · ابتدا از اصل پاي پيشتاز استفاده كنيد. · براي حركت دفاعي سرخورنده، از قانون اشاره- فشار- كشش استفاده كنيد. در خطوط مستقيم شروع به حركت كنيد. گام برداشتن (چرخش) شكل 1- 6: چرخش كردن: يك دوران بدن است كه در آن سينه پاي غيرمتحّرك در جاي خود ثابت ميماند. شكل 1- 8: چرخش روي پاي چپ- چرخش پشتي، الف- حالت شروع ب- حالت پاياني. بازيكنان بايد بياموزند با توپ و بدون توپ ، در حمله چرخش كنند. در دفاع ، چرخش اولين حركت مورد استفاده بازيكن در تغيير حالت از وضعي به وضع ديگر در هنگام ريباند است همان گونه كه در شكل 9-1 نشان داده شده است . شكل 1- 9: الف- تغيير حالت ب- ريباند. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره چرخشها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، بدن را پايين نگاه داريد و موقعيت سر نسبت به زمين را حفظ كنيد. · فاصله بين دو پا را در حد عرض شانه حفظ كنيد. · تعادل خود را حفظ كنيد و سر را بالا نگاه داريد. · سريع، امّا صحيح چرخش كنيد. از چرخش براي دوران به اندازه º180 استفاده كنيد، اگر دوران بيشتري لازم است، چرخش را تكرار كنيد. توقّف شكل1- 10: الف- توقّف سريع ب- فرود در حالت استقرار اوليه. توقف سريع تقريباً هميشه مفيد است زيرا باعث استفاده از زمان و فضا ميشود. اين عمل فقط با يك شمارش و بسرعت اتفاق ميافتد و در دفاع و حمله قابل استفاده است (با و بدون توپ)، اين نوع توقف تكميل عمل چرخش است و يكي از ورزشهاي اوليه براي حركت و كنترل بدن است. قوانين بسكتبال به بازيكنان اجازه استفاده از هر دو پا را براي چرخش بعد از توقّف سريع ميدهد. اين حالت ضمن حفظ كنترل و تعادل، دامنه حركت وسيعي را ممكن ميسازد. توقّف سريع براي قرار گرفتن در حالت اوليه، براي شوت، پاس يا دريبل مهم است و ميتواند به طور بسيار مؤثّري پس از دريبل يا دريافت پاس مورد استفاده قرار گيرد. نكتههاي مورد توجّه مربيان در مورد توقّف · از توقّف سريع استفاده كنيد، اگر قصد º 180تغيير جهت در حين دويدن را داريد در اين حال از توقّف با پاهاي باز استفاده كنيد. · هنگام استفاده از توقّف سريع، روي يك پا پرش كنيد و در حالت ايستادن مناسب فرود آييد، در حالي كه هر دو پايتان در يك لحظه زمين را لمس ميكنند، نزديك زمين باقي بمانيد. هنگام استفاده از توقّف آهسته يا دو مرحلهاي روي پاي عقب تكيه كنيد و بدن را پايين نگاه داريد. توقّف آهسته شكل 1- 11: الف- حالت آماده پرش ب- و پرش سريع. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره پرش · آماده پرش باشيد- حالت ايستادن مناسب ورزشي بگيريد، پرش كنيد، و در حالت ايستادن صحيح فرود آييد. · اغلب اوقات با استفاده از دو دست و روي هر دو پا بپريد (خصوصاً هنگام ريباند). · براي پرش قدرتي، توأم با كنترل روي دو پا و براي سرعت و ارتفاع روي يك پا پرش كنيد. · اگر وقت كافي داشتيد از حركت سريع بدن هنگام دويدن به جلو و حركت پرتابي دستها براي پرش استفاده كنيد. · هرگاه ممكن است، از پرشهاي سريع استفاده كنيد. هنگام مبادرت به شوت جفت، از توقّفهاي سريع و پرشهاي سريع استفاده كنيد. تمرينهاي اساسي حركت كنترل حالت ايستادن صحيح هدف: براي پيشرفت در مهارت حالتهاي مختلف ايستادن، به دست آوردن حالت مناسب و باقي ماندن در آن حالت. تجهيزات: فضاي نيمه زمين بسكتبال (حداقل). استقرار مقابل آينه شكل 1- 12: مربي حالتهايي را كه بازيكنان بايد اجرا كنند، اعلام ميكند. حالتها شكل 1- 12: شروع، دويدن و توقف با آرايش صفي. شكل 1- 13: حالت توقف آهسته.
فصل2 حرکتهاي بدون توپ يکي از مشکلترين وظايف در مربيگري، آموزش حرکتهاي بدون توپ (آهنرباي بازيها) به بازيکنان است. يک بازيکن بتنهايي (با پنج بازيکن در تيم) 80% زمان بازي در حمله را بدون توپبازي خواهد کرد. مطالب فوق اهميت قابل توجهي براي پيشرفت در مهارتهاي فردي بدون مالکيت توپ را بيان ميکند. اغلب مربيّان بر اين باورند که اين قسمت مشکلساز با اغلب بازيکنان جوان است. بازيکنان اغلب مجذوب توپ هستند و به نظر ميرسد تقريباً به طرز ناراحت کنندهاي در حمله، جذب توپ ميشوند. وقت قابل توجهي بايد در آموزش اين مطلب صرف شود که حرکتهاي بدون توپ، داراي همان اهميت هستند که به وجود آوردن موقعيت گل، در حرکتهاي با توپ صورت ميگيرد. کمک به بازيکنان در فهم اين مطلب، کليد تشويق آنها براي اجراي حرکتهاي با هدف در زمان مالکيت توپ است. اصول بنيادي حرکتهاي بدون توپ براي حرکت کردن موثر بازيکنان بدون توپ، اصول اساسي و مشخصي وجود دارد که بايد در آنها کسب مهارت کنند و در زمين به خاطر بياورند. • هوشيار باشيد و ياد آوريد که همه حرکتها، روي زمين آغاز ميشوند. • با تسلط، تعادل و چابکي حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد، بازيکنان بايد از حرکت هم تيميهاي خود آگاه باشند و تمرکز خود را روي راهبردي کلي تيم، حفظ کنند. • موقعيت توپ و مدافعان را مورد مطالعه قرار دهيد. حالتهاي بازي تيم معينکننده کليه حرکتهايي است که فرد بايد انجام دهد، اما اين حرکتها بايد در ارتباط با موقعيت و حرکتهاي توپ و همچنين مدافعان، اجرا شود. بازيکنان بايد بياموزند تا خود را به مناطق آزاد زمين برسانند، جايي که ميتوانند پاس دريافت کنند. • آزاد شدن يا خالي کردن منطقه- اولين هدف از حرکت بدون توپ آزاد شدن براي دريافت پاس از کسي است که توپ را در دست دارد. بازيکنان بايد ياد بگيرند ابتدا براي آزاد شدن و دريافت پاس تلاش کنند و اگر ممکن نشد، راه را براي بازيکنان ديگر باز کنند. • از حالت دريافت کامل استفاده کنيد- اين موقعيت، فاصله 5/4 الي 6 متري از صاحب توپ است، جايي که فرد آزاد است و ميتواند پاس دريافت کند. بطور ايدهآل، اين موقعيتي خواهد بود که به بازيکنان امکان پاس، شوت يا دريبل بدهد. • يک هنرپيشه باشيد- حرکت بدون توپ يک رقابت مستمر بين مدافعان و مهاجمان است؛ مشغول کردن فکر و حواس حريف، مستلزم استفاده از فريبهاي قابل باور براي به ستوه آوردن مدافعان و بازي کردن نقش يک طعمه است. • پنهان شدن از ديدن مدافع- به خارج از منطقه ديد مدافع حرکت کنيد و او را وا داريد که سرخود را برگرداند. از آن جا که اغلب مدافعان پشت خود را به سبد و ديد خود را روي توپ حفظ ميکنند، مهاجمان بايد از پشت آنها به سمت خط زيرين و دور از توپ حرکت کنند. اين برشها ميتوانند بهترين باشند، زيرا پيشبيني آن براي مدافع مشکل است. • حرکت به سمت توپ- هنگام حرکت براي دريافت پاس دو مطلب داراي اهميت است. اول، باقي ماندن در موقعيتي آزاد. دوم، حرکت به سمت توپ. مگر حالتي که شما مدافع خود را پشت سرگذاشته در حال انجام برش به سمت سبد هستيد. • براي آزاد شدن از مدافع به او نزديک شويد- از آن جا که اين قانون مخالف برداشت همگاني است، بسياري از بازيکنان اين اشتباه را مرتکب ميشوند که با دور شدن از مدافع خود، قصد آزاد شدن از او را دارند. در عمل، بسيار موثرتر است که در نزديکي مدافع بمانيد و ناگهان با دور شدن از وي، خود را آزاد کنيد. اين حرکت تقريباً هميشه موثّر است زيرا به مهاجم اجازه ميدهد حرکتي انجام دهد که قبل از واکنش مدافع و سريعتر از آن انجام ميشود. حرکتهاي بنيادي (بدون توپ) حرکتهاي اوليه بدون توپ بايد به هر بازيکن آموزش داده شود. اغلب اين حرکتها، لازم است که با کارهاي فريبنده براي گمراه کردن مدافع همراه باشد. برشهاي V حرکتها يا برشهايي که به منظور خاص انجام ميگيرد، شامل حرکت «قريب و تغيير مسير ناگهاني» يا برش V هستند. برش V حرکت اصلي زيگزاگ يا برشهايي با تغيير مسير را شامل ميشود که يک شکل V را ترسيم ميکند. براي اجراي اين برش، وزن خود را روي پاي مخالف جهت دلخواه منتقل کنيد، روي آن فشار لازم را به زمين وارد کرده با پاي ديگر در جهت دلخواه گام برداريد. بطور مثال، وارد کردن فشار روي پاي راست و گام به سمت چپ با پاي چپ. يک طرف شکل V اغلب حرکت به سمت سبد، دور از آن يا به سمت مدافع است. سمت ديگر V، تغيير جهت با يک برش سريع براي آزاد شدن است (شکل 2-1). بهترين روش براي آموزش بازيکنان جوان، استفاده از عبارت «قريب و تغيير جهت ناگهاني» براي آزاد شدن است. قسمت اول حرکت V به سمت سبد يا مدافع (فريب) به آهستگي انجام ميشود، اما قسمت آخر V با سرعت در پي آن صورت ميگيرد (تغيير جهت ناگهاني) تا بازيکن آزاد شود. اين تغيير جهت اغلب بسمت توپ انجام ميشود. شکل 2- 1: براي آزاد شدن، نزديک مدافع جاي بگيريد. O2 در نزديکي X2 حرکت ميکند سپس يک برش V سريع را براي آزاد شدن انجام ميدهد تا پاس دريافت کند. برشهاي جلويي و پشتي اين حرکتها پس از پاس دادن يک بازيکن به هم تيمي انجام ميشود و در پي آن بازيکن در يک رقابت با مدافع خود، برش کرده براي دريافت يک پاس احتمالي به سمت سبد ميرود. حرکت «پاس و برش» که اغلب «بده و برو» ناميده ميشود، يکي از با ارزشترين حرکتهاي تهاجمي در بسکتبال است. بده و برو دو شکل دارد: حرکت اول که ترجيح نيز داده ميشود، برش از جلوي مدافع است که به مهاجم در حالي که از مدافع خود پيش افتاده است اجازه دريافت يک پاس را ميدهد (موقعيتي عالي براي کسب امتياز) و ديگر برش از پشت مدافع که به مهاجم اجازه ميدهد که از پشت مدافع با کسب موقعيت مناسبت به سمت سبد برود (شکل 2- 2). توجّه داشته باشيد که فرار از جلو مدافع، با استفاده از برش V مدافع را ميخکوب ميکند، در حالي که برش از پشت، برشي به خط مستقيم است. حرکتهاي فريبنده هر کدام از حرکتهاي بنيادي که مدافع را سرگرم کند، حرکتهاي فريبنده است، نظير گيج کردن مدافعان و بازداشتن آنها از کمک کردن به دفاع يک بازيکن صاحب توپ يا مانع شدن از ايجاد تله براي صاحب توپ. به بازيکنان بياموزيد يک هنرپيشه باشند و حريف را گيج کنند و او را گمراه سازند با حرکتهايي نظير: حرکتهاي گول زننده چشم، فريبهاي بدني، و ديگر فريبهاي تصويري و صوتي. شکل 2- 2: برشهاي جلويي و پشتي- بده و برو حرکتهاي هنگام انجام شوت هنگامي که در عمل شوت، توپ روي هواست، هر مهاجم بسته به مکان خود در زمين، بايد به موقعيت گرفتن ريباند برود يا براي انجام وظايف دفاعي حرکت کند. بازيکنان بايد بياموزند که هرگز ثابت به تماشاي توپ سرگرم نشوند. حرکتهاي تعيين شده اينها حرکتهاي فردي هستند که سيستم بازي يک تيم براي موقعيتهاي بخصوص، مقرر کرده است. موقعيتهايي نظير: بين طرفين، شروع بازي از پشت خطوط زمين، پرتابهاي آزاد و نقشههاي تيمي. همه بازيکنان بايد تکاليف فردي خود را بطور مناسب و بسرعت انجام دهند. اجراي صحيح اين حرکت داراي اهميت يکسان با اصل نقشه است. حرکتها براي اجراي اسکرينها يا اسکرين آرايش تيمي و استفاده از اسکرينها براي آزاد کردن يک هم تيمي جهت دريافت پاس يا حمله با دريبل از غيرخودخواهانهترين حرکتهاي تيمي است که هر بازيکن بايد بياموزد. البته اين شامل توانايي استفاده از اسکرينها به عنوان يک ابزار اساسي در تهاجم فردي است. آموزش نحوه آرايش و استفاده از اسکرينها بايد بعد از طي آموزشهاي اوليه، ياد داده شود. بازيکنان در مدرسه ابتدايي بايد بر يادگيري حرکتهاي بدون توپ ديگر، تمرکز کنند. انواع اسکرينها اسکرينها ميتوانند براساس مکان انجام آن کلاس بندي شوند (سمت توپ يا دور از آن)، يا براساس چگونگي استفاده از آنها (اسکرينهاي به سمت بالا که پشت مدافع يا سمتي که ديد ندارد، انجام ميشود، اسکرينهاي سمت پايين که جلو يا کنار مدافع، انجام ميشوند)، يا براساس نوع تماس بدن که براي اسکرين استفاده ميشود (جلو و يا پشت بدن). مربيان بايد نظريه خود را درباره چگونگي عملکرد اسکرين، دنبال کنند. بعضي مربيان از اسکرين در نقطه يا محل خاصي در زمين حمايت ميکنند، (اسکرين موقعيت)، در حالي که ديگران اسکرين يک مدافع را، ترجيح ميدهند (اسکرين بازيکن). اسکرين بازيکن اغلب براي آزاد کردن بازيکن موثرتر است، امّا ممکن است به انجام خطاهاي بيشتري بعلت بلوکه کردن يا اسکرين غيرقانوني منجر شود. اجراي اسکرين يا اسکرين اجراي يک اسکرين حرکت بنياديني است که بايد در ادامه آموزش داده شود. بازيکنان بايد از يک توقّف سريع و صدادار با پاهايي به فاصله عرض شانه و دستهايي دور از تماس با حريف در اسکرين، استفاده کنند. (شکل 2- 3) اسکرين بايد عمودي (بدون انحراف به هيچ طرف) و در مسير مورد پيش بيني مدافع، انجام شود و بايد آنقدر با فشار و قدرتمند انجام شود که مدافع آن را ببيند و صداي آن را بشنود. بازيکن اسکرين کننده بايد با صدا، بدن پايين نگاه داشته شده، پاهاي باز و آماده برخورد باشد. در مقابل تيمهاي دفاعي خوب، برشکننده اغلب اسکرين داده ميشود، اما خود اسکرين کننده آزاد خواهد شد. شکل 2- 3: اسکرين جلويي: توقف سريع و با سرو صدا با پاهاي باز، دور نگاه داشتن دستها از اسکرين. اين جا اسکرين کننده سمت راست قرار دارد. ديگر انواع اسکرينها عبارتنداز: اسکرين پاييني (به سمت سبد) که عليه دفاع متراکم و عقب نشسته استفاده ميشود و اسکرين بالايي يا به سمت بالا (دور از سبد) عليه فشار يا دفاع سمت توپ مدافعان. استفاده از اسکرين مشکلترين قسمت شيوه اسکرين، واداشتن مدافع براي حرکت به سمت اسکرين است (بازيکنان بايد از هم تيمي خود به عنوان يک مانع استفاده کنند) اين کار با يک برشV انجام ميشود که اغلب با حرکت سمت سبد شروع ميشود همان گونه که در شکل 2- 4 نشان داده شده است. شکل 2- 4: استفاده از اسکرين، براي O3 و در مقابلX3 يک اسکرين ايجاد شده است و او با استفاده از يک برش V، مدافع خود را به سمت اسکرين ميراند. بازيکنان بايد آنقدر نزديک به اسکرينکننده برش کنند که شانههايشان با هم تماس پيدا کند. در اسکرينهاي دور از توپ، بازيکن در حال استفاده از اسکرين بايد حالت مناسب و با کنترل خود را حفظ کند و در حالي که از اسکرين عبور ميکند، دستهايش را بالا نگاه دارد و آماده دريافت پاس باشد. رعايت زمان در اجراي اسکرين، عامل بسيار مهمي در اجراي موثّر آن است، بازيکنان بايد در انتظار استقرار بازيکن اسکرين کننده باشند و بعد حرکت خود را آغاز کنند. حرکتهاي نادرست اين حرکتها زماني اتفاق ميافتد که يک بازيکن بدون توپ مرتکب اشتباه ميشود. به بازيکنان بياموزيد که توجّه خود را بر مواردي زير متمرکز کنند: بازيافتن مهاجمي که فرار کرده است، درخواست کمک از هم تيميها هرگاه لازم باشد و حفظ حالت مناسب بدن و آمادگي براي حرکت بعدي بفوريت. اين مطلب خصوصاً زماني مهم است که يک مهاجم در اثر اشتباه توپ را از دست داده است. نکتههاي مورد توجّه مربيان درباره حرکت بدون توپ • هنگام شروع حرکت از تماس پاها با زمين حداکثر استفاده را بکنيد. • با تسلط حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد. • موقعيت توپ و مدافع را ارزيابي کنيد و بعد واکنش نشان دهيد. • يا خود را آزاد کنيد يا از سر راه کنار برويد- هرگز بيحرکت نايستيد. • با کسب آگاهي از حالت کامل دريافت توپ استفاده کنيد. • يک هنرپيشه باشيد. ابتکار عمل را به دست بگيريد، از قريبهاي قابل قبول استفاده کنيد و با حالت تهاجمي خط سير توپ را تعقيب کنيد. • خود را از مدافع آزاد کنيد. • به سمت توپ که به شما پاس داده شده حرکت کنيد. • براي آزاد کردن خود به مدافع نزديک شويد. • اسکرينهاي قوي، باصدا و قانوني، اجرا کنيد. اسکرينها و پيکهاي خود را به زاويه مناسب و در مسير حرکت پيشبيني شده مدافع، اجرا کنيد. تمرينات براي حرکت بدون توپ حرکتهاي بدون توپ در چند صف هدف: آموزش حرکتهاي اوليه بدون توپ بوسيله شبيه سازي تجهيزات: نصف زمين (حداقل) روش: بازيکنان در چهار صف در پشت خط عرضي جاي ميگيرند. اولين بازيکن هر صف، از يک سمت به سمت ديگر حرکت بدون توپ ميکند، در حالي که توپ را در مرکز زمين، تصور ميکند. (شکل 2- 5) حالتها • برشهاي V براي آزاد شدن (در نظر گرفتن حرکت به سمت سبد و بعد به سمت توپ يا به سمت توپ يا به سمت مدافع و بعد به سمت توپ) در پي برشهاي V بازيکنان بايد به توقّفهاي سريع حالت دريافت توپ فرضي را وانمود کنند و اين عمل در طول زمين ادامه يابد. • حرکت فرار از پشت مدافع در پي برش V براي آزاد شدن. حرکت پاي مناسب و حالت دست مورد تأکيد هستند. (دستها را بالا نگاه داريد- خود را آزاد کنيد؛ دست دور از سبد پايين قرار گيرد- حرکت از پشت مدافع). شکل2- 5: تمرين در صفوف: برشهاي V، برشهاي پشتي، برشهاي جلويي، و برشها از عقب بدون توپ. • برش از جلوي مدافع- يک پاس فرضي به مرکز داده ميشود و در پي آن از بين مدافع و توپ (برش جلويي) برش انجام ميشود. (برشV، حرکت دور شونده آرام، برش سريع به سمت توپ) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. • برش از پشت- يک پاس فرضي به مرکز زمين و در پي آن يک برش پشتي (تغيير سرعت، آهسته به سريع) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. نکته: از توقّفهاي سريع در هر يک از خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين، استفاده ميشود. بعد از اتمام هر توقّف سريع، بازيکنان با استفاده از روش «گرفتن و رويارويي» بايد به مبارزه با دفاع فرضي بپردازند. اين حرکت شامل: اول توقّف سريع، بعد چرخش و رو به سبد قرار گرفتن و در انتها نگاه کردن به تمامي زمين است. برش V هدف: آموزش حرکتهاي اساسي بدون توپ به بازيکنان در موقعيتهاي دو نفره بدون دفاع و دو عليه دو. تجهيزات: يک توپ و يک سبد براي هر گروه. روش: آرايش اوليه در دو صف گاردها يا گارد رأسها در بالاي زمين و حدود خط نيمه وصف فورواردها يا بازيکنان منطقه بال در يکي از طرفين، شکل ميگيرد. حالتها • فورواردها براي آزاد شدن حرکت برش V را انجام ميدهند (فريب و تغيير مسير ناگهاني) و بعد از دريافت پاس از گارد روي به سبد ميکنند (شکل 2- 6الف). • گارد برش پشتي يا جلويي به سمت سبد انجام ميدهد و به انتهاي صف فورواردها ميرود (بده و برو) (شکل 2- 6الف) شکل2- 6: (الف) تمرين برش Vو (ب) حرکت از پشت مدافع. • در ادامه فوروارد به نفر اول صف گاردها پاس ميدهد و به انتهاي صف آنها ميرود. • شکل 2- 6- ب نشان ميدهد که در حين دريبل زدن گارد، فوروارد حرکت فرار از پشت را انجام ميدهد. نکته: فوروارد ميتواند فريب خود را در برش V به سمت سبد و يا مدافع انجام دهد و با تغيير مسير بعد خود را آزاد کند. • هنگامي که اجراي اين مهارت به حد قابل قبولي رسيد، دو مدافع را در مقابل هر صف قرار دهيد تا اين تمرينها در يک موقعيت دو عليه دو، اجرا شود.
شروع حركت، گام برداشتن (چرخش، تغيير مكان، تغيير جهت) و توقف، حركتهاي بنياديني هستند كه براي حركت مؤثّر و مفيد از حالت ايستادن مناسب يا رسيدن به اين حالت، استفاده ميشود. اينها حركتهاي دفاعي و تهاجمي ناميده ميشوند. قانون مربيگري را به خاطر آوريد: ابتدا صحيح انجام دادن كار را آموزش دهيد (انجام صحيح مهارت)، سپس آن را با چابكي انجام دهيد و سرانجام همواره آن را در زمان مناسب انجام دهيد.
سرعت تمامي بدن يك بازيكن مهم است، امّا نه به اندازه چابكي (سرعت دست و پا). شما به عنوان يك مربي نياز به تلاش براي پيشرفت چابكي هر بازيكن داريد. توجّه عميق بازيكنان شما بايد معطوف به سريع فكر كردن و چابك بودن باشد.
شروعها
شروع، اولين مهارتي است كه بازيكنان شما بايد ياد بگيرند و آن به نوبه خود از حالت ايستادن بهره ميبرد. براي شروع صحيح، بازيكنان بايد وزن خود را در جهت حركت دلخواه منتقل كنند. براي مثال، در حركت به چپ، وزن بدن با تكيه به چپ، روي پاي چپ منتقل ميشود. به بازيكنان يادآوري كنيد از آن جا كه سر كليد تعادل است، همواره بر انتقال وزن تقدم زماني دارد. (شكل 1- 4)
شكل1- 4: حركت به سمت چپ: وزن در جهت حركت دلخواه (روي پاي چپ).
براي چابك بودن در زمان مناسب، بازيكنان بايد به خاطر داشته باشند كه تمام حركتها و تغيير سرعتها روي زمين انجام ميگيرد. معناي اين حرف، استفاده از گامهاي كوتاه است، هرگاه تغيير نوع حركت مورد نياز باشد. به بازيكنان آموزش دهيد تا آن جا كه ممكن است تماس پاهاي خود را با زمين حفظ كنند؛ به آنها ياد دهيد كه ميتوانند از زمين كمك بگيرند، اگر تماس خود را با آن حفظ كنند.
ابتدا پاي جلو
از حالت ايستادن مناسب، بازيكنان بايد وزن را در جهت حركت منتقل كنند و شروع گام برداشتن با پايي است كه در جهت حركت قرار دارد. براي مثال، در حركت به راست، اولين گام با پاي راست برداشته ميشود و در حركت به جلو، اولين گام با پاي جلويي برداشته ميشود.
اشاره- فشار- كشش
در دفاع، بازيكنان بايد از يك حركت سُرخورنده استفاده كنند. آنها را واداريد فاصله مشابه عرض شانه را براي پاها حفظ كنند و از گامهاي خيلي كوتاه و سريع كه روي زمين كشيده ميشوند، استفاده كنند. اين مهارت، اشاره- فشار- كشش ناميده ميشود. پاي پيشتاز به جهت دلخواه حركت اشاره ميكند در حالي كه يك گام كوچك، سريع و سُرخورنده را طي ميكند. (شكل1- 5). نيروي لازم براي اشاره به جهت حركت و سُرخوردن از فشار روي پاي عقبي حاصل ميشود كه بدن را حركت داده وزن را روي پاي جلويي منتقل ميكند. اين عمل، به سرعت با كشش و سُرخوردن پاي عقبي براي بازيافتن حالت ايستادن مناسب، ادامه مييابد.
بازيكنان بايد شروعهاي دفاعي و سرخوردنها را به راست، به چپ، به سمت جلو، به سمت عقب و ضربدري بياموزند، كه در همگي آنها فاصله سراز زمين بايد حفظ شود. جهش كردنهاي كوچك به جاي سُرخوردن باعث از دست دادن حالت ايستادن مناسب ميشود. نتيجه اين كار از دست دادن زمين (به عنوان يك دوست) اتلاف زمان و همچنين از دست دادن فضاست، لذا حفظ سر در ارتفاع مشخص را مورد تأكيد قرار دهيد. 
چرخش حركتي است كه در آن بدن در يك حركت دايرهاي، روي سينه يك پا تغيير مكان ميدهد در حالي كه بازيكن حالت ايستادن مناسب قبلي را حفظ ميكند. (1- 6).
(از آن جا كه مهارت اساسي براي آغاز همه حركتها تغيير ميكند، چرخش يكي از مهمترين حركتهايي است كه براي چابكي و تعادل مؤثّر است.) همچنين ضعيفترين آموزش و كمترين كاربرد مهارتها مربوط به چرخش است.
چرخش ميتواند روي هر يك از پاها به عنوان مركز و محور چرخش انجام شود. وقتي چرخش بدن به سمت جلو (چرخشي كه بدن در حول محور به سمت جلو حركت ميكند) انجام ميشود آن را چرخش جلويي مينامند (شكل 1- 7).
همان طور، چرخش پشتي حركت است كه فرد را حول محور چرخش به عقب حركت ميدهد (شكل 1- 8).


سريع بودن با حفظ تعادل و كنترل به معناي اين است كه بازيكنان قادر به استفاده از حالت ايستادن، شروع مناسب، حركت سريع (اعم از دويدن و سر خوردن)، و سرانجام توقّف در يك حالت متعادل هستند.
دو توقّف قابل توصيه اصلي بسكتبال عبارتند از: يك شمارهاي (توقّف سريع) و دو شمارهاي (توقّف با گامهاي بلند).
توقّف سريع
روش توقّفي كه براي مبتديان ترجيح داده ميشود، توقّف سريع است كه گاهي توقّف پرشي ناميده ميشود. توقّف سريع در پي دويدن يا سُرخوردن اجرا ميشود. هنگام دويدن، بازيكن پرش كوتاهي روي يك پا انجام ميدهد و در اين حال فاصله كمي با زمين پيدا ميكند و با پاهاي موازي (در يك خط) يا عقب و جلو فرود ميآيد. (شكل 1- 10) هر دو پا در يك زمان با زمين برخورد ميكنند. (يك شمارهاي)
اين توقّف، دو مرحلهاي است كه در آن فرود روي پاي عقب انجام ميشود(مرحله اول) و پاي جلو بلافاصله با زمين برخورد ميكند(مرحله دوم). استفاده اوليه اين توقّف تغيير جهت در پي دويدن به سمت جلو است. براي تمامي حالتهاي حركتي ديگر بايد از توقّف سريع استفاده شود.
پرش
پرش يك مهارت مهم است، خصوصاً در رشتهاي كه گل و هدف آن در ارتفاع قرار گرفته باشد. مربيّان اغلب پرش را يك توانايي طبيعي در نظر ميگيرند كه بازيكن يا آن را دارد و يا ندارد و قابل آموزش نيز نيست. اين عقيده خيلي از واقعيت دور است.
اصول اساسي به منظور پيشرفت در مهارت پرش وجود دارد. اول، بازيكن نياز دارد بياموزد كه در حالت ايستادن مناسب و آماده پريدن باشد. وقتي آنها ميآموزند كه آماده پريدن باشند، قادر خواهند شد در هر موقعيت بسرعت پرش كنند.
دوم، بازيكنان شما قادر به پرش بلندتر خواهند بود اگر به قدرت عضلاني پاي خود اضافه كنند. مربيان بايد با كمك تمرينهاي استقامتي همگام با مهارتهاي پرش، قدرت عضلات آنها را افزايش دهند.
سوم، بازيكنان بايد توجّه داشته باشند چگونگي فرود آنها بعد از يك پرش، مشخص كننده سرعت و ارتفاع پرشي خواهد بود كه بلافاصله بعد از فرود انجام خواهد شد. بهترين فرود به دست آوردن حالت ايستادن مناسب همراه با تعادل و پاهاي باز است. در اين صورت بازيكن آماده پرش مجدد است. هنگامي كه بازيكنان ابتدا ياد ميگيرند تا در پرش از دو دست و دو پاي خود استفاده كنند، كنترل و حالت بدن با بهترين آموزش به آنها ارائه ميشود.
در قسمت بعد روش اجراي پرش با دو پا، يك پا و پرش سرعتي توضيح داده ميشود و زمان مناسب براي استفاده از هر كدام نيز، ذكر ميشود.
پرش با دو پا
پرش روي دو پا كندتر از پرش روي يك پا در حال حركت است. بهترين مورد استفاده آن زماني است كه بازيكن در مكاني شلوغ قرار دارد (نظير شلوغي حاصل در تلاش براي ريباند) يا در يك لي آپ قدرتي در نزديكي مدافعان.
پا، يا پاهاي آماده پرش بايد قبل از انجام پرش محكم روي زمين قرار گيرند (بازيكنان بايد تصور كنند كه پاهايشان را در زمين ميخكوب كردهاند) تا حداكثر انقباض عضلاني حاصل شود.
به بازيكنان بياموزيد هر جا ممكن است از سرعت حركت بدن خود استفاده كنند، بدين صورت كه (الف) از حركت بدن در حال دويدن به سمت جلو با كوبيدن محكم يك پا (پاها) به زمين براي بلند شدن از زمين سود ببرند و (ب) با پرتاب كردن دستها با قدرت به جلو به اندازه حركت بدن در جهت دلخواه اضافه كنند (هنگامي كه زمان و فضا اجازه اين كار را ميدهد). (شكل 1- 11).
پرش روي يك پا
پرش روي يك پا هنگام حركت و زماني كه حداكثر ارتفاع پرش مورد نياز است، مفيد است. بازيكنان بايد روش پريدن روي يك پا را بدانند تا بتوانند در لي آپها و پرش ارتفاع به سمت سبد يا تخته، يورش ببرند.
پرش سريع
پرشهاي سريع بهترين راه ميانه است كه باعث استفاده از زمان و فضا و همچنين نگهداري حالت بدن و كنترل آن ميشود. يك پرش سريع بايد در زمان تراكم بازيكنان، برخورد يا رقابت در پرش اطراف سبد وجود دارد، مورد استفاده قرار گيرد. اينها پرشهاي توأم با حركت دو دست و دو پا هستند، بدون وجود حركت سريع بدن كه از حالت ايستادن اوليه آغاز ميشود. قبل از شروع پرش بايد دستها در ارتفاع معادل سرقرار گيرند، در حالي كه بازوها موازي با زمين هستند. 
روش: بازيكنان در زمين پخش ميشود در حالي كه رو به مربي هستند و حالتهاي مختلف ايستادن ورزشي را به خود ميگيرند و در همان حالت باقي ميمانند تا بوسيله مربي يا دستيار كنترل شود.
هدف: ارزيابي شخصي از حالتهاي ايستادن از راه شناسايي حالت مناسب با نگاه كردن در آينه.
تجهيزات: بازيكن و يك آينه تمام قد.
روش: هر بازيكن همه حالتهاي مختلف ايستادن صحيح را مقابل آينه كنترل ميكند، هر كدام از حالتها را 5 ثانيه حفظ ميكند از يك همكار ميتوان در صورت نبود يك آينه تمام قد استفاده كرد.
شروع، گام برداشتن و توقّف با آرايش صفي
هدف: پيشرفت و مهارت شروع، چرخش و توقّف.
تجهيزات: زمين كامل.
روش: همه بازيكنان در چهار گروه پشت خط عرضي يك طرف زمين جاي ميگيرند، در حالي كه مربي وسط زمين ايستاده است.
● گامهاي قطع شونده: از خط عرضي شروع كنيد و به انتهاي ديگر زمين برويد، دستها را بالا نگاه داريد، كفشهاي شما بايد صداي جيغ مانندي در برخورد با كف زمين ايجاد كنند. به ياد داشته باشيد از كف زمين به نفع خود استفاده كنيد.
● تغيير سرعت: بعد از يك شروع سريع، دو يا سه نوع حركت با سرعتهاي مختلف را اجرا كنيد. چابك باشيد و از انواع حركتها استفاده كنيد (از يكساني پرهيز كنيد).
● چرخشها: چرخش كامل جلويي و پشتي (مشابه توقّف با پاهاي باز).
● دويدن همراه با تقسيم ديد چشمها: چهار بازيكن به طور همزمان با نصف سرعت شروع به حركت ميكنند در حالي كه نگاه مستقيم خود را به سبد مقابل معطوف كردهاند و از ديد جانبي خود براي باقي ماندن در خط مستقيم و براي حفظ فاصله از طرفين استفاده ميكنند.
● توقّف سريع: در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نكته: مربيان ميتوانيد بازيكنان را در توقّف سريع، نگاه دارند تا حالت آنها را كنترل كرده و اشتباهات را اصلاح كنند. بازيكنان ممكن است حالت دريبل يا دويدن با حداكثر سرعت را بدون توپ تصور كنند (در حمله). اگر توقف سريع در دفاع استفاده ميشود پاها بايد در همه اوقات فعال باشند.
●توقف آهسته: حركات متناوب به سمت جلو و عقب از خط انتهايي تا خط پرتاب آزاد، آغاز ميشود (توقف آهسته، برگشت)، برگشت به خط زيرين (عمل برگشت) رفتن به خط نيمه زمين، بازگشت به خط پرتاب آزاد، و بعد رفتن به خط پرتاب آزاد ديگر، برگشت به خط نيمه، رفتن به خط انتهايي سمت مقابل و به همين ترتيب(شكل 1- 13)
● دويدن با فاصله (يك مهارت پيشرفته كه ميتوان با تمرين تغيير سرعت آن را مورد استفاده قرار داد) با اعلام مربي چهار بازيكن اول هر صف حركت در دالان خاص خود را آغاز ميكنند. نفر بعدي هر صف با رسيدن فرد جلو به فاصله 5/4 الي 5/5 متري شروع به حركت ميكند و فاصله را حفظ ميكند. اين تمرين خصوصاً هنگام تركيب با تمرين تغيير سرعت تبديل به يك مبارزه و رقابت ميشود.
نكته: مربي ميتواند تمرين را به يك تمرين با سوت تبديل كند. چهار بازيكن شروع به حركت كرده با هرسوت كوتاه توقف آهسته (يا سريع) انجام ميدهند. سپس برگشته با دو سريع تا سوت بعد به حركت خود ادامه ميدهند. گروه بعد همواره با سوت دوم بعد از گروه اول حركت ميكنند. اين تمرين تا رسيدن آخرين بازيكن به خط عرضي مقابل و در حالي كه همه بازيكنان زمين را طي كرده باشند، ادامه مييابد. اين يك تمرين عالي براي آمادگي جسماني است.
هنگام اجراي تمرين به ياد داشته باشيد:
● هر تغييري در يك چرخه انجام ميگيرد. (رفت و برگشت)
● اولين بازيكن در هر صف بايد همواره به موقعيت اول خود در خط عرضي باز گردد و قبل از زمان حركت، آماده باشد. بازيكنان بايد گوش به فرمان حركت و تعيين جهت آن بوسيله مربّي باشند.
● در آغاز تمرين فاصله مساوي از طرفين بايد رعايت شود.
● زمان حركت گروه دوم، هنگامي است كه گروه قبلي به نزديكي خط پرتاب آزاد رسيده باشند، مگر اين كه جهت حركت رو به خط آغازين باشد.
● همه گروهها به خط انتهايي مقابل ميروند و با تجديد آرايش به گونهاي كه نفرات اول جلو صف قرار گيرند، آماده برگشت در جهت مقابل ميشوند.
پرشهاي سريع صفي
هدف: پيشرفت در مهارت اوليه پرش كردن براي ريباند و شوت.
تجهيزات: فضاي نصف زمين (حداقل).
روش: بازيكنان در چهار صف پشت خط عرضي و مربي نزديك خط نيمه جاي ميگيرند.
يك چرخه «رفت و برگشت» از پرشهاي سريع نيز قابل افزودن به اين تمرين است. به محض شنيدن فرمان حركت، اولين موج بازيكنان از حالت اوليه با حداكثر سرعت به سمت جلو ميدوند. هر زمان علامت شست به سمت بالا، داده شد، بازيكنان يك توقف و پرش سريع را به اجرا ميگذارند. آنها عمل پرش سريع در جا را ادامه ميدهند تا با ديدن علامت شست به دويدن در جهت مشخص شده، مبادرت كنند. همزمان با تكرار دو سريع گروه اول، گروه دوم از خط انتهايي شروع به دويدن ميكنند. اين عمل ادامه پيدا ميكند تا اين كه همه گروهها به خط انتهايي مقابل برسند. مربي بايد در مقابل و قابل رؤيت بوسيله كليه بازيكنان باشد تا بتوانند علايم او را به راحتي ببينند.
ضربه زدن در بين طرفين (جامپ بال)
هدف: پيشرفت در مهارتهاي پرش براي موقعيتهاي بين طرفين.
تجهيزات: يك توپ براي هر دايره، بازيكنان در گروههاي دو نفره در دايرهها.
روش: با استفاده از مهارتهاي اوليه پرش، دو نفر در سه دايره آماده پرش هستند، مربي يا يك بازيكن توپ را بين بازيكنان به هوا پرتاب ميكند.
![]()
آموزش گام به گام تنيس روي ميز (1)
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام تنيس روي ميز (1) مقدمه آيا مي دانيد که تنيس روي ميز که توسط بسياري از مردم بازي مي شود، در کنار فوتبال، پرطرفدارترين ورزش جهان به حساب مي آيد؟ محبوبيت تنيس روي ميز بخاطر ماهيت هيجان انگيز آن و خصوصيات حفظ سلامتي آن بر روي بدن مي باشد. اين بازي به وسايل چندان گراني نياز ندارد، هيچگونه محدوديت سني براي بازيکنان وجود ندارد، ومي توان اصول پايه اين بازي را درعرض چند روز ياد گرفت، با اين وجود براي پيدا کردن مهارت در انجام آن، بايد مدتها تمرين نمود. در اين مطلب ، اصول بازي تنيس روي ميز را با استفاده از دستورالعمل هاي ساده و روشن توضيح داده تا شما بتوانيد اسرار اين بازي را بخوبي درک نماييد. يک نکته مهم در يادگيري، توانايي تجسم هر حرکتي است که در اين مطلب شرح داده مي شود. بنابراين شما نبايد خودتان را محدود به تنها يادگيري چگونگي ضربه زدن به توپ کنيد. شما حتي وقتي که پهلوي ميز پينگ پنگ هم نيستيد، بايد با فکر کردن به آن، بازي خود را توسعه دهيد. درباره بازيتان با مربي يا کسي که شما را در هنگام تمرين نگاه مي کند، بحث نماييد. وقتي که کمي تجربه کسب کرديد، خواهيد فهميد که هر بازيکني شيوه خاصي دارد که نمي توان براي همه اين شيوه را تجويز کرد. در واقع جذابيت بازي تنيس روي ميز در اين است که تکنيک بازي شما، نه تنها بيانگر شخصيت شماست، بلکه به شما کمک مي کند که مهارتهايي همچون افزايش توانايي در مقابل فشار مشکلات را کسب نماييد. شما براي شروع کار تنها به يک ميز، راکت و يک توپ نياز داريد. راکت در انتخاب يک راکت، هميشه بخاطر داشته باشيد که : - راکت نبايد زياد سنگين باشد. - دسته راحتي داشته باشد. - ضخامت سطح لاستيکي آن از 5/1 ميليمتر بيشتر نباشد. راکتي با مشخصات فوق که ارزان نيز مي باشد براي افراد مبتدي مناسب است. با اينحال اگر تصميم دايد که راکت گرانتري بخريد، بايد ويژگيهاي تيغه راکت و روکش لاستيکي آن را سؤال نماييد. تيغه راکت تيغه راکت ها بر اساس شکل دسته و سر آن متفاوت هستند. دسته آن مي تواند بصورت مستقيم، آناتوميک يا عريض باشد . تيغه راکتها بر اساس موارد زير فرق مي کنند: * تعداد لايه هاي چوب بکار رفته در آن( از 5 تا 7 لايه) * وزن آن( از 70 تا 90 گرم) سرعت و کنترل تيغه هاي راکت همچنين بصورت زير درجه بندي مي شوند: * سريع(FAST)- با کنترل محدود براي بازي تهاجمي. * آهسته يا کند(SLOW)- با کنترل زياد براي بازي دفاعي . * همه فن حريف( ALL-ROUND)- براي انجام هر نوع بازي . بر اساس مقررات فدراسيون بين المللي تنيس روي ميز، تيغه راکت ها بايد 85 درصد از چوپ طبيعي ساخته شده باشد. 15 درصد بقيه مي تواند از موادي مثل فيبرکربن ساخته شده باشد. انواع روکشهاي لاستيکي * سطوح عاج از داخل يا معکوس(DIMPLED)- اين راکتها از دو لايه تشکيل شده اند، يک لايه پايه اسفنجي و يک لايه لاستيکي بر روي آن، بطوريکه عاجهاي آن در داخل قرار گرفته است. چنين لايه هايي باعث مي شود که انعطاف پذيري و قدرت جذب راکت افزايش يابد. ضخامت لايه هاي سطحي براي بازي تهاجمي، بيشتر از 2 ميليمتر، براي راکتهاي همه فن حريف بين 7/1 تا 2 ميليمتر و براي بازي دفاعي، کمتر از 7/1 ميليمتر مي باشد. * سطوح عاج از خارج(PIMPLED)- در اين نوع راحت، عاجهاي لايه لاستيکي بطرف خارج هستند و باعث مي شود که سرعت و پيچش توپ افزايش يابد. بازيکنان حرفه اي معمولاً از راکتهايي استفاده مي کنند که ترکيبي از سطوح عاج از داخل و عاج از خارج را داشته باشد. بدين ترتيب که در سطح بک هند راکت، عاج از خارج و در سطح فورهند آن، عاج از داخل قرار گرفته باشد. * سطح لاستيکي ويژه(SPECIAL)- اين نوع راحت براي بازي دفاعي مناسب مي باشد. عاجهاي اين سطوح لاستيکي بصورت باريک و بلند هستند که اصطلاحاً به آن " ضد پيچ رويي"(ANTI-TOPSPINS) مي گويند. توپ توپها از سلولوئيد يا پلاستيک ساخته مي شوند. روي توپها علامت کارخانه و درجه کيفيت توپ نوشته شده است. بهترين توپها بر رويشان علامت سه ستاره نقش بسته است. وزن توپ 5/2 گرم و قطر آن 38 ميليمتر مي باشد. توپها معمولاً در بسته هاي 3،6،12 تايي فروخته مي شوند. رنگ توپها بصورت سفيد مات يا زرد پرتغالي مي باشد که بر اساس رنگ ميزي که روي آن بازي مي شود. فرق مي کند. معمولاً توپهاي زرد در ميزهاي آبي رنگ و توپهاي سفيد در ميزهاي سبز رنگ استفاده مي شوند. هيچگاه توپي نخريد که فاقد علامت کارخانه باشد يا داراي شيار واضح بر روي آن باشد. ساير تجهيزات * چسب لاستيک - بازيکنان با تجربه معمولاً بعد از مدتي لايه لاستيکي راکت خود را تعويض مي کنند. چسب تازه باعث افزايش انعطاف پذيري و کشش لاستيک مي شود. * اسپري - براي پاک کردن چربي و کثافات از روي سطح لاستيکي * نوار لبه راکت - اين نوار از جدا شدن سطوح لاستيکي جلوگيري کرده و از وارد شدن آسيب به لبه راکت محافظت مي کند. * نوار براي دسته - معمولاً براي جذب عرق دست بازيکن، يک نوار چرمي نرم پيچيده مي شود. * اسفنج - براي پاک کردن سطوح عاج از داخل * برس - براي پاک کردن سطوح داراي عاج از خارج ويژگيهاي ميز بيش از هشتاد سال است که از عمر طراحي ميز پينگ پنگ مي گذرد. طول ميز استاندارد 274 سانتيمتر، عرض آن 5/125 سانتيمتر و ارتفاع آن 76 سانتيمتر است. تور در وسط ميز قرار گرفته و از طرفين توسط وسيله اي نگهداشته مي شود و ارتفاع ان 25/15 سانتيمتر است. لبه هاي ميز بوسيله خطوط سفيد رنگي به عرض دو سانتيمتر مشخص شده اند. يک خط باريک سفيد به عرض سه ميليمتر، ميز را از وسط به دو قسمت کرده وبراي تعيين منطقه سرويس در بازي دوبل بکار مي رود. جنس ميز انواع مختلفي دارد که باعث تغييراتي در سطح اصطکاک، انعطاف پذيري و سختي آن مي شود. رنگ ميز را فدراسيون بين المللي (ITTF) مشخص کرده و بايد به رنگ سبز يا آبي تيره باشد. طول ميز 274 سانتيمتر ارتفاع تور 25/15 سانتيمتر ارتفاع ميز 76 سانتيمتر عرض ميز 5/125سانتيمتر
منطقه هاي بازي بر اساس فاصله خط انتهاي ميز با محلي که به توپ ضربه زده مي شود، منطقه هاي بازي فرق مي کنند. منطقه اول در فاصله يک متري ميز، منطقه دوم در فاصله دو متري و بالاخره منطقه سوم در فاصله سه متري ميز قرار دارد. بازيکنان تهاجمي از مناطق اول و دوم به توپ ضربه مي زنند، در حاليکه بازيکنان دفاعي راحت تر هستند که از مناطق دوم و سوم به توپ ضربه بزنند. راکت گيري دو روش راکت گيري وجود دارد: روش اروپايي يا دست دادن(شيک هندزSHAKE-HANDS) که در بين اروپاييها طرفدار دارد و روش مدادي( پن هولدPENHOLD) که در بين آسيايي ها طرفدار دارد. روش شيک هندز کم کم طرفداران بيشتري پيدا مي کند، زيرا در اين روش از هر دو سمت راکت مي توان استفاده نمود، در نتيجه از هر دو نوع روکش لاستيکي مي توان استفاده کرد( مثلاً از روکش نوع ضد چرخش ANTI-SPIN براي بک هند و براي بازي فورهند حمله اي ) . از آنجاييکه روش شيک هندز طرفداران بيشتري دارد، در اين کتاب بيشتر از اين روش نامبرده مي شود. روش مدادي(پن هولد) اين نوع راکت گيري، مثل اين است که يک مداد را در دست گرفته ايد. در اين روش تنها از يک سمت راکت براي ضربه زدن به توپ استفاده مي شود. از انگشت اشاره و شست براي گرفتن دسته راکت استفاده مي شود و ساير انگشتان در پشت قرار مي گيرند. روش شِيک هندز با استفاده از کف دست، دسته راکت گرفته مي شود، بطوريکه انگشت اشاره بصورت کشيده در پشت راکت قرار مي گيرد. وضعيت انگشت شست نشان دهنده سمت فورهند راکت مي باشد. سعي کنيد که هنگام ضربه زدن به هر صورتي به توپ، وضعيت گرفتن راکت را تغيير ندهيد. انگشت اشاره اين انگشت بايد بطور محکم در پشت راکت قرار گيرد. شست براي کمک به ثابت نگهداشتن راکت، انگشت شست در سمت فورهند قرار مي گيرد. وضعيت آماده قبل از انجام هر حرکتي، شما بايد ابتدا وضعيت آماده (READY POSITION) بخود بگيريد. همچنين بعد از هر ضربه اي که مي زنيد ، شما بايد بسرعت به وضعيت آماده برگرديد. چشمها در تمام مدت، ميز بايد در حوزه بينايي شما قرار گرفته باشد. وضعيت قرارگيري دست راکت بايد به سمت جلو و حدود يک متر بالاتر از زمين قرار گرفته باشد. با گرفتن راکت در وضعيت خنثي (NEUTRAL)، شما مي توانيد سريعاً از فورهند يا بک هند استفاده نماييد. حرکات پا فاصله پاها بايد کمي از فاصله شانه ها بيشتر باشد تا يک وضعيت پايداري ايجاد شود. وضعيت قرارگيري در کنار ميز وضعيت صحيح قرارگيري در کنار ميز براي برگشت دادن به سرويس مقابل( در هنگام شروع بازي) براي بازيکنان راست دست و چپ دست فرق مي کند. فرض کنيد که وضعيت آماده بخود گرفته ايد . يک بازيکن راست دست بايد نزديک گوشه چپ ميز، بين خط وسط و خط کناري چپ بايستد. در مورد بايکنان چپ دست، عکس اين قضيه صادق است. وضعيت هاي صحيح براي ضرباتي غر از برگشت سرويس بستگي به نحوه مسابقه دارد. تنه تنه خود را تا آنجا که مي توانيد به جلو خم کنيد تا باعث شود که سرعت واکنش به ضربه حريف افزايش يابد. دست آزاد دست آزاد شما بايد از آرنج خم شده و کمي عقب تر از دست ديگر شما قرار گرفته باشد. پاها براي پايين آمدن مرکز ثقل، زانوهايتان بايد خميده باشند. وزن بدن خود را بر روي انگشتان پا قرار دهيد.
انواع ضربات پيچ رويي يا پيچ تاپ( تاپ اسپينTOPSPIN)- با گرفتن راکت با يک زاويه حاده، و ايجاد يک حرکت به سمت جلو و بالا، پيچ رويي به توپ منتقل مي شود. چاپ (CHOP) و پوش(PUSH)- با گرفتن راکت با يک زاويه منفرجه و ايجاد يک حرکت به سمت جلو و پايين، چرخش يا پيچ زيري(BACKSPIN) به توپ منتقل مي شود. هاف والي( HALF-VALLEY)- با برخورد توپ به راکت بطور مستقيم توپ بدون هيچگونه پيچي بازي مي گردد. پيچ کناري- با گرفتن راکت در يک زاويه خنثي و حرکت آن به موازات لبه ميز، پيچ کناري ايجاد مي شود. انوع پيچ پيچ رويي( TOPSPIN)- توپ در هنگام ترک راکت، يک پيچ به سمت رو و جلو پيدا مي کند. با حرکت راکت بسمت جلو و بالا به اين نوع پيچ دست پيدا مي کنيم. پيچ زيري(BACKSPIN)- توپ در هنگام ترک راکت، يک پيچ بسمت زير و عقب پيدا مي کند. با حرکت راکت بسمت جلو و پايين به اين نوع پيچ دست پيدا مي کنيم. پيچ کناري(SIDESPIN )- اين نوع پيچ سبب مي شود که توپ به راست يا چپ انحناء پيدا کند. با حرکت راکت به موازات لبه ميز به اين نوع پيچ دست پيدا مي کنيم. پيچ ترکيبي يا مخلوط- ترکيبي از پيچ رويي و پيچ کناري يا ترکيبي از پيچ زير و پيچ کناري است. منطقه سرعت زياد، کنترل کم منطقه کنترل زياد، سرعت کم
بک هند براي تغيير وضعيت از حالت آماده، به وضعيت بک هند، بايد پاي راست را کمي به جلو آورد، زانوها را کمي خم کرد، و وزن بدن را به عقب و بر روي پاي چپ انداخت. در همين زمان، راکت را بايد از وضعيت خنثي به وضعيت بک هند تغيير داد. هر ضربه شامل سه مرحله است: - قرار گرفتن در وضعيت بک هند - زدن ضربه به توپ - بازگشت به وضعيت شروع A B نحوه زدن بک هند بک هند پوش بک هند پوش، يکي از آهسته ترين ضربات بک هند به حساب مي آيد. وقتي زانوها کمي خميده بوده و پاي راست به جلو آورده شده، اين ضربه زده مي شود. وزن خود را از پاي چپ به پاي راست منتقل کنيد. بعد از اينکه توپ به زمين شما خورد و به هوا رفت، به آن در بالاترين نقطه ضربه بزنيد. مچ دست بايد ثابت باقي بماند، در حاليکه حرکت ساعد، باعث دادن سرعت وپيچ کافي به توپ خواهد شد. بک هند پوش معمولاً در پاسخ به همين نوع ضربه از طرف مقابل زده مي شود. همچنين در برگشت سرويس نيز از بک هند پوش استفاده مي شود.
بک هند هاف والي وضعيت پاها در بک هند هاف والي همانند بک هند پوش است. راکت بايد با زاويه قائمه نسبت به ميز گرفته شود. گرچه در هنگام زدن ضربه، راکت ايجاد زاويه حاده مي کند، بطوريکه روي توپ را پوشانده و باعث افزايش کنترل توپ مي گردد. حرکت مچ بايد همراه با به جلو آمدن دست باشد. از بک هند هاف والي معمولاً در پاسخ به توپهاي با پيچ رويي( تاپ اسپين) رقيب استفاده مي شود. راکت با حرکت مچ، شيب پيدا مي کند. دست تقريباً بطور کامل تا آخر کشيده مي شود. راکت نسبت به ميز زاويه قائمه ايجاد مي کند. بک هند چاپ(CHOP) بک هند چاپ شکل دفاعي بک هندپوش مي باشد و بسيار به آن شبيه است. از اين حرکت در پاسخ به ضربه هاي تهاجمي رقيب استفاده مي شود. در حاليکه حدود يک تا دو متر از ميز فاصله داريد، پاهايتان بايد از يکديگرفاصله داشته، زانوها خم شده و پاي راست کمي به سمت جلو آمده باشد درست قبل از ضربه زدن به توپ، وزن بدن خود را به جلو و بر روي پاي راست بيندازيد. در همين زمان، يک حرکت هجومي به سمت توپ انجام دهيد. راکت بايد با زاويه منفرجه( تقريباً 180 درجه) گرفته شود. در تمام مدت حرکت، زانوهاي شما بايد خميده باشند. از بک هند چاپ، بيشتر بازيکناني که تمايل به بازي دفاعي دارند استفاده مي کنند. راکت با زاويه منفرجه (باز) گرفته مي شود. بدن به سمت جلو حرکت مي کند. پاها از يکديگر فاصله گرفته و زانوها خم مي شوند. پاها زانوها خم شده و وزن بدن روي پاي راست انداخته مي شود.



![]()
آموزش گام به گام و مرجع کامل بسکتبال
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام بسکتبال فصل 1 حرکتهاي پايه يکي ازابتدايي ترين وظايف مربيان، آموزش نحوه حرکت و کنترل بدن، به بازيکنان است. حرکتهاي پايه گاهي زيربناي بسکتبال ناميده مي شوند. اين حرکتهاي اصول اساسي هستند که هر بازيکني بايد فرا بگيرد. لازم است هر بازيکن بياموزد چگونه مؤثّر (زيرا هدف نهايي انجام صحيح کار است) و همچنين مفيد (حرکت در بهترين طريق) حرکت کند. به آنها ياد داده براي کاستن از حرکتهاي اضافي زمان و مکان را در نظر داشته باشند تا در چابکي و تعادل، کسب مهارت کنند. به بيان ديگر، بازيکنان بايد بدون هدف حرکت نکنند. بسکتبال بازي چابکي (دست و پا) و سرعت (حرکت کل بدن) در زمان مناسب است. آموزش بايد همواره به اين اصل تکيه داشته باشد: انجام کار صحيح – همراه با چابکي – و بعد، انجام حرکت صحيح و سريع در زمان مناسب. پنج حالت و حرکت اصلي که بايد آموزش داده شوند عبارتند از: طرز ايستادن، شروع حرکت، گام برداشتن، توقف و پرش. حالت ايستادن مناسب (وضعيت) بازيکنان بايد بياموزند که در هر لحظه آماده حرکت باشند و عادت ايستادن صحيح ورزشي براي حرکتهاي سريع را در خود تقويت کنند. آموزش حالت ايستادن يک کار پرمشقت است و هنگام کار با بازيکنان تازه کار بايد صبور بوده، زيرا آنها ممکن است قدرت و استقامت عضلاني براي حفظ حالت بدن براي مدت طولاني را نداشته باشند. به بازيکنان آموزش داده شود که هنگام ايستادن، حالت مناسبي داشته باشند (آماده بودن براي هر چيز، احساس چابکي). باقي بودن در حالت ايستادن مناسب کار سختي است؛ آنها بايد حالت راحتي داشته باشند در حالي که يک حالت سخت، غيرطبيعي و قوز کرده به خود گرفته اند. بطور متوالي کسب و حفظ حالت ايستادن صحيح به آنها يادآوري شود. اگر به موقع بر حالت ايستادن تأکيد شود، بازيکنان و بطور خودکار آن را ياد مي گيرند. حالت پا بهترين حالت استقرار پاها در اکثر موقعيتها، جلو و عقب قرار دادن آنهاست. فاصله پاها به اندازه عرض شانه باشد و به گونه اي قرار گيرند که پاشنه يک پا و پنجه پاي ديگر در امتداد يک خط افقي نسبت به استقرار بازيکن قرار گيرند. (شکل 1-1). اين حالت ايستادن بايد به صورت عادت درآيد تا هنگام نياز، بازيکن قادر به حرکت درهر جهتي باشد. حالت ايستادن موازي پاها در شکل 1-2 نشان داده شده است. اين حالت براي حرکت جانبي استفاده مي شود، همچنين براي گرفتن توپ و توقّف بعد از دريبل و واکنش در يک حرکت جانبي، از اين حالت استفاده مي شود. بازيکنان به موقع ياد خواهند گرفت کدام حالت ايستادن مناسب کدام موقعيت بازي است. شکل 1-1: حالت عقب و جلو پاها (ديد از بالا). رابطه پاشنه و پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. شکل 1-2: ايستادن با پاهاي موازي (ديد از بالا). رابطه پنجه با پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. تقسيم وزن بدن وزن بدن بايد به طور مساوي از جلو به عقب، از چپ به راست و بين پاها تقسيم شود. پاشنه ها بايد روي زمين باشند و بيشتر وزن روي سينه کف پاها قرار گيرد، هر چند فشار وزن بايد روي پنجه ها و پاشنه ها احساس شود. بازيکنان ممکن است به اشتباه وزن خود را روي سينه پاها قرار داده و پاشنه ها را از زمين جدا کنند، اما اين حالت از نيرو و سرعت حرکت مي کاهد يعني براي انجام هر حرکت قدرتمند ابتدا بايد پاشنه ها روي زمين قرار داده شود. يک روش مناسب براي آموزش حالت خوب ايستادن اين است که از بازيکنان بخواهيم اصطلاحاً پنجه عقابي بايستند که در آن پاشنه ها روي زمين و پنجه خميده است. بازيکنان هنگام دفاع بايد يک چيز ديگر را به حالت ايستادن خود بيفزايند، پاي آتشين. معناي آن فعال نگاه داشتن پاها و حرکت مداوم بدون جدا شدن از زمين است، مهارتي که عضلات را براي حرکت آماده نگاه مي دارد. آنها بايد تصور کنند روي بستري از زغال داغ ايستاده اند، اما اجازه ندارند پاهايشان را از زمين بلند کنند. حالت سر و بدن سر، به علت اندازه و قرار گرفتن در بالاترين نقطه بدن، کليد تعادل است. بازيکنان بايد سر را نسبت به محل قرار گرفتن پاها، وسط قرار دهند. سر بايد رأس مثلثي باشد که خود با محل قرار گرفتن دو پا تشکيل مي دهد و بايد در حالي که از روبه رو به آن نگاه مي کنيم، ساقهاي اين مثلث فرضي از نظر طول مساوي باشد (شکل1-3). سر همچنين بايد حالت مرکزيت نسبت به جلو و عقب بدن داشته باشد. بازيکنان بايد بياموزند بدن را راست و شانه ها را عقب نگاه دارند، ضمن اين که بدن اندکي از حالت کاملاً عمودي به جلو متمايل است. شکل 1-3: سر، کليد تعادل، بالا نگاه داشته شده و هوشيار – رأس يک مثلث.
فصل 1 دستها و پاها به بازيكنان بياموزيد كه مفاصل (مچ پاها، زانوها، انتهاي رانها، آرنجها و مچها) خود را خميده و آماده نگاه دارند. دستها و پاها بايد خميده و نزديك بدن قرار گيرند تا تعادل و چابكي آن حفظ شود. به ياد آوريد تمامي كف پا بايد با زمين تماس داشته باشد. به بازيكنان يادآوري كنيد كه بدن را پايين نگاه دارند يعني زاويه پشتي زانوها بين º90 وº120 باشد تا مركز ثقل بدن به زمين نزديك شود. نكتههاي قابل توجّه مربيان در مورد حالت ايستادن مناسب · آماده حركت باشيد. · زانوها را خميده و سرو دستها را بالا نگاه داريد؛ بدن را پايين آوريد. · حالت خود را حفظ كنيد. وزن خود را روي تمامي پا تقسيم كنيد، در حالي كه پاشنهها روي زمين است. شروعها، گام برداشتها و توقّفها شكل 1- 5: اشاره و فشار. نكتههاي مورد توجه مربيان درباره شروعها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، براي شروع حركت آماده باشيد. · بدانيد كه استفاده از زمين براي شما مفيد است؛ هنگام شروع، پاها را روي زمين حفظ كنيد. · وزن بدن را در جهت دلخواه براي حركت منتقل كنيد، حركت سر در جهت مزبور تقدم زماني دارد. · بدن را براي شروع حركت پايين نگاه داشته و از حركت دستها استفاده كنيد. · ابتدا از اصل پاي پيشتاز استفاده كنيد. · براي حركت دفاعي سرخورنده، از قانون اشاره- فشار- كشش استفاده كنيد. در خطوط مستقيم شروع به حركت كنيد. گام برداشتن (چرخش) شكل 1- 6: چرخش كردن: يك دوران بدن است كه در آن سينه پاي غيرمتحّرك در جاي خود ثابت ميماند. شكل 1- 8: چرخش روي پاي چپ- چرخش پشتي، الف- حالت شروع ب- حالت پاياني. بازيكنان بايد بياموزند با توپ و بدون توپ ، در حمله چرخش كنند. در دفاع ، چرخش اولين حركت مورد استفاده بازيكن در تغيير حالت از وضعي به وضع ديگر در هنگام ريباند است همان گونه كه در شكل 9-1 نشان داده شده است . شكل 1- 9: الف- تغيير حالت ب- ريباند. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره چرخشها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، بدن را پايين نگاه داريد و موقعيت سر نسبت به زمين را حفظ كنيد. · فاصله بين دو پا را در حد عرض شانه حفظ كنيد. · تعادل خود را حفظ كنيد و سر را بالا نگاه داريد. · سريع، امّا صحيح چرخش كنيد. از چرخش براي دوران به اندازه º180 استفاده كنيد، اگر دوران بيشتري لازم است، چرخش را تكرار كنيد. توقّف شكل1- 10: الف- توقّف سريع ب- فرود در حالت استقرار اوليه. توقف سريع تقريباً هميشه مفيد است زيرا باعث استفاده از زمان و فضا ميشود. اين عمل فقط با يك شمارش و بسرعت اتفاق ميافتد و در دفاع و حمله قابل استفاده است (با و بدون توپ)، اين نوع توقف تكميل عمل چرخش است و يكي از ورزشهاي اوليه براي حركت و كنترل بدن است. قوانين بسكتبال به بازيكنان اجازه استفاده از هر دو پا را براي چرخش بعد از توقّف سريع ميدهد. اين حالت ضمن حفظ كنترل و تعادل، دامنه حركت وسيعي را ممكن ميسازد. توقّف سريع براي قرار گرفتن در حالت اوليه، براي شوت، پاس يا دريبل مهم است و ميتواند به طور بسيار مؤثّري پس از دريبل يا دريافت پاس مورد استفاده قرار گيرد. نكتههاي مورد توجّه مربيان در مورد توقّف · از توقّف سريع استفاده كنيد، اگر قصد º 180تغيير جهت در حين دويدن را داريد در اين حال از توقّف با پاهاي باز استفاده كنيد. · هنگام استفاده از توقّف سريع، روي يك پا پرش كنيد و در حالت ايستادن مناسب فرود آييد، در حالي كه هر دو پايتان در يك لحظه زمين را لمس ميكنند، نزديك زمين باقي بمانيد. هنگام استفاده از توقّف آهسته يا دو مرحلهاي روي پاي عقب تكيه كنيد و بدن را پايين نگاه داريد. توقّف آهسته شكل 1- 11: الف- حالت آماده پرش ب- و پرش سريع. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره پرش · آماده پرش باشيد- حالت ايستادن مناسب ورزشي بگيريد، پرش كنيد، و در حالت ايستادن صحيح فرود آييد. · اغلب اوقات با استفاده از دو دست و روي هر دو پا بپريد (خصوصاً هنگام ريباند). · براي پرش قدرتي، توأم با كنترل روي دو پا و براي سرعت و ارتفاع روي يك پا پرش كنيد. · اگر وقت كافي داشتيد از حركت سريع بدن هنگام دويدن به جلو و حركت پرتابي دستها براي پرش استفاده كنيد. · هرگاه ممكن است، از پرشهاي سريع استفاده كنيد. هنگام مبادرت به شوت جفت، از توقّفهاي سريع و پرشهاي سريع استفاده كنيد. تمرينهاي اساسي حركت كنترل حالت ايستادن صحيح هدف: براي پيشرفت در مهارت حالتهاي مختلف ايستادن، به دست آوردن حالت مناسب و باقي ماندن در آن حالت. تجهيزات: فضاي نيمه زمين بسكتبال (حداقل). استقرار مقابل آينه شكل 1- 12: مربي حالتهايي را كه بازيكنان بايد اجرا كنند، اعلام ميكند. حالتها شكل 1- 12: شروع، دويدن و توقف با آرايش صفي. شكل 1- 13: حالت توقف آهسته.
فصل2 حرکتهاي بدون توپ يکي از مشکلترين وظايف در مربيگري، آموزش حرکتهاي بدون توپ (آهنرباي بازيها) به بازيکنان است. يک بازيکن بتنهايي (با پنج بازيکن در تيم) 80% زمان بازي در حمله را بدون توپبازي خواهد کرد. مطالب فوق اهميت قابل توجهي براي پيشرفت در مهارتهاي فردي بدون مالکيت توپ را بيان ميکند. اغلب مربيّان بر اين باورند که اين قسمت مشکلساز با اغلب بازيکنان جوان است. بازيکنان اغلب مجذوب توپ هستند و به نظر ميرسد تقريباً به طرز ناراحت کنندهاي در حمله، جذب توپ ميشوند. وقت قابل توجهي بايد در آموزش اين مطلب صرف شود که حرکتهاي بدون توپ، داراي همان اهميت هستند که به وجود آوردن موقعيت گل، در حرکتهاي با توپ صورت ميگيرد. کمک به بازيکنان در فهم اين مطلب، کليد تشويق آنها براي اجراي حرکتهاي با هدف در زمان مالکيت توپ است. اصول بنيادي حرکتهاي بدون توپ براي حرکت کردن موثر بازيکنان بدون توپ، اصول اساسي و مشخصي وجود دارد که بايد در آنها کسب مهارت کنند و در زمين به خاطر بياورند. • هوشيار باشيد و ياد آوريد که همه حرکتها، روي زمين آغاز ميشوند. • با تسلط، تعادل و چابکي حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد، بازيکنان بايد از حرکت هم تيميهاي خود آگاه باشند و تمرکز خود را روي راهبردي کلي تيم، حفظ کنند. • موقعيت توپ و مدافعان را مورد مطالعه قرار دهيد. حالتهاي بازي تيم معينکننده کليه حرکتهايي است که فرد بايد انجام دهد، اما اين حرکتها بايد در ارتباط با موقعيت و حرکتهاي توپ و همچنين مدافعان، اجرا شود. بازيکنان بايد بياموزند تا خود را به مناطق آزاد زمين برسانند، جايي که ميتوانند پاس دريافت کنند. • آزاد شدن يا خالي کردن منطقه- اولين هدف از حرکت بدون توپ آزاد شدن براي دريافت پاس از کسي است که توپ را در دست دارد. بازيکنان بايد ياد بگيرند ابتدا براي آزاد شدن و دريافت پاس تلاش کنند و اگر ممکن نشد، راه را براي بازيکنان ديگر باز کنند. • از حالت دريافت کامل استفاده کنيد- اين موقعيت، فاصله 5/4 الي 6 متري از صاحب توپ است، جايي که فرد آزاد است و ميتواند پاس دريافت کند. بطور ايدهآل، اين موقعيتي خواهد بود که به بازيکنان امکان پاس، شوت يا دريبل بدهد. • يک هنرپيشه باشيد- حرکت بدون توپ يک رقابت مستمر بين مدافعان و مهاجمان است؛ مشغول کردن فکر و حواس حريف، مستلزم استفاده از فريبهاي قابل باور براي به ستوه آوردن مدافعان و بازي کردن نقش يک طعمه است. • پنهان شدن از ديدن مدافع- به خارج از منطقه ديد مدافع حرکت کنيد و او را وا داريد که سرخود را برگرداند. از آن جا که اغلب مدافعان پشت خود را به سبد و ديد خود را روي توپ حفظ ميکنند، مهاجمان بايد از پشت آنها به سمت خط زيرين و دور از توپ حرکت کنند. اين برشها ميتوانند بهترين باشند، زيرا پيشبيني آن براي مدافع مشکل است. • حرکت به سمت توپ- هنگام حرکت براي دريافت پاس دو مطلب داراي اهميت است. اول، باقي ماندن در موقعيتي آزاد. دوم، حرکت به سمت توپ. مگر حالتي که شما مدافع خود را پشت سرگذاشته در حال انجام برش به سمت سبد هستيد. • براي آزاد شدن از مدافع به او نزديک شويد- از آن جا که اين قانون مخالف برداشت همگاني است، بسياري از بازيکنان اين اشتباه را مرتکب ميشوند که با دور شدن از مدافع خود، قصد آزاد شدن از او را دارند. در عمل، بسيار موثرتر است که در نزديکي مدافع بمانيد و ناگهان با دور شدن از وي، خود را آزاد کنيد. اين حرکت تقريباً هميشه موثّر است زيرا به مهاجم اجازه ميدهد حرکتي انجام دهد که قبل از واکنش مدافع و سريعتر از آن انجام ميشود. حرکتهاي بنيادي (بدون توپ) حرکتهاي اوليه بدون توپ بايد به هر بازيکن آموزش داده شود. اغلب اين حرکتها، لازم است که با کارهاي فريبنده براي گمراه کردن مدافع همراه باشد. برشهاي V حرکتها يا برشهايي که به منظور خاص انجام ميگيرد، شامل حرکت «قريب و تغيير مسير ناگهاني» يا برش V هستند. برش V حرکت اصلي زيگزاگ يا برشهايي با تغيير مسير را شامل ميشود که يک شکل V را ترسيم ميکند. براي اجراي اين برش، وزن خود را روي پاي مخالف جهت دلخواه منتقل کنيد، روي آن فشار لازم را به زمين وارد کرده با پاي ديگر در جهت دلخواه گام برداريد. بطور مثال، وارد کردن فشار روي پاي راست و گام به سمت چپ با پاي چپ. يک طرف شکل V اغلب حرکت به سمت سبد، دور از آن يا به سمت مدافع است. سمت ديگر V، تغيير جهت با يک برش سريع براي آزاد شدن است (شکل 2-1). بهترين روش براي آموزش بازيکنان جوان، استفاده از عبارت «قريب و تغيير جهت ناگهاني» براي آزاد شدن است. قسمت اول حرکت V به سمت سبد يا مدافع (فريب) به آهستگي انجام ميشود، اما قسمت آخر V با سرعت در پي آن صورت ميگيرد (تغيير جهت ناگهاني) تا بازيکن آزاد شود. اين تغيير جهت اغلب بسمت توپ انجام ميشود. شکل 2- 1: براي آزاد شدن، نزديک مدافع جاي بگيريد. O2 در نزديکي X2 حرکت ميکند سپس يک برش V سريع را براي آزاد شدن انجام ميدهد تا پاس دريافت کند. برشهاي جلويي و پشتي اين حرکتها پس از پاس دادن يک بازيکن به هم تيمي انجام ميشود و در پي آن بازيکن در يک رقابت با مدافع خود، برش کرده براي دريافت يک پاس احتمالي به سمت سبد ميرود. حرکت «پاس و برش» که اغلب «بده و برو» ناميده ميشود، يکي از با ارزشترين حرکتهاي تهاجمي در بسکتبال است. بده و برو دو شکل دارد: حرکت اول که ترجيح نيز داده ميشود، برش از جلوي مدافع است که به مهاجم در حالي که از مدافع خود پيش افتاده است اجازه دريافت يک پاس را ميدهد (موقعيتي عالي براي کسب امتياز) و ديگر برش از پشت مدافع که به مهاجم اجازه ميدهد که از پشت مدافع با کسب موقعيت مناسبت به سمت سبد برود (شکل 2- 2). توجّه داشته باشيد که فرار از جلو مدافع، با استفاده از برش V مدافع را ميخکوب ميکند، در حالي که برش از پشت، برشي به خط مستقيم است. حرکتهاي فريبنده هر کدام از حرکتهاي بنيادي که مدافع را سرگرم کند، حرکتهاي فريبنده است، نظير گيج کردن مدافعان و بازداشتن آنها از کمک کردن به دفاع يک بازيکن صاحب توپ يا مانع شدن از ايجاد تله براي صاحب توپ. به بازيکنان بياموزيد يک هنرپيشه باشند و حريف را گيج کنند و او را گمراه سازند با حرکتهايي نظير: حرکتهاي گول زننده چشم، فريبهاي بدني، و ديگر فريبهاي تصويري و صوتي. شکل 2- 2: برشهاي جلويي و پشتي- بده و برو حرکتهاي هنگام انجام شوت هنگامي که در عمل شوت، توپ روي هواست، هر مهاجم بسته به مکان خود در زمين، بايد به موقعيت گرفتن ريباند برود يا براي انجام وظايف دفاعي حرکت کند. بازيکنان بايد بياموزند که هرگز ثابت به تماشاي توپ سرگرم نشوند. حرکتهاي تعيين شده اينها حرکتهاي فردي هستند که سيستم بازي يک تيم براي موقعيتهاي بخصوص، مقرر کرده است. موقعيتهايي نظير: بين طرفين، شروع بازي از پشت خطوط زمين، پرتابهاي آزاد و نقشههاي تيمي. همه بازيکنان بايد تکاليف فردي خود را بطور مناسب و بسرعت انجام دهند. اجراي صحيح اين حرکت داراي اهميت يکسان با اصل نقشه است. حرکتها براي اجراي اسکرينها يا اسکرين آرايش تيمي و استفاده از اسکرينها براي آزاد کردن يک هم تيمي جهت دريافت پاس يا حمله با دريبل از غيرخودخواهانهترين حرکتهاي تيمي است که هر بازيکن بايد بياموزد. البته اين شامل توانايي استفاده از اسکرينها به عنوان يک ابزار اساسي در تهاجم فردي است. آموزش نحوه آرايش و استفاده از اسکرينها بايد بعد از طي آموزشهاي اوليه، ياد داده شود. بازيکنان در مدرسه ابتدايي بايد بر يادگيري حرکتهاي بدون توپ ديگر، تمرکز کنند. انواع اسکرينها اسکرينها ميتوانند براساس مکان انجام آن کلاس بندي شوند (سمت توپ يا دور از آن)، يا براساس چگونگي استفاده از آنها (اسکرينهاي به سمت بالا که پشت مدافع يا سمتي که ديد ندارد، انجام ميشود، اسکرينهاي سمت پايين که جلو يا کنار مدافع، انجام ميشوند)، يا براساس نوع تماس بدن که براي اسکرين استفاده ميشود (جلو و يا پشت بدن). مربيان بايد نظريه خود را درباره چگونگي عملکرد اسکرين، دنبال کنند. بعضي مربيان از اسکرين در نقطه يا محل خاصي در زمين حمايت ميکنند، (اسکرين موقعيت)، در حالي که ديگران اسکرين يک مدافع را، ترجيح ميدهند (اسکرين بازيکن). اسکرين بازيکن اغلب براي آزاد کردن بازيکن موثرتر است، امّا ممکن است به انجام خطاهاي بيشتري بعلت بلوکه کردن يا اسکرين غيرقانوني منجر شود. اجراي اسکرين يا اسکرين اجراي يک اسکرين حرکت بنياديني است که بايد در ادامه آموزش داده شود. بازيکنان بايد از يک توقّف سريع و صدادار با پاهايي به فاصله عرض شانه و دستهايي دور از تماس با حريف در اسکرين، استفاده کنند. (شکل 2- 3) اسکرين بايد عمودي (بدون انحراف به هيچ طرف) و در مسير مورد پيش بيني مدافع، انجام شود و بايد آنقدر با فشار و قدرتمند انجام شود که مدافع آن را ببيند و صداي آن را بشنود. بازيکن اسکرين کننده بايد با صدا، بدن پايين نگاه داشته شده، پاهاي باز و آماده برخورد باشد. در مقابل تيمهاي دفاعي خوب، برشکننده اغلب اسکرين داده ميشود، اما خود اسکرين کننده آزاد خواهد شد. شکل 2- 3: اسکرين جلويي: توقف سريع و با سرو صدا با پاهاي باز، دور نگاه داشتن دستها از اسکرين. اين جا اسکرين کننده سمت راست قرار دارد. ديگر انواع اسکرينها عبارتنداز: اسکرين پاييني (به سمت سبد) که عليه دفاع متراکم و عقب نشسته استفاده ميشود و اسکرين بالايي يا به سمت بالا (دور از سبد) عليه فشار يا دفاع سمت توپ مدافعان. استفاده از اسکرين مشکلترين قسمت شيوه اسکرين، واداشتن مدافع براي حرکت به سمت اسکرين است (بازيکنان بايد از هم تيمي خود به عنوان يک مانع استفاده کنند) اين کار با يک برشV انجام ميشود که اغلب با حرکت سمت سبد شروع ميشود همان گونه که در شکل 2- 4 نشان داده شده است. شکل 2- 4: استفاده از اسکرين، براي O3 و در مقابلX3 يک اسکرين ايجاد شده است و او با استفاده از يک برش V، مدافع خود را به سمت اسکرين ميراند. بازيکنان بايد آنقدر نزديک به اسکرينکننده برش کنند که شانههايشان با هم تماس پيدا کند. در اسکرينهاي دور از توپ، بازيکن در حال استفاده از اسکرين بايد حالت مناسب و با کنترل خود را حفظ کند و در حالي که از اسکرين عبور ميکند، دستهايش را بالا نگاه دارد و آماده دريافت پاس باشد. رعايت زمان در اجراي اسکرين، عامل بسيار مهمي در اجراي موثّر آن است، بازيکنان بايد در انتظار استقرار بازيکن اسکرين کننده باشند و بعد حرکت خود را آغاز کنند. حرکتهاي نادرست اين حرکتها زماني اتفاق ميافتد که يک بازيکن بدون توپ مرتکب اشتباه ميشود. به بازيکنان بياموزيد که توجّه خود را بر مواردي زير متمرکز کنند: بازيافتن مهاجمي که فرار کرده است، درخواست کمک از هم تيميها هرگاه لازم باشد و حفظ حالت مناسب بدن و آمادگي براي حرکت بعدي بفوريت. اين مطلب خصوصاً زماني مهم است که يک مهاجم در اثر اشتباه توپ را از دست داده است. نکتههاي مورد توجّه مربيان درباره حرکت بدون توپ • هنگام شروع حرکت از تماس پاها با زمين حداکثر استفاده را بکنيد. • با تسلط حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد. • موقعيت توپ و مدافع را ارزيابي کنيد و بعد واکنش نشان دهيد. • يا خود را آزاد کنيد يا از سر راه کنار برويد- هرگز بيحرکت نايستيد. • با کسب آگاهي از حالت کامل دريافت توپ استفاده کنيد. • يک هنرپيشه باشيد. ابتکار عمل را به دست بگيريد، از قريبهاي قابل قبول استفاده کنيد و با حالت تهاجمي خط سير توپ را تعقيب کنيد. • خود را از مدافع آزاد کنيد. • به سمت توپ که به شما پاس داده شده حرکت کنيد. • براي آزاد کردن خود به مدافع نزديک شويد. • اسکرينهاي قوي، باصدا و قانوني، اجرا کنيد. اسکرينها و پيکهاي خود را به زاويه مناسب و در مسير حرکت پيشبيني شده مدافع، اجرا کنيد. تمرينات براي حرکت بدون توپ حرکتهاي بدون توپ در چند صف هدف: آموزش حرکتهاي اوليه بدون توپ بوسيله شبيه سازي تجهيزات: نصف زمين (حداقل) روش: بازيکنان در چهار صف در پشت خط عرضي جاي ميگيرند. اولين بازيکن هر صف، از يک سمت به سمت ديگر حرکت بدون توپ ميکند، در حالي که توپ را در مرکز زمين، تصور ميکند. (شکل 2- 5) حالتها • برشهاي V براي آزاد شدن (در نظر گرفتن حرکت به سمت سبد و بعد به سمت توپ يا به سمت توپ يا به سمت مدافع و بعد به سمت توپ) در پي برشهاي V بازيکنان بايد به توقّفهاي سريع حالت دريافت توپ فرضي را وانمود کنند و اين عمل در طول زمين ادامه يابد. • حرکت فرار از پشت مدافع در پي برش V براي آزاد شدن. حرکت پاي مناسب و حالت دست مورد تأکيد هستند. (دستها را بالا نگاه داريد- خود را آزاد کنيد؛ دست دور از سبد پايين قرار گيرد- حرکت از پشت مدافع). شکل2- 5: تمرين در صفوف: برشهاي V، برشهاي پشتي، برشهاي جلويي، و برشها از عقب بدون توپ. • برش از جلوي مدافع- يک پاس فرضي به مرکز داده ميشود و در پي آن از بين مدافع و توپ (برش جلويي) برش انجام ميشود. (برشV، حرکت دور شونده آرام، برش سريع به سمت توپ) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. • برش از پشت- يک پاس فرضي به مرکز زمين و در پي آن يک برش پشتي (تغيير سرعت، آهسته به سريع) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. نکته: از توقّفهاي سريع در هر يک از خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين، استفاده ميشود. بعد از اتمام هر توقّف سريع، بازيکنان با استفاده از روش «گرفتن و رويارويي» بايد به مبارزه با دفاع فرضي بپردازند. اين حرکت شامل: اول توقّف سريع، بعد چرخش و رو به سبد قرار گرفتن و در انتها نگاه کردن به تمامي زمين است. برش V هدف: آموزش حرکتهاي اساسي بدون توپ به بازيکنان در موقعيتهاي دو نفره بدون دفاع و دو عليه دو. تجهيزات: يک توپ و يک سبد براي هر گروه. روش: آرايش اوليه در دو صف گاردها يا گارد رأسها در بالاي زمين و حدود خط نيمه وصف فورواردها يا بازيکنان منطقه بال در يکي از طرفين، شکل ميگيرد. حالتها • فورواردها براي آزاد شدن حرکت برش V را انجام ميدهند (فريب و تغيير مسير ناگهاني) و بعد از دريافت پاس از گارد روي به سبد ميکنند (شکل 2- 6الف). • گارد برش پشتي يا جلويي به سمت سبد انجام ميدهد و به انتهاي صف فورواردها ميرود (بده و برو) (شکل 2- 6الف) شکل2- 6: (الف) تمرين برش Vو (ب) حرکت از پشت مدافع. • در ادامه فوروارد به نفر اول صف گاردها پاس ميدهد و به انتهاي صف آنها ميرود. • شکل 2- 6- ب نشان ميدهد که در حين دريبل زدن گارد، فوروارد حرکت فرار از پشت را انجام ميدهد. نکته: فوروارد ميتواند فريب خود را در برش V به سمت سبد و يا مدافع انجام دهد و با تغيير مسير بعد خود را آزاد کند. • هنگامي که اجراي اين مهارت به حد قابل قبولي رسيد، دو مدافع را در مقابل هر صف قرار دهيد تا اين تمرينها در يک موقعيت دو عليه دو، اجرا شود.
شروع حركت، گام برداشتن (چرخش، تغيير مكان، تغيير جهت) و توقف، حركتهاي بنياديني هستند كه براي حركت مؤثّر و مفيد از حالت ايستادن مناسب يا رسيدن به اين حالت، استفاده ميشود. اينها حركتهاي دفاعي و تهاجمي ناميده ميشوند. قانون مربيگري را به خاطر آوريد: ابتدا صحيح انجام دادن كار را آموزش دهيد (انجام صحيح مهارت)، سپس آن را با چابكي انجام دهيد و سرانجام همواره آن را در زمان مناسب انجام دهيد.
سرعت تمامي بدن يك بازيكن مهم است، امّا نه به اندازه چابكي (سرعت دست و پا). شما به عنوان يك مربي نياز به تلاش براي پيشرفت چابكي هر بازيكن داريد. توجّه عميق بازيكنان شما بايد معطوف به سريع فكر كردن و چابك بودن باشد.
شروعها
شروع، اولين مهارتي است كه بازيكنان شما بايد ياد بگيرند و آن به نوبه خود از حالت ايستادن بهره ميبرد. براي شروع صحيح، بازيكنان بايد وزن خود را در جهت حركت دلخواه منتقل كنند. براي مثال، در حركت به چپ، وزن بدن با تكيه به چپ، روي پاي چپ منتقل ميشود. به بازيكنان يادآوري كنيد از آن جا كه سر كليد تعادل است، همواره بر انتقال وزن تقدم زماني دارد. (شكل 1- 4)
شكل1- 4: حركت به سمت چپ: وزن در جهت حركت دلخواه (روي پاي چپ).
براي چابك بودن در زمان مناسب، بازيكنان بايد به خاطر داشته باشند كه تمام حركتها و تغيير سرعتها روي زمين انجام ميگيرد. معناي اين حرف، استفاده از گامهاي كوتاه است، هرگاه تغيير نوع حركت مورد نياز باشد. به بازيكنان آموزش دهيد تا آن جا كه ممكن است تماس پاهاي خود را با زمين حفظ كنند؛ به آنها ياد دهيد كه ميتوانند از زمين كمك بگيرند، اگر تماس خود را با آن حفظ كنند.
ابتدا پاي جلو
از حالت ايستادن مناسب، بازيكنان بايد وزن را در جهت حركت منتقل كنند و شروع گام برداشتن با پايي است كه در جهت حركت قرار دارد. براي مثال، در حركت به راست، اولين گام با پاي راست برداشته ميشود و در حركت به جلو، اولين گام با پاي جلويي برداشته ميشود.
اشاره- فشار- كشش
در دفاع، بازيكنان بايد از يك حركت سُرخورنده استفاده كنند. آنها را واداريد فاصله مشابه عرض شانه را براي پاها حفظ كنند و از گامهاي خيلي كوتاه و سريع كه روي زمين كشيده ميشوند، استفاده كنند. اين مهارت، اشاره- فشار- كشش ناميده ميشود. پاي پيشتاز به جهت دلخواه حركت اشاره ميكند در حالي كه يك گام كوچك، سريع و سُرخورنده را طي ميكند. (شكل1- 5). نيروي لازم براي اشاره به جهت حركت و سُرخوردن از فشار روي پاي عقبي حاصل ميشود كه بدن را حركت داده وزن را روي پاي جلويي منتقل ميكند. اين عمل، به سرعت با كشش و سُرخوردن پاي عقبي براي بازيافتن حالت ايستادن مناسب، ادامه مييابد.
بازيكنان بايد شروعهاي دفاعي و سرخوردنها را به راست، به چپ، به سمت جلو، به سمت عقب و ضربدري بياموزند، كه در همگي آنها فاصله سراز زمين بايد حفظ شود. جهش كردنهاي كوچك به جاي سُرخوردن باعث از دست دادن حالت ايستادن مناسب ميشود. نتيجه اين كار از دست دادن زمين (به عنوان يك دوست) اتلاف زمان و همچنين از دست دادن فضاست، لذا حفظ سر در ارتفاع مشخص را مورد تأكيد قرار دهيد. 
چرخش حركتي است كه در آن بدن در يك حركت دايرهاي، روي سينه يك پا تغيير مكان ميدهد در حالي كه بازيكن حالت ايستادن مناسب قبلي را حفظ ميكند. (1- 6).
(از آن جا كه مهارت اساسي براي آغاز همه حركتها تغيير ميكند، چرخش يكي از مهمترين حركتهايي است كه براي چابكي و تعادل مؤثّر است.) همچنين ضعيفترين آموزش و كمترين كاربرد مهارتها مربوط به چرخش است.
چرخش ميتواند روي هر يك از پاها به عنوان مركز و محور چرخش انجام شود. وقتي چرخش بدن به سمت جلو (چرخشي كه بدن در حول محور به سمت جلو حركت ميكند) انجام ميشود آن را چرخش جلويي مينامند (شكل 1- 7).
همان طور، چرخش پشتي حركت است كه فرد را حول محور چرخش به عقب حركت ميدهد (شكل 1- 8).


سريع بودن با حفظ تعادل و كنترل به معناي اين است كه بازيكنان قادر به استفاده از حالت ايستادن، شروع مناسب، حركت سريع (اعم از دويدن و سر خوردن)، و سرانجام توقّف در يك حالت متعادل هستند.
دو توقّف قابل توصيه اصلي بسكتبال عبارتند از: يك شمارهاي (توقّف سريع) و دو شمارهاي (توقّف با گامهاي بلند).
توقّف سريع
روش توقّفي كه براي مبتديان ترجيح داده ميشود، توقّف سريع است كه گاهي توقّف پرشي ناميده ميشود. توقّف سريع در پي دويدن يا سُرخوردن اجرا ميشود. هنگام دويدن، بازيكن پرش كوتاهي روي يك پا انجام ميدهد و در اين حال فاصله كمي با زمين پيدا ميكند و با پاهاي موازي (در يك خط) يا عقب و جلو فرود ميآيد. (شكل 1- 10) هر دو پا در يك زمان با زمين برخورد ميكنند. (يك شمارهاي)
اين توقّف، دو مرحلهاي است كه در آن فرود روي پاي عقب انجام ميشود(مرحله اول) و پاي جلو بلافاصله با زمين برخورد ميكند(مرحله دوم). استفاده اوليه اين توقّف تغيير جهت در پي دويدن به سمت جلو است. براي تمامي حالتهاي حركتي ديگر بايد از توقّف سريع استفاده شود.
پرش
پرش يك مهارت مهم است، خصوصاً در رشتهاي كه گل و هدف آن در ارتفاع قرار گرفته باشد. مربيّان اغلب پرش را يك توانايي طبيعي در نظر ميگيرند كه بازيكن يا آن را دارد و يا ندارد و قابل آموزش نيز نيست. اين عقيده خيلي از واقعيت دور است.
اصول اساسي به منظور پيشرفت در مهارت پرش وجود دارد. اول، بازيكن نياز دارد بياموزد كه در حالت ايستادن مناسب و آماده پريدن باشد. وقتي آنها ميآموزند كه آماده پريدن باشند، قادر خواهند شد در هر موقعيت بسرعت پرش كنند.
دوم، بازيكنان شما قادر به پرش بلندتر خواهند بود اگر به قدرت عضلاني پاي خود اضافه كنند. مربيان بايد با كمك تمرينهاي استقامتي همگام با مهارتهاي پرش، قدرت عضلات آنها را افزايش دهند.
سوم، بازيكنان بايد توجّه داشته باشند چگونگي فرود آنها بعد از يك پرش، مشخص كننده سرعت و ارتفاع پرشي خواهد بود كه بلافاصله بعد از فرود انجام خواهد شد. بهترين فرود به دست آوردن حالت ايستادن مناسب همراه با تعادل و پاهاي باز است. در اين صورت بازيكن آماده پرش مجدد است. هنگامي كه بازيكنان ابتدا ياد ميگيرند تا در پرش از دو دست و دو پاي خود استفاده كنند، كنترل و حالت بدن با بهترين آموزش به آنها ارائه ميشود.
در قسمت بعد روش اجراي پرش با دو پا، يك پا و پرش سرعتي توضيح داده ميشود و زمان مناسب براي استفاده از هر كدام نيز، ذكر ميشود.
پرش با دو پا
پرش روي دو پا كندتر از پرش روي يك پا در حال حركت است. بهترين مورد استفاده آن زماني است كه بازيكن در مكاني شلوغ قرار دارد (نظير شلوغي حاصل در تلاش براي ريباند) يا در يك لي آپ قدرتي در نزديكي مدافعان.
پا، يا پاهاي آماده پرش بايد قبل از انجام پرش محكم روي زمين قرار گيرند (بازيكنان بايد تصور كنند كه پاهايشان را در زمين ميخكوب كردهاند) تا حداكثر انقباض عضلاني حاصل شود.
به بازيكنان بياموزيد هر جا ممكن است از سرعت حركت بدن خود استفاده كنند، بدين صورت كه (الف) از حركت بدن در حال دويدن به سمت جلو با كوبيدن محكم يك پا (پاها) به زمين براي بلند شدن از زمين سود ببرند و (ب) با پرتاب كردن دستها با قدرت به جلو به اندازه حركت بدن در جهت دلخواه اضافه كنند (هنگامي كه زمان و فضا اجازه اين كار را ميدهد). (شكل 1- 11).
پرش روي يك پا
پرش روي يك پا هنگام حركت و زماني كه حداكثر ارتفاع پرش مورد نياز است، مفيد است. بازيكنان بايد روش پريدن روي يك پا را بدانند تا بتوانند در لي آپها و پرش ارتفاع به سمت سبد يا تخته، يورش ببرند.
پرش سريع
پرشهاي سريع بهترين راه ميانه است كه باعث استفاده از زمان و فضا و همچنين نگهداري حالت بدن و كنترل آن ميشود. يك پرش سريع بايد در زمان تراكم بازيكنان، برخورد يا رقابت در پرش اطراف سبد وجود دارد، مورد استفاده قرار گيرد. اينها پرشهاي توأم با حركت دو دست و دو پا هستند، بدون وجود حركت سريع بدن كه از حالت ايستادن اوليه آغاز ميشود. قبل از شروع پرش بايد دستها در ارتفاع معادل سرقرار گيرند، در حالي كه بازوها موازي با زمين هستند. 
روش: بازيكنان در زمين پخش ميشود در حالي كه رو به مربي هستند و حالتهاي مختلف ايستادن ورزشي را به خود ميگيرند و در همان حالت باقي ميمانند تا بوسيله مربي يا دستيار كنترل شود.
هدف: ارزيابي شخصي از حالتهاي ايستادن از راه شناسايي حالت مناسب با نگاه كردن در آينه.
تجهيزات: بازيكن و يك آينه تمام قد.
روش: هر بازيكن همه حالتهاي مختلف ايستادن صحيح را مقابل آينه كنترل ميكند، هر كدام از حالتها را 5 ثانيه حفظ ميكند از يك همكار ميتوان در صورت نبود يك آينه تمام قد استفاده كرد.
شروع، گام برداشتن و توقّف با آرايش صفي
هدف: پيشرفت و مهارت شروع، چرخش و توقّف.
تجهيزات: زمين كامل.
روش: همه بازيكنان در چهار گروه پشت خط عرضي يك طرف زمين جاي ميگيرند، در حالي كه مربي وسط زمين ايستاده است.
● گامهاي قطع شونده: از خط عرضي شروع كنيد و به انتهاي ديگر زمين برويد، دستها را بالا نگاه داريد، كفشهاي شما بايد صداي جيغ مانندي در برخورد با كف زمين ايجاد كنند. به ياد داشته باشيد از كف زمين به نفع خود استفاده كنيد.
● تغيير سرعت: بعد از يك شروع سريع، دو يا سه نوع حركت با سرعتهاي مختلف را اجرا كنيد. چابك باشيد و از انواع حركتها استفاده كنيد (از يكساني پرهيز كنيد).
● چرخشها: چرخش كامل جلويي و پشتي (مشابه توقّف با پاهاي باز).
● دويدن همراه با تقسيم ديد چشمها: چهار بازيكن به طور همزمان با نصف سرعت شروع به حركت ميكنند در حالي كه نگاه مستقيم خود را به سبد مقابل معطوف كردهاند و از ديد جانبي خود براي باقي ماندن در خط مستقيم و براي حفظ فاصله از طرفين استفاده ميكنند.
● توقّف سريع: در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نكته: مربيان ميتوانيد بازيكنان را در توقّف سريع، نگاه دارند تا حالت آنها را كنترل كرده و اشتباهات را اصلاح كنند. بازيكنان ممكن است حالت دريبل يا دويدن با حداكثر سرعت را بدون توپ تصور كنند (در حمله). اگر توقف سريع در دفاع استفاده ميشود پاها بايد در همه اوقات فعال باشند.
●توقف آهسته: حركات متناوب به سمت جلو و عقب از خط انتهايي تا خط پرتاب آزاد، آغاز ميشود (توقف آهسته، برگشت)، برگشت به خط زيرين (عمل برگشت) رفتن به خط نيمه زمين، بازگشت به خط پرتاب آزاد، و بعد رفتن به خط پرتاب آزاد ديگر، برگشت به خط نيمه، رفتن به خط انتهايي سمت مقابل و به همين ترتيب(شكل 1- 13)
● دويدن با فاصله (يك مهارت پيشرفته كه ميتوان با تمرين تغيير سرعت آن را مورد استفاده قرار داد) با اعلام مربي چهار بازيكن اول هر صف حركت در دالان خاص خود را آغاز ميكنند. نفر بعدي هر صف با رسيدن فرد جلو به فاصله 5/4 الي 5/5 متري شروع به حركت ميكند و فاصله را حفظ ميكند. اين تمرين خصوصاً هنگام تركيب با تمرين تغيير سرعت تبديل به يك مبارزه و رقابت ميشود.
نكته: مربي ميتواند تمرين را به يك تمرين با سوت تبديل كند. چهار بازيكن شروع به حركت كرده با هرسوت كوتاه توقف آهسته (يا سريع) انجام ميدهند. سپس برگشته با دو سريع تا سوت بعد به حركت خود ادامه ميدهند. گروه بعد همواره با سوت دوم بعد از گروه اول حركت ميكنند. اين تمرين تا رسيدن آخرين بازيكن به خط عرضي مقابل و در حالي كه همه بازيكنان زمين را طي كرده باشند، ادامه مييابد. اين يك تمرين عالي براي آمادگي جسماني است.
هنگام اجراي تمرين به ياد داشته باشيد:
● هر تغييري در يك چرخه انجام ميگيرد. (رفت و برگشت)
● اولين بازيكن در هر صف بايد همواره به موقعيت اول خود در خط عرضي باز گردد و قبل از زمان حركت، آماده باشد. بازيكنان بايد گوش به فرمان حركت و تعيين جهت آن بوسيله مربّي باشند.
● در آغاز تمرين فاصله مساوي از طرفين بايد رعايت شود.
● زمان حركت گروه دوم، هنگامي است كه گروه قبلي به نزديكي خط پرتاب آزاد رسيده باشند، مگر اين كه جهت حركت رو به خط آغازين باشد.
● همه گروهها به خط انتهايي مقابل ميروند و با تجديد آرايش به گونهاي كه نفرات اول جلو صف قرار گيرند، آماده برگشت در جهت مقابل ميشوند.
پرشهاي سريع صفي
هدف: پيشرفت در مهارت اوليه پرش كردن براي ريباند و شوت.
تجهيزات: فضاي نصف زمين (حداقل).
روش: بازيكنان در چهار صف پشت خط عرضي و مربي نزديك خط نيمه جاي ميگيرند.
يك چرخه «رفت و برگشت» از پرشهاي سريع نيز قابل افزودن به اين تمرين است. به محض شنيدن فرمان حركت، اولين موج بازيكنان از حالت اوليه با حداكثر سرعت به سمت جلو ميدوند. هر زمان علامت شست به سمت بالا، داده شد، بازيكنان يك توقف و پرش سريع را به اجرا ميگذارند. آنها عمل پرش سريع در جا را ادامه ميدهند تا با ديدن علامت شست به دويدن در جهت مشخص شده، مبادرت كنند. همزمان با تكرار دو سريع گروه اول، گروه دوم از خط انتهايي شروع به دويدن ميكنند. اين عمل ادامه پيدا ميكند تا اين كه همه گروهها به خط انتهايي مقابل برسند. مربي بايد در مقابل و قابل رؤيت بوسيله كليه بازيكنان باشد تا بتوانند علايم او را به راحتي ببينند.
ضربه زدن در بين طرفين (جامپ بال)
هدف: پيشرفت در مهارتهاي پرش براي موقعيتهاي بين طرفين.
تجهيزات: يك توپ براي هر دايره، بازيكنان در گروههاي دو نفره در دايرهها.
روش: با استفاده از مهارتهاي اوليه پرش، دو نفر در سه دايره آماده پرش هستند، مربي يا يك بازيكن توپ را بين بازيكنان به هوا پرتاب ميكند.
![]()
آموزش گام به گام و مرجع کامل بسکتبال
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام بسکتبال فصل 1 حرکتهاي پايه يکي ازابتدايي ترين وظايف مربيان، آموزش نحوه حرکت و کنترل بدن، به بازيکنان است. حرکتهاي پايه گاهي زيربناي بسکتبال ناميده مي شوند. اين حرکتهاي اصول اساسي هستند که هر بازيکني بايد فرا بگيرد. لازم است هر بازيکن بياموزد چگونه مؤثّر (زيرا هدف نهايي انجام صحيح کار است) و همچنين مفيد (حرکت در بهترين طريق) حرکت کند. به آنها ياد داده براي کاستن از حرکتهاي اضافي زمان و مکان را در نظر داشته باشند تا در چابکي و تعادل، کسب مهارت کنند. به بيان ديگر، بازيکنان بايد بدون هدف حرکت نکنند. بسکتبال بازي چابکي (دست و پا) و سرعت (حرکت کل بدن) در زمان مناسب است. آموزش بايد همواره به اين اصل تکيه داشته باشد: انجام کار صحيح – همراه با چابکي – و بعد، انجام حرکت صحيح و سريع در زمان مناسب. پنج حالت و حرکت اصلي که بايد آموزش داده شوند عبارتند از: طرز ايستادن، شروع حرکت، گام برداشتن، توقف و پرش. حالت ايستادن مناسب (وضعيت) بازيکنان بايد بياموزند که در هر لحظه آماده حرکت باشند و عادت ايستادن صحيح ورزشي براي حرکتهاي سريع را در خود تقويت کنند. آموزش حالت ايستادن يک کار پرمشقت است و هنگام کار با بازيکنان تازه کار بايد صبور بوده، زيرا آنها ممکن است قدرت و استقامت عضلاني براي حفظ حالت بدن براي مدت طولاني را نداشته باشند. به بازيکنان آموزش داده شود که هنگام ايستادن، حالت مناسبي داشته باشند (آماده بودن براي هر چيز، احساس چابکي). باقي بودن در حالت ايستادن مناسب کار سختي است؛ آنها بايد حالت راحتي داشته باشند در حالي که يک حالت سخت، غيرطبيعي و قوز کرده به خود گرفته اند. بطور متوالي کسب و حفظ حالت ايستادن صحيح به آنها يادآوري شود. اگر به موقع بر حالت ايستادن تأکيد شود، بازيکنان و بطور خودکار آن را ياد مي گيرند. حالت پا بهترين حالت استقرار پاها در اکثر موقعيتها، جلو و عقب قرار دادن آنهاست. فاصله پاها به اندازه عرض شانه باشد و به گونه اي قرار گيرند که پاشنه يک پا و پنجه پاي ديگر در امتداد يک خط افقي نسبت به استقرار بازيکن قرار گيرند. (شکل 1-1). اين حالت ايستادن بايد به صورت عادت درآيد تا هنگام نياز، بازيکن قادر به حرکت درهر جهتي باشد. حالت ايستادن موازي پاها در شکل 1-2 نشان داده شده است. اين حالت براي حرکت جانبي استفاده مي شود، همچنين براي گرفتن توپ و توقّف بعد از دريبل و واکنش در يک حرکت جانبي، از اين حالت استفاده مي شود. بازيکنان به موقع ياد خواهند گرفت کدام حالت ايستادن مناسب کدام موقعيت بازي است. شکل 1-1: حالت عقب و جلو پاها (ديد از بالا). رابطه پاشنه و پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. شکل 1-2: ايستادن با پاهاي موازي (ديد از بالا). رابطه پنجه با پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. تقسيم وزن بدن وزن بدن بايد به طور مساوي از جلو به عقب، از چپ به راست و بين پاها تقسيم شود. پاشنه ها بايد روي زمين باشند و بيشتر وزن روي سينه کف پاها قرار گيرد، هر چند فشار وزن بايد روي پنجه ها و پاشنه ها احساس شود. بازيکنان ممکن است به اشتباه وزن خود را روي سينه پاها قرار داده و پاشنه ها را از زمين جدا کنند، اما اين حالت از نيرو و سرعت حرکت مي کاهد يعني براي انجام هر حرکت قدرتمند ابتدا بايد پاشنه ها روي زمين قرار داده شود. يک روش مناسب براي آموزش حالت خوب ايستادن اين است که از بازيکنان بخواهيم اصطلاحاً پنجه عقابي بايستند که در آن پاشنه ها روي زمين و پنجه خميده است. بازيکنان هنگام دفاع بايد يک چيز ديگر را به حالت ايستادن خود بيفزايند، پاي آتشين. معناي آن فعال نگاه داشتن پاها و حرکت مداوم بدون جدا شدن از زمين است، مهارتي که عضلات را براي حرکت آماده نگاه مي دارد. آنها بايد تصور کنند روي بستري از زغال داغ ايستاده اند، اما اجازه ندارند پاهايشان را از زمين بلند کنند. حالت سر و بدن سر، به علت اندازه و قرار گرفتن در بالاترين نقطه بدن، کليد تعادل است. بازيکنان بايد سر را نسبت به محل قرار گرفتن پاها، وسط قرار دهند. سر بايد رأس مثلثي باشد که خود با محل قرار گرفتن دو پا تشکيل مي دهد و بايد در حالي که از روبه رو به آن نگاه مي کنيم، ساقهاي اين مثلث فرضي از نظر طول مساوي باشد (شکل1-3). سر همچنين بايد حالت مرکزيت نسبت به جلو و عقب بدن داشته باشد. بازيکنان بايد بياموزند بدن را راست و شانه ها را عقب نگاه دارند، ضمن اين که بدن اندکي از حالت کاملاً عمودي به جلو متمايل است. شکل 1-3: سر، کليد تعادل، بالا نگاه داشته شده و هوشيار – رأس يک مثلث.
فصل 1 دستها و پاها به بازيكنان بياموزيد كه مفاصل (مچ پاها، زانوها، انتهاي رانها، آرنجها و مچها) خود را خميده و آماده نگاه دارند. دستها و پاها بايد خميده و نزديك بدن قرار گيرند تا تعادل و چابكي آن حفظ شود. به ياد آوريد تمامي كف پا بايد با زمين تماس داشته باشد. به بازيكنان يادآوري كنيد كه بدن را پايين نگاه دارند يعني زاويه پشتي زانوها بين º90 وº120 باشد تا مركز ثقل بدن به زمين نزديك شود. نكتههاي قابل توجّه مربيان در مورد حالت ايستادن مناسب · آماده حركت باشيد. · زانوها را خميده و سرو دستها را بالا نگاه داريد؛ بدن را پايين آوريد. · حالت خود را حفظ كنيد. وزن خود را روي تمامي پا تقسيم كنيد، در حالي كه پاشنهها روي زمين است. شروعها، گام برداشتها و توقّفها شكل 1- 5: اشاره و فشار. نكتههاي مورد توجه مربيان درباره شروعها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، براي شروع حركت آماده باشيد. · بدانيد كه استفاده از زمين براي شما مفيد است؛ هنگام شروع، پاها را روي زمين حفظ كنيد. · وزن بدن را در جهت دلخواه براي حركت منتقل كنيد، حركت سر در جهت مزبور تقدم زماني دارد. · بدن را براي شروع حركت پايين نگاه داشته و از حركت دستها استفاده كنيد. · ابتدا از اصل پاي پيشتاز استفاده كنيد. · براي حركت دفاعي سرخورنده، از قانون اشاره- فشار- كشش استفاده كنيد. در خطوط مستقيم شروع به حركت كنيد. گام برداشتن (چرخش) شكل 1- 6: چرخش كردن: يك دوران بدن است كه در آن سينه پاي غيرمتحّرك در جاي خود ثابت ميماند. شكل 1- 8: چرخش روي پاي چپ- چرخش پشتي، الف- حالت شروع ب- حالت پاياني. بازيكنان بايد بياموزند با توپ و بدون توپ ، در حمله چرخش كنند. در دفاع ، چرخش اولين حركت مورد استفاده بازيكن در تغيير حالت از وضعي به وضع ديگر در هنگام ريباند است همان گونه كه در شكل 9-1 نشان داده شده است . شكل 1- 9: الف- تغيير حالت ب- ريباند. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره چرخشها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، بدن را پايين نگاه داريد و موقعيت سر نسبت به زمين را حفظ كنيد. · فاصله بين دو پا را در حد عرض شانه حفظ كنيد. · تعادل خود را حفظ كنيد و سر را بالا نگاه داريد. · سريع، امّا صحيح چرخش كنيد. از چرخش براي دوران به اندازه º180 استفاده كنيد، اگر دوران بيشتري لازم است، چرخش را تكرار كنيد. توقّف شكل1- 10: الف- توقّف سريع ب- فرود در حالت استقرار اوليه. توقف سريع تقريباً هميشه مفيد است زيرا باعث استفاده از زمان و فضا ميشود. اين عمل فقط با يك شمارش و بسرعت اتفاق ميافتد و در دفاع و حمله قابل استفاده است (با و بدون توپ)، اين نوع توقف تكميل عمل چرخش است و يكي از ورزشهاي اوليه براي حركت و كنترل بدن است. قوانين بسكتبال به بازيكنان اجازه استفاده از هر دو پا را براي چرخش بعد از توقّف سريع ميدهد. اين حالت ضمن حفظ كنترل و تعادل، دامنه حركت وسيعي را ممكن ميسازد. توقّف سريع براي قرار گرفتن در حالت اوليه، براي شوت، پاس يا دريبل مهم است و ميتواند به طور بسيار مؤثّري پس از دريبل يا دريافت پاس مورد استفاده قرار گيرد. نكتههاي مورد توجّه مربيان در مورد توقّف · از توقّف سريع استفاده كنيد، اگر قصد º 180تغيير جهت در حين دويدن را داريد در اين حال از توقّف با پاهاي باز استفاده كنيد. · هنگام استفاده از توقّف سريع، روي يك پا پرش كنيد و در حالت ايستادن مناسب فرود آييد، در حالي كه هر دو پايتان در يك لحظه زمين را لمس ميكنند، نزديك زمين باقي بمانيد. هنگام استفاده از توقّف آهسته يا دو مرحلهاي روي پاي عقب تكيه كنيد و بدن را پايين نگاه داريد. توقّف آهسته شكل 1- 11: الف- حالت آماده پرش ب- و پرش سريع. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره پرش · آماده پرش باشيد- حالت ايستادن مناسب ورزشي بگيريد، پرش كنيد، و در حالت ايستادن صحيح فرود آييد. · اغلب اوقات با استفاده از دو دست و روي هر دو پا بپريد (خصوصاً هنگام ريباند). · براي پرش قدرتي، توأم با كنترل روي دو پا و براي سرعت و ارتفاع روي يك پا پرش كنيد. · اگر وقت كافي داشتيد از حركت سريع بدن هنگام دويدن به جلو و حركت پرتابي دستها براي پرش استفاده كنيد. · هرگاه ممكن است، از پرشهاي سريع استفاده كنيد. هنگام مبادرت به شوت جفت، از توقّفهاي سريع و پرشهاي سريع استفاده كنيد. تمرينهاي اساسي حركت كنترل حالت ايستادن صحيح هدف: براي پيشرفت در مهارت حالتهاي مختلف ايستادن، به دست آوردن حالت مناسب و باقي ماندن در آن حالت. تجهيزات: فضاي نيمه زمين بسكتبال (حداقل). استقرار مقابل آينه شكل 1- 12: مربي حالتهايي را كه بازيكنان بايد اجرا كنند، اعلام ميكند. حالتها شكل 1- 12: شروع، دويدن و توقف با آرايش صفي. شكل 1- 13: حالت توقف آهسته.
فصل2 حرکتهاي بدون توپ يکي از مشکلترين وظايف در مربيگري، آموزش حرکتهاي بدون توپ (آهنرباي بازيها) به بازيکنان است. يک بازيکن بتنهايي (با پنج بازيکن در تيم) 80% زمان بازي در حمله را بدون توپبازي خواهد کرد. مطالب فوق اهميت قابل توجهي براي پيشرفت در مهارتهاي فردي بدون مالکيت توپ را بيان ميکند. اغلب مربيّان بر اين باورند که اين قسمت مشکلساز با اغلب بازيکنان جوان است. بازيکنان اغلب مجذوب توپ هستند و به نظر ميرسد تقريباً به طرز ناراحت کنندهاي در حمله، جذب توپ ميشوند. وقت قابل توجهي بايد در آموزش اين مطلب صرف شود که حرکتهاي بدون توپ، داراي همان اهميت هستند که به وجود آوردن موقعيت گل، در حرکتهاي با توپ صورت ميگيرد. کمک به بازيکنان در فهم اين مطلب، کليد تشويق آنها براي اجراي حرکتهاي با هدف در زمان مالکيت توپ است. اصول بنيادي حرکتهاي بدون توپ براي حرکت کردن موثر بازيکنان بدون توپ، اصول اساسي و مشخصي وجود دارد که بايد در آنها کسب مهارت کنند و در زمين به خاطر بياورند. • هوشيار باشيد و ياد آوريد که همه حرکتها، روي زمين آغاز ميشوند. • با تسلط، تعادل و چابکي حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد، بازيکنان بايد از حرکت هم تيميهاي خود آگاه باشند و تمرکز خود را روي راهبردي کلي تيم، حفظ کنند. • موقعيت توپ و مدافعان را مورد مطالعه قرار دهيد. حالتهاي بازي تيم معينکننده کليه حرکتهايي است که فرد بايد انجام دهد، اما اين حرکتها بايد در ارتباط با موقعيت و حرکتهاي توپ و همچنين مدافعان، اجرا شود. بازيکنان بايد بياموزند تا خود را به مناطق آزاد زمين برسانند، جايي که ميتوانند پاس دريافت کنند. • آزاد شدن يا خالي کردن منطقه- اولين هدف از حرکت بدون توپ آزاد شدن براي دريافت پاس از کسي است که توپ را در دست دارد. بازيکنان بايد ياد بگيرند ابتدا براي آزاد شدن و دريافت پاس تلاش کنند و اگر ممکن نشد، راه را براي بازيکنان ديگر باز کنند. • از حالت دريافت کامل استفاده کنيد- اين موقعيت، فاصله 5/4 الي 6 متري از صاحب توپ است، جايي که فرد آزاد است و ميتواند پاس دريافت کند. بطور ايدهآل، اين موقعيتي خواهد بود که به بازيکنان امکان پاس، شوت يا دريبل بدهد. • يک هنرپيشه باشيد- حرکت بدون توپ يک رقابت مستمر بين مدافعان و مهاجمان است؛ مشغول کردن فکر و حواس حريف، مستلزم استفاده از فريبهاي قابل باور براي به ستوه آوردن مدافعان و بازي کردن نقش يک طعمه است. • پنهان شدن از ديدن مدافع- به خارج از منطقه ديد مدافع حرکت کنيد و او را وا داريد که سرخود را برگرداند. از آن جا که اغلب مدافعان پشت خود را به سبد و ديد خود را روي توپ حفظ ميکنند، مهاجمان بايد از پشت آنها به سمت خط زيرين و دور از توپ حرکت کنند. اين برشها ميتوانند بهترين باشند، زيرا پيشبيني آن براي مدافع مشکل است. • حرکت به سمت توپ- هنگام حرکت براي دريافت پاس دو مطلب داراي اهميت است. اول، باقي ماندن در موقعيتي آزاد. دوم، حرکت به سمت توپ. مگر حالتي که شما مدافع خود را پشت سرگذاشته در حال انجام برش به سمت سبد هستيد. • براي آزاد شدن از مدافع به او نزديک شويد- از آن جا که اين قانون مخالف برداشت همگاني است، بسياري از بازيکنان اين اشتباه را مرتکب ميشوند که با دور شدن از مدافع خود، قصد آزاد شدن از او را دارند. در عمل، بسيار موثرتر است که در نزديکي مدافع بمانيد و ناگهان با دور شدن از وي، خود را آزاد کنيد. اين حرکت تقريباً هميشه موثّر است زيرا به مهاجم اجازه ميدهد حرکتي انجام دهد که قبل از واکنش مدافع و سريعتر از آن انجام ميشود. حرکتهاي بنيادي (بدون توپ) حرکتهاي اوليه بدون توپ بايد به هر بازيکن آموزش داده شود. اغلب اين حرکتها، لازم است که با کارهاي فريبنده براي گمراه کردن مدافع همراه باشد. برشهاي V حرکتها يا برشهايي که به منظور خاص انجام ميگيرد، شامل حرکت «قريب و تغيير مسير ناگهاني» يا برش V هستند. برش V حرکت اصلي زيگزاگ يا برشهايي با تغيير مسير را شامل ميشود که يک شکل V را ترسيم ميکند. براي اجراي اين برش، وزن خود را روي پاي مخالف جهت دلخواه منتقل کنيد، روي آن فشار لازم را به زمين وارد کرده با پاي ديگر در جهت دلخواه گام برداريد. بطور مثال، وارد کردن فشار روي پاي راست و گام به سمت چپ با پاي چپ. يک طرف شکل V اغلب حرکت به سمت سبد، دور از آن يا به سمت مدافع است. سمت ديگر V، تغيير جهت با يک برش سريع براي آزاد شدن است (شکل 2-1). بهترين روش براي آموزش بازيکنان جوان، استفاده از عبارت «قريب و تغيير جهت ناگهاني» براي آزاد شدن است. قسمت اول حرکت V به سمت سبد يا مدافع (فريب) به آهستگي انجام ميشود، اما قسمت آخر V با سرعت در پي آن صورت ميگيرد (تغيير جهت ناگهاني) تا بازيکن آزاد شود. اين تغيير جهت اغلب بسمت توپ انجام ميشود. شکل 2- 1: براي آزاد شدن، نزديک مدافع جاي بگيريد. O2 در نزديکي X2 حرکت ميکند سپس يک برش V سريع را براي آزاد شدن انجام ميدهد تا پاس دريافت کند. برشهاي جلويي و پشتي اين حرکتها پس از پاس دادن يک بازيکن به هم تيمي انجام ميشود و در پي آن بازيکن در يک رقابت با مدافع خود، برش کرده براي دريافت يک پاس احتمالي به سمت سبد ميرود. حرکت «پاس و برش» که اغلب «بده و برو» ناميده ميشود، يکي از با ارزشترين حرکتهاي تهاجمي در بسکتبال است. بده و برو دو شکل دارد: حرکت اول که ترجيح نيز داده ميشود، برش از جلوي مدافع است که به مهاجم در حالي که از مدافع خود پيش افتاده است اجازه دريافت يک پاس را ميدهد (موقعيتي عالي براي کسب امتياز) و ديگر برش از پشت مدافع که به مهاجم اجازه ميدهد که از پشت مدافع با کسب موقعيت مناسبت به سمت سبد برود (شکل 2- 2). توجّه داشته باشيد که فرار از جلو مدافع، با استفاده از برش V مدافع را ميخکوب ميکند، در حالي که برش از پشت، برشي به خط مستقيم است. حرکتهاي فريبنده هر کدام از حرکتهاي بنيادي که مدافع را سرگرم کند، حرکتهاي فريبنده است، نظير گيج کردن مدافعان و بازداشتن آنها از کمک کردن به دفاع يک بازيکن صاحب توپ يا مانع شدن از ايجاد تله براي صاحب توپ. به بازيکنان بياموزيد يک هنرپيشه باشند و حريف را گيج کنند و او را گمراه سازند با حرکتهايي نظير: حرکتهاي گول زننده چشم، فريبهاي بدني، و ديگر فريبهاي تصويري و صوتي. شکل 2- 2: برشهاي جلويي و پشتي- بده و برو حرکتهاي هنگام انجام شوت هنگامي که در عمل شوت، توپ روي هواست، هر مهاجم بسته به مکان خود در زمين، بايد به موقعيت گرفتن ريباند برود يا براي انجام وظايف دفاعي حرکت کند. بازيکنان بايد بياموزند که هرگز ثابت به تماشاي توپ سرگرم نشوند. حرکتهاي تعيين شده اينها حرکتهاي فردي هستند که سيستم بازي يک تيم براي موقعيتهاي بخصوص، مقرر کرده است. موقعيتهايي نظير: بين طرفين، شروع بازي از پشت خطوط زمين، پرتابهاي آزاد و نقشههاي تيمي. همه بازيکنان بايد تکاليف فردي خود را بطور مناسب و بسرعت انجام دهند. اجراي صحيح اين حرکت داراي اهميت يکسان با اصل نقشه است. حرکتها براي اجراي اسکرينها يا اسکرين آرايش تيمي و استفاده از اسکرينها براي آزاد کردن يک هم تيمي جهت دريافت پاس يا حمله با دريبل از غيرخودخواهانهترين حرکتهاي تيمي است که هر بازيکن بايد بياموزد. البته اين شامل توانايي استفاده از اسکرينها به عنوان يک ابزار اساسي در تهاجم فردي است. آموزش نحوه آرايش و استفاده از اسکرينها بايد بعد از طي آموزشهاي اوليه، ياد داده شود. بازيکنان در مدرسه ابتدايي بايد بر يادگيري حرکتهاي بدون توپ ديگر، تمرکز کنند. انواع اسکرينها اسکرينها ميتوانند براساس مکان انجام آن کلاس بندي شوند (سمت توپ يا دور از آن)، يا براساس چگونگي استفاده از آنها (اسکرينهاي به سمت بالا که پشت مدافع يا سمتي که ديد ندارد، انجام ميشود، اسکرينهاي سمت پايين که جلو يا کنار مدافع، انجام ميشوند)، يا براساس نوع تماس بدن که براي اسکرين استفاده ميشود (جلو و يا پشت بدن). مربيان بايد نظريه خود را درباره چگونگي عملکرد اسکرين، دنبال کنند. بعضي مربيان از اسکرين در نقطه يا محل خاصي در زمين حمايت ميکنند، (اسکرين موقعيت)، در حالي که ديگران اسکرين يک مدافع را، ترجيح ميدهند (اسکرين بازيکن). اسکرين بازيکن اغلب براي آزاد کردن بازيکن موثرتر است، امّا ممکن است به انجام خطاهاي بيشتري بعلت بلوکه کردن يا اسکرين غيرقانوني منجر شود. اجراي اسکرين يا اسکرين اجراي يک اسکرين حرکت بنياديني است که بايد در ادامه آموزش داده شود. بازيکنان بايد از يک توقّف سريع و صدادار با پاهايي به فاصله عرض شانه و دستهايي دور از تماس با حريف در اسکرين، استفاده کنند. (شکل 2- 3) اسکرين بايد عمودي (بدون انحراف به هيچ طرف) و در مسير مورد پيش بيني مدافع، انجام شود و بايد آنقدر با فشار و قدرتمند انجام شود که مدافع آن را ببيند و صداي آن را بشنود. بازيکن اسکرين کننده بايد با صدا، بدن پايين نگاه داشته شده، پاهاي باز و آماده برخورد باشد. در مقابل تيمهاي دفاعي خوب، برشکننده اغلب اسکرين داده ميشود، اما خود اسکرين کننده آزاد خواهد شد. شکل 2- 3: اسکرين جلويي: توقف سريع و با سرو صدا با پاهاي باز، دور نگاه داشتن دستها از اسکرين. اين جا اسکرين کننده سمت راست قرار دارد. ديگر انواع اسکرينها عبارتنداز: اسکرين پاييني (به سمت سبد) که عليه دفاع متراکم و عقب نشسته استفاده ميشود و اسکرين بالايي يا به سمت بالا (دور از سبد) عليه فشار يا دفاع سمت توپ مدافعان. استفاده از اسکرين مشکلترين قسمت شيوه اسکرين، واداشتن مدافع براي حرکت به سمت اسکرين است (بازيکنان بايد از هم تيمي خود به عنوان يک مانع استفاده کنند) اين کار با يک برشV انجام ميشود که اغلب با حرکت سمت سبد شروع ميشود همان گونه که در شکل 2- 4 نشان داده شده است. شکل 2- 4: استفاده از اسکرين، براي O3 و در مقابلX3 يک اسکرين ايجاد شده است و او با استفاده از يک برش V، مدافع خود را به سمت اسکرين ميراند. بازيکنان بايد آنقدر نزديک به اسکرينکننده برش کنند که شانههايشان با هم تماس پيدا کند. در اسکرينهاي دور از توپ، بازيکن در حال استفاده از اسکرين بايد حالت مناسب و با کنترل خود را حفظ کند و در حالي که از اسکرين عبور ميکند، دستهايش را بالا نگاه دارد و آماده دريافت پاس باشد. رعايت زمان در اجراي اسکرين، عامل بسيار مهمي در اجراي موثّر آن است، بازيکنان بايد در انتظار استقرار بازيکن اسکرين کننده باشند و بعد حرکت خود را آغاز کنند. حرکتهاي نادرست اين حرکتها زماني اتفاق ميافتد که يک بازيکن بدون توپ مرتکب اشتباه ميشود. به بازيکنان بياموزيد که توجّه خود را بر مواردي زير متمرکز کنند: بازيافتن مهاجمي که فرار کرده است، درخواست کمک از هم تيميها هرگاه لازم باشد و حفظ حالت مناسب بدن و آمادگي براي حرکت بعدي بفوريت. اين مطلب خصوصاً زماني مهم است که يک مهاجم در اثر اشتباه توپ را از دست داده است. نکتههاي مورد توجّه مربيان درباره حرکت بدون توپ • هنگام شروع حرکت از تماس پاها با زمين حداکثر استفاده را بکنيد. • با تسلط حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد. • موقعيت توپ و مدافع را ارزيابي کنيد و بعد واکنش نشان دهيد. • يا خود را آزاد کنيد يا از سر راه کنار برويد- هرگز بيحرکت نايستيد. • با کسب آگاهي از حالت کامل دريافت توپ استفاده کنيد. • يک هنرپيشه باشيد. ابتکار عمل را به دست بگيريد، از قريبهاي قابل قبول استفاده کنيد و با حالت تهاجمي خط سير توپ را تعقيب کنيد. • خود را از مدافع آزاد کنيد. • به سمت توپ که به شما پاس داده شده حرکت کنيد. • براي آزاد کردن خود به مدافع نزديک شويد. • اسکرينهاي قوي، باصدا و قانوني، اجرا کنيد. اسکرينها و پيکهاي خود را به زاويه مناسب و در مسير حرکت پيشبيني شده مدافع، اجرا کنيد. تمرينات براي حرکت بدون توپ حرکتهاي بدون توپ در چند صف هدف: آموزش حرکتهاي اوليه بدون توپ بوسيله شبيه سازي تجهيزات: نصف زمين (حداقل) روش: بازيکنان در چهار صف در پشت خط عرضي جاي ميگيرند. اولين بازيکن هر صف، از يک سمت به سمت ديگر حرکت بدون توپ ميکند، در حالي که توپ را در مرکز زمين، تصور ميکند. (شکل 2- 5) حالتها • برشهاي V براي آزاد شدن (در نظر گرفتن حرکت به سمت سبد و بعد به سمت توپ يا به سمت توپ يا به سمت مدافع و بعد به سمت توپ) در پي برشهاي V بازيکنان بايد به توقّفهاي سريع حالت دريافت توپ فرضي را وانمود کنند و اين عمل در طول زمين ادامه يابد. • حرکت فرار از پشت مدافع در پي برش V براي آزاد شدن. حرکت پاي مناسب و حالت دست مورد تأکيد هستند. (دستها را بالا نگاه داريد- خود را آزاد کنيد؛ دست دور از سبد پايين قرار گيرد- حرکت از پشت مدافع). شکل2- 5: تمرين در صفوف: برشهاي V، برشهاي پشتي، برشهاي جلويي، و برشها از عقب بدون توپ. • برش از جلوي مدافع- يک پاس فرضي به مرکز داده ميشود و در پي آن از بين مدافع و توپ (برش جلويي) برش انجام ميشود. (برشV، حرکت دور شونده آرام، برش سريع به سمت توپ) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. • برش از پشت- يک پاس فرضي به مرکز زمين و در پي آن يک برش پشتي (تغيير سرعت، آهسته به سريع) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. نکته: از توقّفهاي سريع در هر يک از خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين، استفاده ميشود. بعد از اتمام هر توقّف سريع، بازيکنان با استفاده از روش «گرفتن و رويارويي» بايد به مبارزه با دفاع فرضي بپردازند. اين حرکت شامل: اول توقّف سريع، بعد چرخش و رو به سبد قرار گرفتن و در انتها نگاه کردن به تمامي زمين است. برش V هدف: آموزش حرکتهاي اساسي بدون توپ به بازيکنان در موقعيتهاي دو نفره بدون دفاع و دو عليه دو. تجهيزات: يک توپ و يک سبد براي هر گروه. روش: آرايش اوليه در دو صف گاردها يا گارد رأسها در بالاي زمين و حدود خط نيمه وصف فورواردها يا بازيکنان منطقه بال در يکي از طرفين، شکل ميگيرد. حالتها • فورواردها براي آزاد شدن حرکت برش V را انجام ميدهند (فريب و تغيير مسير ناگهاني) و بعد از دريافت پاس از گارد روي به سبد ميکنند (شکل 2- 6الف). • گارد برش پشتي يا جلويي به سمت سبد انجام ميدهد و به انتهاي صف فورواردها ميرود (بده و برو) (شکل 2- 6الف) شکل2- 6: (الف) تمرين برش Vو (ب) حرکت از پشت مدافع. • در ادامه فوروارد به نفر اول صف گاردها پاس ميدهد و به انتهاي صف آنها ميرود. • شکل 2- 6- ب نشان ميدهد که در حين دريبل زدن گارد، فوروارد حرکت فرار از پشت را انجام ميدهد. نکته: فوروارد ميتواند فريب خود را در برش V به سمت سبد و يا مدافع انجام دهد و با تغيير مسير بعد خود را آزاد کند. • هنگامي که اجراي اين مهارت به حد قابل قبولي رسيد، دو مدافع را در مقابل هر صف قرار دهيد تا اين تمرينها در يک موقعيت دو عليه دو، اجرا شود.
شروع حركت، گام برداشتن (چرخش، تغيير مكان، تغيير جهت) و توقف، حركتهاي بنياديني هستند كه براي حركت مؤثّر و مفيد از حالت ايستادن مناسب يا رسيدن به اين حالت، استفاده ميشود. اينها حركتهاي دفاعي و تهاجمي ناميده ميشوند. قانون مربيگري را به خاطر آوريد: ابتدا صحيح انجام دادن كار را آموزش دهيد (انجام صحيح مهارت)، سپس آن را با چابكي انجام دهيد و سرانجام همواره آن را در زمان مناسب انجام دهيد.
سرعت تمامي بدن يك بازيكن مهم است، امّا نه به اندازه چابكي (سرعت دست و پا). شما به عنوان يك مربي نياز به تلاش براي پيشرفت چابكي هر بازيكن داريد. توجّه عميق بازيكنان شما بايد معطوف به سريع فكر كردن و چابك بودن باشد.
شروعها
شروع، اولين مهارتي است كه بازيكنان شما بايد ياد بگيرند و آن به نوبه خود از حالت ايستادن بهره ميبرد. براي شروع صحيح، بازيكنان بايد وزن خود را در جهت حركت دلخواه منتقل كنند. براي مثال، در حركت به چپ، وزن بدن با تكيه به چپ، روي پاي چپ منتقل ميشود. به بازيكنان يادآوري كنيد از آن جا كه سر كليد تعادل است، همواره بر انتقال وزن تقدم زماني دارد. (شكل 1- 4)
شكل1- 4: حركت به سمت چپ: وزن در جهت حركت دلخواه (روي پاي چپ).
براي چابك بودن در زمان مناسب، بازيكنان بايد به خاطر داشته باشند كه تمام حركتها و تغيير سرعتها روي زمين انجام ميگيرد. معناي اين حرف، استفاده از گامهاي كوتاه است، هرگاه تغيير نوع حركت مورد نياز باشد. به بازيكنان آموزش دهيد تا آن جا كه ممكن است تماس پاهاي خود را با زمين حفظ كنند؛ به آنها ياد دهيد كه ميتوانند از زمين كمك بگيرند، اگر تماس خود را با آن حفظ كنند.
ابتدا پاي جلو
از حالت ايستادن مناسب، بازيكنان بايد وزن را در جهت حركت منتقل كنند و شروع گام برداشتن با پايي است كه در جهت حركت قرار دارد. براي مثال، در حركت به راست، اولين گام با پاي راست برداشته ميشود و در حركت به جلو، اولين گام با پاي جلويي برداشته ميشود.
اشاره- فشار- كشش
در دفاع، بازيكنان بايد از يك حركت سُرخورنده استفاده كنند. آنها را واداريد فاصله مشابه عرض شانه را براي پاها حفظ كنند و از گامهاي خيلي كوتاه و سريع كه روي زمين كشيده ميشوند، استفاده كنند. اين مهارت، اشاره- فشار- كشش ناميده ميشود. پاي پيشتاز به جهت دلخواه حركت اشاره ميكند در حالي كه يك گام كوچك، سريع و سُرخورنده را طي ميكند. (شكل1- 5). نيروي لازم براي اشاره به جهت حركت و سُرخوردن از فشار روي پاي عقبي حاصل ميشود كه بدن را حركت داده وزن را روي پاي جلويي منتقل ميكند. اين عمل، به سرعت با كشش و سُرخوردن پاي عقبي براي بازيافتن حالت ايستادن مناسب، ادامه مييابد.
بازيكنان بايد شروعهاي دفاعي و سرخوردنها را به راست، به چپ، به سمت جلو، به سمت عقب و ضربدري بياموزند، كه در همگي آنها فاصله سراز زمين بايد حفظ شود. جهش كردنهاي كوچك به جاي سُرخوردن باعث از دست دادن حالت ايستادن مناسب ميشود. نتيجه اين كار از دست دادن زمين (به عنوان يك دوست) اتلاف زمان و همچنين از دست دادن فضاست، لذا حفظ سر در ارتفاع مشخص را مورد تأكيد قرار دهيد. 
چرخش حركتي است كه در آن بدن در يك حركت دايرهاي، روي سينه يك پا تغيير مكان ميدهد در حالي كه بازيكن حالت ايستادن مناسب قبلي را حفظ ميكند. (1- 6).
(از آن جا كه مهارت اساسي براي آغاز همه حركتها تغيير ميكند، چرخش يكي از مهمترين حركتهايي است كه براي چابكي و تعادل مؤثّر است.) همچنين ضعيفترين آموزش و كمترين كاربرد مهارتها مربوط به چرخش است.
چرخش ميتواند روي هر يك از پاها به عنوان مركز و محور چرخش انجام شود. وقتي چرخش بدن به سمت جلو (چرخشي كه بدن در حول محور به سمت جلو حركت ميكند) انجام ميشود آن را چرخش جلويي مينامند (شكل 1- 7).
همان طور، چرخش پشتي حركت است كه فرد را حول محور چرخش به عقب حركت ميدهد (شكل 1- 8).


سريع بودن با حفظ تعادل و كنترل به معناي اين است كه بازيكنان قادر به استفاده از حالت ايستادن، شروع مناسب، حركت سريع (اعم از دويدن و سر خوردن)، و سرانجام توقّف در يك حالت متعادل هستند.
دو توقّف قابل توصيه اصلي بسكتبال عبارتند از: يك شمارهاي (توقّف سريع) و دو شمارهاي (توقّف با گامهاي بلند).
توقّف سريع
روش توقّفي كه براي مبتديان ترجيح داده ميشود، توقّف سريع است كه گاهي توقّف پرشي ناميده ميشود. توقّف سريع در پي دويدن يا سُرخوردن اجرا ميشود. هنگام دويدن، بازيكن پرش كوتاهي روي يك پا انجام ميدهد و در اين حال فاصله كمي با زمين پيدا ميكند و با پاهاي موازي (در يك خط) يا عقب و جلو فرود ميآيد. (شكل 1- 10) هر دو پا در يك زمان با زمين برخورد ميكنند. (يك شمارهاي)
اين توقّف، دو مرحلهاي است كه در آن فرود روي پاي عقب انجام ميشود(مرحله اول) و پاي جلو بلافاصله با زمين برخورد ميكند(مرحله دوم). استفاده اوليه اين توقّف تغيير جهت در پي دويدن به سمت جلو است. براي تمامي حالتهاي حركتي ديگر بايد از توقّف سريع استفاده شود.
پرش
پرش يك مهارت مهم است، خصوصاً در رشتهاي كه گل و هدف آن در ارتفاع قرار گرفته باشد. مربيّان اغلب پرش را يك توانايي طبيعي در نظر ميگيرند كه بازيكن يا آن را دارد و يا ندارد و قابل آموزش نيز نيست. اين عقيده خيلي از واقعيت دور است.
اصول اساسي به منظور پيشرفت در مهارت پرش وجود دارد. اول، بازيكن نياز دارد بياموزد كه در حالت ايستادن مناسب و آماده پريدن باشد. وقتي آنها ميآموزند كه آماده پريدن باشند، قادر خواهند شد در هر موقعيت بسرعت پرش كنند.
دوم، بازيكنان شما قادر به پرش بلندتر خواهند بود اگر به قدرت عضلاني پاي خود اضافه كنند. مربيان بايد با كمك تمرينهاي استقامتي همگام با مهارتهاي پرش، قدرت عضلات آنها را افزايش دهند.
سوم، بازيكنان بايد توجّه داشته باشند چگونگي فرود آنها بعد از يك پرش، مشخص كننده سرعت و ارتفاع پرشي خواهد بود كه بلافاصله بعد از فرود انجام خواهد شد. بهترين فرود به دست آوردن حالت ايستادن مناسب همراه با تعادل و پاهاي باز است. در اين صورت بازيكن آماده پرش مجدد است. هنگامي كه بازيكنان ابتدا ياد ميگيرند تا در پرش از دو دست و دو پاي خود استفاده كنند، كنترل و حالت بدن با بهترين آموزش به آنها ارائه ميشود.
در قسمت بعد روش اجراي پرش با دو پا، يك پا و پرش سرعتي توضيح داده ميشود و زمان مناسب براي استفاده از هر كدام نيز، ذكر ميشود.
پرش با دو پا
پرش روي دو پا كندتر از پرش روي يك پا در حال حركت است. بهترين مورد استفاده آن زماني است كه بازيكن در مكاني شلوغ قرار دارد (نظير شلوغي حاصل در تلاش براي ريباند) يا در يك لي آپ قدرتي در نزديكي مدافعان.
پا، يا پاهاي آماده پرش بايد قبل از انجام پرش محكم روي زمين قرار گيرند (بازيكنان بايد تصور كنند كه پاهايشان را در زمين ميخكوب كردهاند) تا حداكثر انقباض عضلاني حاصل شود.
به بازيكنان بياموزيد هر جا ممكن است از سرعت حركت بدن خود استفاده كنند، بدين صورت كه (الف) از حركت بدن در حال دويدن به سمت جلو با كوبيدن محكم يك پا (پاها) به زمين براي بلند شدن از زمين سود ببرند و (ب) با پرتاب كردن دستها با قدرت به جلو به اندازه حركت بدن در جهت دلخواه اضافه كنند (هنگامي كه زمان و فضا اجازه اين كار را ميدهد). (شكل 1- 11).
پرش روي يك پا
پرش روي يك پا هنگام حركت و زماني كه حداكثر ارتفاع پرش مورد نياز است، مفيد است. بازيكنان بايد روش پريدن روي يك پا را بدانند تا بتوانند در لي آپها و پرش ارتفاع به سمت سبد يا تخته، يورش ببرند.
پرش سريع
پرشهاي سريع بهترين راه ميانه است كه باعث استفاده از زمان و فضا و همچنين نگهداري حالت بدن و كنترل آن ميشود. يك پرش سريع بايد در زمان تراكم بازيكنان، برخورد يا رقابت در پرش اطراف سبد وجود دارد، مورد استفاده قرار گيرد. اينها پرشهاي توأم با حركت دو دست و دو پا هستند، بدون وجود حركت سريع بدن كه از حالت ايستادن اوليه آغاز ميشود. قبل از شروع پرش بايد دستها در ارتفاع معادل سرقرار گيرند، در حالي كه بازوها موازي با زمين هستند. 
روش: بازيكنان در زمين پخش ميشود در حالي كه رو به مربي هستند و حالتهاي مختلف ايستادن ورزشي را به خود ميگيرند و در همان حالت باقي ميمانند تا بوسيله مربي يا دستيار كنترل شود.
هدف: ارزيابي شخصي از حالتهاي ايستادن از راه شناسايي حالت مناسب با نگاه كردن در آينه.
تجهيزات: بازيكن و يك آينه تمام قد.
روش: هر بازيكن همه حالتهاي مختلف ايستادن صحيح را مقابل آينه كنترل ميكند، هر كدام از حالتها را 5 ثانيه حفظ ميكند از يك همكار ميتوان در صورت نبود يك آينه تمام قد استفاده كرد.
شروع، گام برداشتن و توقّف با آرايش صفي
هدف: پيشرفت و مهارت شروع، چرخش و توقّف.
تجهيزات: زمين كامل.
روش: همه بازيكنان در چهار گروه پشت خط عرضي يك طرف زمين جاي ميگيرند، در حالي كه مربي وسط زمين ايستاده است.
● گامهاي قطع شونده: از خط عرضي شروع كنيد و به انتهاي ديگر زمين برويد، دستها را بالا نگاه داريد، كفشهاي شما بايد صداي جيغ مانندي در برخورد با كف زمين ايجاد كنند. به ياد داشته باشيد از كف زمين به نفع خود استفاده كنيد.
● تغيير سرعت: بعد از يك شروع سريع، دو يا سه نوع حركت با سرعتهاي مختلف را اجرا كنيد. چابك باشيد و از انواع حركتها استفاده كنيد (از يكساني پرهيز كنيد).
● چرخشها: چرخش كامل جلويي و پشتي (مشابه توقّف با پاهاي باز).
● دويدن همراه با تقسيم ديد چشمها: چهار بازيكن به طور همزمان با نصف سرعت شروع به حركت ميكنند در حالي كه نگاه مستقيم خود را به سبد مقابل معطوف كردهاند و از ديد جانبي خود براي باقي ماندن در خط مستقيم و براي حفظ فاصله از طرفين استفاده ميكنند.
● توقّف سريع: در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نكته: مربيان ميتوانيد بازيكنان را در توقّف سريع، نگاه دارند تا حالت آنها را كنترل كرده و اشتباهات را اصلاح كنند. بازيكنان ممكن است حالت دريبل يا دويدن با حداكثر سرعت را بدون توپ تصور كنند (در حمله). اگر توقف سريع در دفاع استفاده ميشود پاها بايد در همه اوقات فعال باشند.
●توقف آهسته: حركات متناوب به سمت جلو و عقب از خط انتهايي تا خط پرتاب آزاد، آغاز ميشود (توقف آهسته، برگشت)، برگشت به خط زيرين (عمل برگشت) رفتن به خط نيمه زمين، بازگشت به خط پرتاب آزاد، و بعد رفتن به خط پرتاب آزاد ديگر، برگشت به خط نيمه، رفتن به خط انتهايي سمت مقابل و به همين ترتيب(شكل 1- 13)
● دويدن با فاصله (يك مهارت پيشرفته كه ميتوان با تمرين تغيير سرعت آن را مورد استفاده قرار داد) با اعلام مربي چهار بازيكن اول هر صف حركت در دالان خاص خود را آغاز ميكنند. نفر بعدي هر صف با رسيدن فرد جلو به فاصله 5/4 الي 5/5 متري شروع به حركت ميكند و فاصله را حفظ ميكند. اين تمرين خصوصاً هنگام تركيب با تمرين تغيير سرعت تبديل به يك مبارزه و رقابت ميشود.
نكته: مربي ميتواند تمرين را به يك تمرين با سوت تبديل كند. چهار بازيكن شروع به حركت كرده با هرسوت كوتاه توقف آهسته (يا سريع) انجام ميدهند. سپس برگشته با دو سريع تا سوت بعد به حركت خود ادامه ميدهند. گروه بعد همواره با سوت دوم بعد از گروه اول حركت ميكنند. اين تمرين تا رسيدن آخرين بازيكن به خط عرضي مقابل و در حالي كه همه بازيكنان زمين را طي كرده باشند، ادامه مييابد. اين يك تمرين عالي براي آمادگي جسماني است.
هنگام اجراي تمرين به ياد داشته باشيد:
● هر تغييري در يك چرخه انجام ميگيرد. (رفت و برگشت)
● اولين بازيكن در هر صف بايد همواره به موقعيت اول خود در خط عرضي باز گردد و قبل از زمان حركت، آماده باشد. بازيكنان بايد گوش به فرمان حركت و تعيين جهت آن بوسيله مربّي باشند.
● در آغاز تمرين فاصله مساوي از طرفين بايد رعايت شود.
● زمان حركت گروه دوم، هنگامي است كه گروه قبلي به نزديكي خط پرتاب آزاد رسيده باشند، مگر اين كه جهت حركت رو به خط آغازين باشد.
● همه گروهها به خط انتهايي مقابل ميروند و با تجديد آرايش به گونهاي كه نفرات اول جلو صف قرار گيرند، آماده برگشت در جهت مقابل ميشوند.
پرشهاي سريع صفي
هدف: پيشرفت در مهارت اوليه پرش كردن براي ريباند و شوت.
تجهيزات: فضاي نصف زمين (حداقل).
روش: بازيكنان در چهار صف پشت خط عرضي و مربي نزديك خط نيمه جاي ميگيرند.
يك چرخه «رفت و برگشت» از پرشهاي سريع نيز قابل افزودن به اين تمرين است. به محض شنيدن فرمان حركت، اولين موج بازيكنان از حالت اوليه با حداكثر سرعت به سمت جلو ميدوند. هر زمان علامت شست به سمت بالا، داده شد، بازيكنان يك توقف و پرش سريع را به اجرا ميگذارند. آنها عمل پرش سريع در جا را ادامه ميدهند تا با ديدن علامت شست به دويدن در جهت مشخص شده، مبادرت كنند. همزمان با تكرار دو سريع گروه اول، گروه دوم از خط انتهايي شروع به دويدن ميكنند. اين عمل ادامه پيدا ميكند تا اين كه همه گروهها به خط انتهايي مقابل برسند. مربي بايد در مقابل و قابل رؤيت بوسيله كليه بازيكنان باشد تا بتوانند علايم او را به راحتي ببينند.
ضربه زدن در بين طرفين (جامپ بال)
هدف: پيشرفت در مهارتهاي پرش براي موقعيتهاي بين طرفين.
تجهيزات: يك توپ براي هر دايره، بازيكنان در گروههاي دو نفره در دايرهها.
روش: با استفاده از مهارتهاي اوليه پرش، دو نفر در سه دايره آماده پرش هستند، مربي يا يك بازيكن توپ را بين بازيكنان به هوا پرتاب ميكند.
![]()
آموزش گام به گام و مرجع کامل بسکتبال
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام بسکتبال فصل 1 حرکتهاي پايه يکي ازابتدايي ترين وظايف مربيان، آموزش نحوه حرکت و کنترل بدن، به بازيکنان است. حرکتهاي پايه گاهي زيربناي بسکتبال ناميده مي شوند. اين حرکتهاي اصول اساسي هستند که هر بازيکني بايد فرا بگيرد. لازم است هر بازيکن بياموزد چگونه مؤثّر (زيرا هدف نهايي انجام صحيح کار است) و همچنين مفيد (حرکت در بهترين طريق) حرکت کند. به آنها ياد داده براي کاستن از حرکتهاي اضافي زمان و مکان را در نظر داشته باشند تا در چابکي و تعادل، کسب مهارت کنند. به بيان ديگر، بازيکنان بايد بدون هدف حرکت نکنند. بسکتبال بازي چابکي (دست و پا) و سرعت (حرکت کل بدن) در زمان مناسب است. آموزش بايد همواره به اين اصل تکيه داشته باشد: انجام کار صحيح – همراه با چابکي – و بعد، انجام حرکت صحيح و سريع در زمان مناسب. پنج حالت و حرکت اصلي که بايد آموزش داده شوند عبارتند از: طرز ايستادن، شروع حرکت، گام برداشتن، توقف و پرش. حالت ايستادن مناسب (وضعيت) بازيکنان بايد بياموزند که در هر لحظه آماده حرکت باشند و عادت ايستادن صحيح ورزشي براي حرکتهاي سريع را در خود تقويت کنند. آموزش حالت ايستادن يک کار پرمشقت است و هنگام کار با بازيکنان تازه کار بايد صبور بوده، زيرا آنها ممکن است قدرت و استقامت عضلاني براي حفظ حالت بدن براي مدت طولاني را نداشته باشند. به بازيکنان آموزش داده شود که هنگام ايستادن، حالت مناسبي داشته باشند (آماده بودن براي هر چيز، احساس چابکي). باقي بودن در حالت ايستادن مناسب کار سختي است؛ آنها بايد حالت راحتي داشته باشند در حالي که يک حالت سخت، غيرطبيعي و قوز کرده به خود گرفته اند. بطور متوالي کسب و حفظ حالت ايستادن صحيح به آنها يادآوري شود. اگر به موقع بر حالت ايستادن تأکيد شود، بازيکنان و بطور خودکار آن را ياد مي گيرند. حالت پا بهترين حالت استقرار پاها در اکثر موقعيتها، جلو و عقب قرار دادن آنهاست. فاصله پاها به اندازه عرض شانه باشد و به گونه اي قرار گيرند که پاشنه يک پا و پنجه پاي ديگر در امتداد يک خط افقي نسبت به استقرار بازيکن قرار گيرند. (شکل 1-1). اين حالت ايستادن بايد به صورت عادت درآيد تا هنگام نياز، بازيکن قادر به حرکت درهر جهتي باشد. حالت ايستادن موازي پاها در شکل 1-2 نشان داده شده است. اين حالت براي حرکت جانبي استفاده مي شود، همچنين براي گرفتن توپ و توقّف بعد از دريبل و واکنش در يک حرکت جانبي، از اين حالت استفاده مي شود. بازيکنان به موقع ياد خواهند گرفت کدام حالت ايستادن مناسب کدام موقعيت بازي است. شکل 1-1: حالت عقب و جلو پاها (ديد از بالا). رابطه پاشنه و پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. شکل 1-2: ايستادن با پاهاي موازي (ديد از بالا). رابطه پنجه با پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. تقسيم وزن بدن وزن بدن بايد به طور مساوي از جلو به عقب، از چپ به راست و بين پاها تقسيم شود. پاشنه ها بايد روي زمين باشند و بيشتر وزن روي سينه کف پاها قرار گيرد، هر چند فشار وزن بايد روي پنجه ها و پاشنه ها احساس شود. بازيکنان ممکن است به اشتباه وزن خود را روي سينه پاها قرار داده و پاشنه ها را از زمين جدا کنند، اما اين حالت از نيرو و سرعت حرکت مي کاهد يعني براي انجام هر حرکت قدرتمند ابتدا بايد پاشنه ها روي زمين قرار داده شود. يک روش مناسب براي آموزش حالت خوب ايستادن اين است که از بازيکنان بخواهيم اصطلاحاً پنجه عقابي بايستند که در آن پاشنه ها روي زمين و پنجه خميده است. بازيکنان هنگام دفاع بايد يک چيز ديگر را به حالت ايستادن خود بيفزايند، پاي آتشين. معناي آن فعال نگاه داشتن پاها و حرکت مداوم بدون جدا شدن از زمين است، مهارتي که عضلات را براي حرکت آماده نگاه مي دارد. آنها بايد تصور کنند روي بستري از زغال داغ ايستاده اند، اما اجازه ندارند پاهايشان را از زمين بلند کنند. حالت سر و بدن سر، به علت اندازه و قرار گرفتن در بالاترين نقطه بدن، کليد تعادل است. بازيکنان بايد سر را نسبت به محل قرار گرفتن پاها، وسط قرار دهند. سر بايد رأس مثلثي باشد که خود با محل قرار گرفتن دو پا تشکيل مي دهد و بايد در حالي که از روبه رو به آن نگاه مي کنيم، ساقهاي اين مثلث فرضي از نظر طول مساوي باشد (شکل1-3). سر همچنين بايد حالت مرکزيت نسبت به جلو و عقب بدن داشته باشد. بازيکنان بايد بياموزند بدن را راست و شانه ها را عقب نگاه دارند، ضمن اين که بدن اندکي از حالت کاملاً عمودي به جلو متمايل است. شکل 1-3: سر، کليد تعادل، بالا نگاه داشته شده و هوشيار – رأس يک مثلث.
فصل 1 دستها و پاها به بازيكنان بياموزيد كه مفاصل (مچ پاها، زانوها، انتهاي رانها، آرنجها و مچها) خود را خميده و آماده نگاه دارند. دستها و پاها بايد خميده و نزديك بدن قرار گيرند تا تعادل و چابكي آن حفظ شود. به ياد آوريد تمامي كف پا بايد با زمين تماس داشته باشد. به بازيكنان يادآوري كنيد كه بدن را پايين نگاه دارند يعني زاويه پشتي زانوها بين º90 وº120 باشد تا مركز ثقل بدن به زمين نزديك شود. نكتههاي قابل توجّه مربيان در مورد حالت ايستادن مناسب · آماده حركت باشيد. · زانوها را خميده و سرو دستها را بالا نگاه داريد؛ بدن را پايين آوريد. · حالت خود را حفظ كنيد. وزن خود را روي تمامي پا تقسيم كنيد، در حالي كه پاشنهها روي زمين است. شروعها، گام برداشتها و توقّفها شكل 1- 5: اشاره و فشار. نكتههاي مورد توجه مربيان درباره شروعها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، براي شروع حركت آماده باشيد. · بدانيد كه استفاده از زمين براي شما مفيد است؛ هنگام شروع، پاها را روي زمين حفظ كنيد. · وزن بدن را در جهت دلخواه براي حركت منتقل كنيد، حركت سر در جهت مزبور تقدم زماني دارد. · بدن را براي شروع حركت پايين نگاه داشته و از حركت دستها استفاده كنيد. · ابتدا از اصل پاي پيشتاز استفاده كنيد. · براي حركت دفاعي سرخورنده، از قانون اشاره- فشار- كشش استفاده كنيد. در خطوط مستقيم شروع به حركت كنيد. گام برداشتن (چرخش) شكل 1- 6: چرخش كردن: يك دوران بدن است كه در آن سينه پاي غيرمتحّرك در جاي خود ثابت ميماند. شكل 1- 8: چرخش روي پاي چپ- چرخش پشتي، الف- حالت شروع ب- حالت پاياني. بازيكنان بايد بياموزند با توپ و بدون توپ ، در حمله چرخش كنند. در دفاع ، چرخش اولين حركت مورد استفاده بازيكن در تغيير حالت از وضعي به وضع ديگر در هنگام ريباند است همان گونه كه در شكل 9-1 نشان داده شده است . شكل 1- 9: الف- تغيير حالت ب- ريباند. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره چرخشها · با حفظ حالت ايستادن مناسب، بدن را پايين نگاه داريد و موقعيت سر نسبت به زمين را حفظ كنيد. · فاصله بين دو پا را در حد عرض شانه حفظ كنيد. · تعادل خود را حفظ كنيد و سر را بالا نگاه داريد. · سريع، امّا صحيح چرخش كنيد. از چرخش براي دوران به اندازه º180 استفاده كنيد، اگر دوران بيشتري لازم است، چرخش را تكرار كنيد. توقّف شكل1- 10: الف- توقّف سريع ب- فرود در حالت استقرار اوليه. توقف سريع تقريباً هميشه مفيد است زيرا باعث استفاده از زمان و فضا ميشود. اين عمل فقط با يك شمارش و بسرعت اتفاق ميافتد و در دفاع و حمله قابل استفاده است (با و بدون توپ)، اين نوع توقف تكميل عمل چرخش است و يكي از ورزشهاي اوليه براي حركت و كنترل بدن است. قوانين بسكتبال به بازيكنان اجازه استفاده از هر دو پا را براي چرخش بعد از توقّف سريع ميدهد. اين حالت ضمن حفظ كنترل و تعادل، دامنه حركت وسيعي را ممكن ميسازد. توقّف سريع براي قرار گرفتن در حالت اوليه، براي شوت، پاس يا دريبل مهم است و ميتواند به طور بسيار مؤثّري پس از دريبل يا دريافت پاس مورد استفاده قرار گيرد. نكتههاي مورد توجّه مربيان در مورد توقّف · از توقّف سريع استفاده كنيد، اگر قصد º 180تغيير جهت در حين دويدن را داريد در اين حال از توقّف با پاهاي باز استفاده كنيد. · هنگام استفاده از توقّف سريع، روي يك پا پرش كنيد و در حالت ايستادن مناسب فرود آييد، در حالي كه هر دو پايتان در يك لحظه زمين را لمس ميكنند، نزديك زمين باقي بمانيد. هنگام استفاده از توقّف آهسته يا دو مرحلهاي روي پاي عقب تكيه كنيد و بدن را پايين نگاه داريد. توقّف آهسته شكل 1- 11: الف- حالت آماده پرش ب- و پرش سريع. نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره پرش · آماده پرش باشيد- حالت ايستادن مناسب ورزشي بگيريد، پرش كنيد، و در حالت ايستادن صحيح فرود آييد. · اغلب اوقات با استفاده از دو دست و روي هر دو پا بپريد (خصوصاً هنگام ريباند). · براي پرش قدرتي، توأم با كنترل روي دو پا و براي سرعت و ارتفاع روي يك پا پرش كنيد. · اگر وقت كافي داشتيد از حركت سريع بدن هنگام دويدن به جلو و حركت پرتابي دستها براي پرش استفاده كنيد. · هرگاه ممكن است، از پرشهاي سريع استفاده كنيد. هنگام مبادرت به شوت جفت، از توقّفهاي سريع و پرشهاي سريع استفاده كنيد. تمرينهاي اساسي حركت كنترل حالت ايستادن صحيح هدف: براي پيشرفت در مهارت حالتهاي مختلف ايستادن، به دست آوردن حالت مناسب و باقي ماندن در آن حالت. تجهيزات: فضاي نيمه زمين بسكتبال (حداقل). استقرار مقابل آينه شكل 1- 12: مربي حالتهايي را كه بازيكنان بايد اجرا كنند، اعلام ميكند. حالتها شكل 1- 12: شروع، دويدن و توقف با آرايش صفي. شكل 1- 13: حالت توقف آهسته.
فصل2 حرکتهاي بدون توپ يکي از مشکلترين وظايف در مربيگري، آموزش حرکتهاي بدون توپ (آهنرباي بازيها) به بازيکنان است. يک بازيکن بتنهايي (با پنج بازيکن در تيم) 80% زمان بازي در حمله را بدون توپبازي خواهد کرد. مطالب فوق اهميت قابل توجهي براي پيشرفت در مهارتهاي فردي بدون مالکيت توپ را بيان ميکند. اغلب مربيّان بر اين باورند که اين قسمت مشکلساز با اغلب بازيکنان جوان است. بازيکنان اغلب مجذوب توپ هستند و به نظر ميرسد تقريباً به طرز ناراحت کنندهاي در حمله، جذب توپ ميشوند. وقت قابل توجهي بايد در آموزش اين مطلب صرف شود که حرکتهاي بدون توپ، داراي همان اهميت هستند که به وجود آوردن موقعيت گل، در حرکتهاي با توپ صورت ميگيرد. کمک به بازيکنان در فهم اين مطلب، کليد تشويق آنها براي اجراي حرکتهاي با هدف در زمان مالکيت توپ است. اصول بنيادي حرکتهاي بدون توپ براي حرکت کردن موثر بازيکنان بدون توپ، اصول اساسي و مشخصي وجود دارد که بايد در آنها کسب مهارت کنند و در زمين به خاطر بياورند. • هوشيار باشيد و ياد آوريد که همه حرکتها، روي زمين آغاز ميشوند. • با تسلط، تعادل و چابکي حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد، بازيکنان بايد از حرکت هم تيميهاي خود آگاه باشند و تمرکز خود را روي راهبردي کلي تيم، حفظ کنند. • موقعيت توپ و مدافعان را مورد مطالعه قرار دهيد. حالتهاي بازي تيم معينکننده کليه حرکتهايي است که فرد بايد انجام دهد، اما اين حرکتها بايد در ارتباط با موقعيت و حرکتهاي توپ و همچنين مدافعان، اجرا شود. بازيکنان بايد بياموزند تا خود را به مناطق آزاد زمين برسانند، جايي که ميتوانند پاس دريافت کنند. • آزاد شدن يا خالي کردن منطقه- اولين هدف از حرکت بدون توپ آزاد شدن براي دريافت پاس از کسي است که توپ را در دست دارد. بازيکنان بايد ياد بگيرند ابتدا براي آزاد شدن و دريافت پاس تلاش کنند و اگر ممکن نشد، راه را براي بازيکنان ديگر باز کنند. • از حالت دريافت کامل استفاده کنيد- اين موقعيت، فاصله 5/4 الي 6 متري از صاحب توپ است، جايي که فرد آزاد است و ميتواند پاس دريافت کند. بطور ايدهآل، اين موقعيتي خواهد بود که به بازيکنان امکان پاس، شوت يا دريبل بدهد. • يک هنرپيشه باشيد- حرکت بدون توپ يک رقابت مستمر بين مدافعان و مهاجمان است؛ مشغول کردن فکر و حواس حريف، مستلزم استفاده از فريبهاي قابل باور براي به ستوه آوردن مدافعان و بازي کردن نقش يک طعمه است. • پنهان شدن از ديدن مدافع- به خارج از منطقه ديد مدافع حرکت کنيد و او را وا داريد که سرخود را برگرداند. از آن جا که اغلب مدافعان پشت خود را به سبد و ديد خود را روي توپ حفظ ميکنند، مهاجمان بايد از پشت آنها به سمت خط زيرين و دور از توپ حرکت کنند. اين برشها ميتوانند بهترين باشند، زيرا پيشبيني آن براي مدافع مشکل است. • حرکت به سمت توپ- هنگام حرکت براي دريافت پاس دو مطلب داراي اهميت است. اول، باقي ماندن در موقعيتي آزاد. دوم، حرکت به سمت توپ. مگر حالتي که شما مدافع خود را پشت سرگذاشته در حال انجام برش به سمت سبد هستيد. • براي آزاد شدن از مدافع به او نزديک شويد- از آن جا که اين قانون مخالف برداشت همگاني است، بسياري از بازيکنان اين اشتباه را مرتکب ميشوند که با دور شدن از مدافع خود، قصد آزاد شدن از او را دارند. در عمل، بسيار موثرتر است که در نزديکي مدافع بمانيد و ناگهان با دور شدن از وي، خود را آزاد کنيد. اين حرکت تقريباً هميشه موثّر است زيرا به مهاجم اجازه ميدهد حرکتي انجام دهد که قبل از واکنش مدافع و سريعتر از آن انجام ميشود. حرکتهاي بنيادي (بدون توپ) حرکتهاي اوليه بدون توپ بايد به هر بازيکن آموزش داده شود. اغلب اين حرکتها، لازم است که با کارهاي فريبنده براي گمراه کردن مدافع همراه باشد. برشهاي V حرکتها يا برشهايي که به منظور خاص انجام ميگيرد، شامل حرکت «قريب و تغيير مسير ناگهاني» يا برش V هستند. برش V حرکت اصلي زيگزاگ يا برشهايي با تغيير مسير را شامل ميشود که يک شکل V را ترسيم ميکند. براي اجراي اين برش، وزن خود را روي پاي مخالف جهت دلخواه منتقل کنيد، روي آن فشار لازم را به زمين وارد کرده با پاي ديگر در جهت دلخواه گام برداريد. بطور مثال، وارد کردن فشار روي پاي راست و گام به سمت چپ با پاي چپ. يک طرف شکل V اغلب حرکت به سمت سبد، دور از آن يا به سمت مدافع است. سمت ديگر V، تغيير جهت با يک برش سريع براي آزاد شدن است (شکل 2-1). بهترين روش براي آموزش بازيکنان جوان، استفاده از عبارت «قريب و تغيير جهت ناگهاني» براي آزاد شدن است. قسمت اول حرکت V به سمت سبد يا مدافع (فريب) به آهستگي انجام ميشود، اما قسمت آخر V با سرعت در پي آن صورت ميگيرد (تغيير جهت ناگهاني) تا بازيکن آزاد شود. اين تغيير جهت اغلب بسمت توپ انجام ميشود. شکل 2- 1: براي آزاد شدن، نزديک مدافع جاي بگيريد. O2 در نزديکي X2 حرکت ميکند سپس يک برش V سريع را براي آزاد شدن انجام ميدهد تا پاس دريافت کند. برشهاي جلويي و پشتي اين حرکتها پس از پاس دادن يک بازيکن به هم تيمي انجام ميشود و در پي آن بازيکن در يک رقابت با مدافع خود، برش کرده براي دريافت يک پاس احتمالي به سمت سبد ميرود. حرکت «پاس و برش» که اغلب «بده و برو» ناميده ميشود، يکي از با ارزشترين حرکتهاي تهاجمي در بسکتبال است. بده و برو دو شکل دارد: حرکت اول که ترجيح نيز داده ميشود، برش از جلوي مدافع است که به مهاجم در حالي که از مدافع خود پيش افتاده است اجازه دريافت يک پاس را ميدهد (موقعيتي عالي براي کسب امتياز) و ديگر برش از پشت مدافع که به مهاجم اجازه ميدهد که از پشت مدافع با کسب موقعيت مناسبت به سمت سبد برود (شکل 2- 2). توجّه داشته باشيد که فرار از جلو مدافع، با استفاده از برش V مدافع را ميخکوب ميکند، در حالي که برش از پشت، برشي به خط مستقيم است. حرکتهاي فريبنده هر کدام از حرکتهاي بنيادي که مدافع را سرگرم کند، حرکتهاي فريبنده است، نظير گيج کردن مدافعان و بازداشتن آنها از کمک کردن به دفاع يک بازيکن صاحب توپ يا مانع شدن از ايجاد تله براي صاحب توپ. به بازيکنان بياموزيد يک هنرپيشه باشند و حريف را گيج کنند و او را گمراه سازند با حرکتهايي نظير: حرکتهاي گول زننده چشم، فريبهاي بدني، و ديگر فريبهاي تصويري و صوتي. شکل 2- 2: برشهاي جلويي و پشتي- بده و برو حرکتهاي هنگام انجام شوت هنگامي که در عمل شوت، توپ روي هواست، هر مهاجم بسته به مکان خود در زمين، بايد به موقعيت گرفتن ريباند برود يا براي انجام وظايف دفاعي حرکت کند. بازيکنان بايد بياموزند که هرگز ثابت به تماشاي توپ سرگرم نشوند. حرکتهاي تعيين شده اينها حرکتهاي فردي هستند که سيستم بازي يک تيم براي موقعيتهاي بخصوص، مقرر کرده است. موقعيتهايي نظير: بين طرفين، شروع بازي از پشت خطوط زمين، پرتابهاي آزاد و نقشههاي تيمي. همه بازيکنان بايد تکاليف فردي خود را بطور مناسب و بسرعت انجام دهند. اجراي صحيح اين حرکت داراي اهميت يکسان با اصل نقشه است. حرکتها براي اجراي اسکرينها يا اسکرين آرايش تيمي و استفاده از اسکرينها براي آزاد کردن يک هم تيمي جهت دريافت پاس يا حمله با دريبل از غيرخودخواهانهترين حرکتهاي تيمي است که هر بازيکن بايد بياموزد. البته اين شامل توانايي استفاده از اسکرينها به عنوان يک ابزار اساسي در تهاجم فردي است. آموزش نحوه آرايش و استفاده از اسکرينها بايد بعد از طي آموزشهاي اوليه، ياد داده شود. بازيکنان در مدرسه ابتدايي بايد بر يادگيري حرکتهاي بدون توپ ديگر، تمرکز کنند. انواع اسکرينها اسکرينها ميتوانند براساس مکان انجام آن کلاس بندي شوند (سمت توپ يا دور از آن)، يا براساس چگونگي استفاده از آنها (اسکرينهاي به سمت بالا که پشت مدافع يا سمتي که ديد ندارد، انجام ميشود، اسکرينهاي سمت پايين که جلو يا کنار مدافع، انجام ميشوند)، يا براساس نوع تماس بدن که براي اسکرين استفاده ميشود (جلو و يا پشت بدن). مربيان بايد نظريه خود را درباره چگونگي عملکرد اسکرين، دنبال کنند. بعضي مربيان از اسکرين در نقطه يا محل خاصي در زمين حمايت ميکنند، (اسکرين موقعيت)، در حالي که ديگران اسکرين يک مدافع را، ترجيح ميدهند (اسکرين بازيکن). اسکرين بازيکن اغلب براي آزاد کردن بازيکن موثرتر است، امّا ممکن است به انجام خطاهاي بيشتري بعلت بلوکه کردن يا اسکرين غيرقانوني منجر شود. اجراي اسکرين يا اسکرين اجراي يک اسکرين حرکت بنياديني است که بايد در ادامه آموزش داده شود. بازيکنان بايد از يک توقّف سريع و صدادار با پاهايي به فاصله عرض شانه و دستهايي دور از تماس با حريف در اسکرين، استفاده کنند. (شکل 2- 3) اسکرين بايد عمودي (بدون انحراف به هيچ طرف) و در مسير مورد پيش بيني مدافع، انجام شود و بايد آنقدر با فشار و قدرتمند انجام شود که مدافع آن را ببيند و صداي آن را بشنود. بازيکن اسکرين کننده بايد با صدا، بدن پايين نگاه داشته شده، پاهاي باز و آماده برخورد باشد. در مقابل تيمهاي دفاعي خوب، برشکننده اغلب اسکرين داده ميشود، اما خود اسکرين کننده آزاد خواهد شد. شکل 2- 3: اسکرين جلويي: توقف سريع و با سرو صدا با پاهاي باز، دور نگاه داشتن دستها از اسکرين. اين جا اسکرين کننده سمت راست قرار دارد. ديگر انواع اسکرينها عبارتنداز: اسکرين پاييني (به سمت سبد) که عليه دفاع متراکم و عقب نشسته استفاده ميشود و اسکرين بالايي يا به سمت بالا (دور از سبد) عليه فشار يا دفاع سمت توپ مدافعان. استفاده از اسکرين مشکلترين قسمت شيوه اسکرين، واداشتن مدافع براي حرکت به سمت اسکرين است (بازيکنان بايد از هم تيمي خود به عنوان يک مانع استفاده کنند) اين کار با يک برشV انجام ميشود که اغلب با حرکت سمت سبد شروع ميشود همان گونه که در شکل 2- 4 نشان داده شده است. شکل 2- 4: استفاده از اسکرين، براي O3 و در مقابلX3 يک اسکرين ايجاد شده است و او با استفاده از يک برش V، مدافع خود را به سمت اسکرين ميراند. بازيکنان بايد آنقدر نزديک به اسکرينکننده برش کنند که شانههايشان با هم تماس پيدا کند. در اسکرينهاي دور از توپ، بازيکن در حال استفاده از اسکرين بايد حالت مناسب و با کنترل خود را حفظ کند و در حالي که از اسکرين عبور ميکند، دستهايش را بالا نگاه دارد و آماده دريافت پاس باشد. رعايت زمان در اجراي اسکرين، عامل بسيار مهمي در اجراي موثّر آن است، بازيکنان بايد در انتظار استقرار بازيکن اسکرين کننده باشند و بعد حرکت خود را آغاز کنند. حرکتهاي نادرست اين حرکتها زماني اتفاق ميافتد که يک بازيکن بدون توپ مرتکب اشتباه ميشود. به بازيکنان بياموزيد که توجّه خود را بر مواردي زير متمرکز کنند: بازيافتن مهاجمي که فرار کرده است، درخواست کمک از هم تيميها هرگاه لازم باشد و حفظ حالت مناسب بدن و آمادگي براي حرکت بعدي بفوريت. اين مطلب خصوصاً زماني مهم است که يک مهاجم در اثر اشتباه توپ را از دست داده است. نکتههاي مورد توجّه مربيان درباره حرکت بدون توپ • هنگام شروع حرکت از تماس پاها با زمين حداکثر استفاده را بکنيد. • با تسلط حرکت کنيد. • با هدف حرکت کنيد. • موقعيت توپ و مدافع را ارزيابي کنيد و بعد واکنش نشان دهيد. • يا خود را آزاد کنيد يا از سر راه کنار برويد- هرگز بيحرکت نايستيد. • با کسب آگاهي از حالت کامل دريافت توپ استفاده کنيد. • يک هنرپيشه باشيد. ابتکار عمل را به دست بگيريد، از قريبهاي قابل قبول استفاده کنيد و با حالت تهاجمي خط سير توپ را تعقيب کنيد. • خود را از مدافع آزاد کنيد. • به سمت توپ که به شما پاس داده شده حرکت کنيد. • براي آزاد کردن خود به مدافع نزديک شويد. • اسکرينهاي قوي، باصدا و قانوني، اجرا کنيد. اسکرينها و پيکهاي خود را به زاويه مناسب و در مسير حرکت پيشبيني شده مدافع، اجرا کنيد. تمرينات براي حرکت بدون توپ حرکتهاي بدون توپ در چند صف هدف: آموزش حرکتهاي اوليه بدون توپ بوسيله شبيه سازي تجهيزات: نصف زمين (حداقل) روش: بازيکنان در چهار صف در پشت خط عرضي جاي ميگيرند. اولين بازيکن هر صف، از يک سمت به سمت ديگر حرکت بدون توپ ميکند، در حالي که توپ را در مرکز زمين، تصور ميکند. (شکل 2- 5) حالتها • برشهاي V براي آزاد شدن (در نظر گرفتن حرکت به سمت سبد و بعد به سمت توپ يا به سمت توپ يا به سمت مدافع و بعد به سمت توپ) در پي برشهاي V بازيکنان بايد به توقّفهاي سريع حالت دريافت توپ فرضي را وانمود کنند و اين عمل در طول زمين ادامه يابد. • حرکت فرار از پشت مدافع در پي برش V براي آزاد شدن. حرکت پاي مناسب و حالت دست مورد تأکيد هستند. (دستها را بالا نگاه داريد- خود را آزاد کنيد؛ دست دور از سبد پايين قرار گيرد- حرکت از پشت مدافع). شکل2- 5: تمرين در صفوف: برشهاي V، برشهاي پشتي، برشهاي جلويي، و برشها از عقب بدون توپ. • برش از جلوي مدافع- يک پاس فرضي به مرکز داده ميشود و در پي آن از بين مدافع و توپ (برش جلويي) برش انجام ميشود. (برشV، حرکت دور شونده آرام، برش سريع به سمت توپ) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. • برش از پشت- يک پاس فرضي به مرکز زمين و در پي آن يک برش پشتي (تغيير سرعت، آهسته به سريع) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين. نکته: از توقّفهاي سريع در هر يک از خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين، استفاده ميشود. بعد از اتمام هر توقّف سريع، بازيکنان با استفاده از روش «گرفتن و رويارويي» بايد به مبارزه با دفاع فرضي بپردازند. اين حرکت شامل: اول توقّف سريع، بعد چرخش و رو به سبد قرار گرفتن و در انتها نگاه کردن به تمامي زمين است. برش V هدف: آموزش حرکتهاي اساسي بدون توپ به بازيکنان در موقعيتهاي دو نفره بدون دفاع و دو عليه دو. تجهيزات: يک توپ و يک سبد براي هر گروه. روش: آرايش اوليه در دو صف گاردها يا گارد رأسها در بالاي زمين و حدود خط نيمه وصف فورواردها يا بازيکنان منطقه بال در يکي از طرفين، شکل ميگيرد. حالتها • فورواردها براي آزاد شدن حرکت برش V را انجام ميدهند (فريب و تغيير مسير ناگهاني) و بعد از دريافت پاس از گارد روي به سبد ميکنند (شکل 2- 6الف). • گارد برش پشتي يا جلويي به سمت سبد انجام ميدهد و به انتهاي صف فورواردها ميرود (بده و برو) (شکل 2- 6الف) شکل2- 6: (الف) تمرين برش Vو (ب) حرکت از پشت مدافع. • در ادامه فوروارد به نفر اول صف گاردها پاس ميدهد و به انتهاي صف آنها ميرود. • شکل 2- 6- ب نشان ميدهد که در حين دريبل زدن گارد، فوروارد حرکت فرار از پشت را انجام ميدهد. نکته: فوروارد ميتواند فريب خود را در برش V به سمت سبد و يا مدافع انجام دهد و با تغيير مسير بعد خود را آزاد کند. • هنگامي که اجراي اين مهارت به حد قابل قبولي رسيد، دو مدافع را در مقابل هر صف قرار دهيد تا اين تمرينها در يک موقعيت دو عليه دو، اجرا شود.
شروع حركت، گام برداشتن (چرخش، تغيير مكان، تغيير جهت) و توقف، حركتهاي بنياديني هستند كه براي حركت مؤثّر و مفيد از حالت ايستادن مناسب يا رسيدن به اين حالت، استفاده ميشود. اينها حركتهاي دفاعي و تهاجمي ناميده ميشوند. قانون مربيگري را به خاطر آوريد: ابتدا صحيح انجام دادن كار را آموزش دهيد (انجام صحيح مهارت)، سپس آن را با چابكي انجام دهيد و سرانجام همواره آن را در زمان مناسب انجام دهيد.
سرعت تمامي بدن يك بازيكن مهم است، امّا نه به اندازه چابكي (سرعت دست و پا). شما به عنوان يك مربي نياز به تلاش براي پيشرفت چابكي هر بازيكن داريد. توجّه عميق بازيكنان شما بايد معطوف به سريع فكر كردن و چابك بودن باشد.
شروعها
شروع، اولين مهارتي است كه بازيكنان شما بايد ياد بگيرند و آن به نوبه خود از حالت ايستادن بهره ميبرد. براي شروع صحيح، بازيكنان بايد وزن خود را در جهت حركت دلخواه منتقل كنند. براي مثال، در حركت به چپ، وزن بدن با تكيه به چپ، روي پاي چپ منتقل ميشود. به بازيكنان يادآوري كنيد از آن جا كه سر كليد تعادل است، همواره بر انتقال وزن تقدم زماني دارد. (شكل 1- 4)
شكل1- 4: حركت به سمت چپ: وزن در جهت حركت دلخواه (روي پاي چپ).
براي چابك بودن در زمان مناسب، بازيكنان بايد به خاطر داشته باشند كه تمام حركتها و تغيير سرعتها روي زمين انجام ميگيرد. معناي اين حرف، استفاده از گامهاي كوتاه است، هرگاه تغيير نوع حركت مورد نياز باشد. به بازيكنان آموزش دهيد تا آن جا كه ممكن است تماس پاهاي خود را با زمين حفظ كنند؛ به آنها ياد دهيد كه ميتوانند از زمين كمك بگيرند، اگر تماس خود را با آن حفظ كنند.
ابتدا پاي جلو
از حالت ايستادن مناسب، بازيكنان بايد وزن را در جهت حركت منتقل كنند و شروع گام برداشتن با پايي است كه در جهت حركت قرار دارد. براي مثال، در حركت به راست، اولين گام با پاي راست برداشته ميشود و در حركت به جلو، اولين گام با پاي جلويي برداشته ميشود.
اشاره- فشار- كشش
در دفاع، بازيكنان بايد از يك حركت سُرخورنده استفاده كنند. آنها را واداريد فاصله مشابه عرض شانه را براي پاها حفظ كنند و از گامهاي خيلي كوتاه و سريع كه روي زمين كشيده ميشوند، استفاده كنند. اين مهارت، اشاره- فشار- كشش ناميده ميشود. پاي پيشتاز به جهت دلخواه حركت اشاره ميكند در حالي كه يك گام كوچك، سريع و سُرخورنده را طي ميكند. (شكل1- 5). نيروي لازم براي اشاره به جهت حركت و سُرخوردن از فشار روي پاي عقبي حاصل ميشود كه بدن را حركت داده وزن را روي پاي جلويي منتقل ميكند. اين عمل، به سرعت با كشش و سُرخوردن پاي عقبي براي بازيافتن حالت ايستادن مناسب، ادامه مييابد.
بازيكنان بايد شروعهاي دفاعي و سرخوردنها را به راست، به چپ، به سمت جلو، به سمت عقب و ضربدري بياموزند، كه در همگي آنها فاصله سراز زمين بايد حفظ شود. جهش كردنهاي كوچك به جاي سُرخوردن باعث از دست دادن حالت ايستادن مناسب ميشود. نتيجه اين كار از دست دادن زمين (به عنوان يك دوست) اتلاف زمان و همچنين از دست دادن فضاست، لذا حفظ سر در ارتفاع مشخص را مورد تأكيد قرار دهيد. 
چرخش حركتي است كه در آن بدن در يك حركت دايرهاي، روي سينه يك پا تغيير مكان ميدهد در حالي كه بازيكن حالت ايستادن مناسب قبلي را حفظ ميكند. (1- 6).
(از آن جا كه مهارت اساسي براي آغاز همه حركتها تغيير ميكند، چرخش يكي از مهمترين حركتهايي است كه براي چابكي و تعادل مؤثّر است.) همچنين ضعيفترين آموزش و كمترين كاربرد مهارتها مربوط به چرخش است.
چرخش ميتواند روي هر يك از پاها به عنوان مركز و محور چرخش انجام شود. وقتي چرخش بدن به سمت جلو (چرخشي كه بدن در حول محور به سمت جلو حركت ميكند) انجام ميشود آن را چرخش جلويي مينامند (شكل 1- 7).
همان طور، چرخش پشتي حركت است كه فرد را حول محور چرخش به عقب حركت ميدهد (شكل 1- 8).


سريع بودن با حفظ تعادل و كنترل به معناي اين است كه بازيكنان قادر به استفاده از حالت ايستادن، شروع مناسب، حركت سريع (اعم از دويدن و سر خوردن)، و سرانجام توقّف در يك حالت متعادل هستند.
دو توقّف قابل توصيه اصلي بسكتبال عبارتند از: يك شمارهاي (توقّف سريع) و دو شمارهاي (توقّف با گامهاي بلند).
توقّف سريع
روش توقّفي كه براي مبتديان ترجيح داده ميشود، توقّف سريع است كه گاهي توقّف پرشي ناميده ميشود. توقّف سريع در پي دويدن يا سُرخوردن اجرا ميشود. هنگام دويدن، بازيكن پرش كوتاهي روي يك پا انجام ميدهد و در اين حال فاصله كمي با زمين پيدا ميكند و با پاهاي موازي (در يك خط) يا عقب و جلو فرود ميآيد. (شكل 1- 10) هر دو پا در يك زمان با زمين برخورد ميكنند. (يك شمارهاي)
اين توقّف، دو مرحلهاي است كه در آن فرود روي پاي عقب انجام ميشود(مرحله اول) و پاي جلو بلافاصله با زمين برخورد ميكند(مرحله دوم). استفاده اوليه اين توقّف تغيير جهت در پي دويدن به سمت جلو است. براي تمامي حالتهاي حركتي ديگر بايد از توقّف سريع استفاده شود.
پرش
پرش يك مهارت مهم است، خصوصاً در رشتهاي كه گل و هدف آن در ارتفاع قرار گرفته باشد. مربيّان اغلب پرش را يك توانايي طبيعي در نظر ميگيرند كه بازيكن يا آن را دارد و يا ندارد و قابل آموزش نيز نيست. اين عقيده خيلي از واقعيت دور است.
اصول اساسي به منظور پيشرفت در مهارت پرش وجود دارد. اول، بازيكن نياز دارد بياموزد كه در حالت ايستادن مناسب و آماده پريدن باشد. وقتي آنها ميآموزند كه آماده پريدن باشند، قادر خواهند شد در هر موقعيت بسرعت پرش كنند.
دوم، بازيكنان شما قادر به پرش بلندتر خواهند بود اگر به قدرت عضلاني پاي خود اضافه كنند. مربيان بايد با كمك تمرينهاي استقامتي همگام با مهارتهاي پرش، قدرت عضلات آنها را افزايش دهند.
سوم، بازيكنان بايد توجّه داشته باشند چگونگي فرود آنها بعد از يك پرش، مشخص كننده سرعت و ارتفاع پرشي خواهد بود كه بلافاصله بعد از فرود انجام خواهد شد. بهترين فرود به دست آوردن حالت ايستادن مناسب همراه با تعادل و پاهاي باز است. در اين صورت بازيكن آماده پرش مجدد است. هنگامي كه بازيكنان ابتدا ياد ميگيرند تا در پرش از دو دست و دو پاي خود استفاده كنند، كنترل و حالت بدن با بهترين آموزش به آنها ارائه ميشود.
در قسمت بعد روش اجراي پرش با دو پا، يك پا و پرش سرعتي توضيح داده ميشود و زمان مناسب براي استفاده از هر كدام نيز، ذكر ميشود.
پرش با دو پا
پرش روي دو پا كندتر از پرش روي يك پا در حال حركت است. بهترين مورد استفاده آن زماني است كه بازيكن در مكاني شلوغ قرار دارد (نظير شلوغي حاصل در تلاش براي ريباند) يا در يك لي آپ قدرتي در نزديكي مدافعان.
پا، يا پاهاي آماده پرش بايد قبل از انجام پرش محكم روي زمين قرار گيرند (بازيكنان بايد تصور كنند كه پاهايشان را در زمين ميخكوب كردهاند) تا حداكثر انقباض عضلاني حاصل شود.
به بازيكنان بياموزيد هر جا ممكن است از سرعت حركت بدن خود استفاده كنند، بدين صورت كه (الف) از حركت بدن در حال دويدن به سمت جلو با كوبيدن محكم يك پا (پاها) به زمين براي بلند شدن از زمين سود ببرند و (ب) با پرتاب كردن دستها با قدرت به جلو به اندازه حركت بدن در جهت دلخواه اضافه كنند (هنگامي كه زمان و فضا اجازه اين كار را ميدهد). (شكل 1- 11).
پرش روي يك پا
پرش روي يك پا هنگام حركت و زماني كه حداكثر ارتفاع پرش مورد نياز است، مفيد است. بازيكنان بايد روش پريدن روي يك پا را بدانند تا بتوانند در لي آپها و پرش ارتفاع به سمت سبد يا تخته، يورش ببرند.
پرش سريع
پرشهاي سريع بهترين راه ميانه است كه باعث استفاده از زمان و فضا و همچنين نگهداري حالت بدن و كنترل آن ميشود. يك پرش سريع بايد در زمان تراكم بازيكنان، برخورد يا رقابت در پرش اطراف سبد وجود دارد، مورد استفاده قرار گيرد. اينها پرشهاي توأم با حركت دو دست و دو پا هستند، بدون وجود حركت سريع بدن كه از حالت ايستادن اوليه آغاز ميشود. قبل از شروع پرش بايد دستها در ارتفاع معادل سرقرار گيرند، در حالي كه بازوها موازي با زمين هستند. 
روش: بازيكنان در زمين پخش ميشود در حالي كه رو به مربي هستند و حالتهاي مختلف ايستادن ورزشي را به خود ميگيرند و در همان حالت باقي ميمانند تا بوسيله مربي يا دستيار كنترل شود.
هدف: ارزيابي شخصي از حالتهاي ايستادن از راه شناسايي حالت مناسب با نگاه كردن در آينه.
تجهيزات: بازيكن و يك آينه تمام قد.
روش: هر بازيكن همه حالتهاي مختلف ايستادن صحيح را مقابل آينه كنترل ميكند، هر كدام از حالتها را 5 ثانيه حفظ ميكند از يك همكار ميتوان در صورت نبود يك آينه تمام قد استفاده كرد.
شروع، گام برداشتن و توقّف با آرايش صفي
هدف: پيشرفت و مهارت شروع، چرخش و توقّف.
تجهيزات: زمين كامل.
روش: همه بازيكنان در چهار گروه پشت خط عرضي يك طرف زمين جاي ميگيرند، در حالي كه مربي وسط زمين ايستاده است.
● گامهاي قطع شونده: از خط عرضي شروع كنيد و به انتهاي ديگر زمين برويد، دستها را بالا نگاه داريد، كفشهاي شما بايد صداي جيغ مانندي در برخورد با كف زمين ايجاد كنند. به ياد داشته باشيد از كف زمين به نفع خود استفاده كنيد.
● تغيير سرعت: بعد از يك شروع سريع، دو يا سه نوع حركت با سرعتهاي مختلف را اجرا كنيد. چابك باشيد و از انواع حركتها استفاده كنيد (از يكساني پرهيز كنيد).
● چرخشها: چرخش كامل جلويي و پشتي (مشابه توقّف با پاهاي باز).
● دويدن همراه با تقسيم ديد چشمها: چهار بازيكن به طور همزمان با نصف سرعت شروع به حركت ميكنند در حالي كه نگاه مستقيم خود را به سبد مقابل معطوف كردهاند و از ديد جانبي خود براي باقي ماندن در خط مستقيم و براي حفظ فاصله از طرفين استفاده ميكنند.
● توقّف سريع: در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نكته: مربيان ميتوانيد بازيكنان را در توقّف سريع، نگاه دارند تا حالت آنها را كنترل كرده و اشتباهات را اصلاح كنند. بازيكنان ممكن است حالت دريبل يا دويدن با حداكثر سرعت را بدون توپ تصور كنند (در حمله). اگر توقف سريع در دفاع استفاده ميشود پاها بايد در همه اوقات فعال باشند.
●توقف آهسته: حركات متناوب به سمت جلو و عقب از خط انتهايي تا خط پرتاب آزاد، آغاز ميشود (توقف آهسته، برگشت)، برگشت به خط زيرين (عمل برگشت) رفتن به خط نيمه زمين، بازگشت به خط پرتاب آزاد، و بعد رفتن به خط پرتاب آزاد ديگر، برگشت به خط نيمه، رفتن به خط انتهايي سمت مقابل و به همين ترتيب(شكل 1- 13)
● دويدن با فاصله (يك مهارت پيشرفته كه ميتوان با تمرين تغيير سرعت آن را مورد استفاده قرار داد) با اعلام مربي چهار بازيكن اول هر صف حركت در دالان خاص خود را آغاز ميكنند. نفر بعدي هر صف با رسيدن فرد جلو به فاصله 5/4 الي 5/5 متري شروع به حركت ميكند و فاصله را حفظ ميكند. اين تمرين خصوصاً هنگام تركيب با تمرين تغيير سرعت تبديل به يك مبارزه و رقابت ميشود.
نكته: مربي ميتواند تمرين را به يك تمرين با سوت تبديل كند. چهار بازيكن شروع به حركت كرده با هرسوت كوتاه توقف آهسته (يا سريع) انجام ميدهند. سپس برگشته با دو سريع تا سوت بعد به حركت خود ادامه ميدهند. گروه بعد همواره با سوت دوم بعد از گروه اول حركت ميكنند. اين تمرين تا رسيدن آخرين بازيكن به خط عرضي مقابل و در حالي كه همه بازيكنان زمين را طي كرده باشند، ادامه مييابد. اين يك تمرين عالي براي آمادگي جسماني است.
هنگام اجراي تمرين به ياد داشته باشيد:
● هر تغييري در يك چرخه انجام ميگيرد. (رفت و برگشت)
● اولين بازيكن در هر صف بايد همواره به موقعيت اول خود در خط عرضي باز گردد و قبل از زمان حركت، آماده باشد. بازيكنان بايد گوش به فرمان حركت و تعيين جهت آن بوسيله مربّي باشند.
● در آغاز تمرين فاصله مساوي از طرفين بايد رعايت شود.
● زمان حركت گروه دوم، هنگامي است كه گروه قبلي به نزديكي خط پرتاب آزاد رسيده باشند، مگر اين كه جهت حركت رو به خط آغازين باشد.
● همه گروهها به خط انتهايي مقابل ميروند و با تجديد آرايش به گونهاي كه نفرات اول جلو صف قرار گيرند، آماده برگشت در جهت مقابل ميشوند.
پرشهاي سريع صفي
هدف: پيشرفت در مهارت اوليه پرش كردن براي ريباند و شوت.
تجهيزات: فضاي نصف زمين (حداقل).
روش: بازيكنان در چهار صف پشت خط عرضي و مربي نزديك خط نيمه جاي ميگيرند.
يك چرخه «رفت و برگشت» از پرشهاي سريع نيز قابل افزودن به اين تمرين است. به محض شنيدن فرمان حركت، اولين موج بازيكنان از حالت اوليه با حداكثر سرعت به سمت جلو ميدوند. هر زمان علامت شست به سمت بالا، داده شد، بازيكنان يك توقف و پرش سريع را به اجرا ميگذارند. آنها عمل پرش سريع در جا را ادامه ميدهند تا با ديدن علامت شست به دويدن در جهت مشخص شده، مبادرت كنند. همزمان با تكرار دو سريع گروه اول، گروه دوم از خط انتهايي شروع به دويدن ميكنند. اين عمل ادامه پيدا ميكند تا اين كه همه گروهها به خط انتهايي مقابل برسند. مربي بايد در مقابل و قابل رؤيت بوسيله كليه بازيكنان باشد تا بتوانند علايم او را به راحتي ببينند.
ضربه زدن در بين طرفين (جامپ بال)
هدف: پيشرفت در مهارتهاي پرش براي موقعيتهاي بين طرفين.
تجهيزات: يك توپ براي هر دايره، بازيكنان در گروههاي دو نفره در دايرهها.
روش: با استفاده از مهارتهاي اوليه پرش، دو نفر در سه دايره آماده پرش هستند، مربي يا يك بازيكن توپ را بين بازيكنان به هوا پرتاب ميكند.
![]()
آموزش گام به گام و مرجع کامل بسکتبال
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آموزش گام به گام بسکتبال فصل 1 حرکتهاي پايه يکي ازابتدايي ترين وظايف مربيان، آموزش نحوه حرکت و کنترل بدن، به بازيکنان است. حرکتهاي پايه گاهي زيربناي بسکتبال ناميده مي شوند. اين حرکتهاي اصول اساسي هستند که هر بازيکني بايد فرا بگيرد. لازم است هر بازيکن بياموزد چگونه مؤثّر (زيرا هدف نهايي انجام صحيح کار است) و همچنين مفيد (حرکت در بهترين طريق) حرکت کند. به آنها ياد داده براي کاستن از حرکتهاي اضافي زمان و مکان را در نظر داشته باشند تا در چابکي و تعادل، کسب مهارت کنند. به بيان ديگر، بازيکنان بايد بدون هدف حرکت نکنند. بسکتبال بازي چابکي (دست و پا) و سرعت (حرکت کل بدن) در زمان مناسب است. آموزش بايد همواره به اين اصل تکيه داشته باشد: انجام کار صحيح – همراه با چابکي – و بعد، انجام حرکت صحيح و سريع در زمان مناسب. پنج حالت و حرکت اصلي که بايد آموزش داده شوند عبارتند از: طرز ايستادن، شروع حرکت، گام برداشتن، توقف و پرش. حالت ايستادن مناسب (وضعيت) بازيکنان بايد بياموزند که در هر لحظه آماده حرکت باشند و عادت ايستادن صحيح ورزشي براي حرکتهاي سريع را در خود تقويت کنند. آموزش حالت ايستادن يک کار پرمشقت است و هنگام کار با بازيکنان تازه کار بايد صبور بوده، زيرا آنها ممکن است قدرت و استقامت عضلاني براي حفظ حالت بدن براي مدت طولاني را نداشته باشند. به بازيکنان آموزش داده شود که هنگام ايستادن، حالت مناسبي داشته باشند (آماده بودن براي هر چيز، احساس چابکي). باقي بودن در حالت ايستادن مناسب کار سختي است؛ آنها بايد حالت راحتي داشته باشند در حالي که يک حالت سخت، غيرطبيعي و قوز کرده به خود گرفته اند. بطور متوالي کسب و حفظ حالت ايستادن صحيح به آنها يادآوري شود. اگر به موقع بر حالت ايستادن تأکيد شود، بازيکنان و بطور خودکار آن را ياد مي گيرند. حالت پا بهترين حالت استقرار پاها در اکثر موقعيتها، جلو و عقب قرار دادن آنهاست. فاصله پاها به اندازه عرض شانه باشد و به گونه اي قرار گيرند که پاشنه يک پا و پنجه پاي ديگر در امتداد يک خط افقي نسبت به استقرار بازيکن قرار گيرند. (شکل 1-1). اين حالت ايستادن بايد به صورت عادت درآيد تا هنگام نياز، بازيکن قادر به حرکت درهر جهتي باشد. حالت ايستادن موازي پاها در شکل 1-2 نشان داده شده است. اين حالت براي حرکت جانبي استفاده مي شود، همچنين براي گرفتن توپ و توقّف بعد از دريبل و واکنش در يک حرکت جانبي، از اين حالت استفاده مي شود. بازيکنان به موقع ياد خواهند گرفت کدام حالت ايستادن مناسب کدام موقعيت بازي است. شکل 1-1: حالت عقب و جلو پاها (ديد از بالا). رابطه پاشنه و پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. شکل 1-2: ايستادن با پاهاي موازي (ديد از بالا). رابطه پنجه با پنجه، فاصله پاها برابر عرض شانه است. تقسيم وزن بدن وزن بدن بايد به طور مساوي از جلو به عقب، از چپ به راست و بين پاها تقسيم شود. پاشنه ها بايد روي زمين باشند و بيشتر وزن روي سينه کف پاها قرار گيرد، هر چند فشار وزن بايد روي پنجه ها و پاشنه ها احساس شود. بازيکنان ممکن است به اشتباه وزن خود را روي سينه پاها قرار داده و پاشنه ها را از زمين جدا کنند، اما اين حالت از نيرو و سرعت حرکت مي کاهد يعني براي انجام هر حرکت قدرتمند ابتدا بايد پاشنه ها روي زمين قرار داده شود. يک روش مناسب براي آموزش حالت خوب ايستادن اين است که از بازيکنان بخواهيم اصطلاحاً پنجه عقابي بايستند که در آن پاشنه ها روي زمين و پنجه خميده است. بازيکنان هنگام دفاع بايد يک چيز ديگر را به حالت ايستادن خود بيفزايند، پاي آتشين. معناي آن فعال نگاه داشتن پاها و حرکت مداوم بدون جدا شدن از زمين است، مهارتي که عضلات را براي حرکت آماده نگاه مي دارد. آنها بايد تصور کنند روي بستري از زغال داغ ايستاده اند، اما اجازه ندارند پاهايشان را از زمين بلند کنند. حالت سر و بدن سر، به علت اندازه و قرار گرفتن در بالاترين نقطه بدن، کليد تعادل است. بازيکنان بايد سر را نسبت به محل قرار گرفتن پاها، وسط قرار دهند. سر بايد رأس مثلثي باشد که خود با محل قرار گرفتن دو پا تشکيل مي دهد و بايد در حالي که از روبه رو به آن نگاه مي کنيم، ساقهاي اين مثلث فرضي از نظر طول مساوي باشد (شکل1-3). سر همچنين بايد حالت مرکزيت نسبت به جلو و عقب بدن داشته باشد. بازيکنان بايد بياموزند بدن را راست و شانه ها را عقب نگاه دارند، ضمن اين که بدن اندکي از حالت کاملاً عمودي به جلو متمايل است. شکل 1-3: سر، کليد تعادل، بالا نگاه داشته شده و هوشيار – رأس يک مثلث.
فصل 1
دستها و پاها
به بازيكنان بياموزيد كه مفاصل (مچ پاها، زانوها، انتهاي رانها، آرنجها و مچها) خود را خميده و آماده نگاه دارند. دستها و پاها بايد خميده و نزديك بدن قرار گيرند تا تعادل و چابكي آن حفظ شود. به ياد آوريد تمامي كف پا بايد با زمين تماس داشته باشد. به بازيكنان يادآوري كنيد كه بدن را پايين نگاه دارند يعني زاويه پشتي زانوها بين º90 وº120 باشد تا مركز ثقل بدن به زمين نزديك شود.
|
نكتههاي قابل توجّه مربيان در مورد حالت ايستادن مناسب |
|
· آماده حركت باشيد. · زانوها را خميده و سرو دستها را بالا نگاه داريد؛ بدن را پايين آوريد. · حالت خود را حفظ كنيد. وزن خود را روي تمامي پا تقسيم كنيد، در حالي كه پاشنهها روي زمين است. |
شروعها، گام برداشتها و توقّفها
شروع حركت، گام برداشتن (چرخش، تغيير مكان، تغيير جهت) و توقف، حركتهاي بنياديني هستند كه براي حركت مؤثّر و مفيد از حالت ايستادن مناسب يا رسيدن به اين حالت، استفاده ميشود. اينها حركتهاي دفاعي و تهاجمي ناميده ميشوند. قانون مربيگري را به خاطر آوريد: ابتدا صحيح انجام دادن كار را آموزش دهيد (انجام صحيح مهارت)، سپس آن را با چابكي انجام دهيد و سرانجام همواره آن را در زمان مناسب انجام دهيد.
سرعت تمامي بدن يك بازيكن مهم است، امّا نه به اندازه چابكي (سرعت دست و پا). شما به عنوان يك مربي نياز به تلاش براي پيشرفت چابكي هر بازيكن داريد. توجّه عميق بازيكنان شما بايد معطوف به سريع فكر كردن و چابك بودن باشد.
شروعها
شروع، اولين مهارتي است كه بازيكنان شما بايد ياد بگيرند و آن به نوبه خود از حالت ايستادن بهره ميبرد. براي شروع صحيح، بازيكنان بايد وزن خود را در جهت حركت دلخواه منتقل كنند. براي مثال، در حركت به چپ، وزن بدن با تكيه به چپ، روي پاي چپ منتقل ميشود. به بازيكنان يادآوري كنيد از آن جا كه سر كليد تعادل است، همواره بر انتقال وزن تقدم زماني دارد. (شكل 1- 4)

شكل1- 4: حركت به سمت چپ: وزن در جهت حركت دلخواه (روي پاي چپ).
براي چابك بودن در زمان مناسب، بازيكنان بايد به خاطر داشته باشند كه تمام حركتها و تغيير سرعتها روي زمين انجام ميگيرد. معناي اين حرف، استفاده از گامهاي كوتاه است، هرگاه تغيير نوع حركت مورد نياز باشد. به بازيكنان آموزش دهيد تا آن جا كه ممكن است تماس پاهاي خود را با زمين حفظ كنند؛ به آنها ياد دهيد كه ميتوانند از زمين كمك بگيرند، اگر تماس خود را با آن حفظ كنند.
ابتدا پاي جلو
از حالت ايستادن مناسب، بازيكنان بايد وزن را در جهت حركت منتقل كنند و شروع گام برداشتن با پايي است كه در جهت حركت قرار دارد. براي مثال، در حركت به راست، اولين گام با پاي راست برداشته ميشود و در حركت به جلو، اولين گام با پاي جلويي برداشته ميشود.
اشاره- فشار- كشش
در دفاع، بازيكنان بايد از يك حركت سُرخورنده استفاده كنند. آنها را واداريد فاصله مشابه عرض شانه را براي پاها حفظ كنند و از گامهاي خيلي كوتاه و سريع كه روي زمين كشيده ميشوند، استفاده كنند. اين مهارت، اشاره- فشار- كشش ناميده ميشود. پاي پيشتاز به جهت دلخواه حركت اشاره ميكند در حالي كه يك گام كوچك، سريع و سُرخورنده را طي ميكند. (شكل1- 5). نيروي لازم براي اشاره به جهت حركت و سُرخوردن از فشار روي پاي عقبي حاصل ميشود كه بدن را حركت داده وزن را روي پاي جلويي منتقل ميكند. اين عمل، به سرعت با كشش و سُرخوردن پاي عقبي براي بازيافتن حالت ايستادن مناسب، ادامه مييابد.
بازيكنان بايد شروعهاي دفاعي و سرخوردنها را به راست، به چپ، به سمت جلو، به سمت عقب و ضربدري بياموزند، كه در همگي آنها فاصله سراز زمين بايد حفظ شود. جهش كردنهاي كوچك به جاي سُرخوردن باعث از دست دادن حالت ايستادن مناسب ميشود. نتيجه اين كار از دست دادن زمين (به عنوان يك دوست) اتلاف زمان و همچنين از دست دادن فضاست، لذا حفظ سر در ارتفاع مشخص را مورد تأكيد قرار دهيد.

شكل 1- 5: اشاره و فشار.
|
نكتههاي مورد توجه مربيان درباره شروعها |
|
· با حفظ حالت ايستادن مناسب، براي شروع حركت آماده باشيد. · بدانيد كه استفاده از زمين براي شما مفيد است؛ هنگام شروع، پاها را روي زمين حفظ كنيد. · وزن بدن را در جهت دلخواه براي حركت منتقل كنيد، حركت سر در جهت مزبور تقدم زماني دارد. · بدن را براي شروع حركت پايين نگاه داشته و از حركت دستها استفاده كنيد. · ابتدا از اصل پاي پيشتاز استفاده كنيد. · براي حركت دفاعي سرخورنده، از قانون اشاره- فشار- كشش استفاده كنيد. در خطوط مستقيم شروع به حركت كنيد. |
گام برداشتن (چرخش)
چرخش حركتي است كه در آن بدن در يك حركت دايرهاي، روي سينه يك پا تغيير مكان ميدهد در حالي كه بازيكن حالت ايستادن مناسب قبلي را حفظ ميكند. (1- 6).
(از آن جا كه مهارت اساسي براي آغاز همه حركتها تغيير ميكند، چرخش يكي از مهمترين حركتهايي است كه براي چابكي و تعادل مؤثّر است.) همچنين ضعيفترين آموزش و كمترين كاربرد مهارتها مربوط به چرخش است.
چرخش ميتواند روي هر يك از پاها به عنوان مركز و محور چرخش انجام شود. وقتي چرخش بدن به سمت جلو (چرخشي كه بدن در حول محور به سمت جلو حركت ميكند) انجام ميشود آن را چرخش جلويي مينامند (شكل 1- 7).
همان طور، چرخش پشتي حركت است كه فرد را حول محور چرخش به عقب حركت ميدهد (شكل 1- 8).

شكل 1- 6: چرخش كردن: يك دوران بدن است كه در آن سينه پاي غيرمتحّرك در جاي خود ثابت ميماند.

شكل 1- 8: چرخش روي پاي چپ- چرخش پشتي، الف- حالت شروع ب- حالت پاياني.
بازيكنان بايد بياموزند با توپ و بدون توپ ، در حمله چرخش كنند. در دفاع ، چرخش اولين حركت مورد استفاده بازيكن در تغيير حالت از وضعي به وضع ديگر در هنگام ريباند است همان گونه كه در شكل 9-1 نشان داده شده است .

شكل 1- 9: الف- تغيير حالت ب- ريباند.
|
نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره چرخشها |
|
· با حفظ حالت ايستادن مناسب، بدن را پايين نگاه داريد و موقعيت سر نسبت به زمين را حفظ كنيد. · فاصله بين دو پا را در حد عرض شانه حفظ كنيد. · تعادل خود را حفظ كنيد و سر را بالا نگاه داريد. · سريع، امّا صحيح چرخش كنيد. از چرخش براي دوران به اندازه º180 استفاده كنيد، اگر دوران بيشتري لازم است، چرخش را تكرار كنيد. |
توقّف
سريع بودن با حفظ تعادل و كنترل به معناي اين است كه بازيكنان قادر به استفاده از حالت ايستادن، شروع مناسب، حركت سريع (اعم از دويدن و سر خوردن)، و سرانجام توقّف در يك حالت متعادل هستند.
دو توقّف قابل توصيه اصلي بسكتبال عبارتند از: يك شمارهاي (توقّف سريع) و دو شمارهاي (توقّف با گامهاي بلند).
توقّف سريع
روش توقّفي كه براي مبتديان ترجيح داده ميشود، توقّف سريع است كه گاهي توقّف پرشي ناميده ميشود. توقّف سريع در پي دويدن يا سُرخوردن اجرا ميشود. هنگام دويدن، بازيكن پرش كوتاهي روي يك پا انجام ميدهد و در اين حال فاصله كمي با زمين پيدا ميكند و با پاهاي موازي (در يك خط) يا عقب و جلو فرود ميآيد. (شكل 1- 10) هر دو پا در يك زمان با زمين برخورد ميكنند. (يك شمارهاي)

شكل1- 10: الف- توقّف سريع ب- فرود در حالت استقرار اوليه.
توقف سريع تقريباً هميشه مفيد است زيرا باعث استفاده از زمان و فضا ميشود. اين عمل فقط با يك شمارش و بسرعت اتفاق ميافتد و در دفاع و حمله قابل استفاده است (با و بدون توپ)، اين نوع توقف تكميل عمل چرخش است و يكي از ورزشهاي اوليه براي حركت و كنترل بدن است. قوانين بسكتبال به بازيكنان اجازه استفاده از هر دو پا را براي چرخش بعد از توقّف سريع ميدهد. اين حالت ضمن حفظ كنترل و تعادل، دامنه حركت وسيعي را ممكن ميسازد. توقّف سريع براي قرار گرفتن در حالت اوليه، براي شوت، پاس يا دريبل مهم است و ميتواند به طور بسيار مؤثّري پس از دريبل يا دريافت پاس مورد استفاده قرار گيرد.
|
نكتههاي مورد توجّه مربيان در مورد توقّف |
|
· از توقّف سريع استفاده كنيد، اگر قصد º 180تغيير جهت در حين دويدن را داريد در اين حال از توقّف با پاهاي باز استفاده كنيد. · هنگام استفاده از توقّف سريع، روي يك پا پرش كنيد و در حالت ايستادن مناسب فرود آييد، در حالي كه هر دو پايتان در يك لحظه زمين را لمس ميكنند، نزديك زمين باقي بمانيد. هنگام استفاده از توقّف آهسته يا دو مرحلهاي روي پاي عقب تكيه كنيد و بدن را پايين نگاه داريد. |
توقّف آهسته
اين توقّف، دو مرحلهاي است كه در آن فرود روي پاي عقب انجام ميشود(مرحله اول) و پاي جلو بلافاصله با زمين برخورد ميكند(مرحله دوم). استفاده اوليه اين توقّف تغيير جهت در پي دويدن به سمت جلو است. براي تمامي حالتهاي حركتي ديگر بايد از توقّف سريع استفاده شود.
پرش
پرش يك مهارت مهم است، خصوصاً در رشتهاي كه گل و هدف آن در ارتفاع قرار گرفته باشد. مربيّان اغلب پرش را يك توانايي طبيعي در نظر ميگيرند كه بازيكن يا آن را دارد و يا ندارد و قابل آموزش نيز نيست. اين عقيده خيلي از واقعيت دور است.
اصول اساسي به منظور پيشرفت در مهارت پرش وجود دارد. اول، بازيكن نياز دارد بياموزد كه در حالت ايستادن مناسب و آماده پريدن باشد. وقتي آنها ميآموزند كه آماده پريدن باشند، قادر خواهند شد در هر موقعيت بسرعت پرش كنند.
دوم، بازيكنان شما قادر به پرش بلندتر خواهند بود اگر به قدرت عضلاني پاي خود اضافه كنند. مربيان بايد با كمك تمرينهاي استقامتي همگام با مهارتهاي پرش، قدرت عضلات آنها را افزايش دهند.
سوم، بازيكنان بايد توجّه داشته باشند چگونگي فرود آنها بعد از يك پرش، مشخص كننده سرعت و ارتفاع پرشي خواهد بود كه بلافاصله بعد از فرود انجام خواهد شد. بهترين فرود به دست آوردن حالت ايستادن مناسب همراه با تعادل و پاهاي باز است. در اين صورت بازيكن آماده پرش مجدد است. هنگامي كه بازيكنان ابتدا ياد ميگيرند تا در پرش از دو دست و دو پاي خود استفاده كنند، كنترل و حالت بدن با بهترين آموزش به آنها ارائه ميشود.
در قسمت بعد روش اجراي پرش با دو پا، يك پا و پرش سرعتي توضيح داده ميشود و زمان مناسب براي استفاده از هر كدام نيز، ذكر ميشود.
پرش با دو پا
پرش روي دو پا كندتر از پرش روي يك پا در حال حركت است. بهترين مورد استفاده آن زماني است كه بازيكن در مكاني شلوغ قرار دارد (نظير شلوغي حاصل در تلاش براي ريباند) يا در يك لي آپ قدرتي در نزديكي مدافعان.
پا، يا پاهاي آماده پرش بايد قبل از انجام پرش محكم روي زمين قرار گيرند (بازيكنان بايد تصور كنند كه پاهايشان را در زمين ميخكوب كردهاند) تا حداكثر انقباض عضلاني حاصل شود.
به بازيكنان بياموزيد هر جا ممكن است از سرعت حركت بدن خود استفاده كنند، بدين صورت كه (الف) از حركت بدن در حال دويدن به سمت جلو با كوبيدن محكم يك پا (پاها) به زمين براي بلند شدن از زمين سود ببرند و (ب) با پرتاب كردن دستها با قدرت به جلو به اندازه حركت بدن در جهت دلخواه اضافه كنند (هنگامي كه زمان و فضا اجازه اين كار را ميدهد). (شكل 1- 11).
پرش روي يك پا
پرش روي يك پا هنگام حركت و زماني كه حداكثر ارتفاع پرش مورد نياز است، مفيد است. بازيكنان بايد روش پريدن روي يك پا را بدانند تا بتوانند در لي آپها و پرش ارتفاع به سمت سبد يا تخته، يورش ببرند.
پرش سريع
پرشهاي سريع بهترين راه ميانه است كه باعث استفاده از زمان و فضا و همچنين نگهداري حالت بدن و كنترل آن ميشود. يك پرش سريع بايد در زمان تراكم بازيكنان، برخورد يا رقابت در پرش اطراف سبد وجود دارد، مورد استفاده قرار گيرد. اينها پرشهاي توأم با حركت دو دست و دو پا هستند، بدون وجود حركت سريع بدن كه از حالت ايستادن اوليه آغاز ميشود. قبل از شروع پرش بايد دستها در ارتفاع معادل سرقرار گيرند، در حالي كه بازوها موازي با زمين هستند.

شكل 1- 11: الف- حالت آماده پرش ب- و پرش سريع.
|
نكتههاي مورد توجّه مربيان در باره پرش |
|
· آماده پرش باشيد- حالت ايستادن مناسب ورزشي بگيريد، پرش كنيد، و در حالت ايستادن صحيح فرود آييد. · اغلب اوقات با استفاده از دو دست و روي هر دو پا بپريد (خصوصاً هنگام ريباند). · براي پرش قدرتي، توأم با كنترل روي دو پا و براي سرعت و ارتفاع روي يك پا پرش كنيد. · اگر وقت كافي داشتيد از حركت سريع بدن هنگام دويدن به جلو و حركت پرتابي دستها براي پرش استفاده كنيد. · هرگاه ممكن است، از پرشهاي سريع استفاده كنيد. هنگام مبادرت به شوت جفت، از توقّفهاي سريع و پرشهاي سريع استفاده كنيد. |
تمرينهاي اساسي حركت
كنترل حالت ايستادن صحيح
هدف: براي پيشرفت در مهارت حالتهاي مختلف ايستادن، به دست آوردن حالت مناسب و باقي ماندن در آن حالت.
تجهيزات: فضاي نيمه زمين بسكتبال (حداقل).
روش: بازيكنان در زمين پخش ميشود در حالي كه رو به مربي هستند و حالتهاي مختلف ايستادن ورزشي را به خود ميگيرند و در همان حالت باقي ميمانند تا بوسيله مربي يا دستيار كنترل شود.
استقرار مقابل آينه
هدف: ارزيابي شخصي از حالتهاي ايستادن از راه شناسايي حالت مناسب با نگاه كردن در آينه.
تجهيزات: بازيكن و يك آينه تمام قد.
روش: هر بازيكن همه حالتهاي مختلف ايستادن صحيح را مقابل آينه كنترل ميكند، هر كدام از حالتها را 5 ثانيه حفظ ميكند از يك همكار ميتوان در صورت نبود يك آينه تمام قد استفاده كرد.
شروع، گام برداشتن و توقّف با آرايش صفي
هدف: پيشرفت و مهارت شروع، چرخش و توقّف.
تجهيزات: زمين كامل.
روش: همه بازيكنان در چهار گروه پشت خط عرضي يك طرف زمين جاي ميگيرند، در حالي كه مربي وسط زمين ايستاده است.
شكل 1- 12: مربي حالتهايي را كه بازيكنان بايد اجرا كنند، اعلام ميكند.
حالتها
● گامهاي قطع شونده: از خط عرضي شروع كنيد و به انتهاي ديگر زمين برويد، دستها را بالا نگاه داريد، كفشهاي شما بايد صداي جيغ مانندي در برخورد با كف زمين ايجاد كنند. به ياد داشته باشيد از كف زمين به نفع خود استفاده كنيد.
● تغيير سرعت: بعد از يك شروع سريع، دو يا سه نوع حركت با سرعتهاي مختلف را اجرا كنيد. چابك باشيد و از انواع حركتها استفاده كنيد (از يكساني پرهيز كنيد).
● چرخشها: چرخش كامل جلويي و پشتي (مشابه توقّف با پاهاي باز).
● دويدن همراه با تقسيم ديد چشمها: چهار بازيكن به طور همزمان با نصف سرعت شروع به حركت ميكنند در حالي كه نگاه مستقيم خود را به سبد مقابل معطوف كردهاند و از ديد جانبي خود براي باقي ماندن در خط مستقيم و براي حفظ فاصله از طرفين استفاده ميكنند.
● توقّف سريع: در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نكته: مربيان ميتوانيد بازيكنان را در توقّف سريع، نگاه دارند تا حالت آنها را كنترل كرده و اشتباهات را اصلاح كنند. بازيكنان ممكن است حالت دريبل يا دويدن با حداكثر سرعت را بدون توپ تصور كنند (در حمله). اگر توقف سريع در دفاع استفاده ميشود پاها بايد در همه اوقات فعال باشند.

شكل 1- 12: شروع، دويدن و توقف با آرايش صفي.
●توقف آهسته: حركات متناوب به سمت جلو و عقب از خط انتهايي تا خط پرتاب آزاد، آغاز ميشود (توقف آهسته، برگشت)، برگشت به خط زيرين (عمل برگشت) رفتن به خط نيمه زمين، بازگشت به خط پرتاب آزاد، و بعد رفتن به خط پرتاب آزاد ديگر، برگشت به خط نيمه، رفتن به خط انتهايي سمت مقابل و به همين ترتيب(شكل 1- 13)

شكل 1- 13: حالت توقف آهسته.
● دويدن با فاصله (يك مهارت پيشرفته كه ميتوان با تمرين تغيير سرعت آن را مورد استفاده قرار داد) با اعلام مربي چهار بازيكن اول هر صف حركت در دالان خاص خود را آغاز ميكنند. نفر بعدي هر صف با رسيدن فرد جلو به فاصله 5/4 الي 5/5 متري شروع به حركت ميكند و فاصله را حفظ ميكند. اين تمرين خصوصاً هنگام تركيب با تمرين تغيير سرعت تبديل به يك مبارزه و رقابت ميشود.
نكته: مربي ميتواند تمرين را به يك تمرين با سوت تبديل كند. چهار بازيكن شروع به حركت كرده با هرسوت كوتاه توقف آهسته (يا سريع) انجام ميدهند. سپس برگشته با دو سريع تا سوت بعد به حركت خود ادامه ميدهند. گروه بعد همواره با سوت دوم بعد از گروه اول حركت ميكنند. اين تمرين تا رسيدن آخرين بازيكن به خط عرضي مقابل و در حالي كه همه بازيكنان زمين را طي كرده باشند، ادامه مييابد. اين يك تمرين عالي براي آمادگي جسماني است.
هنگام اجراي تمرين به ياد داشته باشيد:
● هر تغييري در يك چرخه انجام ميگيرد. (رفت و برگشت)
● اولين بازيكن در هر صف بايد همواره به موقعيت اول خود در خط عرضي باز گردد و قبل از زمان حركت، آماده باشد. بازيكنان بايد گوش به فرمان حركت و تعيين جهت آن بوسيله مربّي باشند.
● در آغاز تمرين فاصله مساوي از طرفين بايد رعايت شود.
● زمان حركت گروه دوم، هنگامي است كه گروه قبلي به نزديكي خط پرتاب آزاد رسيده باشند، مگر اين كه جهت حركت رو به خط آغازين باشد.
● همه گروهها به خط انتهايي مقابل ميروند و با تجديد آرايش به گونهاي كه نفرات اول جلو صف قرار گيرند، آماده برگشت در جهت مقابل ميشوند.
پرشهاي سريع صفي
هدف: پيشرفت در مهارت اوليه پرش كردن براي ريباند و شوت.
تجهيزات: فضاي نصف زمين (حداقل).
روش: بازيكنان در چهار صف پشت خط عرضي و مربي نزديك خط نيمه جاي ميگيرند.
يك چرخه «رفت و برگشت» از پرشهاي سريع نيز قابل افزودن به اين تمرين است. به محض شنيدن فرمان حركت، اولين موج بازيكنان از حالت اوليه با حداكثر سرعت به سمت جلو ميدوند. هر زمان علامت شست به سمت بالا، داده شد، بازيكنان يك توقف و پرش سريع را به اجرا ميگذارند. آنها عمل پرش سريع در جا را ادامه ميدهند تا با ديدن علامت شست به دويدن در جهت مشخص شده، مبادرت كنند. همزمان با تكرار دو سريع گروه اول، گروه دوم از خط انتهايي شروع به دويدن ميكنند. اين عمل ادامه پيدا ميكند تا اين كه همه گروهها به خط انتهايي مقابل برسند. مربي بايد در مقابل و قابل رؤيت بوسيله كليه بازيكنان باشد تا بتوانند علايم او را به راحتي ببينند.
ضربه زدن در بين طرفين (جامپ بال)
هدف: پيشرفت در مهارتهاي پرش براي موقعيتهاي بين طرفين.
تجهيزات: يك توپ براي هر دايره، بازيكنان در گروههاي دو نفره در دايرهها.
روش: با استفاده از مهارتهاي اوليه پرش، دو نفر در سه دايره آماده پرش هستند، مربي يا يك بازيكن توپ را بين بازيكنان به هوا پرتاب ميكند.
فصل2
حرکتهاي بدون توپ
يکي از مشکلترين وظايف در مربيگري، آموزش حرکتهاي بدون توپ (آهنرباي بازيها) به بازيکنان است. يک بازيکن بتنهايي (با پنج بازيکن در تيم) 80% زمان بازي در حمله را بدون توپبازي خواهد کرد.
مطالب فوق اهميت قابل توجهي براي پيشرفت در مهارتهاي فردي بدون مالکيت توپ را بيان ميکند. اغلب مربيّان بر اين باورند که اين قسمت مشکلساز با اغلب بازيکنان جوان است. بازيکنان اغلب مجذوب توپ هستند و به نظر ميرسد تقريباً به طرز ناراحت کنندهاي در حمله، جذب توپ ميشوند. وقت قابل توجهي بايد در آموزش اين مطلب صرف شود که حرکتهاي بدون توپ، داراي همان اهميت هستند که به وجود آوردن موقعيت گل، در حرکتهاي با توپ صورت ميگيرد. کمک به بازيکنان در فهم اين مطلب، کليد تشويق آنها براي اجراي حرکتهاي با هدف در زمان مالکيت توپ است.
اصول بنيادي حرکتهاي بدون توپ
براي حرکت کردن موثر بازيکنان بدون توپ، اصول اساسي و مشخصي وجود دارد که بايد در آنها کسب مهارت کنند و در زمين به خاطر بياورند.
• هوشيار باشيد و ياد آوريد که همه حرکتها، روي زمين آغاز ميشوند.
• با تسلط، تعادل و چابکي حرکت کنيد.
• با هدف حرکت کنيد، بازيکنان بايد از حرکت هم تيميهاي خود آگاه باشند و تمرکز خود را روي راهبردي کلي تيم، حفظ کنند.
• موقعيت توپ و مدافعان را مورد مطالعه قرار دهيد. حالتهاي بازي تيم معينکننده کليه حرکتهايي است که فرد بايد انجام دهد، اما اين حرکتها بايد در ارتباط با موقعيت و حرکتهاي توپ و همچنين مدافعان، اجرا شود. بازيکنان بايد بياموزند تا خود را به مناطق آزاد زمين برسانند، جايي که ميتوانند پاس دريافت کنند.
• آزاد شدن يا خالي کردن منطقه- اولين هدف از حرکت بدون توپ آزاد شدن براي دريافت پاس از کسي است که توپ را در دست دارد. بازيکنان بايد ياد بگيرند ابتدا براي آزاد شدن و دريافت پاس تلاش کنند و اگر ممکن نشد، راه را براي بازيکنان ديگر باز کنند.
• از حالت دريافت کامل استفاده کنيد- اين موقعيت، فاصله 5/4 الي 6 متري از صاحب توپ است، جايي که فرد آزاد است و ميتواند پاس دريافت کند. بطور ايدهآل، اين موقعيتي خواهد بود که به بازيکنان امکان پاس، شوت يا دريبل بدهد.
• يک هنرپيشه باشيد- حرکت بدون توپ يک رقابت مستمر بين مدافعان و مهاجمان است؛ مشغول کردن فکر و حواس حريف، مستلزم استفاده از فريبهاي قابل باور براي به ستوه آوردن مدافعان و بازي کردن نقش يک طعمه است.
• پنهان شدن از ديدن مدافع- به خارج از منطقه ديد مدافع حرکت کنيد و او را وا داريد که سرخود را برگرداند. از آن جا که اغلب مدافعان پشت خود را به سبد و ديد خود را روي توپ حفظ ميکنند، مهاجمان بايد از پشت آنها به سمت خط زيرين و دور از توپ حرکت کنند. اين برشها ميتوانند بهترين باشند، زيرا پيشبيني آن براي مدافع مشکل است.
• حرکت به سمت توپ- هنگام حرکت براي دريافت پاس دو مطلب داراي اهميت است. اول، باقي ماندن در موقعيتي آزاد. دوم، حرکت به سمت توپ. مگر حالتي که شما مدافع خود را پشت سرگذاشته در حال انجام برش به سمت سبد هستيد.
• براي آزاد شدن از مدافع به او نزديک شويد- از آن جا که اين قانون مخالف برداشت همگاني است، بسياري از بازيکنان اين اشتباه را مرتکب ميشوند که با دور شدن از مدافع خود، قصد آزاد شدن از او را دارند. در عمل، بسيار موثرتر است که در نزديکي مدافع بمانيد و ناگهان با دور شدن از وي، خود را آزاد کنيد. اين حرکت تقريباً هميشه موثّر است زيرا به مهاجم اجازه ميدهد حرکتي انجام دهد که قبل از واکنش مدافع و سريعتر از آن انجام ميشود.
حرکتهاي بنيادي (بدون توپ)
حرکتهاي اوليه بدون توپ بايد به هر بازيکن آموزش داده شود. اغلب اين حرکتها، لازم است که با کارهاي فريبنده براي گمراه کردن مدافع همراه باشد.
برشهاي V
حرکتها يا برشهايي که به منظور خاص انجام ميگيرد، شامل حرکت «قريب و تغيير مسير ناگهاني» يا برش V هستند. برش V حرکت اصلي زيگزاگ يا برشهايي با تغيير مسير را شامل ميشود که يک شکل V را ترسيم ميکند. براي اجراي اين برش، وزن خود را روي پاي مخالف جهت دلخواه منتقل کنيد، روي آن فشار لازم را به زمين وارد کرده با پاي ديگر در جهت دلخواه گام برداريد. بطور مثال، وارد کردن فشار روي پاي راست و گام به سمت چپ با پاي چپ. يک طرف شکل V اغلب حرکت به سمت سبد، دور از آن يا به سمت مدافع است. سمت ديگر V، تغيير جهت با يک برش سريع براي آزاد شدن است (شکل 2-1). بهترين روش براي آموزش بازيکنان جوان، استفاده از عبارت «قريب و تغيير جهت ناگهاني» براي آزاد شدن است. قسمت اول حرکت V به سمت سبد يا مدافع (فريب) به آهستگي انجام ميشود، اما قسمت آخر V با سرعت در پي آن صورت ميگيرد (تغيير جهت ناگهاني) تا بازيکن آزاد شود. اين تغيير جهت اغلب بسمت توپ انجام ميشود.
شکل 2- 1: براي آزاد شدن، نزديک مدافع جاي بگيريد. O2 در نزديکي X2 حرکت ميکند سپس يک برش V سريع را براي آزاد شدن انجام ميدهد تا پاس دريافت کند.
برشهاي جلويي و پشتي
اين حرکتها پس از پاس دادن يک بازيکن به هم تيمي انجام ميشود و در پي آن بازيکن در يک رقابت با مدافع خود، برش کرده براي دريافت يک پاس احتمالي به سمت سبد ميرود. حرکت «پاس و برش» که اغلب «بده و برو» ناميده ميشود، يکي از با ارزشترين حرکتهاي تهاجمي در بسکتبال است.
بده و برو دو شکل دارد: حرکت اول که ترجيح نيز داده ميشود، برش از جلوي مدافع است که به مهاجم در حالي که از مدافع خود پيش افتاده است اجازه دريافت يک پاس را ميدهد (موقعيتي عالي براي کسب امتياز) و ديگر برش از پشت مدافع که به مهاجم اجازه ميدهد که از پشت مدافع با کسب موقعيت مناسبت به سمت سبد برود (شکل 2- 2). توجّه داشته باشيد که فرار از جلو مدافع، با استفاده از برش V مدافع را ميخکوب ميکند، در حالي که برش از پشت، برشي به خط مستقيم است.
حرکتهاي فريبنده
هر کدام از حرکتهاي بنيادي که مدافع را سرگرم کند، حرکتهاي فريبنده است، نظير گيج کردن مدافعان و بازداشتن آنها از کمک کردن به دفاع يک بازيکن صاحب توپ يا مانع شدن از ايجاد تله براي صاحب توپ. به بازيکنان بياموزيد يک هنرپيشه باشند و حريف را گيج کنند و او را گمراه سازند با حرکتهايي نظير: حرکتهاي گول زننده چشم، فريبهاي بدني، و ديگر فريبهاي تصويري و صوتي.
شکل 2- 2: برشهاي جلويي و پشتي- بده و برو
حرکتهاي هنگام انجام شوت
هنگامي که در عمل شوت، توپ روي هواست، هر مهاجم بسته به مکان خود در زمين، بايد به موقعيت گرفتن ريباند برود يا براي انجام وظايف دفاعي حرکت کند. بازيکنان بايد بياموزند که هرگز ثابت به تماشاي توپ سرگرم نشوند.
حرکتهاي تعيين شده
اينها حرکتهاي فردي هستند که سيستم بازي يک تيم براي موقعيتهاي بخصوص، مقرر کرده است. موقعيتهايي نظير: بين طرفين، شروع بازي از پشت خطوط زمين، پرتابهاي آزاد و نقشههاي تيمي. همه بازيکنان بايد تکاليف فردي خود را بطور مناسب و بسرعت انجام دهند. اجراي صحيح اين حرکت داراي اهميت يکسان با اصل نقشه است.
حرکتها براي اجراي اسکرينها يا اسکرين
آرايش تيمي و استفاده از اسکرينها براي آزاد کردن يک هم تيمي جهت دريافت پاس يا حمله با دريبل از غيرخودخواهانهترين حرکتهاي تيمي است که هر بازيکن بايد بياموزد. البته اين شامل توانايي استفاده از اسکرينها به عنوان يک ابزار اساسي در تهاجم فردي است. آموزش نحوه آرايش و استفاده از اسکرينها بايد بعد از طي آموزشهاي اوليه، ياد داده شود. بازيکنان در مدرسه ابتدايي بايد بر يادگيري حرکتهاي بدون توپ ديگر، تمرکز کنند.
انواع اسکرينها
اسکرينها ميتوانند براساس مکان انجام آن کلاس بندي شوند (سمت توپ يا دور از آن)، يا براساس چگونگي استفاده از آنها (اسکرينهاي به سمت بالا که پشت مدافع يا سمتي که ديد ندارد، انجام ميشود، اسکرينهاي سمت پايين که جلو يا کنار مدافع، انجام ميشوند)، يا براساس نوع تماس بدن که براي اسکرين استفاده ميشود (جلو و يا پشت بدن).
مربيان بايد نظريه خود را درباره چگونگي عملکرد اسکرين، دنبال کنند. بعضي مربيان از اسکرين در نقطه يا محل خاصي در زمين حمايت ميکنند، (اسکرين موقعيت)، در حالي که ديگران اسکرين يک مدافع را، ترجيح ميدهند (اسکرين بازيکن). اسکرين بازيکن اغلب براي آزاد کردن بازيکن موثرتر است، امّا ممکن است به انجام خطاهاي بيشتري بعلت بلوکه کردن يا اسکرين غيرقانوني منجر شود.
اجراي اسکرين يا اسکرين
اجراي يک اسکرين حرکت بنياديني است که بايد در ادامه آموزش داده شود. بازيکنان بايد از يک توقّف سريع و صدادار با پاهايي به فاصله عرض شانه و دستهايي دور از تماس با حريف در اسکرين، استفاده کنند. (شکل 2- 3) اسکرين بايد عمودي (بدون انحراف به هيچ طرف) و در مسير مورد پيش بيني مدافع، انجام شود و بايد آنقدر با فشار و قدرتمند انجام شود که مدافع آن را ببيند و صداي آن را بشنود. بازيکن اسکرين کننده بايد با صدا، بدن پايين نگاه داشته شده، پاهاي باز و آماده برخورد باشد. در مقابل تيمهاي دفاعي خوب، برشکننده اغلب اسکرين داده ميشود، اما خود اسکرين کننده آزاد خواهد شد.
شکل 2- 3: اسکرين جلويي: توقف سريع و با سرو صدا با پاهاي باز، دور نگاه داشتن دستها از اسکرين. اين جا اسکرين کننده سمت راست قرار دارد.
ديگر انواع اسکرينها عبارتنداز: اسکرين پاييني (به سمت سبد) که عليه دفاع متراکم و عقب نشسته استفاده ميشود و اسکرين بالايي يا به سمت بالا (دور از سبد) عليه فشار يا دفاع سمت توپ مدافعان.
استفاده از اسکرين
مشکلترين قسمت شيوه اسکرين، واداشتن مدافع براي حرکت به سمت اسکرين است (بازيکنان بايد از هم تيمي خود به عنوان يک مانع استفاده کنند) اين کار با يک برشV انجام ميشود که اغلب با حرکت سمت سبد شروع ميشود همان گونه که در شکل 2- 4 نشان داده شده است.
شکل 2- 4: استفاده از اسکرين، براي O3 و در مقابلX3 يک اسکرين ايجاد شده است و او با استفاده از يک برش V، مدافع خود را به سمت اسکرين ميراند.
بازيکنان بايد آنقدر نزديک به اسکرينکننده برش کنند که شانههايشان با هم تماس پيدا کند. در اسکرينهاي دور از توپ، بازيکن در حال استفاده از اسکرين بايد حالت مناسب و با کنترل خود را حفظ کند و در حالي که از اسکرين عبور ميکند، دستهايش را بالا نگاه دارد و آماده دريافت پاس باشد. رعايت زمان در اجراي اسکرين، عامل بسيار مهمي در اجراي موثّر آن است، بازيکنان بايد در انتظار استقرار بازيکن اسکرين کننده باشند و بعد حرکت خود را آغاز کنند.
حرکتهاي نادرست
اين حرکتها زماني اتفاق ميافتد که يک بازيکن بدون توپ مرتکب اشتباه ميشود. به بازيکنان بياموزيد که توجّه خود را بر مواردي زير متمرکز کنند: بازيافتن مهاجمي که فرار کرده است، درخواست کمک از هم تيميها هرگاه لازم باشد و حفظ حالت مناسب بدن و آمادگي براي حرکت بعدي بفوريت. اين مطلب خصوصاً زماني مهم است که يک مهاجم در اثر اشتباه توپ را از دست داده است.
نکتههاي مورد توجّه مربيان درباره حرکت بدون توپ
• هنگام شروع حرکت از تماس پاها با زمين حداکثر استفاده را بکنيد.
• با تسلط حرکت کنيد.
• با هدف حرکت کنيد.
• موقعيت توپ و مدافع را ارزيابي کنيد و بعد واکنش نشان دهيد.
• يا خود را آزاد کنيد يا از سر راه کنار برويد- هرگز بيحرکت نايستيد.
• با کسب آگاهي از حالت کامل دريافت توپ استفاده کنيد.
• يک هنرپيشه باشيد. ابتکار عمل را به دست بگيريد، از قريبهاي قابل قبول استفاده کنيد و با حالت تهاجمي خط سير توپ را تعقيب کنيد.
• خود را از مدافع آزاد کنيد.
• به سمت توپ که به شما پاس داده شده حرکت کنيد.
• براي آزاد کردن خود به مدافع نزديک شويد.
• اسکرينهاي قوي، باصدا و قانوني، اجرا کنيد.
اسکرينها و پيکهاي خود را به زاويه مناسب و در مسير حرکت پيشبيني شده مدافع، اجرا کنيد.
تمرينات براي حرکت بدون توپ
حرکتهاي بدون توپ در چند صف
هدف: آموزش حرکتهاي اوليه بدون توپ بوسيله شبيه سازي
تجهيزات: نصف زمين (حداقل)
روش: بازيکنان در چهار صف در پشت خط عرضي جاي ميگيرند. اولين بازيکن هر صف، از يک سمت به سمت ديگر حرکت بدون توپ ميکند، در حالي که توپ را در مرکز زمين، تصور ميکند. (شکل 2- 5)
حالتها
• برشهاي V براي آزاد شدن (در نظر گرفتن حرکت به سمت سبد و بعد به سمت توپ يا به سمت توپ يا به سمت مدافع و بعد به سمت توپ) در پي برشهاي V بازيکنان بايد به توقّفهاي سريع حالت دريافت توپ فرضي را وانمود کنند و اين عمل در طول زمين ادامه يابد.
• حرکت فرار از پشت مدافع در پي برش V براي آزاد شدن. حرکت پاي مناسب و حالت دست مورد تأکيد هستند. (دستها را بالا نگاه داريد- خود را آزاد کنيد؛ دست دور از سبد پايين قرار گيرد- حرکت از پشت مدافع).
شکل2- 5: تمرين در صفوف: برشهاي V، برشهاي پشتي، برشهاي جلويي، و برشها از عقب بدون توپ.
• برش از جلوي مدافع- يک پاس فرضي به مرکز داده ميشود و در پي آن از بين مدافع و توپ (برش جلويي) برش انجام ميشود. (برشV، حرکت دور شونده آرام، برش سريع به سمت توپ) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
• برش از پشت- يک پاس فرضي به مرکز زمين و در پي آن يک برش پشتي (تغيير سرعت، آهسته به سريع) و توقّف سريع در خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين.
نکته: از توقّفهاي سريع در هر يک از خطوط پرتاب آزاد و نيمه زمين، استفاده ميشود. بعد از اتمام هر توقّف سريع، بازيکنان با استفاده از روش «گرفتن و رويارويي» بايد به مبارزه با دفاع فرضي بپردازند. اين حرکت شامل: اول توقّف سريع، بعد چرخش و رو به سبد قرار گرفتن و در انتها نگاه کردن به تمامي زمين است.
برش V
هدف: آموزش حرکتهاي اساسي بدون توپ به بازيکنان در موقعيتهاي دو نفره بدون دفاع و دو عليه دو.
تجهيزات: يک توپ و يک سبد براي هر گروه.
روش: آرايش اوليه در دو صف گاردها يا گارد رأسها در بالاي زمين و حدود خط نيمه وصف فورواردها يا بازيکنان منطقه بال در يکي از طرفين، شکل ميگيرد.
حالتها
• فورواردها براي آزاد شدن حرکت برش V را انجام ميدهند (فريب و تغيير مسير ناگهاني) و بعد از دريافت پاس از گارد روي به سبد ميکنند (شکل 2- 6الف).
• گارد برش پشتي يا جلويي به سمت سبد انجام ميدهد و به انتهاي صف فورواردها ميرود (بده و برو) (شکل 2- 6الف)
شکل2- 6: (الف) تمرين برش Vو (ب) حرکت از پشت مدافع.
• در ادامه فوروارد به نفر اول صف گاردها پاس ميدهد و به انتهاي صف آنها ميرود.
• شکل 2- 6- ب نشان ميدهد که در حين دريبل زدن گارد، فوروارد حرکت فرار از پشت را انجام ميدهد.
نکته: فوروارد ميتواند فريب خود را در برش V به سمت سبد و يا مدافع انجام دهد و با تغيير مسير بعد خود را آزاد کند.
• هنگامي که اجراي اين مهارت به حد قابل قبولي رسيد، دو مدافع را در مقابل هر صف قرار دهيد تا اين تمرينها در يک موقعيت دو عليه دو، اجرا شود.
![]()
فرود موفقیت آمیز شاتل دیسکاوری
H Salati
Islamic Republic Of Iran
فرود موفقیت آمیز شاتل دیسکاوری شاتل فضایی دیسکاوری به همراه 7 سرنشین خود با موفقیت در مرکز فضایی کندی در فلوریدا به زمین نشست. به نقل از خبرگذاری آسوشیتدپرس، با فرود شاتل فضایی دیسکاوری ماموریت 15 روزه این شاتل با موفقیت به اتمام رسید. شاتل فضایی به همراه سرنشینان در تاریخ سوم آبان به ایستگاه بین المللی فضا رسید و ماموریت خود را آغاز کرد. در این ماموریت فضانوردان در هنگام انجام راهپیمایی فضایی متوجه پارگی در بال خورشیدی ایستگاه فضایی شدند و توانستند طی یک راهپیمایی سخت این پارگی را ترمیم کنند. تعمیر بال خورشیدی ایستگاه فضایی، ماموریت فرستادن آزمایشگاه اروپایی را در دسامبر به این ایستگاه قطعی کرد و در صورتی که این تعمیر انجام نمی شد ماموریت شاتل فضایی آتلانتیس(حامل آزمایشگاه اروپا) لغو می شد. دوشنبه شاتل دیسکاوری به همراه سرنشینان بعد از اقامت یک هفته و نیمی در فضا امروز از ایستگاه بین المللی فضا جدا شد و سفر دو روزه خود را به سمت زمین آغاز کردو روز قبل با موفقیت در فلوریدای آمریکا به زمین نشست.

![]()
تعریف کارآفرینی و تاریخچه آن
H Salati
Islamic Republic Of Iran
تعریف کارآفرینی و تاریخچه آن چكیده در دنیای درحال تحول امروز، كامیابی از آن جوامع و سازمانهایی است كه بین منابع كمیاب و قابلیتهای مدیریتی و كارآفرینی منابع انسانی خود رابطه معنی داری برقرار سازد. به عبارتی دیگر جامعه و سازمانی میتواند در مسیر توسعه، حركت روبه جلو و با شتابی داشته باشد كه با ایجاد بسترهای لازم منابع انسانی خود را به دانش و مهارت كارآفرینی مولد تجهیز كند تا آنها با استفاده از این توانمندی ارزشمند، سایر منابع جامعه و سازمان را به سوی ایجاد ارزش و حصول رشد و توسعه، مدیریت و هدایت كنند. امروزه كه كار و فعالیت شكل تازه ای به خود گرفته است و به سوی خودكارفرمایی و خوداشتغالی در حركت است. كارآفرینی و كارآفرینان نقش كلیدی در روند توسعه و پیشرفت اقتصادی جوامع مختلف ایفا میكنند. تجارب كشورهایی مانند ژاپن، كره جنوبی، مالزی و هند آكنده از فعالیتهای چشمگیر كارآفرینانی بوده است كه امروز به توسعه یافتگی كشور خود می بالند. باید توجه داشت كه كارآفرینان تنها به ایجاد فرصتهای شغلی جدید نمی پردازند بلكه با ساختار، تفكر، تحرك و فرهنگ لازم دست به تخریب خلاق می زنند تا از دل ویرانه های كهن بنای رفیع آبادانی و پیشرفت را برافرازند. با توجه به نقش و اهمیت كارآفرینی و سابقه درخشان كارآفرینان در توسعه بسیاری از كشورها و با توجه به مشكلات اقتصادی زیادی كه كشور ما با آن مواجه بوده و دست یاری از هر سویی می طلبد، ترویج و اشاعه مفهوم كارآفرینی، بسترسازی برای فرهنگ حامی كارآفرینی و مهمتر از همه تربیت افراد (به ویژه تحصیلكردگان) كارآفرین سازمانی برای تمامی جوامع بــه خصوص برای جوامع درحال توسعه ای مانند ایران از اهمیت و ضرورت حیاتی برخوردار است. مقدمه شرایط اقتصادی، صنعتی، اجتماعی و فرهنگی امروز كشور به گونه ای است كه حل مشكلات و تنگناها، الگوها و راه حلهای جدید و متفاوتی را طلب می كند. تركیب جمعیتی جوان كشور، ضرورت ایجاد فرصتهای شغلی و نیز نوسان بهای نفت سه عامل عمده ای هستند كه موجب می شوند سیاستگذاران و تصمیم سازان كلان كشور به منبع درآمد سهل الوصول دیگری به جز نفت بیندیشند و بی شك آن منبع جز ابتكار، خلاقیت و نوآوری چیز دیگری نیست. اكنون در عرصه جهانی، افراد خلاق، نوآور و مبتكر به عنوان كارآفرینان منشا تحولات بزرگی در زمینههای صنعتی، تولیدی و خدماتی شده اند و از آنها نیز به عنوان قهرمانان ملی یاد می شود. چرخهای توسعه اقتصادی همواره با توسعه كارآفرینی به حركت درمی آید. در اهمیت كارآفرینی همین بس كه طی بیست سال (1980 - 1960) در یكی از كشورهای جهان سوم (هند) تنها 500 موسسه كارآفرینی شروع به كار كردهاند و حتی بسیاری از شركتهای بزرگ جهان برای حل مشكلات خود به كارآفرینان روی آوردهاند. امروزه نیروی انسانی به عنوان یك منبع نامحدود و محور هر نوع توسعه مطرح می باشد. در این بین كارآفرینان به طورخاص دارای نقشی موثرتر در فرآیند توسعه اقتصادیاند. تحقیقات نشان داده كه بین رشد اقتصادی و تعداد كارآفرینان در یك كشور همبستگی مثبت وجود دارد. زیرا كشوری كه دارای تعداد زیادی كارآفرین باشد از محركهای تجاری و اقتصادی قویتری برخوردار است. آموزش و پرورش كارآفرینان سازمانی نیازمند یك متدولوژی آموزشی اجرایی برای همكاری تنگاتنگ بین صنعت و دانشگاه جهت مواجهه با فشارهای شدید اجتماعی حاصل از رشد سریع فناوری و كمبود نیروی انسانی متخصص در جهان امروز است. در این روش كه عنوان كارآفرینی یافته، انسانها به گونه ای پرورش می یابند كه خود درجهت خلق كار قدم بردارند. مشاهدات حاصل از اعمال این متدولوژی به صورت موردی در قالب مأموریت اجتماعی، اهداف، مقصد مشخص، و نیز فعالیتهای مترتب آن منعكس گردیده اند. تعریف كارآفرینی كارآفرینی، واژه ای است نو كه از معنی كلمه اش نمی توان به مفهوم واقعی آن پی برد. این واژه به جای كلمه ENTERPRENEURSHIP به كار می رود كه در اصل از كلمه فرانسوی ENTERPRENDER به معنای متعهدشدن نشأت گرفته است. بنابر تعریف واژه نامه وبستر كارآفرین كسی است كه متعهد می شود یك فعالیت اقتصادی را سازماندهی، اداره و تقبل نماید. بعضی از دانشمندان نظیر شومپیتر، كارآفرین را مهمترین عامل توسعه اقتصادی دانستهاند. وی معتقد است كارآفرین یك مدیر صاحب فكر و ابتكار است كه همراه با خلاقیت، ریسك پذیری، هوش، اندیشه، و وسعت دید، فرصتهای طلایی می آفریند. او قادر است كه با نوآوریها تحول ایجاد كند و یك شركت زیان ده را به سوددهی برساند. سیر تكامل فعالان اقتصادی یا كارآفرینان نشان می دهد كه كارآفرینی در نظریه های اقتصادی تبلور یافته و به عنوان عامل اصلی ایجاد ثروت یا موجد ارزش اقتصادی شناخته و از قرن پانزدهم تاكنون در كانون بحث مكاتب مختلف اقتصادی قرار داشته است. اما سابقه مفهوم كارآفرینی در دانش امروزی به دویست سال پیش برمیگردد. اولین كسی كه این مسئله را مطرح كرد فردی به نام كانتیلون است. این واژه دستخوش تعاریف جدید شده و ترجمه آن در ایران به معنای همان كسی است كه زیربار تعهد می رود. امروزه بسیاری از شركتها به لزوم كارآفرینی سازمانی پی برده اند. می توان گفت در واقع، هنوز هم تعریف كامل و جامع كه مورد پذیرش همهی صاحبنظران قرار گیرد از واژه كارآفرینی ارائه نشده است، لیكن دراین بین تئوری و تعاریف اقتصاددان مشهور اتریشی به نام جوزف شومپیتر از كارآفرینی و نقش كارآفرینان در فرآیند توسعه؛ مورد توافق و ارجاع اكثر محققین در این زمینه است. بر طبق نظر وی كارآفرین نیروی محركه اصلی در توسعة اقتصادی و موتور توسعه میباشد و نقش وی عبارت است از نوآوری یا ایجاد تركیبهای تازه از مواد. شومپیتر مشخصه اصلی كارآفرین را «نوآوری»میدانست و كار یك كارآفرین را «تخریب خلاق» تعریف كرد. وی در كتاب «نظریة اقتصاد پویا» اشاره میكندكه تعادل پویا از طریق نوآوری و كارآفرینی ایجاد میگردد و اینها مشخصة یك اقتصاد سالم هستند. سابقه كارآفرینی در دنیا در اوایل سده شانزدهم میلادی كسانی را كه در كار مأموریت نظامی بودند كارآفرین می خواندند و پس از آن نیز برای مخاطرات دیگر نیز همین واژه با محدودیتهایی مورد استفاده قرار گرفت. از حدود سال 1700 میلادی به بعد درباره پیمانكاران دولت كه دست اندركار امور عمرانی بودند، از لفظ كارآفرین زیاد استفاده شده است. كارآفرینی و كارآفرین اولین بار مورد توجه اقتصاددانان قرار گرفت و همه مكاتب اقتصادی از قرن شانزدهم میلادی تاكنون به نحوی كارآفرینی را در نظریههای خود تشریح كردهاند. ژوزف شومپیتر با ارائه نظریه توسعه اقتصادی خود در سال 1934 كه همزمان با دوران ركود بزرگ اقتصادی بود، موجب شد تا نظر او در خصوص نقش محوری كارآفرینان در ایجاد سود، مورد توجه قرار گیرد و به همین دلیل وی را «پدر كارآفرینی» لقب دادهاند. از نظر وی «كارآفرین نیروی محركه اصلی در توسعه اقتصادی است » و نقش كارآفرینی عبارت است از «نوآوری یا ایجاد تركیب های تازه از مواد». همچنین كارآفرینی از سوی روانشناسان و جامعهشناسان با درك نقش كارآفرینان در اقتصاد و به منظور شناسایی ویژگیها و الگوهای رفتاری آنها با بررسی و تحقیق در خصوص آنان مورد توجه قرار گرفته است. سیر تاریخی مفهوم كارآفرینی به طور کلی و با عنایت به موارد اشاره شده در فوق ، سیر تاریخی مفهوم كارآفرینی را میتوان به پنج دوره تقسیم نمود: دوره اول ( قرون 15 و 16 میلادی) : در این دوره به صاحبان پروژههای بزرگ كه مسئولیت اجرایی این پروژهها همانند ساخت كلیسا، قلعه ها، تأسیسات نظامی و .... از سوی دولتهای محلی به آنها واگذار گردید. كارآفرین اطلاق میشد، در تعاریف این دوره پذیرش مخاطره، لحاظ نشده است. دوره دوم ( قرن 17 میلادی) : این دوره همزمان با شروع انقلاب صنعتی در اروپا بوده و بعد مخاطره پذیری به كارآفرینی اضافه شد كارآفرین در این دوره شامل افرادی همانند بازرگانان ، صنعتگران و دیگر مالكان خصوصی میباشد. دوره سوم ( قرون 18و 19 میلادی) : در این دوره كارآفرین فردی است كه مخاطره میكند و سرمایه مورد نیاز خود را از طریق وام تأمین میكند، بین كارآفرین و تأمین كننده سرمایه (سرمایهگذار) و مدیر كسب و كار در تعاریف این دوره تمایز وجود دارد. دوره چهارم ( دهههای میانی قرن بیستم میلادی) : در این دوره مفهوم نوآوری شامل خلق محصولی جدید، ایجاد نظام توزیع جدید یا ایجاد ساختار سازمانی جدید به عنوان یك جزء اصلی به تعاریف كارآفرینی اضافه شده است. دوره پنجم، دوران معاصر( از اواخر دهه 1970 تاكنون ) : در این دوره همزمان با موج ایجاد كسب و كارهای كوچك و رشد اقتصادی و نیز مشخص شدن نقش كارآفرینی به عنوان تسریع كننده این سازوكار، جلب توجه زیادی به این مفهوم شد و رویكرد چند جانبه به این موضوع صورت گرفت. تا قبل از این دوره اغلب توجه اقتصاددانان به كارآفرینی معطوف بود، اما در این دوره به تدریج روانشناسان، جامعه شناسان و دانشمندان و محققین علوم مدیریت نیز به ابعاد مختلف كارآفرینی و كارآفرینان توجه نمودهند. تا دهه 1980 سه موج وسیع ، موضوع كارآفرینی را به جلو رانده است: موج اول: انفجار عمومی مطالعه و تحقیق در قالب انتشار كتابهای زندگی كارآفرینان و تاریخچه شركتهای آنها، چگونگی ایجاد كسب و كار شخصی و شیوههای سریع پولدار شدن میباشد. این موج از اواسط دهه 1950 شروع میشود. موج دوم: این موج كه شروع آن ازدهه 1960 بوده شامل ارائه رشتههای آموزش كارآفرینی در حوزههای مهندسی و بازرگانی است كه در حال حاضر این حوزهها به سایر رشتهها نیز تسری یافته است. موج سوم: این موج شامل افزایش علاقمندی دولتها به تحقیقات در زمینه كارآفرینی و بنگاههای كوچك، تشویق رشد شركتهای كوچك و انجام تحقیقات در خصوص نوآوریهای صنعتی میشود كه از اواخر دهه 1970 آغاز شده است. سابقه كارآفرینی در ایران علیرغم اینكه در كشورهای پیشرفته دنیا از اواخر دهه 1970 به بعد به موضوع كارآفرینی توجه جدی شده و حتی در بسیاری از كشورهای درحال توسعه هم از اواخر دهه 1980 این موضوع را مورد توجه قرار دادهاند، در كشور ما تا شروع اجرای برنامه سوم توسعه، توجه چندانی به كارآفرینی نشده بود. حتی در محافل علمی و دانشگاهی نیز به جز موارد بسیار نادر، فعالیتی در این زمینه صورت نگرفته بود. مشكل بیكاری و پیشبینی حادتر شدن آن در دهه 1380 موجب شد كه در زمان تدوین برنامه سوم توسعه، موضوع توسعه كارآفرینی مورد توجه قرار گیرد. در برنامه اخیر، توسعه كارآفرینی در سطح وزارتخانههای علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشكی، جهاد كشاورزی، صنایع و معادن و فلزات و همچنین مؤسسه جهاد دانشگاهی به دلیل ارتباط با فعالیتهای آنها، مطرح شده است. متأسفانه واژه كارآفرینی كه ترجمهای از كلمه Enterpreneurship است، موجب گردیده است كه معنی ایجاد كار و یا اشتغالزایی از این واژه برداشت میشود. در حالیكه كارآفرینی دارای مفهومی وسیعتر و با ارزشتر از اشتغالزایی است. این برداشت ناصحیح از این مفهوم و همچنین تورم نیروی انسانی بیکار در جامعه ( به ویژه در بین دانشآموختگان دانشگاهی)، موجب شده بسیاری از سیاستهایی که برای توسعه آن اتخاذ شده و نیز در بخشنامهها و سخنرانیهای مسئولان در این خصوص، صرفاً جنبه اشتغالزایی برای آن در نظر گرفته شود. در حالیکه کارآفرینی دارای پیامدهای مثبت و مهم دیگری همانند: بارور شدن خلاقیتها، ترغیب به نوآوری و توسعه آن، افزایش اعتماد به نفس، ایجاد و توسعه تکنولوژی، تولید ثروت در جامعه و افزایش رفاه عمومی است و در صورتیکه فقط به جنبه اشتغالزایی آن توجه شود، از سایر پیامدهای آن بیبهره خواهیم ماند

![]()
چرا جاوا زبانی جالب است؟
H Salati
Islamic Republic Of Iran
چرا جاوا زبانی جالب است؟ قسمت اول در یكی از مقالات شركتSun، زبان جاوا را با این خصوصیات شرح میدهد: جاوا یك زبان ساده، شی گرا، توزیع شده، تفسیر شده، قدرتمند، ایمن، با معماری خنثی، قابل حمل، با عملكرد سطح بالا چند نخ كشی شده و پویا است. Sun تصدیق میکند كه به طور قطع این كلمات رشتههایی از واژههای متداول در زبان برنامه نویسی هستند، اما حقیقت این است كه این واژهها به طور ماهرانهای خصوصیات این زبان را شرح میدهند. حال به برخی از خصلتهای جاوا در پشت این واژهها میپردازیم. جاوا یك زبان برنامه نویسی شیگرا است. برای یك برنامه نویس این به این معنا است كه به جای فكر كردن به قسمتهای رویه برنامه، باید به كاربرد داده ها و روشهایی كه روی آن داده ها عمل میكنند، توجه شود. اگر شما به برنامه نویسی با اعلان رویه در C عادت كرده اید، ممكن است دریابید كه به هنگام استفاده از جاوا مجبور به تغییر در روش و چگونگی برنامهتان هستید. هنگامی كه فهمیدید این الگوی جدید چقدر قدرتمند است، به سرعت با آن هماهنگ میشوید . در یك سیستم شی گرا، یك كلاس مجموعهای از دادهها و روشهایی است كه روی آن داده عمل میكنند. همراه بودن دادهها و متدها رفتار و حالت یك شی را بیان می دارد. كلاسها به صورت سلسله مراتبی مرتب شده اند، بنابر این یك زیر كلاس میتواند رفتار هایی را از كلاس بالاتر به ارث ببرد. یك كلاس سلسله مراتبی همیشه یك كلاس ریشه دارد كه كلاسی است با رفتار های كاملا عمومی . جاوا به همراه دسته ی گسترده ای از كلاس هایی است كه در بسته هایی مرتب شده اند و شما میتوانید از آنها در برنامهی خود استفاده كنید. یك شی كلاس(in the java.lang package) به عنوان ریشه كلاس سلسله مراتبی جاوا انجام وظیفه میكند . درست است كه جاوا طوری طراحی شده است كه مثل C++ باشد و خاصیت های آن را داشته باشد ، اما هنگامی كه با آن كار كنید خواهید فهمید كه بسیاری از پیچیدهگی های آن زبان را از بین برده است . اگر شما یك برنامه نویس C++ هستید حتما لازم است كه ساختار های شی گرایی در جاوا را به دقت مطالعه كنید. اگرچه تركیب و نحوه دستورات آن تقریبا شبیه C++ است، اما رفتار های آن خیلی مشابه نیست . تفسیر شده: Interpreted جاوا یك زبان تفسیر شده است. كامپایلر جاوا به جای ایجاد كد محلی ماشین، كد بایتی برای ماشین مجازی جاوا ایجاد میكند. برای اجرای دقیق برنامه، از مفسر جاوا برای اجرای كد های بایتی كامپایل شده استفاده میشود. به دلیل اینكه كدهای بایتی جاوا به نوع كامپیوتر بستگی ندارند، برنامههای جاوا میتوانند روی هر نوع كامپیوتری كه JVM (Java Virtual Machine) را دارند، اجرا شوند . در محیط تفسیر شده، مرحله لینك استاندارد توسعه برنامه از دید كاربر پنهان است. اگر جاوا تنها یك مرحله لینك داشت، فقط بارگذاری كلاس جدید به محیط پردازش میشد كه این خصوصیت با چرخه كامپایل-لینك-اجرا ی آرام و طاقت فرسای زبان هایی مانند C یا C++ در تضاد است . معماری خنثی و قابل حمل: Architecture Neutral and Portable به دلیل اینكه برنامههای جاوا در فرمت كد بایتی با معماری خنثی كامپایل شده اند، برنامه كاربردی جاوا میتواند در هر سیستمی اجرا شود. البته با این شرط كه آن سیستم توانایی پیاده سازی ماشین مجازی جاوا را داشته باشد. این مسئله تقریبا برای كاربردهای توزیع شده روی اینترنت و یا دیگر شبكههای ناهمگن مهم است. اما روش معماری خنثی برای كاربردهای بر مبنای شبكه مفید است . به عنوان یك توسعه دهنده برنامه های كاربردی، در بازار نرم افزاری امروز ممكن است بخواهید مدلهای كاربردی خود را توسعه دهید، به طوری كه بتواند رویPc، مكینتاش و سیستم عامل Unix اجرا شود .با وجود گونههای مختلف Unix ،Windows روی Pc و مكینتاش قوی جدید، رفته رفته تولید نرم افزار برای همه انواع این كامپیوتر ها سخت میشود. اگر شما برنامهتان را در جاوا بنویسید میتواند روی همهی این كامپیوترها اجرا شود. در حقیقت تفسیر شده بودن جاوا وتعریف یك استاندارد، معماری خنثی داشتن و فورمت كد بایتی آن از بزرگترین دلایل قابل حمل بودن آن به شمار می آیند . اما جاوا باز از این هم بیشتر گام برمیدارد، با اطمینان حاصل كردن از اینكه هیچیك از جنبههای وابستگی اجرایی زبان را ندارد. برای مثال جاوا به طور صریح اندازه هریك از انواع داده را تعریف میكند كه این با C تفاوت دارد، برای مثال هریک از انواع صحیح میتواند بسته به نوع کامپیوتر16-32 یا 64 بیت طول داشته باشد . هنگامی که به صورت تکنیکی امکان نوشتن برنامههای غیر قابل حمل در جاوا فراهم شد، جلوگیری از چند خاصیت وابسته به نوع کامپیوتر که توسط جاوا API تولید شده و به طور قطع قابل حمل نوشته شده است، آسان است . یك برنامه جاوا به تولید كنندگان نرم افزار كمك میكند تا از قابل حمل بودن كد هایشان اطمینان حاصل كنند. برنامه نویسان فقط برای پرهیز از دام غیر قابل حمل بودن برنامه احتیاج به یك تلاش ساده دارند كه شعار تجارتی شركتSun را زنده نگهدارند و آن شعار این است : " یك بار بنویس ، همه جا اجرا كن" . پویا و توزیع شده: Dynamic and Distributed جاوا یك زبان پویا است. هر كلاس جاوا میتواند در هر زمانی روی مفسر جاوا بارگذاری شود. سپس این كلاسهای بارگذاری شدهی پویا میتوانند به صورت پویا معرفی شوند. حتی كتابخانه كدهای محلی میتواند به طور پویا بارگذاری شود. كلاسها در جاوا با كلاس Class فراخوانی میشوند؛ شما میتوانید به طور پویا در مورد یك كلاس در زمان اجرا اطلاعاتی بدست بیاورید. این خصوصیت در جاوا به طور درستی موجود است . با وجود بازتاب API اضافه شده (Application Program Interface ) كه به برنامه ساز امكان میدهد كه با برنامه از طریق یك برنامه كاربردی دیگر ارتباط برقرار كند . جاوا حتی با نام زبان توزیع شده نیز خوانده میشود. به طور ساده این به این معنا است كه این زبان پشتیبانی سطح بالایی برای شبكه به وجود می آورد. برای مثال كلاس URL و كلاس های مرتبط با آن در بستهی ava.net ، خواندن فایلهای دوردست را به همان سادگی خواندن فایلهای محلی كرده است. به طور مشابه در جاوا 1-1، احضار روش كنترلی RMI (Remote Method Invocation ) ، API به یك برنامه جاوا اجازه میدهد كه روشهایی از اشیاء دور دست جاوا را به همان صورتی كه اگر آن اشیاء محلی بودند آنها را میخواند، بخواند .( جاوا حتی از سیستم شبكهای سطح پایین كه شامل آدرس مقصد و مسیر جریانی كه توسط سوكتها متصل شده است ، نیز پشتیبانی میكند). طبیعت توزیع شدهی جاوا زمانیكه با امكانات پویای بارگذاری كلاس همراه میشود، واقعا درخشنده است . این خصوصیات با هم این امكان را برای مفسر جاوا به وجود میآورند كه كدها را از اینترنت بارگذاری و اجرا كند. ( همان طور كه بعدا خواهیم دید جاوا باعث میشود كه با وجود ابزار قدرتمند و ایمن این كار به طور مطمئن انجام شود). این چیزی است كه در هنگام بارگذاری و اجرای یك برنامه كاربردی از اینترنت توسط مرورگر وب، اتفاق میافتد. اما داستان پیچیده تر از این هم میتواند باشد. تصور كنید یك پردازشگر كلمه چند رسانهای در جاوا نوشته شده است. وقتی از این برنامه پرسیده میشود كه چند نوع از دادههایی را كه قبلا هرگز وارد نشده را نمایش دهد، ممكن است به طور دینامیكی یك كلاس را كه میتواند داده را شناسایی كند، از شبكه بارگذاری كند و بعد كلاس دیگری را كه بتواند داده را از درون یك پوشه تركیبی بخواند، باز به طور دینامیكی بارگذاری میكند

شی گرا: Object Oriented

![]()
در حاشیه نمایشگاه هوا و فضای دوبی در هفته هوا و فضا
H Salati
Islamic Republic Of Iran
در حاشیه نمایشگاه هوا و فضای دوبی در هفته هوا و فضا دهمین دوره از نمایشگاه هوا – فضای دوبی تحت عنوان Dubai Air Show"2007 با حضور بیش از 900 شرکت از 60 کشور جهان یکشنبه در دوبی گشایش یافت. در این دوره بیش از 130 فروند از انواع هواپیماهای جنگی، مسافربری و باربری بر فراز دوبی به پرواز در خواهند آمد. شرکت کنندگان در این نمایشگاه جدیدترین دستاوردها و ساختههای خود را در زمینه هوا و فضا با فنآوری روز به نمایش خواهند گذاشت. این نمایشگاه به مدت پنج روز دایر خواهد بود. کارشناسان مسایل نظامی و فضایی معتقدند که در حاشیه این نمایشگاه قرار دادهای میلیون دلاری بین شرکت کنندگان و کشورهای حاشیه خلیج فارس منعقد خواهد شد. به نظر میرسد قدرت نمائی در این نمایشگاه از آن روسها خواهد بود. نمایشگاهی که همواره آرزوی برگزاری آن را در کشور خودمان داشتیم ولی به دلیل تحریم های نابجا علیه ایران محقق نشد. در حاشیه نمایشگاه: مسکو، 18 آبان، خبرگزاری «نووستی»/ دفتر مطبوعاتی ""روس آبارون اکسپورت" روز جمعه اطلاع داد که جنگنده "میگ-29ام" با بردار کشش قابل انحراف و توان بی نظیر آیرودینامیکی هر روزه پروازهای نمایشی بر فراز نمایشگاه بین المللی هوا-فضای دبی " Dubai Air Show"2007" (نوامبر 11-15 ) انجام می دهد. بخش مرکزی غرفه روسیه در این نمایشگاه به جنگنده های چند منظوره "سوخوی" و "میگ" تعلق گرفته است. بازدید کنندگان با قابلیت های "میگ-29 اس ام تی" و "میگ-29 کا" (برای استفاده بر روی عرشه کشتی) و همچنین هواپیماهای آموزشی "میگ-29 کا او ب"( برای استفاده بر روی عرشه کشتی) و "میگ-آ تی" آشنا خواهند شد. "سوخوی" نیز جنگنده های چند منظوره نسل "4+" را به نمایش می گذارد: "سوخوی-27 اس کا ام"، "سوخوی-30 ام کا 2" و همچنین شکاری بمب افکن "سوخوی-32" (نمونه صادراتی "سوخوی-34" که در خدمت نیروی هوایی روسیه قرار دارد). بازدیدکنندگان غرفه روسیه همچنین با مشخصات فنی جنگنده "سوخوی-35" که قابلیت بسیار بالایی در مانور پروازی دارد، نیز آشنا خواهند شد. هواپیمای آموزشی-جنگی دو نفره "یاک-130" که قابلیت آموزش پروازی نه تنها برای جنگنده های مدرن خانواده "سوخوی-30" و "میگ-29" روسی بلکه مشابه خارجی آنها از جمله "میراژ-2000"، "اف-15"، "اف-16"، " Eurofighter Typhoon"، "اف-22" و"اف-35" را دارد نیز در این غرفه در معرض دید بازدیدکنندگان نمایشگاه قرار داده خواهد شد. به گزارش شبکه خبری المنار شرکت های هواپیمایی خلیج فارس برای عقد قراداد هنگفت خرید هواپیمای مسافربری در نمایشگاه هواپیمایی دبی ازدحام کرده اند . شرکت ایرباس اعلام کرد این شرکت در سال جاری در زمینه فروش محصولات خود به دنبال عقد قراداد بیست ملیارد دلاری با شرکت هواپیمایی امارات رکورد بی سابقه ای را ثبت کرده است. مدیر فروش شرکت اروپایی ایرباس اعلام کرد تقاضاهای خرید امضاء شده به هزار و صد وبیست و پنج هواپیما در مدل های مختلف بالغ می شود . شرکت هواپیمایی امارات اعلام کرد این شرکت در تاریخ خود عظیم ترین قراداد خرید هواپیما را بسته است که شامل صدو بیست هواپیمای ایرباس از نوع A -350و و یازده هواپیمای A-380 و دوازده هواپیمای بوینگ 777 می شود. رقم کل این خرید ها از هواپیماها و موتورها به بیست و سه ملیار دلار امریکا بالغ شده است و این احتمال وجود دارد که این رقم با احتساب خرید پنجاه هواپیمای اضافی به سی و پنج ملیارد درلار افزایش یابد . هم چنین شرکت وابسته به صنایع هواپیمایی دبی درخواست خرید هواپیما به ارزش سیزده ملیارد دلار داده است . شرکت هواپیمایی امارات فقط به عقد قرار داد با ایرباس اکتفا نکرده بلکه با شرکت بویینگ نیز برای خرید دوازده هواپیما قرارد بسته که ارزش آن سه ملیارد دلار است. شرکت هواپیمایی قطر فقط با شرکت بویینگ به ارزش سیزده میلیارد دلار قراداد بسته که شامل پنجاه وهفت هواپیما به اضافه حق خرید سی وپنج هواپیمای جدید به ارزش نه ملیار د دلار است که مبلغ نهایی به بیست و دو ملیارد دلار بالغ می شود. در کنار این دو شرکت هواپیمایی ، شرکت هواپیمایی عربی که مقر آن در شارجه است به قراد داد خرید سی و پنج هواپیمای ایرباس A-320 را امضاء کرده و شرکت هواپیمایی عربستان بیست و دو هواپیما از دو شرکت بویینگ و ایرباس خریداری کرده است. عقد این قراردادها پرسش های زیادی در خصوص نیاز واقعی این کشورها به این هواپیماها مطرح کرده است. خبرگزاری فرانسه گزارش داد ، در نخستین روز برگزاری نمایشگاه هوایی دوبی ، شركت ایرباس اروپا موفق شد با پشت سر گذاشتن بوئینگ آمریكا ، قرارداد 35 میلیارد دلاری با شركت امارات منعقد نماید . سال 2007 میلادی بهترین سال برای شركت ایرباس اروپا از نظر میزان قراردادهای منعقد شده با شركتهای هواپیمایی جهان خواهد بود . بزرگترین شركت هواپیمایی خلیج فارس آمادكی خود را برای خرید 70 فروند ایرباس A350 اعلام كرده است . شركت امارات قصد دارد 50 فروند دیگر از این هواپیماها را نیز طی سالهای آینده خریداری كند . خرید 11 فروند ایرباس سوپر جمبو A380 نیز در اولویت برنامه های این شركت قرار دارد برنامهریزیهای بوئینگ برای فروش 150 فروند هواپیما تا انتهای سال جاری کمپانی بوئینگ اعلام کرد که به دنبال دریافت سفارش 150 فروند هواپیما در انتهای سال جاری است. این سفارش به عنوان حسن ختام سال جاری و برای دریافت در نمایشگاه هوایی دبی برنامهریزی و پیشبینی شده است. مقامات بوئینگ، که به عنوان اولین کمپانی بزرگ هواپیماسازی در جهان مشهور است، پیشبینی کردهاند که در نمایشگاه هوایی دبی بتوانند 150 فروند هواپیما از مدلهای 787 و نسل جدید 737 دریافت نمایند. این نمایشگاه که بین یازدهم تا پانزدهم نوامبر برگزار خواهد شد، یکی از بازارهای مناسب برای هواپیماهای غربی از جمله هواپیماهای بوئینگ و ایرباس به شمار میروند. در سال جاری بوئینگ تا کنون 710 فروند هواپیما سفارش گرفته است که یکی از بزرگترین رکوردهای فروش هواپیما در جهان به شمار میرود.


شرکت های هواپیمایی خلیج فارس برای عقد قراداد های خرید هواپیمای مسافربری هجوم آورده اند.

قرارداد 35 میلیارد دلاری ایرباس با شركت هواپیمایی امارات

![]()
واین هم بخشی از خبرهای خوش فضائی رئیس جمهور که وعده داده بود
H Salati
Islamic Republic Of Iran
خبرهای خوش فضایی ایران در راه است / ایران چند ماهواره پرتاب خواهد کرد وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات گفت: ایران چندین ماهواره در دست ساخت دارد که با نهایی شدن آنها در آینده خبرهای خوشی را به اطلاع مردم می رسانیم. به گزارش خبرنگار مهر، دکتر محمد سلیمانی در حاشیه همایش هفته فضا در جمع خبرنگاران با تاکید بر این که ایران با پرتاب ماهواره، به باشگاه فضایی می پیوندد، افزود: حضور در فضا به عنوان یک قدرت تلقی می شود و کشورهایی که صاحب ماهواره هستند، چون از آن بالا اشراف بر کره زمین دارند، می توانند نیازهای خود را برطرف کنند. از این رو کشور ما هم تصمیم گرفته است وارد این عرصه شود. وی به کاربرد صنایع فضایی اشاره کرد و اظهار داشـت: به وسیله ماهواره ها، امور ارتباطات به آسانی و صرفه اقتصادی انجام می شود به طوری که با هزینه های مناسب دورترین نقاط را به هم متصل می کند. وی ایران را کشوری حادثه خیز دانست و تصریح کرد: بلایای طبیعی، مسائل زیست محیطی، گسترش بیابانها، کاهش جنگل ها و منابع آبی و همچنین کوهستانی و صعب العبور بودن مناطق عواملی است که استفاده از ماهواره ها را بیش از پیش می طلبد. سلیمانی به کاربرد ماهواره ها در ارائه اطلاعات از وقوع حوادث طبیعی پرداخت و تاکید کرد: در این زمینه لازم است در دانشگاه ها رشته های مرتبط با صنعت هوافضا گسترش یابد. وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در زمینه برگزاری هفته هوافضا در کشور گفت: در سال 1999 سازمان ملل 4 تا 10 اکتبر را به عنوان هفته جهانی فضا اعلام کرد که به دلیل تقارن این هفته با ماه رمضان در کشورهای اسلامی توافق شد که این هفته به تعویق بیفتد ولی از سال آینده در موعد مقرر برگزار می شود. محمد سلیمانی تاکید کرد: ایران باید در حوزه فضا با چراغ های خاموش حرکت کند تا بتواند به فضا وارد و از امکانات آن استفاده کند که این حرکت توسط سازمان فضایی ایران شروع شده و باید در جهت تقویت آن تلاش کنیمواین هم بخشی از خبرهای خوش فضائی رئیس جمهور که وعده داده بود
برنامه طراحی و ساخت چندین ماهواره در ایران

![]()
اضافه كردن مو (اكستِنشن)
H Salati
Islamic Republic Of Iran
اضافه كردن مو (اكستِنشن) دیگر هیچکس غم و غصه موهای کم پشتاش را نمی خورد؛ حدود 10سالی است که اضافه كردن مو (اكستنشن) در لابهلای موهای طبیعی باب شده. البته بیش از 35 سال از همگانی شدن این فرایند زیبایی می گذرد. البته میتوانید رنگ این موهای اضافی را متفاوت از موهای طبیعی خودتان انتخاب كنید تا بهعنوان هایلایت یا مش استفاده شوند. این موها اگر جنس مناسبی داشته و توسط یک متخصص، لابهلای موهای طبیعی اضافه شوند، كاملا با موهای طبیعی مخلوط شده و غیرقابل تشخیص خواهند بود. همچنین مشورت با یک متخصص پوست، در زیبایی و سلامت بعدی موها و پوست سر مؤثر است. یكی از سادهترین روشهای اکستنشن، به این ترتیب است که ابتدا یك دسته ی باریك از موهای شما جدا شده و كمی بالاتر از ریشه موها، محلول چسبناك خاصی مالیده میشود و یك دسته ی باریك از موهای اكستنشن روی آن قرار میگیرد. به وسیله گیره یا انبرك ویژهای، این موها به هم فشرده شده و حرارت انبرك، چسب را ذوب كرده و موهای مصنوعی به موهای طبیعی میچسبند. این روش به اتصال حرارتی معروف است. البته علاوه بر این روش، با كلیپس و نخ نیز میتوان موهای مصنوعی را به موهای طبیعی متصل كرد. فراموش نكنید كه اضافه كردن مو، حتما باید به وسیله یك فرد آموزشدیده و باتجربه انجام شود. شما میتوانید طول موهایتان را حداكثر 26 یا 30 سانتیمتر بلند کنید. به این نكته توجه كنید كه هر چه طول موهای مصنوعی و مقدار آنها بیشتر باشد، فشار بیشتری به پوست سرتان می آید، چون وزن این موها زیاد خواهد شد. فشار زیاد ممكن است باعث آسیب و ریزش موهای طبیعی و كمپشت شدن آنها شود. بهترین طول موی اضافه شده برای خانمی كه قد متوسطی دارد، 22سانتیمتر یا كوتاهتر از آن است. موهای مصنوعی را درست مانند موهای طبیعی میتوانید بشویید و نرمكننده به آنها بزنید. شامپوها و لوسیونهای خاصی برای موهای اضافی در بازار موجود است كه از آنها میتوانید در هنگام خواب، شنا و... برای زیبایی و حفاظت بیشتر موها استفاده كنید. بیشتر اكستنشنها حدود 3 تا 4 ماه لابهلای موهای شما دوام میآورند. البته دوام این موها بستگی به نظر فرد و نحوه مراقبت از آنها دارد. اگر بخواهید بدانید كه این موها پس از چه مدت از كف سر فاصله میگیرند، باید گفت كه سرعت رشد موها در ماه، تقریبا حدود 52/1سانتیمتر و در سال حدود 15سانتیمتر است. هر چه سن شما بیشتر باشد، سرعت رشد موهایتان كاهش مییابد، بنابراین موها دیرتر از كف سر شما فاصله میگیرند. مضرات موهای مصنوعی: بعضی افراد نیز به دلیل كشش زیاد موها دچار سردرد میشوند. گاهی چسب یا خود این موهای مصنوعی، موجب ایجاد حساسیت در پوستسر خواهند شد. مطلب آخر اینكه اگر بخواهید یك باره موهایتان را بلند كنید و همیشه آنها را به همان شكل نگه دارید، باید منتظر آسیب آنها باشید، ولی استفاده از موهای اضافی، برای مدت كوتاه و فقط چند سانتیمتر بلندتر، خطرات و مشكلات كمتری را در پی دارد. * یادتان باشد: 1 - موها را با یك برس بسیار نرم و مرحله به مرحله از پایین به بالا شانه كنید. 2 - هنگام خوابیدن باید موهای خود را در بالای سرتان جمع كنید. قرار دادن این موها در زیر سر، موجب نامرتب شدن و گره خوردنشان به یكدیگر خواهد شد. 3 - موهای اضافه را نباید خودتان در خانه رنگ كنید. 4 - برای جلوگیری از درهم پیچیدگی موها، همواره دست خود را به داخل حاشیه موهای اضافه شده برده و به سمت پایین بكشید. 5 - از تافت و سایر حالتدهندههای حاوی سیلیكون برای موهای اضافه شده استفاده نكنید. این كار باعث میشود كه موها از محل اتصال خود جدا شوند.

![]()
تبخال چيست؟
H Salati
Islamic Republic Of Iran
تبخال چيست؟ تبخال ناشى از ويروس "هرپس سيمپلكس"(Herpes Simplex Virus) يا ويروس تبخال ساده است و عارضه اى واگيردار است. احتمالاً بسيارى از شما تجربه ي زدن تبخال را داشته ايد: گوشه لبتان شروع به مورمور كردن مى كند و يك نقطه كوچك و سفت كه نمى توانيد آن را ببينيد، روى لبتان ظاهر مى شود. پس از يكى دو روز تاول هاى قرمزرنگى روى لبتان به وجود مىآيد، اين همان تبخال معروف است كه احتمالاً موقع خواب پديدار شده است و راهى براى پنهان كردن يا برطرف كردن سريع آن وجود ندارد. تبخال بيمارى شايعى است، اگرچه نمىتوان تبخال را معالجه كرد يا به كلى از آن پيشگيرى كرد، اما راه هايى وجود دارد كه مى تواند توالى بروز آن را كاهش دهد يا مدت بروز آن را محدود كند. علائم و نشانه هاى تبخال علائم و نشانه هاى تبخال اين موارد هستند: تاول هاى كوچك و دردناك پُر از مايع كه روى منطقه برجسته، قرمز و دردناك پوستتان قرار دارند. درد يا مورمور شدن كه اغلب يكى دو روز پيش از ظهور تاولها احساس مي شود. معمولاً 7 تا 10 روز طول مىكشد تا تبخال برطرف شود. تبخال معمولاً روى لبها ظاهر مى شود. اما گاهى روى سوراخ هاى بينى، چانه يا انگشتان دست هم ديده مىشود. گرچه غير معمول است، اما ممكن است تبخال در داخل دهان هم بروز كند(اما تنها بر روى لثه ها يا كام سخت كه در سقف قرار دارد). اگر زخمى روى بافت هاى نرم درون دهانتان ظاهر شود ممكن است آفت باشد، ولى مطمئناً تبخال نيست. علائم تبخال ممكن است حداكثر تا 20 روز پس از قرار گرفتن در معرض ويروس ظاهر نشود و معمولاً 7 تا 10 روز طول مىكشد. تاول ها شكل مىگيرند، مىتركند و ترشح مىكنند. سپس كبره زردرنگى تشكيل مى شود و نهايتاً با ريختن آن، پوست صورتى رنگى در زير ظاهر مىشود و تبخال بدون گذاشتن جا بهبود مى يابد. علل تبخال گونه هاى معينى از ويروس هرپس باعث تبخال مىشود. ويروس "هرپس سيمپلكس نوع ?" (HSV1) معمولاً در صورت، تبخال ايجاد مىكند. ويروس "هرپس سيمپلكس نوع ?" (HSV2) مسئول ايجاد تبخال هاى تناسلى است. با اين حال هر دو نوع ويروس مى توانند هم در ناحيه صورت و هم در دستگاه تناسلى تبخال ايجاد كنند. زماني تبخال به شما سرايت مىكند كه با شخصى كه داراى ضايعه فعال است تماس بگيريد. استفاده مشترك از ظروف غذا، تيغ و حوله مى تواند باعث سرايت عفونت شود. هنگامى كه يك بار به تبخال مبتلا مىشويد، ويروس در سلولهاى عصبى پوستتان نهفته باقى مىماند و ممكن است دوباره به صورت عفونتى فعال در همان محل اول يا نزديك به آن ظاهر شود. در اين صورت ممكن است در محل قبلى، احساس خارش يا برآمدگى كنيد. تب، قاعدگى، استرس و قرار گرفتن در معرض نور خورشيد ممكن است باعث عود تبخال شود. چه وقت بايد به پزشك مراجعه كرد؟ تبخالها عموماً بدون درمان بهبود مىيابند. اما در موارد زير بايد به پزشك مراجعه كنيد: - دچار بيمارى ديگرى هستيد كه باعث اختلال دستگاه ايمنى شما شده است. - تبخال هايى داريد كه پس از يك تا دو هفته به خودى خود بهبود نمىيابند. - علائم بيمارى شديد است. - عودهاى مكرر تبخال در شما رخ مىدهد. عوارض تبخال تبخال مسرى است. ويروس تبخال مىتواند از طريق پوست، از شخصى به شخص ديگر منتقل شود. ويروس "هرپس سيمپلكس" مى تواند حتى زمانى كه تاولها ظاهر نشدهاند مسرى باشد، اما بيشترين خطر انتقال عفونت زمانى است كه تاول ها ظاهر مىشوند تا زمانى كه آنها كاملاً خشك مىشوند و كبره مىبندند. اگر به تبخال مبتلا هستيد، از تماس با نوزادان، افراد مبتلا به اگزما (التهاب پوستى ناشى از آلرژى) يا افراد دچار اختلال دستگاه ايمنى مثل مبتلايان به سرطان، ايدز يا گيرنده پيوند عضو خوددارى كنيد. عفونت تبخالى چشم كه باعث ايجاد جوشگاه بر روى قرنيه مى شود، يكى از علل مهم كورى است. اين عارضه نياز به درمان فورى پزشكى دارد. تبخال عموماً بدون نياز به درمان پس از 7 تا 10 روز برطرف مىشود. اگر به حملات مكرر تبخالى دچار مىشويد، پزشكتان ممكن است داروهاى ضد ويروسى برايتان تجويز كند. استفاده از دارو مى تواند طول دوره ابتلا به تبخال را كوتاه كند و درد شما را كاهش دهد. براى اينكه از ابتلا به تبخال پيشگيرى كنيد و يا نگذاريد تبخال به ساير نقاط بدنتان يا افراد ديگر منتقل شود، به توصيه هاى زير عمل كنيد: *از بوسيدن يا تماس پوستى با افراد مبتلا به تبخال، در زمانى كه تاول روى پوست آنها وجود دارد خوددارى كنيد. ويروس مى تواند تا هنگامى كه ترشحات مرطوب در تاول وجود دارند، انتقال يابد. * از وسائل مشترك استفاده نكنيد. وسائل غذاخورى، حوله ها و ساير چيزهاى شبيه به آنها مى تواند در صورت وجود تاول ها، باعث انتقال بيمارى شود. *دست هايتان را تميز نگه داريد: اگر مبتلا به تبخال هستيد، قبل از لمس كردن افراد ديگر، دست هايتان را بشوييد. *مراقب لمس كردن ساير نقاط بدنتان باشيد، به خصوص چشم ها و دستگاه تناسلى، به گسترش عفونت حساسند. *از عوامل تحريك كننده بپرهيزيد. از جمله وضعيت هايى كه ظهور تبخال را تحريك مى كنند، قرار گرفتن بيش از حد در معرض نور خورشيد است. *از كرم هاى ضدآفتاب استفاده كنيد. كرم ضدآفتاب را پيش از قرار گرفتن طولانى مدت زير آفتاب، چه در تابستان و چه در زمستان، روى لب ها و صورتتان بماليد تا از ظهور تبخال پيشگيرى کنيد. مراقبت شخصى تبخال معمولاً بدون درمان ناپديد مىشود. در طول مدتى كه تبخال وجود دارد، با رعايت نكات زير مى توانيد از ناراحتى رهايى يابيد: استفاده از كرم ها: كرم هاى معمولى كه بدون نسخه پزشك به فروش مى رسند ممكن است راحتى شما را فراهم كنند، اما انتظار نداشته باشيد كه بهبودى را تسريع كنند. استفاده از مسكن ها: از جمله آسپيرين، استامينوفن و ايبوپروفن براى تخفيف درد. به كودكان هيچ گاه آسپيرين ندهيد. آسپيرين مى تواند يك عارضه نادر و بالقوه كشنده را به نام نشانگان "راى" در كودك ايجاد كند. استفاده از گرما يا سرما اجازه بهبود به ضايعه بدهيد: از فشار دادن، كندن يا سوراخ كردن تاولها بپرهيزيد

درمان
پيشگيرى
![]()
چه كفشی بخریم؟
H Salati
Islamic Republic Of Iran
چه كفشی بخریم؟ پاها بخشی از بدن هستند كه بیش از سایر اعضا مورد ضربه و فشار قرار دارند و معمولاً توجه كمی هم نسبت به آنها صورت می گیرد. اولین نكته در مورد حفظ سلامت پاها این است كه از عرق كردن آنها پیشگیری كنید. جهت این كار به نكات زیر با دقت عمل كنید: - همیشه هنگام خرید یك كفش جدید، كفش قدیمی خود را نیز همراه ببرید، چون مشاهده نقاط ساییده شده و یا خراب كفش قدیمی می تواند به شناخت وضعیت پای فرد كمك كند تا كفش مناسب تری به او پیشنهاد شود. - كفش راحت و مناسب كفشی است كه ایجاد تاول نمی كند و پاها در آن راحت هستند و انگشتان پا- مخصوصاً شست پا- در آن فشرده نمی شود. بهترین راه جهت اینكه بتوانید كفش خود را راحت تر اتنخاب كنید این است كه پای خود را خوب بشویید. جهت شناخت صحیح، كف پای خود را خیس كرده و سپس آن را روی كاغذ سفیدی كه جای پا به خوبی بر آن باقی بماند، بفشارید. حال شكل به جا مانده از كف پای خود را با 3 شكل زیر مقایسه كنید: 1- كف پای قوس دار : اگر نواری باریك، پنجه پا و پاشنه را به هم وصل كند احتمالاً شما كف پای قوس دار دارید و از این رو مستعد پیچ خوردگی پا هنگام راه رفتن هستید. همیشه به دنبال خرید كفشی باشید كه كفی مناسبی در كف كفش برای پوشش دادن قوس پای شما داشته باشد و یا از كفی مناسب پای خود استفاده كنید. 2- كف پای معمولی : اگر نواری كه پنجه و پاشنه پا را به هم وصل می كند، پهنای معمولی داشته باشد می توان كف پای شما را ایده آل دانست و این بدنی معنی است كه پای شما استعداد پیچ خوردگی به سمت داخل یا خارج را ندارد. یك كفش خوب و معمولی انتخاب مناسبی برای شماست. 3- كف پای پهن : در این نوع كف پا خیلی كم قوس وجود دارد و اغلب پاشنه ی پا، تحت فشار شدید قرار می گیرد. این فرد معمولاً هنگام راه رفتن دچار پیچ خوردگی داخل پا می شود. پس نوعی از كفش را انتخاب كنید كه شست پای شما را به خوبی حمایت كرده و تحت فشار قرار ندهد. همیشه مراقب سلامت كف پای خود باشید؛ كف پا نیز همانند سایر اعضای بدن نیاز به رسیدگی منظم دارد. اگر از درد دائمی و تورم در پاهای خود رنج می برید، به یك متخصص ارتوپد مراجعه كنید.

![]()
آبله مرغان و علائم آن
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آبله مرغان و علائم آن Chickenpox توضيح كلي آبله مرغان عبارت است از يك بيماري خفيف و بسيار مسري كه توسط ويروس هرپس زوستر ايجاد ميشود. اين بيماري ميتواند در هر سني رخ دهد، اما در كودكان شايعتر است. علايم شايع علايم زير معمولاً در كودكان خفيف، اما در بزرگسالان شديد هستند: تب درد شكمي يا احساس ناخوشي عمومي كه 1 تا 2 روز طول ميكشد. بثورات پوستي كه تقريباً در هر جاي بدن ميتواند پديد آيد، از جمله روي پوست سر، آلت تناسلي، و داخل دهان، بيني، گلو يا مهبل. تاولها ممكن است در نواحي بسيار وسيعي از پوست گسترده شده باشند، اما در دست و پا كمتر ظاهر ميشوند. تاولها در عرض 24 ساعت ميتركند و در محل آنها دلمه تشكيل ميشود. هر 3 تا 4 روز مجموعههايي از تاولهاي جديد به وجود ميآيند. در بزرگسالان يك سري علايم شبيه آنفلوآنزا وجود دارد. عفونت با ويروس هرپس زوستر. اين ويروس از راه قطرههاي ريز در هوا يا تماس با ضايعات پوستي، از فرد بيمار انتقال مييابد. دوره نهفته پيش از آغاز علايم بيماري 7 تا 21 روز است. اگر مادر يك نوزاد قبلاً يا در حين حاملگي آبله مرغان گرفته باشد، كودك وي تا چندين ماه در برابر آبله مرغان ايمني دارد. اما اين ايمني در عرض 4 تا 12 ماه پس از تولد كاهش مييابد. عوامل افزايش دهنده خطر استفاده از داروهاي سركوبكننده دستگاه ايمني بدن در حال حاضر نميتوان از آن پيشگيري به عمل آورد. سرم حاوي پادتن عليه اين ويروس، براي افرادي كه خطر ايجاد بيماري خطرناك در آنها زياد است (مثل كساني كه داروهاي ضد سرطان يا سركوبكننده ايمني دريافت ميكنند) استفاده ميشود. اخيراً يك واكسن جديد براي اين بيماري مورد تأييد قرار گرفته است. عواقب مورد انتظار بهبود خود به خودي. كودكان معمولاً در عرض 7 تا 10 روز بهبود مييابند. اما در بزرگسالان اين مدت بيشتر است و احتمال بروز عوارض در آنها بيشتر است. پس از بهبود، فرد براي تمام عمر در مقابل آبله مرغان ايمني دارد. گاهي پس از طي شدن سير بيماري آبله مرغان، ويروس در بدن به حالت خفته باقي ميماند (احتمالاً در ريشه اعصاب نزديك نخاع). اين ويروس خفته ممكن است سالها بعد دوباره بيدار شود و بيماري زونا را ايجاد كند. عوارض احتمالي عفونت باكتريايي ثانويه برروي تاولهاي آبله مرغان عفونت ويروسي چشم به ندرت آنسفاليت (التهاب يا عفونت مغز) احتمال بروز زونا سالها بعد در دوران بزرگسالي به ندرت باقيماندن جاي تاول، در صورتي كه تاول عفوني شود ميوكارديت (التهاب عضله قلب) آرتريت (التهاب مفصل) به طور گذرا ذاتالريه نشانگان راي درمان تشخيص معمولاً با ظهور تاولهاي پوستي داده ميشود و بنابراين انجام آزمايش ضرورتي ندارد. درمان با هدف تخفيف علايم انجام ميگيرد. براي كاهش خارش از پارچه، حوله، يا كمپرس آب سرد استفاده كنيد. بيمار را تا حدامكان آرام و خنك نگهداريد. گرما و تعريق باعث بروز خارش ميشوند. ناخنها را كوتاه داريد تا بيمار نتواند خود را بخاراند. خاراندن تاولها ميتواند باعث عفونت ثانويه شود. - داروهاي زير ممكن است خارش را كم كنند: بيحسكنندههاي موضعي و آنتيهيستامينهاي موضعي. اين داروها موجب تخفيف خارش به سرعت و در كوتاه مدت ميشوند. محصولاتي كه حاوي ليدوكايين و پراموكسين هستند، كمترين احتمال بروز واكنشهاي آلرژي را دارند. لوسيونهاي حاوي فنول، منتول و كافور(مثل لوسيون كالامين) نيز شايد توصيه شود. دستور دارويي را در مورد محصولات فوق رعايت كنيد. - اگر تب وجود دارد، از استامينوفن استفاه كنيد. به هيچ عنوان از آسپيرين استفاده نكنيد، زيرا اين دارو ممكن است در بروز نشانگان راي (يك نوع آنسفاليت) در كودكاني كه دچار عفونت ويروسي هستند نقش داشته باشد. - امكان دارد آسيكلووير تجويز شود. استراحت در رختخواب ضروري نيست. بيمار ميتواند فعاليت آرام در يك محيط خنك داشته باشد. اگر هوا خوب باشد، كودك ميتواند بيرون از خانه و در سايه بازي كند. رژيم غذايي رژيم خاصي توصيه نميشود. در اين شرايط به پزشك خود مراجعه نماييد: اگر شما يا كودكتان علايم آبله مرغان را داريد. اگر بيحالي، سردرد يا حساسيت به نور روشن رخ دهد. اگر تب بالاي 3/38 درجه سانتيگراد وجود داشته باشد. اگر سرفه نيز به علايم آبله مرغان اضافه

علل
پيشگيري
داروها
فعاليت
![]()
هوس خوردن خاک، گچ و ...
H Salati
Islamic Republic Of Iran
هوس خوردن خاک، گچ و ... بیماری پیكا(Pica) شرح بیماری پیكا میل شدید به خوردن مواد غیر خوراکی كه فاقد ارزش غذاییاند. این عارضه معمولا درً كودكان 1 تا 6 ساله و خانمهای باردار دیدیه می شود. این اصطلاح برای شیرخواران زیر 18 ماه كه هر چیزی را در داخل دهان خود میگذارند به كار نمیرود، زیرا این كار در این سن، طبیعی محسوب میشود. علایم شایع خوردن مواد غیر غذایی مثل خاك رس، یخ، گچ، رنگ، مو یا سنگ ریزه درد شكم (گاهی) نیاز غریزی برای جبران كمبود مواد معدنی در رژیم غذایی. این مطلب به ویژه در مورد خوردن خاك رس برای جبران كمبود آهن بدن صحت دارد. عوامل روانی شناخته نشده ی مرتبط با زندگی در مكان نامطلوب، درآمد كم یا محرومیتهای روانی عوامل تشدید كننده بیماری سابقه خانوادگی پیكا تغذیه نامطلوب فقر عقبماندگی ذهنی كمخونی پیشگیری موادی را كه كودك میخورد، از دسترس او دور كنید. خانههایی را كه دارای رنگ سربدار هستند مجدداً رنگ بزنید. از تختخوابهای قدیمی با رنگ سربدار برای كودك استفاده نكنید. از یك رژیم غذایی متعادل مطلوب برای خود و كودکتان استفاده كنید. یك محیط مطلوب و دارای تمهیدات حمایتی برای كودك در منزل طراحی كنید. عواقب مورد انتظار پیكای بارداری معمولاً پس از زایمان برطرف میشود. سایر انواع پیكا با درمان قابل كنترل هستند. عوارض احتمالی مسمومیت با سرب ناشی از خوردن رنگ یا گچ، عفونتهای رودهای ناشی از انگلهای موجود در خاك، كمخونی، سوءتغذیه، انسداد روده درمان بررسیهای تشخیصی ممكن است شامل آزمایشهای خون برای شناسایی كم خونی و اندازهگیری مایعات و الكترولیتها باشد. رادیوگرافی شكم ممكن است توصیه گردد. پاکسازی محیط منزل از مواد غیر غذایی كه كودك آنها را میخورد. محیط منزل خود و نیز تعاملهای خانوادگی را ارزیابی كنید و اگر احساس كردید كه آنها آن طور كه باید باشند نیستند، درصدد راههایی برای ایجاد محیط سالم تر برآیید. در صورت لزوم با متخصص مشورت كنید. داروها برای این اختلال معمولاً دارویی نیاز نیست. فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری محدودیتی وجود ندارد. رژیم غذایی یك رژیم غذایی متعادل مطلوب برای خود برنامهریزی كنید. مكملهای ویتامینها و مواد معدنی ممكن است لازم گردد. اگر شما برای طرحریزی وعدههای غذایی نیاز به كمك دارید، با مراكز خدمات در منزل، متخصص تغذیه یا یك پرستار خانواده مشورت نمایید. در چه شرایطی باید به پزشك مراجعه نمود؟ اگر كودك شما دارای علایم پیكا باشد وجود علایم پیكا در بارداری عدم بهبود پیكا با وجود گذشت دو هفته از درم

علل
![]()
معرفي موسسه تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي
H Salati
Islamic Republic Of Iran
مقدمه: در سال 1378 در راستاي تدوين و اجراي طرح هاي بزرگ ملي براي رشد و فعاليت در عرصه کشاورزي با هدف پيشرفت هدفمند تحقيقات در زمينه هاي مربوط به بيوتکنولوژي و مهندسي ژنتيک در کشاورزي، با تصويب شوراي عالي سياست گذاري وزارت کشاورزي، تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي به يک پژوهشکده مستقل تبديل شد. اين موسسه در سال 1379 مجوز رسمي خود را اخذ کرده و از سال 1382 به طور رسمي شروع به کار کرد. اين پژوهشكده در طول مدت كوتاه فعاليت خود از جايگاه ممتازي در عرصه تحقيقات كشاورزي برخوردار شده است. اين پژوهشکده داراي سيستم مديريت خاص خود مي باشد که هرکدام به نوبه خود داراي زيرمجموعه هايي هستند ولي اشاره به همه آنها در اين بحث نمي گنجد، فقط کافي است بگوييم مديريت اين موسسه بر عهده دکتر سيد مجتبي خيام نکويي بوده و معاون پژوهشي ايشان آقاي دکتر مجيدي هروان هستند. پژوهشکده بيوتکنولوژي کشاورزي در حال حاضر داراي 114 نفر عضو هيات علمي و کارشناس تحقيقاتي مي باشد که در رشته هاي مختلف مانند ژنتيک، مهندسي ژنتيک، بيوتکنولوژي، فيزيولوژي، بيوشيمي، باغباني، زيست شناسي سلولي و مولکولي و ميکروبيولوژي داراي تخصص مي باشند، که 20 نفر از آنها داراي مدرک دکتري و 39 نفر داراي مدرک کارشناسي ارشد هستند. حدود 55 نفر کارشناس داراي درجه ليسانس نيز به عنوان دستيار تحقيقاتي در طرح ها و پروژه هاي اين موسسه مشغول فعاليت مي باشند. اين موسسه داراي بخش هاي تحقيقاتي جداگانه اي است که اسامي آنها به شرح زير مي باشد: بخش تحقيقات ژئوميکس: در بخش تحقيقات ژنوميكس پژوهشکده بيوتکنولوژي کشاورزي با استفاده از روش هاي نوين بيوتکنولوژي، ژنوم گياهان، آفات مهم مرتبط باکشاورزي مورد بررسي قرار مي گيرد. عمدهترين فعاليتهاي اين بخش بررسي تنوع ژنتيكي گياهان، سوشهاي مختلف عوامل بيماريزاي گياهي و حشرات، مکان يابي و نشان مند کردن ژنهاي کنترل کننده تنشهاي هاي زيستي و غير زيستي، تبديل نشانگرهاي تصادفي به نشانگرهاي اختصاصي، جداسازي، دستورزي و همسانهسازي ژنهاي مفيد ،ساخت پلاسميد، آناليز مولكولي گياهان تراريخته و تهيه كيتهايي به منظور تسهيل و تسريع شناسايي عوامل بيماريزا در گياهان ميباشد. بخش کشت و بافت و تحقيقات ژن: فعاليتهاي اوليه تحقيقاتي در بخش كشت بافت و انتقال ژن در مواردي همچون ريزازديادي، ، گزينش واريانتها در محيط كشت، تركيب پروتوپلاستها و نجات جنين بودهاست. با تاسيس مؤسسه تحقيقات بيوتكنولوژي كشاورزي در سال 1379، اين بخش تحقيقاتي از آخرين تكنيكهاي كشت بافت و انتقال ژن با تجهيزات كامل ، برخوردار گرديد. در حال حاضر اين بخش تكثير انبوه چندين گياه مهم زراعي و باغي، ايجاد تنوع ژنتيکي، اصلاح گياهان از طريق تكنيك كشت بافت را انجام ميدهد. انتقال ژن به گياهان زراعي با استفاده از تكنيكهاي آگروباكتريوم و تفنگ ژني، در پروژههاي اصلاح نباتات و توليد گياهان مقاوم به آفات، امراض و تنشهاي محيطي از ديگر فعاليتهاي اين بخش است. هماكنون عمده فعاليتهاي اين بخش در سه زمينه ريزازديادي، انتقالژن و توليد گياهان هاپلوئيد و دابلهاپلوئيد متمركز ميباشد. بخش ژنتيک، زيست شناسي سلولي و مولکولي: بخش فيزيولوژي، بيوشيمي و پروتوميکس: بخش عمده اي از سرزمين ايران در اراضي خشك و نيمه خشك قرار گرفته و متوسط بارندگي آن كمتر از 250 ميلي متر در سال مي باشد و از طرف ديگر با توجه به تنوع اقليمي ايران گياهان به طور مستمر با عوامل مختلف طبيعي از قبيل سرما, خشكي و شوري آب و خاك مواجه مي باشد. مقابله با اين عوامل مستلزم به کارگيري راهکارهاي مختلفي از جمله بهبود زير ساخت ها، استفاده بهينه از منابع آب و خاک و اصلاح نبات نام برد. در اين ميان اصلاح گياهان براي افزايش مقاومت به عوامل طبيعي يكي از موثرترين روشهاي مقابله با تنش ها مي باشد. با اين وجود، روشهاي اصلاحي سنتي براي رسيدن به اين هدف با مشكلات بسياري روبرو بوده و روند آن كند ميباشد كه بخش عمده آن به پيچيدگي مکانيسم هاي مقاومت و تعداد بسيار زياد ژنهاي دخيل در آن برميگردد. بخش فيريولوژي، بيوشيمي و پروتئوميکس تلاش دارد که با بکارگيري راهکارهاي مختلف و شناخت مكانيزم هاي دخيل در مقاومت, امكان اصلاح هدفمند, كارا, دقيق و سريع گياهان زراعي را فراهم آورد. همچنين به کارگيري امکانات پيشرفته بخش براي بيان ژن مهم در خارج از سلول، توليد پاد زهر و شناسايي عوامل بيماري زا از جمله اهداف بخش مي باشد. عمده فعاليت بخش را مي توان در دو آزمايشگاه فيزيولوژي و پروتئوميکس خلاصه نمود. بخش زيست ايمني و ميکروارگانيسم ها: بخش ريزسازوارهها و ايمني زيستي يكي از بخشهاي موسسه تحقيقات بيوتكنولوژي كشاورزي ميباشد كه در چهار زمينه عمده فعاليت دارد: 1-جمع آوري، شناسايي، حفظ و نگهداري ميكروارگانيسمهاي مرتبط با بخش كشاورزي در بانك سلولي. 2-اجراي پروژهها و طرحهاي تحقيقاتي حول محورتوليد فراورده هاي بيولوژيك مورد استفاده در بخش كشاورزي و صنايع وابسته به آن از جمله سموم بيولوژيك، كودهاي بيولوژيك و فراورده هاي با ارزش مورد استفاده در صنعت غذا. 3- طراحي فرايندهاي مربوط به توليد فراورده اي فوق الذكر در اشل هاي نيمه صنعتي و صنعتي. 4- زيست ايمني در رابطه با توليد، آزمايش و مسايل ـ حقوقي موجودات تراريخته ((GMOs و همچنين مسايل مربوط به استفاده صحيح از ميكروارگانيسمها. تاكنون تعداد قابل توجهي ميكروارگانيسم (شامل انواع گونه هاي قارچي، باكتريايي و جلبكهاي تك سلولي) از مناطق مختلف كشور و ساير كشورها جمع آوري شده است. اين ميكروارگانيسمها يا داراي كاربرد در بخش كشاورزي و صنايع وابسته به آن هستند و يا از نقطه نظر فعاليتهاي مولكولي و تكنولوژي انتقال ژن و مهندسي ژنتيك داراي ارزش ويژهاي ميباشند. همچنين ميكروارگانيسمهاي مختلف حاصل از تعدادي از طرحها و پروژههاي تحقيقاتي موسسه جمعآوري و نگهداري گرديده است. بر اساس توافقات بعملآمده با بعضي از موسسات تحقيقاتي تحت پوشش سازمان تحقيقات و آموزش كشاورزي، قرار است برخي ميكروارگانيسمهاي اين موسسات نيز در پژوهشكده بيوتكنولوژي نيز نگهداري گردند. بخش خدمات فني و پشتيباني تحقيقات: بخش خدمات فني و پشتيباني تحقيقات با هدف پشتيباني علمي و فني ساير بخشهاي تحقيقاتي موسسه ايجاد شده است. در راستاي اين هدف، خدمات گوناگوني از سوي اين بخش به ساير بخشهاي تحقيقاتي و واحدهاي ديگر موسسه ارايه مي شود. همچنين فعاليتهاي تحقيقاتي و مطالعاتي مختلفي مانند بررسي جنبههاي مختلف اخلاقي، فرهنگي، مذهبي، اقتصادي و مديريتي كاربرد بيوتكنولوژي در كشاورزي در کنار ارايه خدمات به بخشهاي ديگر موسسه، در اين بخش انجام مي پذيرد. تهيه و چاپ خبرنامه داخلي به صورت ماهانه با همکاري روابط عمومي و ساير بخشهاي موسسه از ديگر فعاليتهاي مهم اين بخش مي باشد. کارهاي مهم انجام شده توسط پژوهشکده تا کنون: 1. توليد اولين و تنها برنج تراريخته پايدار ايراني در جهان ساقهخوارها و برگخوارها از آفات اصلي برنج در بسياري از كشورها ميباشند، كه براي كنترل آنها سالانه مبالغ هنگفتي صرف خريد سموم شيميايي ميشود. ضمن اينكه در اثر كاربرد بيرويه سموم شيميايي بعضي از گونههاي اين آفات به سموم شيميايي مقاوم شدهاند. نكته قابل توجه ديگر زيان بار بودن كاربرد سموم شيميايي براي محيط زيست، به خصوص سلامت انسان و موجودات مفيد موجود در طبيعت ميباشد. با توجه به موارد ذكر شده، در جهت كاهش مخاطرات زيست محيطي و كاهش هزينههاي توليد برنج در كشور، براي اولين بار در جهان محققان اين پژوهشكده ژن cry1Ab را از باكتري Bacillus thuringiensis (Bt) جدا نموده و با استفاده از روش بمباران ژني به ارقام زراعي برنج طارم مولايي و خزر منتقل كردند. لازم به ذكر است كه اين ژن،كد كننده پروتئيني ميباشد كه فقط بر روي يك سري خاص از آفات سميت داشته و براي انسان، ساير پستانداران و حتي حشرات ديگر هيچگونه اثر سوئي ندارد. ضمن اينكه براي توليد اين سم در گياه از سيستمي استفاده شده است كه باعث ميشود سم مورد نظر فقط در قسمتهاي سبز گياه توليد شود و در قسمت دانه كه مورد مصرف انسان ميباشد, توليد نميشود. بذرهاي گياهان تراريخته نسبت به تغذيه توسط لاروهاي مهمترين آفات زراعت برنج در ايران يعني كرم ساقهخوار نواري برنج، كرم ساقهخوار زرد برنج، كرم سبز برگخوار برنج و كرم برگخوار برنج، داراي ايمني كامل هستند و تمام لاروهاي مذكور كه بر روي اين گياهان قرار گرفتند در مدت كمتر از 3 روز و قبل از ايجاد هر نوع خسارتي مرده و از بين رفتند و نيازي به سمپاشي نبوده است. در كنار اين موارد كليه آزمايشات ايمني زيستي بر روي اين رقم انجام شده است. نتايج اين آزمايشات نشان دادكه كليه خصوصيات آن شبيه ارقام طبيعي برنج بوده و تنها خصوصيت توليد سم در بافتهاي سبز، آن را از ديگر ارقام متمايز ميكند. در حال حاضر اين رقم با ارزش، آماده كشت در سطح وسيع در مزارع ميباشد، كه با رفع موانع و مشكلات قانوني كشت گياهان تراريخته در دسترس كشاورزان قرار خواهد گرفت. به اين ترتيب اكنون محصولي در اختيار كشاورزان كشورمان قرار گرفته است كه علاوه بر برتري علمي مطلق و منحصر بفرد بودن در سراسر جهان، بينياز از مصرف سموم بوده و ضمن حفظ محيط زيست و افزايش گونههاي مفيد جانوري در محيط، موجب كاهش هزينههاي توليد و عرضه محصولي عاري از بقاياي سموم نيز ميشود. 2. توليد اولين گياه پنبه تراريخته در کشور در حال حاضر بيماري قارچي ورتيسيليوم (Verticillium dahlia) از مشكلات اصلي زراعت پنبه در مناطق مرطوب ميباشد. ضدعفوني خاك با گاز متيل برومايد موجب از بين رفتن بيماري ميشود ولي هزينه اين روش بسيار زياد بوده و اثرات زيان باري نيز روي موجودات خاكزي دارد، همچنين آلودگي محيط زيست را نيز به همراه دارد. يكي از سازوكارهاي مبارزه با اين بيماري توليد ارقام مقاوم از طريق مهندسي ژنتيك است. بدين منظور پلاسميد حاوي ژن كيتيناز در پژوهشكده بيوتكنولوژي كشاورزي تهيه و به پنبه منتقل شد.معرفي موسسه تحقيقات بيوتکنولوژي کشاورزي




![]()
فناوري هسته اي ابزارمهم در پژوهش هاي کشاورزي
H Salati
Islamic Republic Of Iran
دانايي محوري يکي از ارکان اساسي توسعه اقتصادي در بخش کشاورزي و تلاش براي خودکفايي است و دانش هسته اي هم فرايند تحقق اين اهداف را سرعت مي بخشد. دانش هسته اي در فعاليت ها و طرح هاي توسعه کشاورزي کاربردهاي متنوعي دارد که به انها اشاره مي شود و پس از ان تاريخچه تحولات دانش هسته اي کشورمان ارائه خواهد شد. توليد ابزارهاي مقاوم به شوري و سرما با پرتودهي بذرها مي توان آنها را در برابر آب و خاک شور و مناطق سرد مقاوم کرد و از اين طريق در مناطق کويري هم مي توان گياهان مقاومت را کاشت و بارور کرد. اين اقدام زير نظر آژانس بين المللي انرژي اتمي به منظور افزايش سطح زير کشت در زمين هاي شور و مناطق خشک در مناطقي از استان هاي خوزستان، گلستان و يزد در حال انجام است. در اين روش با استفاده از پرتودهي گاما صفات مقاومت به شوري يا سرما ايجاد مي شود، اين تحقيقات هم اکنون روي گندم، دانه روغني کلزا و برنج در حال انجام است. طرح تحقيقاتي مقاوم سازي درخت اکاليپتوس به شوري و خشکي با استفاده از انرژي هسته اي به شکل پرتودهي گاما در دست اجراست.در صورت مقاوم سازي اين درخت به شوري و خشکي، با استفاده از ان از حرکت شن هاي روان و فرسايش خاک جلوگيري مي شود و شاهد سرسبزي منطقه و تامين علوفه دام به علت تثبيت خاک خواهيم بود. توليد ميوه هاي بدون هسته مراکز تحقيقاتي جهادکشاورزي بيشترين همکاري را با سازمان انرژي اتمي دارد و يکي از طرح هاي مشترک توليد پرتقال، نارنگي و پرتقال کم هسته در باغات تنکابن است. خيام نکويي رئيس موسسه تحقيقاتي بيوتکنولوژي جهادکشاورزي مي گويد: با استفاده از روش پرتوتابي گاما به بذر مرکبات يا ميوه هاي هسته دار مي توان با اصلاح ژنتيک ميوه هاي با هسته کوچک يا بي هسته توليد کرد که علاوه بر خوش خوراک بودن مي تواند در جذب بازارهاي بين المللي و ارتقاي کيفيت محصول مرکبات و ميوه هاي هسته دار موثر باشد. افزايش ماندگاري محصولات کشاورزي رئيس موسسه تحقيقاتي بيوتکنولوژي جهادکشاورزي افزايش ماندگاري ميوه به ويژه مرکبات را در سردخانه ها از ديگر کاربردهاي انرژي هسته اي و کشاورزي مي داند و مي افزايد: با استفاده از پرتودهي گاما و افزايش عمر ماندگاري محصولات باغي به ويژه مرکبات مي توان ضايعات ميوه را کاهش داد و زمان بيشتري براي بازاريابي و صادرات اين محصولات به بازارهاي بين المللي براي توليدکنندگان و صادرکنندگان فراهم کرد. خيام نکويي حفظ طعم و تازگي ميوه ها به ويژه مرکبات را از ديگر مزاياي کاربرد انرژي هسته اي در کشاورزي دانست. به تاخير انداختن جوانه زدن سيب زميني و پياز در انبارها و حفظ کيفيت اين محصولات از طرح هاي تحقيقاتي است که کارشناسان بخش کشاورزي و سازمان انرژي اتمي در دست مطالعه و اجرا دارند. کاربرد انرژي هسته اي در مبارزه با آفات محصولات کشاورزي امروزه در جهان به بهداشت محصولات غذايي اهميت زيادي مي دهند . براي افزايش سلامت محصولات کشاورزي و کاهش مصرف سم و کود شيميايي مي توان از فناوري پرتودهي هسته اي براي آفت زدايي از محصولات بدون استفاده از انواع سموم و کودهاي شيميايي بهره برد. صالحي جوزاني عضو هيئت علمي پژوهشکده بيوتکنولوژي کشاورزي با اشاره به اينکه استفاده از پرتودهي گاما در آفت زدايي از محصولات هيچ آسيبي به محصول نمي رساند، مي گويد: استفاده از مواد شيميايي و سموم در مبارزه با انواع آفات و قارچ ها علاوه بر کاهش سلامت محصول سبب آلودگي محيط زيست منابع آب و خاک مي شود. اين عضو هيئت علمي پژوهشکده بيوتکنولوژي کشاورزي تصريح مي کند: در کشور 20 ميليون تن انواع سم براي مبارزه با آفات مصرف مي شود که با جايگزيني فناوري هسته اي اين ميزان کاهش چشمگيري خواهد داشت. وي مي گويد : کارشناسان و متخصصان کشورمان با استفاده از انرژي هسته اي و پرتوتابي گاما ، آفات را عقيم مي کنند و با رهاسازي آفات و حشره هاي عقيم اين فعاليت اقتصادي را سالم به نسل هاي بعدي انتقال مي دهند و به اين ترتيب جمعيت آفات کاهش مي يابد. اين عضو هيئت علمي پژوهشکده بيوتکنولوژي کشاورزي مي افزايد: اين روش هم اکنون براي کنترل آفت کرم گلوگاه انار و بيماري ميکروبي خرما که سبب ترشيدگي و شکرک اين محصول مي شود با همکاري کارشناسان سازمان انرژي اتمي در حال اجراست. صالحي جوزاني اضافه مي کند با پرتودهي به محصول خرما و کنترل عوامل ميکروبي مي توان از کاهش کيفيت سالانه 700 هزار تن خرماي کشور جلوگيري کرد. توليد گونه هاي پرمحصول و حفظ ذخاير ژنتيکي کشور توليد گونه هايي از محصولات غذايي با حاصلخيزي بيشتر به منظور افزايش عملکرد محصول در واحد سطح و استفاده بهينه از منابع آب و خاک يکي از مهمترين کاربردهاي انرژي هسته اي است. خيام نکويي رييس موسسه بيوتکنولوژي جهادکشاورزي با تاکيد بر بکارگيري انرژي هسته اي در اين زمينه مي گويد : به جاي اينکه سطح زير کشت را افزايش دهيم مي توانيم با استفاده از پرتودهي گاما ارقام بومي کم محصول را به ارقام مقاوم پرمحصول تبديل کنيم. وي از کاربرد انرژي هسته اي در افزايش محصول بذر گندم طبسي خبر داده و مي افزايد: با استفاده از اين روش ميزان برداشت محصول از گندم از يک و نيم تن در هر هکتار به 7 تن در هر هکتار افزايش يافته است. رئيس موسسه بيوتکنولوژي جهادکشاورزي مي گويد : از انرژي هسته اي براي جلوگيري از افتادگي ساقه ذرت و گندم در اردبيل نيز استفاده شده است. خيام نکويي اضافه مي کند : با استفاده از فناوري هسته اي ساقه ذرت و گندم در منطقه اردبيل کوتاهتر و ضخيم تر شد و به اين ترتيب ضايعات محصول کاهش و توليد محصول در هر هکتار افزايش يافت. اين کارشناس کشاورزي تاکيد مي کند با استفاده از انرژي هسته اي مي توان با اصلاح و بهبود ارقام بومي اين گونه ها را که به عنوان ميراث طبيعي کشور است حفظ و از اختلاط آنها با ارقام غيربومي و نابودي گونه هاي بومي جلوگيري کرد. افزايش سرعت تحقيقات برخي تحقيقات کشاورزي براي رسيدن به نتيجه مطلوب زمان زيادي طلب مي کند درحالي که با استفاده از فناوري هسته اي اين زمان به نصف کاهش مي يابد. براي بررسي يک بذر تا رسيدن به نتيجه مطلوب در تحقيقات معمولي اگر ده سال زمان نياز باشد در تحقيقات هسته اي به 5 سال کاهش مي يابد. خيام نکويي رئيس موسسه بيوتکنولوژي جهادکشاورزي مي گويد: در روش معمولي براي توليد بذر اصلاح شده مثلا گندم که مقاوم به خشکي يا شوري باشد به حداقل 14 سال زمان نياز است درحالي که با استفاده از فناوري هسته اي با پرتودهي گاما مي توان در مدت 5 تا 6 سال بذر اصلاح شده گندم را توليد کرد. ضرورت دستيابي به دانش و فناوري هسته اي دستيابي به دانش و فناوري هسته اي در ايران با توجه به افزايش جمعيت و نيازهاي غذايي کشور و کاهش سرانه منابع آبي و فرسايش خاک امروزه يک ضرورت است. با بکارگيري فناوري هاي نوين و در راس آنها فناوري هسته اي مي توان با استفاده بهينه از منابع موجود،مسير تامين امنيت غذايي را براي جامعه امروز و نسل آينده هموار کرد و کشور را در زمينه توليد محصولات کشاورزي به ويژه محصولات استراتژيک به خودکفايي رساند. امروزه دستيابي به دانش هسته اي يک انتخاب لوکس و تشريفاتي يا محتاج دستور و اوامر بيگانگان نيست بلکه يک ضرورت است و بايد مسير تحولات و پيشرفت دانشمندان جوان وطن را پاس بداريم و ان را هموار و از انها حمايت کنيم. در ادامه به تاريخچه تحولات دانش هسته اي کشورمان اشاره مي شود. تاريخچه انرژي اتمي ايران سال 1315 مجلس شوراي وقت، ايجاد مرکز اتمي دانشگاه تهران را تصويب کرد و در آذر1344 رئاکتور پنج مگاواتي آموزشي و تحقيقاتي ايران آماده فعاليت شد. در سال 1345 در مرکز تحقيقات هسته اي اميرآباد تهران اين تجهيزات بکار گرفته شد. فعاليت اين واحد تاکنون ادامه دارد و اين رئاکتور بطور منظم از سوي آژانس بين المللي انرژي اتمي بررسي مي شود. سال 1352 سازمان انرژي اتمي تشکيل و در همان سال قراردادهاي 10 ساله قابل تمديد براي تهيه سوخت هسته اي با کشورهاي آلمان، فرانسه و آمريکا امضا شد. قرار بود نيروگاه اتمي در بوشهر توسط وزارت تحقيقات و صنعت آلمان غربي سابق به عنوان نخستين نيروگاه اتمي ايران در سال 1358 راه اندازي و بلافاصله پس از پايان کار احداث نيروگاه بعدي آغاز شود. بر اساس اين قرارداد قرار شد آمريکا پس از مذاکراتي که 22 مرداد 56 صورت گرفت نيروگاههايي در ايران احداث کند و هشت رئاکتور اتمي به رژيم شاه بفروشد. پانزده مهر 1356 نيز فرانسه اعلام کرد که دو نيروگاه اتمي در ايران تاسيس مي کند و رئاکتورهايي به ايران مي فروشد. اما با پيروزي انقلاب شکوهمند اسلامي و در پي مخالفت دولت هاي غربي با انقلاب اين روند متوقف شد و بخشي از امکانات نيز بمباران شد. پس از پايان جنگ تحميلي براي تکميل و تجهيز نيروگاه هسته اي بوشهر مذاکراتي انجام شد اما پيمانکاران به علت فشار دولت هاي غربي کناره گيري کردند و در نهايت روس ها همکاري هسته اي با ايران را پذيرفتند. سال هاي 64 تا 76 براي انتقال اين دانش به کشور تلاش هاي زيادي انجام شد. سال هاي 76 تا 80 با انتقال اين دانش به کشور و ساخت وسايل و تجهيزات مورد نياز در داخل ، ايران موفق به انجام آزمايشهاي مربوط در محيط آزمايشگاهي شد. از سال 80 اين دانش به سايت هسته اي نطنز که از چند سال پيش احداث آن آغاز شده بود منتقل شد. در همين زمان ايران به دانش غني سازي اورانيوم از طريق ليزر در محيط آزمايشگاهي دست يافت و عمليات احداث رئاکتور آب سنگين اراک نيز آغاز شد و بالاخره ايران توانست فرايند غني سازي و چرخه سوخت اتمي را اجرايي کند. در سال 1382 براساس توافقنامه سعدآباد ، تهران متعهد شد که غني سازي اورانيوم را به حالت تعليق دراورد و برغم اينکه بيش از 100 ماشين سانتريفيوژ در نطنز داشت صرفا 10 ماشين سانتريفيوژ به هم متصل و روي آنها تست انجام و اورانيوم تا يک و دو دهم درصد غني شده بود. براساس توافقنامه سعدآباد قرار شد ايران در اسفند 84 فرايند تحقيق و توسعه هسته اي را نطنز آغاز خواهد کرد. متخصصان جمهوري اسلامي ايران پس از آغاز فعاليت مجدد هسته اي موفق شدند همه مراحل غني سازي دستگاه هاي سانتريفيوژ را بومي کنند . اين سانتريفيوژها حدودا يک متر و هشتاد سانتي متر ارتفاع دارد و از 200 قطعه تشکيل شده که 94 قطعه آن بسيار حساس و داراي تکنولوژي بالايي استفناوري هسته اي ابزارمهم در پژوهش هاي کشاورزي



![]()
ایران برنده نشان طلای IENA 2007 در علم نانوتکنولوژی شد
H Salati
Islamic Republic Of Iran
ایران برنده نشان طلای IENA 2007 در علم نانوتکنولوژی شد تیم دانشجویی نانوتکنولوژی برنده جایزه نخست و نشان طلای پنجاه و نهمین دوره مسابقات و نمایشگاه اختراعات و ابداعات آلمان IENA 2007 شد. حنیف کازرونی، محمد ایرانمنش و عباس عبدالملکی دانشجویان عضو این تیم هستند که اختراع خود با عنوان "هسته پوسته ابرمغناطیس ( Core Cell )" را در این مسابقه ارائه کرده اند. تیمهایی از 32 کشور در پنجاه و نهمین دوره مسابقات و نمایشگاه اختراعات و ابداعات آلمان شرکت کردند. شرکت کنندگان به صورت فردی و تیمی در این مسابقه حضور داشته اند و حنیف کازرونی به نمایندگی از تیم خود به آلمان رفت. نماینده تیم دانشجویی ایرانی شرکت کننده در این مسابقه، بامداد فردا توسط دانشجویان و مدیران دفتر انجمن های علمی دانشجویی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری مورد استقبال قرار می گیرد.

![]()
چاشنيهاي فايرفاكس
H Salati
Islamic Republic Of Iran
چاشنيهاي فايرفاكس اشاره : در حال حاضر دنياي مرورگرها بين سه نرمافزار Internet Explorer ،FireFox و Opera تقسيم شده است. البته هنوز IE به لطف ويندوز در مقام اول قرار دارد، ولي احتمالاً اكثر كساني كه از آن استفاده ميكنند، طعم خوش كار با فايرفاكس و امكانات و خصوصياتي كه اين مرورگر در اختيار ميگذارد را نچشيدهاند. يكي از مهمترين مزيتهاي فايرفاكس كه توانسته است آن را چند سر و گردن بالاتر از رقبا نگه دارد، Extensionها يا به قولي AddOnهايي است كه براي فايرفاكس نوشته ميشوند و هر يك امكانات و خصوصيات جالبي را به آن اضافه ميكنند كه شايد بعضي از آنها هم هيچ ربطي به وظيفه ذاتي آن، يعني مرور صفحات وب، نداشته باشند. در واقع سادگيِ ساختن اكستنشنها با ابزارهايي كه موزيلا در اختيار قرار ميدهد، باعث شده است بسياري ذوق و سليقه خود را خرج دهند و اكستنشنهاي بسياري با تواناييها و كاركردهاي گوناگون بسازند تا در نهايت اين امكان را بيابند كه فايرفاكس خود را به يك برنامه همهكاره و نه تنها يك مرورگر صرف تبديل نمايند. در اين مقاله تعدادي از اكستنشنهاي مهم و جالب را معرفي ميكنيم كه البته شامل همه زمينهها نميشود و احتمالاً خود شما هم ميتوانيد با اندكي گشت و گذار، موارد مورد نياز خود يا اكستنشنهاي جذاب و مفيد را بيابيد. قبل از معرفي، به چند نكته توجه نماييد: 1- براي پيدا كردن اكستنشنهايي كه در اينجا معرفي ميشوند، ميتوانيد در سايت addons.mozilla.org جستوجو كنيد. روش راحتتر نيز اين است كه نام اكستنشن به اضافه كلمه Extension و Firefox را در گوگل جستوجو نماييد تا دقيقاً محل آن اكستنشن خاص به شما نشان داده شود. 2- هنگامي كه به صفحه يك اكستنشن خاص در سايت موزيلا ميرويد، دكمه سبز رنگي با كلمه Install Now روي آن ميبينيد كه با كليك آن ميتوانيد مستقيماً اكستنشن را نصب نماييد يا روي آن راستكليك كنيد و گزينه Save Link as را انتخاب نماييد تا فايل ابتدا روي درايو شما كپي شود و سپس آنرا نصب نماييد. البته من معمولاً روش دوم را ترجيح ميدهم. 3- هميشه سعي كنيد اكستنشنهايي را نصب كنيد كه از آنها استفاده ميكنيد. چون نصب تعداد زيادي از آنها باعث كند شدن فايرفاكس، به خصوص هنگام آغاز كار آن ميشود. 4- اكستنشنهايي كه در اينجا معرفي ميشوند، تنها مشتي از خروار هستند و شما مطمئناً قادريد نمونههاي جالبي را پيدا كنيد؛ به خصوص كه هر روز نمونههاي جديد ساخته و آماده استفاده ميشوند. Adblock Plus 0.7.5.1 اين افزودني كه با شعار Ads were yesterday! روي فايرفاكس نصب ميشود، جلوي نمايش تبليغاتي كه در ميان صفحات وب نمايش داده ميشوند را ميگيرد؛ هرچند در بعضي موارد هم اشتباهاتي در تشخيص تبليغ دارد. با اين حال، عملاً كمك بسيار خوبي در جلوگيري از هدر رفتن پهناي باند ميكند. ChromaTabs 2.0 اين افزودني يكي از محبوبترين اكستنشنهاي من است كه با رنگي كردن Tabهاي فايرفاكس شما را از محيط خشك و خاكستري آن نجات ميدهد. البته اين كار را بيهدف انجام نميدهد، بلكه تمام Tabهايي كه از يك سايت منشعب ميشوند را با يك رنگ نمايش ميدهد تا با نگاهي به آنها بتوانيد تشخيص راحتتري در انتخاب داشته باشيد. Download Statusbar 0.9.5 هنگامي كه با استفاده از فايرفاكس ميخواهيد فايلي را دانلود كنيد، پنجرهاي مجزا باز ميشود كه عمليات مرتبط با دانلود در آن قسمت صورت ميگيرد، ولي با استفاده از اين برنامه فرايند دانلود فايلهاي در حال دانلود را در نواري بالاي StatusBar نمايش ميدهد و اطلاعاتي همانند حجم فايل و سرعت دانلود را نيز در اختيار شما قرار ميدهد. ErrorZilla Mod 0.2 اين افزودني كار خيلي خاصي براي شما انجام نميدهد و تنها هنگامي كه فايرفاكس نتواند صفحهاي را پيدا نمايد، به جاي Error معروف Server not Found يك صفحه گرافيكي را به شما نمايش ميدهد كه امكاناتي همانند Ping ،Trace و Whois در آن گنجانده شده است و ميتوانيد با استفاده از آن، اطلاعاتي در مورد آن صفحه خاص كسب كنيد. Extended Statusbar 1.2.6 بعد از نصب اين برنامه در StatusBar فايرفاكس، اطلاعاتي همانند سرعت، مدت و حجم اطلاعات دريافت شده مربوط به هر صفحهنمايش داده مي شود. البته اگر با اُپرا هم كار كرده باشيد، اين امكان را در آنجا هم مشاهده كردهايد. Fasterfox 2.0.0 سازنده اين افزودني ادعا ميكند با نصب آن سرعت بارگذاري صفحات شما افزايش خواهد يافت. يكي از روشهايي كه اين افزودني براي افزايش سرعت به كار مي برد، بارگذاري لينكهاي يك صفحه به صورت نامحسوس است تا اگر روي آنها كليك كرديد، صفحه حاصله با سرعت بيشتري براي شما لود شود. اين افزودني در تركيب با نرمافزار FlashGet كه يك برنامه مديريت دانلود رايگان است، به شما قدرت بينظيري در دانلود لينكها و برنامهها ميبخشد. كافي است روي لينك يك فايل برويد و با راستكليك گزينه FlashGot Link را انتخاب نماييد تا دانلود برنامه شروع شود. اگر از Gmail استفاده ميكنيد و حسابهاي ايميل متعددي هم داريد، با استفاده از اين برنامه ميتوانيد به مديريت آنها بپردازيد. كافي است فهرست حسابهاي خود را به برنامه بدهيد تا هر زمان كه نامه جديدي دريافت كرديد، اين برنامه اخطارهاي لازم را به شما بدهد. اين برنامه هم همانطور كه از نامش پيدا است، هرچند دقيقه يك بار حساب ايميل ياهو را چك مينمايد و در صورتي كه نامه جديدي دريافت كرده باشيد، به شما اعلام ميكند. اگر از كامپيوترهاي متفاوتي در محل كار و منزل استفاده ميكنيد، احتمالاً يكي از مشكلات يكسانسازي Bookmarkهاي فايرفاكس آنها است تا بتوانيد لينكي را كه به فايرفاكس كامپيوتر محل كار اضافه كردهايد، در كامپيوتر منزل هم ببينيد. با نصب اين افزودني و داشتن يك حساب Gmail كه از آن به عنوان محل ذخيره تغييرات استفاده ميكند، قادر خواهيد بود Bookmark ،Cookie ،History و كلمههاي عبور را در بين كامپيوترهاي مختلف يكسانسازي نماييد كه البته همه اين موارد انتخابي هستند و ميتوانيد فقط Bookmark را انتخاب نماييد. هر زمان كه شما فايرفاكس را باز كنيد، اين برنامه به طور خودكار كليه تغييرات موجود در Bookmark را به كامپيوتر شما اعمال ميكند و تغييراتي را هم كه در حين كار با فايرفاكس در آن مشاهده نمايد براي استفاده ساير كامپيوترها Upload ميكند. حتي اگر فقط از يك كامپيوتر استفاده ميكنيد با نصب اين افزودني مطمئن خواهيد شد هيچوقت اطلاعات Bookmark خود را از دست نخواهيد داد. اين نوارابزار بسيار مشهورتر از آن است كه بخواهيم به شما معرفي كنيم. اگر از گوگل زياد استفاده ميكنيد، با نصب اين نوارابزار امكانات بسيار زياد و مفيدي را به دست خواهيد آورد كه در وبگردي به شما بسيار كمك خواهد نمود. اين افزودني هم براي طرفداران IE ساخته شده است تا ديگر هيچ بهانهاي براي استفاده از فايرفاكس نداشته باشند. احتمالاً سايتهايي را ديدهايد كه به علت ضعف در طراحي فقط در صورتي كه با IE باز شوند. به درستي كار خواهند كرد. براي اينگونه سايتها، اين افزودني محيط IE را شبيه سازي ميكند. كافي است روي Tab مربوط به آن راستكليك و گزينه "Switch rendering engine" را انتخاب نماييد تا به طور مجازي وارد IE شويد. اگر شما هم از سرعت پايين اينترنت رنج ميكشيد، اين افزودني بسيار به كار شما خواهد آمد. با نصب آن جلوي نمايش عكسها گرفته ميشود. و البته ميتوانيد آن را فقط براي سايتهاي خاصي فعال نماييد تا سرعت بارگذاري صفحات شما افزايش يابد. با نصب اين اكستنشن كه توسط يكي از فايرفاكس دوستان ايراني نوشته شده است، تاريخِ هر روز در StatusBar فايرفاكس به نمايش در ميآيد و با بردن ماوس روي آن، ميتوانيد زمان را هم ببينيد و با كليك روي آن به سايت تقويم راهنمايي ميشويد كه تقويم كامل هر سال شمسي در آن موجود است. به طور معمول افزودنيهاي فايرفاكس را از سايت http://www.mozilla.org دريافت ميكنيد كه سايت اصلي توسعهدهنده فايرفاكس است. به جز اين نشاني، وبسايتهاي ديگري نيز وجود دارند كه افزودنيهاي فايرفاكس را ارائه ميدهند. www.mozdev.org يكي از بهترين سايتهاي ساخت وتوسعه اكستنشن براي محصولات موزيلا است. براي پيدا كردن يك اكستنشن روي اين سايت، كافي است نام آن را در قسمت Search وارد كنيد. اگر روي لينك Active Projects نيز كليك كنيد، فهرست تمامي پروژههاي فعال اين سايت را مشاهده خواهيد كرد كه در مورد هر يك از آنها يك خط توضيح داده شده است. يك روش استفاده ديگر از سايت، رفتن به قسمت Project Categories است. در اين بخش نيز ميتوانيد برحسب اينكه چه ابزار يا افزودني را ميخواهيد، بخش مربوطه را انتخاب و افزودني خود را دريافت ميكنيد. تمامي افزودنيهاي روي اين سايت، رايگان هستند. ScrapBook 1.2.0.8 اين افزودني هم يكي از پرطرفدارترين و مفيدترين AddOnهاي فايرفاكس است كه امكان ذخيره صفحات و دسترسي دوباره به آنها را به راحتي به شما ميدهد. امكاناتي مانند ذخيره تمام Tabها، به خصوص براي كساني كه براي دريافت اطلاعات تخصصي از اينترنت استفاده ميكنند، بسيار مفيد خواهد بود. به ويژه اينكه، صفحات ذخيره شده از طريق منوي ScrapBook قابل دستيابي هستند. لذا ديگر نيازي به گشتن در هاردديسك نداريد. Tab Mix Plus 0.3.6 با نصب اين اكستنشن امكانات زيادي براي كنترل Tabهاي فايرفاكس به دست خواهيد آورد:امكاناتي همانند قفل كردن Tabها، محافظت از Tabها به منظور جلوگيري از بسته شدن آنها، نمايش ميزان لود شدن هر Tab و بسياري از امكانات ديگر را به آساني ميتوانيد با اين افزودني به دست آوريد. تنها مشكل اين اكستنشن، عدم سازگاري آن با افزودني ChromaTab است كه قبلاً معرفي شد. البته در صفحه Tab Mix Plus در سايت موزيلا ميتوانيد راه حلهايي را كه براي اين مسئله بيان شده است بيينيد كه تا حدي هم جواب ميدهد. Tab Scope 0.1.3 اين اكستنشن هم جزو افزودنيهاي جالب و البته تا حدي هم كاربردي قرار ميگيرد. با نصب آن، هنگامي كه ماوس را روي يك Tab ميبريد، نمايي كلي از آن Tab را به صورت يك عكس در زير آن نمايش ميدهد. CLEO 3.0 & FEBE 5.0 اين دو اكستنشن كه تقريباً برادر محسوب ميشوند، براي پشتيبانگيري از اكستنشنها و Bookmark و ساير تنظيمات فايرفاكس به كار ميروند. بعد از نصب FEBE ميتوانيد آنرا براي پشتيبانگيري در زمانهاي خاص برنامهريزي نماييد يا هر زمان كه خواستيد از فايرفاكس خود پشتيبان بگيريد. تمام فايلهاي پشتيبان در يك شاخه خاص ريخته ميشوند تا بعداً بتوانيد آنها را به آساني برگردانيد. در كنار آن CLEO هم قادر است اكستنشن را با هم در قابل يك فايل با همان فرمت xpi تركيب نمايد كه با اجراي آن تمام اكستنشنهاي داخل آن به طور همزمان نصب خواهند شد.

FlashGot 0.5.99
Gmail Manager 0.5.3
Yahoo! Mail Notifier 0.9.9.5

Google Browser Sync 1.3
Google Toolbar for Firefox
IE Tab 1.3.3
ImgLikeOpera 0.6.15
IranianCalendar 2.2
![]()
مخفی شدن كدهای مخرب در برنامههای كرك
H Salati
Islamic Republic Of Iran
مخفی شدن كدهای مخرب در برنامههای كرك اغلب ابزارهای نامشروع شكستن قفلهای نرم افزاری دارای كدهای مخربی در درون خود میباشند. TrendLab، شركت تحقیقاتی در مورد امنیت كامپیوترها، از زیر مجموعههای شركت بزرگ TrendMicro میگوید كه از هر پنج فایل كرك موجود در سایتهای كرك، دو تای آنها دارای كدهای مخفی هكرها در درون خود میباشند. اغلب این فایلها كه از شبكههای P2P و سایتهای مربوط به نرم افزارهای كرك دریافت میشوند دارای كدهای مخرب دیگری در درون خود هستند كه جهت اهداف خرابكارانه هكرها به آنها اضافه شده است. كاربران بدون اطلاع از این مساله این فایلها را دریافت و اجرا میكنند. این نرم افزارها توسط هكرها برای سرقت اطلاعات مهم كاربران استفاده میشود. دیوید سانشو، رییس محققان بخش آنتی ویروس TrendMicro در این زمینه میگوید:" ما تخمین میزنیم كه بیش از 16 درصد كامپیوتر ها در سرتاسر دنیا به كدهای مخرب آلوده میباشند. در اغلب این كامپیوترها كاربران با دریافت فایلهای كرك نرم افزارها به این ابزارها آلوده شده اند." "اغلب كاربران برای آنكه مبلغ 30 دلار برای یك نرم افزار پرداخت نكنند اقدام به دریافت این فایلهای مخرب میكنند در حالیكه آنها باید بدانند كه ممكن است این كار در آینده هزاران دلار هزینه برای آنها ایجاد كند"

![]()
چگونه دادهها را در سلول وارد و ويرايش كنيم
H Salati
Islamic Republic Of Iran
چگونه دادهها را در سلول وارد و ويرايش كنيم وقتي كه Excel را اجرا ميكنيد يك صفحه كاري خالي باز ميشود. بصورت پيش فرض، هر صفحه كاري، سه برگه كاري دارد كه شبيه صفحه گسترده حسابداري است كه به شبكهاي از ستونها و سطرها كه با هم سلولها را تشكيل ميدهند تقسيم شده است. دادههاي برگه در اين سلولها وارد ميشوند. دادههاي معتبرسه دستهاند: Label ها (متن)، مقادير(اعداد، تاريخ و زمان) يا فرمول (محاسبات). دادههاي متني هميشه در سمت چپ سلول قرار ميگيرند و دادههاي عددي در سمت راست تراز مي شوند مگر اينكه اين تراز را تغيير دهيد. بسته به نوع دادههايي كه وارد ميكنيد، Excel ميتواند محاسبات مختلفي را انجام دهد. براي اينكه بفهميد چگونه دادهها سازماندهي ميشوند برگههاي كاري اين كارهاي عملي را بررسي و مطالعه كنيد. يكي از سلولها را انتخاب كنيد روي سلولي كه ميخواهيد در آن، داده وارد كنيد كليك كنيد. اين سلول، سلول فعال ميشود و يك خط مرزي متمايز دور آن را ميگيرد. عنوان ستون/ سطر مربوطه نيز متمايز ميشوند. آدرس سلول (شماره ستون و سطرآن) در كادر Name در سمت چپ نوار فرمول ظاهر ميشود. وارد كردن دادهها در سلول انتخاب شده متن خود (عدد و يا حروف) را در سلول انتخاب شده تايپ كنيد. همچنانكه تايپ ميكنيد، دادهها در سلول فعال و نوار فرمول ظاهر ميشوند. وقتي كه كارتان به پايان رسيد، براي حركت به سمت پايين، Enter را بزنيد، براي حركت به سلول سمت راست، Tab را بزنيد و براي رفتن به جهتهاي مختلف، يكي از كليدهاي جهتي را بزنيد. براي وارد كردن يك ليست چند ستوني، از گوشه سمت چپ و بالاي ليست شروع كنيد. همچنانكه مدخلها را تايپ مي كنيد، Tab را بزنيد تا به سلول سمت راست برويد و دادههاي هر سلول در سطر را وارد كنيد. بعد از اينكه آخرين مدخل در سطر را وارد كرديد، بجاي Tab ،Enter را بزنيد. سلول فعال به آغاز سطر بعدي مي رود. اين حركت، Auto Return ناميده مي شود. كپي كردن سلول بالايي براي كپي كردن سلول بالاي سلول فعال، ‘ Ctrl + را بفشاريد (Ctrl و آپاستروف را بصورت همزمان بفشاريد) و بعد Enter را بزنيد. يك مدخل را بصورت خودكار پر كنيد اگر ميخواهيد يك مدخل از يكي از سطرهاي ستون جاري را تكرار كنيد (كه نه تنها در وقت صرفه جويي ميكند، بلكه از اشتباهات جلوگيري مي كند) چند حرف اول مدخل را تايپ كنيد. داده هاي كه با اين حروف مطابقت كند در سلول ظاهر مي شود. اين قابليت،Auto Complete ناميده مي شود. اگر اين مدخل درست است،Enter را بزنيد. و اگر اين مدخل را نمي خواهيد، به تايپ كردن ادامه دهيد. يكي از مدخلهاي قبلي را انتخاب كنيد اگر ميخواهيد مدخلي كه از قبل در يكي از ستونها وجود دارد را تكرار كنيد، ميتوانيد بجاي تايپ مجدد آن، آن را از يك ليست انتخاب كنيد. روي سلول فعال كليك راست كنيد و Pick From List را انتخاب كنيد. ليستي از مدخلهاي آن ستون ظاهر ميشود. روي مدخلي كه ميخواهيد كليك كنيد. ويرايش دادهها دادهها را ميتوانيد در سلول يا در نوار فرمول ويرايش كنيد. براي ويرايش محتويات سلول بصورت مستقيم، روي آن دابل كليك كنيد. براي ويرايش دادههاي سلول در نوار فرمول، روي سلول كليك كنيد و بعد در نوار فرمول كليك كنيد و تغييرات خود را صورت دهيد. ميتوانيد از كليدهاي Backspace و Delete براي حذف دادهها استفاده كنيد، روي دادههاي موجود تايپ كنيد يا دادههاي جديد وارد كنيد. اگر دادهاي را تايپ كنيد كه در سلول جا نميگيرد، با اين فرض كه سلول بعدي خالي باشد، در آن نمايش داده مي شود. اگر سلول بعدي حاوي داده باشد، دادهاي كه بسيار بزرگ باشد قطع ميشود. براي حل اين مشكل، پهناي ستون را زياد كنيد. براي كمك به كار عملي8 «چگونه پهناي ستون و طول سطر را تنظيم كنيم» مراجعه كنيد. راي جدا كردن قسمتهاي يك تاريخ، از Slash يا علامت منها استفاده كنيد مانند 01/21/3 يا 01 -7-10


يك ليست چند ستوني وارد كنيد 


*توجه*
داده در سلول جا نميگيرد؟
وارد كردن تاريخ
![]()
سازگاری با ویندوز ویستا
H Salati
Islamic Republic Of Iran
سازگاری با ویندوز ویستا به روزرسانی درایورها اغلب سازندگان قطعات سختافزاری وبسایتی را ارائه میدهند كه میتـوانید جدیدتـرین درایور مـحصولاتشان را از آنجا دریافت كنید. اما باید به چگونگی پیمایش در این سایتها وارد باشید. باید در سایت، محلی را جستوجو كنید كه به دریافت درایور اختصاص دارد. سایتهای خوب دارای بخشهایی با عناوین Downloads یا Drivers هستند؛ اما متداولتر آن است كه ابتدا به بخش Support یا Customer Service بروید. به ترتیب مراحل گفته شده در سایت را دنبال كنید. به عنوان مثال، ابتدا گروه كلی درایورها را انتخاب كرده و سپس گروه مربوط به قطعه موردنظر و سپس مدل موردنظر را انتخاب كنید. هنگامی كه به صفحه مربوطه رسیدید، در انتخاب فایل موردنظر دقت كنید. اطمینان حاصل كنید كه درایور مربوط به ویستا را انتخاب كردهاید. همچنین اطمینان یابید كه اشتباهاً یك برنامه كمكی یا فایلی به غیر از درایور را نصب نكنید. پس از دریافت فایل، آن را در كامپیوتر خود ذخیره كنید. بهترین محل برای ذخیره این قبیل فایلهای دریافتی، پوشه Downloads است. به منظور به روزرسانی درایور خود، مراحل زیر را انجام دهید: 1- به ترتیب روی Start و Control Panel كلیك كنید. 2- روی System and Maintenance كلیك كنید. 3-در پنجره ظاهر شده، روی Device Manager كلیك كنید. 4- روی قـطعهای كه قـصـد بـه روزرسـانی آن را داریـد، كـلیك كنید. 5-روی دكمه Update Driver Software كلیك كنید. 6- روی Browse my Computer كلیك كنید تا درایور دریافتی را انتخاب كنید. اگر فایل موردنظر روی یك CD قرار دارد، CD را داخل سیستم قرار داده و روی گزینه زیر كلیك كنید: Search automatically for updated driver software 7- حال، محل قرارگیری فایل ذخیره شده برای به روزرسانی درایور را بیابید. 8- روی Next كلیك كنید. با انجام این كار، ویندوز ویستا به نصب درایور میپردازد. 9- روی Close كلیك كنید. حال، ویندوز ویستا از درایور به روزرسانی شده، استفاده خواهد كرد. اکنون در کشور های دیگر چه زمانی است؟ اگر با افرادی در ارتباط هستید كه در منطقه جغرافیایی دیگری زندگی میكنند، میتوانید با سفارشی كردن ویستا، به راحتی دریابید كه در منطقه آنها اكنون چه زمانی است. بدین ترتیب كه ویستا دو ساعت را روی صفحه نمایش خواهد داد. برای انجام این كار مراحل زیر را انجام دهید: 1- روی زمان نمایش داده شده در نوار وظیفه كلیك راست كرده و سپس روی Adjust Date / Time كلیك كنید. 2- در پنجره باز شده روی زبانه Additional Clocks كلیك كنید. 3- گزینه Show this clock را علامتدار كنید. 4- روی این بخش كلیك كرده و سپس منطقه جغرافیایی را كه میخواهید ساعت جدید را به آن اختصاص دهید، انتخاب كنید. 5- نامی را برای ساعت جدید برگزینید و روی OK كلیك كنید. حال ویندوز ویستا ساعت جدید را اضافه خواهد كرد. روی بخش زمان در نوار وظیفه كلیك كنید. حال ویندوز ویستا ساعت اضافه شده را نیز نمایش خواهد داد. نكته: اگر مـاوس خـود را روی بـخش زمـان نـگه دارید، ویـستا بنری را نمایش خواهد داد كه در آن، تاریخ و زمان محلی منطقه موردنظر نمایش داده میشود. همچنین میتوانید ویندوز ویستا را به گونهای سفارشی كنید كه سه ساعت را در بخش زمان، نمایش دهید. اگر در اجرای برنامههای قدیمی خود در ویندوز ویستا مشكل دارید، میتوانید آیكن برنامه را به گونهای سفارشی سازید كه با ویندوز ویستا سازگار بوده و به خوبی كار كند. برای دریافت بهترین عملكرد و ثبات، باید فقط برنامههایی را نصب كنید كه مخصوص ویندوز ویستا طراحی شدهاند؛ اما این كار همیشه شدنی نیست و ممكن است مجبور باشید از برنامههایی بهره گیرید كه پیش از عرضه ویندوز ویستا ارائه شدهاند. در اغلب موارد، آن برنامهها باید بدون هیچ مشكلی در ویندوز ویستا اجرا شوند. اما گاهی اوقات با مشكلاتی مواجه میشوند. علت این مشكل آن است كه برنامههای قدیمی برای اجرا در یك سیستم عامل خاص طراحی شدهاند. میتوانید با اجرای این قبیل برنامهها در حالت Compatibility، بر این مشكل فائق آیید. در این حالت، ویندوز ویستا محیط موردنیاز از سیستم عامل مربوط به برنامه موردنظر را شبیهسازی میكند. به منظور انجام این كار، مراحل زیر را انجام دهید: 1- روی Start و سپس All Programs كلیك كنید. 2-منوی حاوی آیكن برنامه موردنظر را باز كنید. 3- روی آیكن آن برنامه كلیك راست كرده و Properties را انتخاب كنید. 4-روی زبانه Compatibility كلیك كنید. 5-گزینه Run this program in compatibility mode را علامتدار كنید. 6-روی فلش به سمت پایین كلیك كرده و سپس سیستم عامل موردنیاز برنامه موردنظر را انتخاب كنید. 7-روی OK كلیك كنید. حال هر بار كه برنامه موردنظر را راهاندازی كنید، ویندوز ویستا با آن سازگار خواهد بود. نكته: علت اینكه برخی از برنامههای قدیمی در ویستا اجرا نمیشوند، این است كه آنها به رنگهای كمتری نسبت به ویندوز ویستا نیاز دارند. فرضاً بسیاری از برنامههای قدیمی حداكثر از 256 رنگ استفاده میكنند؛ اما حداقل رنگ ویندوز ویستا، 65563 رنگ است. برای رفع این مشكل، مراحل 1 تا 4 را انجام داده و سپس گزینه Run in 256 colors را علامتدار كنید. حال روی OK كلیك كنید. علت دیگری كه ممكن است برخی برنامههای قدیمی در ویستا اجرا نشوند، این است كه آنها به درجه وضوح 480×640 نیاز دارند؛ در حالی كه حداقل درجه وضوح ویستا 600×800 است. برای رفع این مشكل مراحل 1 تا 4 را انجام داده و سپس گزینه Run in 640×480 Screen resolution را علامتدار كنید. حال روی OK كلیك كنید.


ایجاد سازگاری
![]()
علوم محاسباتی، سومین شاخه از پژوهش
H Salati
Islamic Republic Of Iran
وقتی یکی از برترین ژورنال های ریاضی جهان به نام Mathmatical Intellingencer را که در سال 2007 در زوریخ کشور سوئیس به چاپ رسیده است ورق می زنیم، به مقاله ای بر می خوریم که نویسنده آن یک دانشمند ایرانی به نام پروفسور هاشم رفیع تبار است؛ یکی از چهره های ماندگار علمی کشورمان که به کسب افتخاری دیگر دست زده و مقاله ایشان در میان برترین مقالات علمی جهان جای گرفته است. معرفی علم محاسبات با ظهور خطوط مشی محاسباتی کارآمد در مقیاس های بزرگ و خصوصی، مدل سازی رایانه ای و شبیه سازی عددی به ابزار بسیار مهم پژوهشی با کارآمدی بالا در تقریبا تمام شاخه های علوم پایه و کاربردی از علوم فیزیک و زیست شناسی گرفته تا علوم مهندسی و علوم پزشکی-داروئی تا علم اقتصادی تبدیل شدند. محدوده کاربرد شبیه سازی های رایانه ای در دو دهه گذشته فوق العاده بوده است به طوریکه در کشورهای پیشرفته به رشته ای جدید و مستقل که علوم محاسباتی خوانده می شود بدل شده و این رشته هیئت علمی، آزمایشگاه، مرکز تحقیقاتی و انستیتوی مربوط به خود را دارد. علوم محاسباتی دو شاخه سنتی تحقیق را تعریف می کند: تئوری با ساختار تحلیلی (analytical thepry-building) و آزمایشات با پایه آزمایشگاهی(laboratory-based experimentation) و اکنون خود نیز به سومین شاخه تحقیق بدل شده است. این همچنین به "محاسبات آزمایشی" مربوط می شود، جائیکه برنامه کامپیوتری کدی را برای یک برنامه که به منظور حل یک مشکل مدل سازی بسیار پیچیده نوشته شده است بدست داده و آزمایشگاهی خوب سازماندهی و تعریف شده را برای اینکه دانشمند محاسباتی که در شاخه خاصی از علم کار می کند بتواند آزمایش های عددی گسترده خود به صورت کنترل شده و از نظر اقتصادی با صرفه انجام دهد در اختیار می گذارد. در این آزمایشات می توان بر روی یک سیستم نمونه در شرایط اولیه و مرزی تحقیق کرد، عملکرد نیروهای موثر بر دینامیک سیستم می تواند به طور ارزشمندی تفکیک و به طور جز به جز در یک دقیقه از لحاظ سیستماتیک مطالعه شود. شبیه سازی عددی می تواند محقق را با مسائل پیش بینی نشده ایی مواجه کند، بوجود آوردن زمینه ایی برای آزمایش تئوری ها و پیش بینی ها و دادن سر نخ به محققان آزمایشگاهی درباره اینکه کدام نوع از پدیده ها ممکن است رخ دهد می تواند کمک باشد. یک مدل سازی عددی می تواند برای فراهم ساختن شرحی کامل از نتایج منطقی که از فرض های اولیه خاص، داده های ورودی و تئوری های فیزیکی بکار گرفته شده برای شرح صور انرژی و دینامیک سیستم (که مولد مقدار فراوانی از اطلات مفید بوده و در مواردی که راه دیگری برای بدست آوردن آنها نیست ترسیم می شوند) استنباط می شوند؛ بکار رود. بدیهی است که با افزایش پیشرفت ها درفناوری های محاسباتی نرم افزارها و سخت افزارها و مخصوصا با توجه به تعاملی که می توانند با زمینه های علوم و فناوری نانو داشته باشند می توان حدس زد که از نظر کاربردی هیچ محدودیتی و مشکلی در نوع ، اندازه و حل پیچیدگی مشکلاتی که در پی علوم محاسباتی بوجود می آید وجود ندارد؛ مثلا از نمونه پیش بینی کننده وقوع زمین لرزه گرفته تا مدل سازی انتشار آتش درون موتور جت، از مدل سازی شکافت هسته در مواد تا مدل سازی خواص مکانیکی، گرمایی و الکتریکی مواد بسیار کوچک با ساختاری عجیب همچون کربن نانوتیوب ها . اغراق نیست که بگوییم ما در حال کسب تجربه هستیم و برای مدت طولانی به این کار ادامه می دهیم، تا انقلاب عددی عظیمی در علوم فیزیکی و بیولوژیکی و زمینه های مرتبط تکنولوژیکی با آنها رخ دهد. علوم محاسباتی، سومین شاخه از پژوهش
قسمت اول


![]()
نانوکامپوزيت ها؛
H Salati
Islamic Republic Of Iran
دسته بندي، خواص و کاربرد 1. مقدمه کامپوزيت ترکيبي است که از لحاظ ماکروسکوپي از چند ماده متمايز ساخته شده باشد، به طوري که اين اجزاء به آساني از يکديگر قابل تشخيص باشند. به طور نمونه، يکي از کامپوزيت هاي آشنا بتن است که از دو جزء سيمان و ماسه ساخته شده است. براي ايجاد تغيير و بهينه کردن خواص فيزيکي و شيميايي مواد، آن ها را ترکيب يا کامپوزيت مي کنيم. به طور مثال پلي اتيلن (PE) که در ساخت چمن هاي مصنوعي از آن استفاده مي گردد، رنگ پذير نيست و به همين سبب رنگ اين چمن ها اغلب مات است. براي برطرف نمودن اين نقص به آن وينيل استات مي افزايند تا خواص پلاستيکي، نرميت و رنگ پذيري آن اصلاح شود. در واقع، هدف از ايجاد کامپوزيت، به دست آوردن ماده اي ترکيبي با خواص مورد انتظار مي باشد. نانوکامپوزيت نيز همان کامپوزيت است که يک يا چند جزء از آن، ابعاد کمتر از 100 نانومتر دارد. نانوکامپوزيت ها از دو فاز تشکيل شده اند. فاز اول يک ساختار بلوري است که در واقع پايه يا ماتريس نانوکامپوزيت محسوب مي شود و ممکن است از جنس پليمر، فلز و يا سراميک باشد. فاز دوم نيز ذراتي در مقياس نانومتر مي باشند که به عنوان تقويت کننده (مواد پرکننده Filler) به منظور اهداف خاص از قبيل استحکام، مقاومت، هدايت الکتريکي، خواص مغناطيسي و ... در درون فاز اول (ماده پايه) توزيع مي شوند. در بحث نانومواد، نانوکامپوزيت ها از جايگاه ويژه اي برخوردار هستند. حضور ذرات و الياف در ساختار نانوکامپوزيت ها معمولاً باعث ايجاد استحکام در ماده ي پايه مي شود. در واقع هنگامي که ذرات و يا الياف درون يک ماده ي پايه توزيع شوند، نيروهاي اعمال شده به کامپوزيت به طور يکنواختي به ذرات يا الياف منتقل مي شود. با توزيع مواد پرکننده درون ماده پايه خصوصياتي نظير استحکام، سختي، خواص تربيولوژيکي و تخلخل تغيير مي کند. ماده ي پايه مي تواند ذرات را به گونه اي از هم جدا نگه دارد که رشد ترک به تأخير افتد. به علاوه اجزاء نانوکامپوزيت ها بر اثر برهمکنش سطحي بين ماده ي پايه و مواد پرکننده، از خواص بهتري برخوردار مي شوند. نوع و ميزان برهمکنش ها نقش مهمي در خواص مختلف نانوکامپوزيت ها همچون حلاليت، خواص نوري، خواص الکتريکي و مکانيکي آن ها دارد. 2. طبقه بندي نانوکامپوزيت ها انواع نانوکامپوزيت را مي توان بر اساس ماده پايه آن ها به شرح زير طبقه بندي کرد: 1. نانوکامپوزيت هاي پايه پليمري Polymer matrix nanocomposites (PMNCs) 2. نانوکامپوزيت هاي پايه سراميکي Ceramic matrix nanocomposites (CMNCs) 3. نانوکامپوززيت هاي پايه فلزي Metal matrix nanocomposites (MMNCs) در ادامه به بررسي خواص و کاربرد هر يک از اين نانوکامپوزيت ها پرداخته مي شود. 2.1. نانوکامپوزيت هاي پايه پليمري در بين نانوکامپوزيت ها بيشترين توجه به نانوکامپوزيت هاي پايه پليمري معطوف است. يکي از دلايل گسترش نانوکامپوزيت هاي پليمري، خواص بي نظير مکانيکي، شيميايي و فيزيکي آن است. نانوکامپوزيت هاي پليمري عموماً داراي استحکام بالا، وزن کم، پايداري حرارتي بالا، رسانايي الکتريکي بالا و مقاومت شيميايي بالايي هستند. تقويت پليمرها با استفاده از مواد آلي و معدني بسيار مرسوم مي باشد. بر خلاف تقويت کننده هاي مرسوم که در مقياس ميکرون مي باشند، در نانوکامپوزيت ها تقويت کننده ها ذراتي در ابعاد نانومتر مي باشند. با افزودن درصد کمي از نانوذرات به يک پليمر خالص، استحکام کششي، استحکام تسليم و مدول يانگ افزايش چشمگيري مي يابد. به عنوان مثال، با افزودن تنها 0.04 درصد حجمي ميکا (يک نوع سيليکات) با ابعاد 50 نانومتر به اپوکسي (Epoxy)، مدول يانگ اين ماده 58 درصد افزايش خواهد يافت. دليل دوم توسعه نانوکامپوزيت هاي پايه پليمري و افزايش تحقيقات در اين زمينه، کشف نانولوله هاي کربني در سال 1991 ميلادي است. استحکام و خواص الکتريکي نانولوله هاي کربني به طور قابل ملاحظه اي با نانولايه هاي گرافيت و ديگر مواد پرکننده تفاوت دارد. نانولوله هاي کربني موجب رسانايي و استحکام فوق العاده اي در پليمرها مي شوند به طوري که کاربردهاي حيرت انگيزي همچون آسانسور فضايي را براي آن مي توان متصور شد. از نظر نظامي نيز فراهم کردن هدايت الکتريکي در پليمرها فرصت هاي انقلابي را به وجود خواهد آورد. به عنوان مثال از پوسته هاي الکتريکي-مغناطيسي گرفته تا کامپوزيت هاي رساناي گرما و لباس هاي سربازان آينده! اين دسته از کامپوزيت ها به دليل خواص منحصر به فردي که دارند به طور گسترده اي در صنايع خودرو، هوا-فضا و بسته بندي مواد غذايي گسترش يافته اند. از ديگر کاربردهاي نانوکامپوزيت هاي پليمري پوشش هاي مقاوم به سايش، پوشش هاي مقاوم به خوردگي، پلاستيک هاي رسانا، حسگرها، آسترهاي مقاوم در دماي بالا و غشاهاي جداسازي گازها و سيالات نفتي مي باشند. به عنوان مثال مي توان به نوعي غشاء نانوکامپوزيتي ساخته شده از يک نوع پليمر و نانولايه هاي سيليکا اشاره کرد که توسط محققان دانشگاه کاروليناي شمالي ساخته شده است. اين غشاء توانايي فوق العاده اي در جداسازي مولکول هاي آلي از گازها دارد. 2.2. نانوکامپوزيت هاي پايه سراميکي به مواد (معمولاً جامد) ي که بخش عمده ي تشکيل دهنده آن ها غيرفلزي و غيرآلي باشد، سراميک گفته مي شود. سراميک ها خواص بسيار خوبي نظير مقاومت حرارتي بالا، پايداري شيميايي خوب و استحکام مکانيکي مناسبي دارند، اما به دليل پيوندهاي يوني و کووالانس موجود در سراميک ها چقرمگي شکست آن ها پايين است و تغيير شکل پلاستيک اين مواد محدود مي باشد. به منظور رفع اين مشکل با اضافه کردن و جداسازي الياف و ذرات مناسب، مي توان چقرمگي شکست را بالا برد. اگر اين تقويت کننده ها ابعاد نانومتري داشته باشند بالاترين چقرمگي شکست به دست مي آيد. به طور مثال در شکل1 نانوکامپوزيت نيتريد سيليسيم حاوي نانولوله هاي کربني چند ديواره، نشان داده شده است. براي ساخت اين نانوکامپوزيت از پرس ايزواستاتيک گرم استفاده مي شود. از خواص مکانيکي قابل توجه اين نانوکامپوزيت ها مي توان به استحکام خمشي و مدول الاستيک قابل توجه آن ها اشاره کرد. 3.2. نانوکامپوزيت هاي پايه فلزي کامپوزيت هاي پايه فلزي، کم وزن و سبک بوده و به علت استحکام و سختي بالا کاربردهاي وسيعي در صنايع خودرو و هوا-فضا پيدا کرده اند. اما اين کاربردها به لحاظ کم بودن قابليت کشش در اين کامپوزيت ها محدود شده است. تبديل کامپوزيت به نانوکامپوزيت سبب افزايش استحکام و رفع محدوديت هاي مذکور مي شود. نانوکامپوزيت هاي پايه فلزي اصولاً مشابه روش هاي متالوژي پودر توليد مي شوند. اين نانوکامپوزيت ها کاربردهاي متفاوتي دارند خصوصاً نانوکامپوزيت هاي پايه منيزيم که در سال هاي اخير به دليل چگالي کم، استحکام بالا، مقاومت به خزش بالا و پايداري حرارتي مناسب، گسترش چشمگيري داشته اند. نانوکامپوزيت هاي پايه منيزيم کاربردهاي گسترده اي در صنايع هوايي و خودروسازي دارند. نانوکامپوزيت هاي پايه فلزي حاوي نانولوله هاي کربني نيز از اهميت ويژه اي برخوردارند. نانولوله ها مي توانند سبب افزايش و يا بهبود خواصي نظير رسانايي، استحکام، مقاومت و .. در فلزات شوند. 3. نانوکامپوزيت و فردا مهمترين تأثير نانوکامپوزيت ها در آينده از طريق کاهش وزن خواهد بود. اخيراً کامپوزيت هاي نانوذره سيليکاتي به بازار خودروها وارد شده اند. در سال 2001 هم جنرال موتور و هم تويوتا شروع توليد محصول با اين مواد را اعلام کردند. مزيت اين مواد استحکام و کاهش وزن است که مورد آخر صرفه جويي در سوخت را نيز به همراه خواهد داشت. علاوه بر اين نانوکامپوزيت ها به صنعت بسته بندي مواد غذايي نيز راه يافته اند تا سدي بزرگتر در برابر نفوذ گازها و کاهش فساد باشند. محققان معتقدند که افزودن دو درصد نانوذره رس به بسته بندي، 75 درصد تبادل اکسيژن و دي اکسيد کربن را کاهش مي دهد که اين امر به افزايش طول مدت نگهداري مواد غذايي کمک مي کند. در مورد ضدباکتريهايي نظير نانوذرات نقره، اين نانوذرات از رشد عوامل زنده فاسده کننده مواد غذايي مانند باکتريها و قارچ ها جلوگيري مي کنند. خواص تعويق آتشگيري نانوکامپوزيت هاي حاوي نانوذرات سيليکا، مي تواند به خوبي مصارفي در سرويس خواب، پرده ها و محصولاتي از اين دست پيدا کندنانوکامپوزيت ها؛



![]()
گوشي ميگويد كجا هستيد!
H Salati
Islamic Republic Of Iran
گوشي ميگويد كجا هستيد! ميدان آزادي. چند ثانيه بعد روي گوشي عبارت استاد معين ديده ميشود. كافي است كمي ديگر به سمت شرق حركت كنيد تا دانشگاه شريف را روي گوشي ببينيد. اين قابليتي است كه سيمكارتهاي ايرانسل از مدتها پيش داشتهاند و به تازگي اپراتور اول هم در برخي استانها اين سامانه را روي تلفنهاي همراه فعال كرده است. اما تهرانيهايي كه قديميترين مشتريان همراه اول بودهاند، براي داشتن چنين امكاني دست كم بايد تا آخر سال صبر كنند. Cell site information يا قابليت مكانيابي تلفن همراه، امكاني است كه در بسياري از كشورها از آن به منظور كمك به گردشگران استفاده ميشود. به اين ترتيب كاربر همراه در هر لحظه از موقعيت جغرافيايي مكاني كه در آن قرار دارد مطلع ميشود و اين براي افرادي كه به يك منطقه آشنايي كافي ندارند، كمك شاياني است. اما با توجه به اينكه اين قابليت در واقع به كاربر نشان ميدهد كه در هر لحظه از كدام BTS سرويس ميگيرد و در بسياري از موارد در كشور ما نام اين آنتنها با نام خيابانهايي كه آنتن در آن است همخواني كامل ندارد، پس بهنظر ميرسد كه در حال حاضر نميتوان روي اين سامانه بهعنوان امكاني براي كمك به توريستها، حساب ويژهاي باز كرد. اما اين سامانه مكانياب ميتواند فايده ديگري هم داشته باشد؟ از كدام آنتن سرويس ميگيرم؟ مهندس ملازينلي مدير روابط عمومي مخابرات استان يزد با بيان اين مطلب، ميگويد: وقتي مردم با ما تماس ميگرفتند و آدرس منطقه مشكلدار را اعلام ميكردند ما دقيقا متوجه نميشديم كه كدام سايت مشكل دارد ولي از هنگاميكه اين سامانه را فعال كردهايم، تماسگيرندگان نام BTS را اعلام ميكنند و رفع مشكل سادهتر است. به گفته اين مقام مسئول، اين سامانه به كارشناسان فني ارتباطات سيار هم كمك ميكند تا عيوب شبكه را زودتر رفع كنند: همكاران ما دستگاهي دارند كه تقريبا مانند گوشي موبايل است و ارتباط يا عدم ارتباط با آنتنها را مشخص ميكند، اما گاهي يك منطقه در حدفاصل ميان2 آنتن است و اگر آن منطقه مشكل پوشش داشته باشد به سادگي مشخص نميشود كه مشكل از كدام آنتن است، اما اين سامانه اين مشكل را هم حل كرده است. نام يك سايت چگونه روي گوشي كاربر ظاهر ميشود؟ به گفته رئيسزاده، اين پيامها مشخصميكند مشترك در هر لحظه چه وضعيتي دارد و امكان سرويس گرفتن از كدام سايت برايش مهياست. حال كافي است نام يك BTS هم در ميان مشخصات فني BTSها كه روي BSC تعريف ميشود، موجود باشد. به اين ترتيب نام سايتي كه در هر لحظه به كاربر سرويس ميدهد در ميان پيامهاي مبادله شده ميان موبايل كاربر و سايت قرار ميگيرد و اين نام به صورت مرتب روي گوشي ظاهر ميشود. اين توضيحات مشخص ميكند كه اين امكان از اولين مراحل ورود موبايل به ايران وجود داشته و تكنولوژي پيشرفتهاي نيست. كافي است چند تغيير نرمافزاري كوچك در شبكه به وجود آيد تا همه مشتركان از امكان مكانياب بهرهمند شوند. اما در حال حاضر اين امكان فقط در چند استان از قبيل خراسان، يزد و اصفهان وجود دارد و به گفته مهندس ابوالفضلي، مدير روابط عمومي ارتباطات سيار مشتركان تهراني بايد تا پايان سال در انتظار اين سرويس باشند. ايرانگردها، منتظر باشند! مهندس رئيسزاده با بيان اين مطلب ميگويد، چنين طرحهايي مقدمه استفاده از قابليت مكانياب شد، چون مكانيزم همه اينها يكي است و بر ارسال پيام لحظه به لحظه ميان موبايل مشترك و سايتي كه از آن سرويس ميگيرد متكي است. به گفته وي توسعه شبكه در ماههاي اخير عاملي است كه سبب شده توجه بيشتري به استفاده از اين سرويس معطوف شود: توسعه شبكه مشكلات ما را اضافه كرده است چون بايد ارتباط بين BTSها حفظ شود و تداخل فركانس و همپوشاني را به حداقل برسانيم. در اين شرايط استفاده از مكانياب به ما اين امكان را ميدهد تا از مشكلات شبكه زودتر آگاه شويم. اما با توجه به اينكه در بسياري از موارد نام BTS با نام محلي كه در آن قرار دارد يكي نيست بهنظر نميرسد كه در اين شرايط بتوان از اين امكان براي سرويس دادن به گردشگران بهره مناسبي برد. رئيس اداره نگهداري ارتباطات سيار يزد با تأييد اين مطلب ميگويد: به هر حال مشكلاتي در سر راه اين طرح قرار دارد و براي رفع آنها بايد كميتههايي براي نامگذاري مجدد آنتنها تشكيل شود تا اين نامها مطابق با نامگذاري خيابانها شود. به اين ترتيب و با فعال شدن اين سرويس در چند شهر بزرگ بهنظر ميرسد كه در آينده نزديك مسئولان ارتباطات سيار بقيه شهر و استانها هم به فكر استفاده از اين سرويس بيفتند و مكانياب سرويسي همهگير شود. با اينحال هنوز ميشود اين سؤال را پرسيد كه چرا تغييرات مثبت و آساني از اين دست، اين همه از سوي شركت مخابرات با تأخير و ترديد ارائه ميشود؟


![]()
از مرگ دیجیتالی جلوگیری كنید!
H Salati
Islamic Republic Of Iran
از مرگ دیجیتالی جلوگیری كنید! هر بار كه یك فایل word را در كامپیوتر خود ذخیره میكنید یا عكسهای دوربین دیجیتال خود را در هارد درایو میریزید، به مرگ دیجیتالی ذرهای نزدیك شدهاید. با وجود این همه قطعه جابهجا شونده هارد درایو محكوم به مرگ است. بنابراین برای اینكه جان سالم بدر ببرید، یك بك آپ از فایلها و اطلاعات با ارزش خود تهیه كنید. میپرسید چرا؟ چون این فقط چند فایل نیست كه از آن پشتیبان(Backup) تهیه میكنید، بلكه مجموعهای از عكسهای به یاد ماندنی عزیزانتان، آهنگهای تداعی كننده یك خاطره و احساس و همچنین اسناد مالی و اداریتان است. بنابراین هر طور كه شده با مرگ دیجیتالی، مقابله كنید، حسابی به ضررتان تمام میشود. تمامی این كارها با كامپیوتر سر و كار دارد، نرمافزارهای زیادی در دسترستان وجود دارد. در عصر دیجیتال دنبال سادهترین راه حل میگردیم: هر چه برنامه مورد نظر كاربری آسانتری داشته باشد، شما هم كار خود را بهتر انجام میدهید. علاوه بر این، قرار نیست حتما آخرین نسخه از برنامه نجاتبخش فایلهای ارزشمند خود را در اختیار داشته باشید تا از مرگ دیجیتالی جلوگیری كنید. اول از همه، همه چیز را سازماندهی كنید و هر چیزی را در جای خود قرار دهید. مثلا عكسهای خود را در فلدر جداگانه و آهنگها را در فدر دیگری قرار دهید و هیچ وقت از این امر غافل نشوید. یك هارد بیرونی (Extrenal)، میتواند گزینه مناسبی برای تهیه فایل پشتیبان باشد. وقتی از اطلاعات خود فایل پشتیبان تهیه كردید، چنان چه به هارد بیرونی خود در كوتاه مدت نیاز ندارید، آن را در كمد یا یك جای امن قرار دهید، اما اگر اطلاعات شما خیلی برایتان اهمیت دارد گاو صندوق گزینه بهتری است.

![]()
انواع بوئینگ 747 را بیشتر بشناسیم
H Salati
Islamic Republic Of Iran
انواع بوئینگ 747 را بیشتر بشناسیم


در سال 1964 «نیروی هوایی ایالات متحده» مناقصه ای را برای ساخت یک هواپیمای ترابری نظامی غول پیکر مطرح کرد. هرچند شرکت لاکهید (C-5) به دلیل قیمت ارزان برنده ی مناقصه شد، شرکت بوئینگ هم طرح 747 پیشنهادی خود را تدریجاً ادامه داد. سرپرستان بوئینگ معتقد شده بودند که با 15% نرخ رشد سالانه ی مسافر، خطوط هوایی در نیمه ی دهه ی 1970 به هواپیمایی نیاز دارند که بتواند تا 375 نفر مسافر را در یک مسافت طولانی منتقل کند. به اعتقاد آنان، هواپیمای مناسب برای این بازار باید حداقل 40 سال پیشتر از زمان خودش آماده شود.
برای 747 ابتدائاً موتوری از جنرال الکتریک مورد نظر بود، ولی نهایتاً موتور GT9D ساخت پرات اند ویتنی مناسبتر تشخیص داده شد. پرات اند ویتنی برای این موتور توربوفن، که حاصل شش سال تلاش مداوم بود، کارخانه ی جدیدی برپا کرد، چون بسیاری از ابزارها و روش ها باید به روز می شد. برای آزمایش موتور عظیم GT9D با دهانه ی ورودی 2.5 متری، آن را بر روی یک فروند B-52 متعلق به نیروی هوایی نصب کردند. هرچند نتایج آزمایشات رضایت بخش بود، اصلاحاتی هم بر روی موتور انجام شد.

چون یکی از اهداف اولیه ی ساخت 747 حمل محموله های بزرگ (مثل کانتینر های عظیم دریایی) بود، بدنه ی هواپیما چنان طراحی شد که دو کانتینر با سطح مقطع 8x8 فوت بتواند در کنار هم درون آن قرار گیرد. به این ترتیب، در طرح نهایی بیش از آنکه آسایش مسافر مورد نظر باشد، امکانات حمل بار، نقش تعیین کننده ای داشت. البته طرح مذکور می توانست صرفاً برای حمل مسافر، و یا حتی ترکیبی از مسافر و بار، تدارک شود. طرح نهایی بدنه ی 747 شامل 3 عرشه بود: عرشه ی فوقانی (شامل کابین خلبان)، عرشه ی میانی (برای مسافران)، و عرشه ی تحتانی (برای حمل بار). در مدل های صرفاً باربری، امکان بارگیری از درب لولایی دماغه هم پیش بینی شد. در مدل های مسافر بری، سالن استراحت مرفهی در پشت کابین خلبان (عرشه ی فوقانی) طراحی شد که از پلکان مدوری به عرشه ی اصلی راه می یافت. در مدل های مسافربری، در هر ردیف ده صندلی جای می گرفت که کابین درجه یک، پیشاپیش آن قرار داشت.
در آوریل 1966 با انعقاد یک قرارداد نیم میلیارد دلاری بین پان امریکن و بوئینگ برای تحویل 25 فروند، بسیاری از مشکلات مادی طرح رفع شد، و زمین های جدیدی برای احداث کارگاه های مورد نیاز خریداری شد، چنین هواپیماهای عظیمی (با حجم قابل توجه 285 میلیون فوت مکعب) به کارگاه های عظیمی برای اجرای عملیات تولید نیاز داشت.
پس از پایان مرحله طراحی، برای اطمینان از محاسبات انجام شده، حدود 14000 ساعت آزمایشات مختلف در تونل باد انجام شد، و ده میلیون نفر – ساعت برای این آزمایشات صرف شد. پس از آغاز اولین عملیات ساخت در ژانویه ی 1967 ، امور مونتاژ در سپتامبر شروع شد. به دلیل حجم زیاد کار، بوئینگ از پیمانکاران دیگری هم برای اجرای عملیات تولید استفاده کرد، و همزمان با فعالیت های مونتاژ، ساخت یک ماک آپ را هم آغاز کرد. این ماک آپ، که فاقد موتور و صندلی و یک بال بود، فقط طرح نهایی را مجسم، و ابزارهای مورد نیاز برای تولید را مشخض می کرد.
سرانجام، در نهم فوریه ی 1969 اولین پیش نمونه 747 در معیت یک فروند F-86 به پرواز درآمد و اولین پرواز آزمایش را با موفقیت انجام داد. پس از سپری شدن آزمایش های پروازی همه ی پنج فروند پیش نمونه ی 747 ، «اداره ی هوانوردی فدرال» گواهینامه ی صلاحیت پروازی 747 را در 30 دسامبر همان سال صادر کرد. با این حال، هنوز هم مشکلاتی وجود داشت. مهمترین مشکل، تغییر شکل موتورها از شکل دایره ای به بیضوی (پس از قرار گرفتن تحت بار) بود. هرچند پرات اند ویتنی پوسته ی جدیدی را برای موتور ها طرح کرد، و برای همین کار مدتی وقت صرف شد، بوئینگ باز هم توانست که سفارش های پان امریکن را مطابق برنامه تحویل دهد. مدیر جدید پان امریکن، که خلبان متبحری هم بود، پروازی آزمایشی با یک فروند 747 انجام داد و مانورهای شدید شیرجه رفتن و وامانده شدن را آزمود. هرچند تمام بدنه ی هواپیما می لرزید و نوک بال ها به اندازه ی 12 فوت به بالا و پایین خم می شد، هیچ حادثه ای رخ نداد، و 747 را ایمن ترین هواپیمای تاریخ صنعت هواپیمایی معرفی کردند. حتی در حین آزمایش های استاتیکی 747 ، نوک بال ها تا قبل از شکسته شدن، به اندازه ی 26 فوت به بالا خم شد.

در ژوئن 1969 پیش نمونه ی 747 برای شرکت در نمایشگاه هوایی در پاریس، مسافت 5160 مایل را یکسره پیمود. ابعاد 747 چنان عظیم بود که آن را جمبوجت نامیدند. قابلیت های 747 مشتریان زیادی را جذب کرد و بوئینگ قرارداد های متعددی را برای فروش آن منعقد کرد. خط تولید 747 فعالتی دیرپا را آغاز کرد که وقوع بحران نفتی سال 1973 ، فقط ضعفی موقتی در آن بوجود آورد. فعالیت تولیدی 747 چنان بود که در 1994 یک هزارمین فروند آن از خط تولید خارج شد.
مدل های متعددی از 747 ساخته شد که به جز 747 SP با بدنه ی اندکی کوتاهتر ، همگی ابعاد ظاهری مشابهی دارند. خدمات ویژه ی 747 تاکنون شهرت زیادی برایش داشته است. مثلاً با یک فروند 747 ویژه ، به نام «پست فرماندهی پرنده» (E-4) رئیس جمهور می تواند در شرایط بحرانی حمله به ایالات متحده، کلیه ی پایگاه های نظامی آمریکا را در حین پرواز، رهبری کند. همچنین ، استفاده ی ناسا از 747 برای حمل فظاپیماهای شاتل، محبوبیت زیادی برای جمبوجت داشته است. اگرچه 747 اساساً هواپیمای ایمنی است ولی سوانحی را هم تجربه کرده که به دلیل ظرفیت زیادش، هر کدام به فاجعه ای بدل شده اند.

هواپیمای بوئینگ 747 بزرگترین هواپیمای مسافربری تا امروز می باشد (اگر چه هواپیمای ایرباسA380 که در حال ساخت است، بزرگتر از 747 خواهد بود.) هواپیمای 747 چهار موتوره با ساختار 2 طبقه ای که دارد، تا 450 نفر مسافر را می تواند جابجا کند. (طبقه بالا که کوچکتر هم هست برای مسافران بیزینس کلاس استفاده می شود.)
مدل 400-747 پروازهای بین قاره ای (13570 کیلومتر) طی می کند به طور مثال توانایی انجام پرواز بین لندن و سیدنی بدون توقف را داراست. (در حالی که هیچ هواپیمایی اینچنین مسیرهای طولانی را در برنامه پروازی خود ندارد.) تا ماه جولای 2003 تعداد 1372 هواپیما در مدلهای مختلف 747 ساخته و یا سفارش داده شده است.
گوناگونی:
747-100
اولین نمونه این هواپیما، 100-747 می باشد که در تاریخ 2 سپتامبر 1969 از کارخانه بوئینگ در واشینگتن خارج شد. این کارخانه بزرگترین کارخانه ای است که تا به حال ساخته شده است. هواپیمای 100-747 از سال 1970 کار خود را در خطوط هوایی آغاز کرد. بعدها این هواپیما با هواپیمای مدل 100-747 دش بی (B) جایگزین شد که کاملاً شبیه مدل قبلی بود فقط طراحی دماغه و شکل زیر این مدل متفاوت بود. نوع دیگر از سری 100 مدل SR می باشد که گنجایش 550 مسافر را داراست و در پروازهای داخلی ژاپن مورد استفاده قرار می گیرد.
هواپیمای 100-747 را میتوان از طبقه بالای آنها که فقط 3 پنجره دارد، شناسایی کرد، هر چند بعضی از شرکتهای هواپیمایی اخیراً مدل "SUD" را خریداری کرده اند که طبقه دوم را در مدل 300-747 نیز داراست.
747-200
ظرفیت این مدل مانند 100-747 می باشد، ولی می تواند 30 درصد بیشتر پرواز کند و از طبقه بالای این مدل که 8 پنجره دارد قابل شناسایی است. این مدل اولین 747 ای بود که برای حمل بار هوایی طراحی شده بود و در 3 مدل باری مختلف تولید شده بود. مدل 747-200 دش اف (F) که فقط برای حمل بار است، مدل 747-200 دش سی (C) که مدل متغیری است که می تواند برای حمل بار یا مسافر مورد استفاده قرار گیرد و مدل 747-200 دش ام (M) که مدل ترکیبی است و توانایی حمل بار و مسافر در یک زمان را داراست.
747-SP
مدل 747-SP اولین بار در سال 1976 تحویل شد و در این مدل ظرفیت هواپیما قربانی سرعت و مسافت پروازی شده بود، یعنی ظرفیت 220 مسافر را داشت در حالی که مسافت 10200 مایل را با سرعت 610 مایل در ساعت طی می کرد، بعضی خطوط هوایی این مدل را 747 دش SHORT می نامند چرا که ظاهری کوچک دارد. هواپیمای 747-SP دور پروازترین مدل بود تا اینکه ایرباس A340 ساخته شد و به ایرلاین های آمریکایی Pan Am و Gantas راه یافت چرا که توانایی پرواز دور برای مسیرهای این ایرلاین ها مناسب بود. (ایرلاین های آمریکا بعدها 747-SP را برای پرواز به توکیو استفاده کردند).
747-300
اولین مدل بوئینگ 747 که طبقه فوقانی با گنجایش بیشتری را ارائه کرد 747-300 است. در ضمن این مدل نسبت به 747-200 دور پرواز تر است. مدلهای 747-300 دش ام (M) و 747-300 دش اس آر (SR) نیز ساخته شدند.
747-400
آخرین مدل 747، مدل 400-747 است که هنوز نیز تولید می شود، در این مدل باله های کوچک ، فضای داخلی جدیدتر و سرگرمی های حین پرواز نسبت به مدل های قبلی، اضافه تر بودند.
مدل 400 در شکل های ترکیبی 400-747 دش ام (M) و باری 400-747 دش اف (F) نیز ساخته شده است. مدل 400-747 دش دی (D) که در پروازهای داخلی ژاپن مورد استفاده است، بالاترین ظرفیت را در بین هواپیماهای ساخته شده تا امروز را داراست (حمل 568 مسافر) مدل ER نمونه دور پرواز 400 است و مدل باری آن ERF می باشد.
اخیرا طرح های جدیدی برای ساخت مدل جدید وجود دارد، مدل XGLR که به معنی مدل دور پرواز بسیار بی صدا می باشد.
مدلهای نظامی و دولتی:
مدل جدید U.S.PRESEDINTIAL از مشهورترین مدلهای 747 است و به نام Airforce One شناخته شده است. در حالی که رئیس جمهور را هیچگاه با هواپیمای نظامی جابجا نمی کنند ، مدل VC-25A می باشد که به جهت استفاده در بخش نظامی و پست های کنترل نظامی تغییر شکل داده شده بود و یک فروند 747 که برای انتقال Space Shuttle و حمل تانکرهای سوختگیری هوایی مورد استفاده قرار میگیرند. مدل جدید دیگری که به بافت نظامی 747 اظافه شده است Airborne laser است که جزئی از طرح دفاع ملی ضد موشک می باشد.
دولتهای دیگر نیز از 747 برای پروازهای VIP استفاده کرده اند که بحرین، ایران، ژاپن ، عمان، قطر، عربستان سعودی، تایوان و امارات متحده عربی را می توان نام برد.
موتور ها
در مدل 100-747 چهار موتور توربو Pratt and Whitney JT9D-7A یا چهار موتور توربو فن Rolls-Royce RB 211-254B2 یا چهار موتور توربو فن General Electric CF6-45A2.
در مدل 300/200-747 چهار موتور توربوفن Pratt & Whitney JT9D-7R4G2 یا چهار موتور توربوفن RB211-524D4 یا چهار موتور توربوفن General Electric CF6-50E2
در مدل 400-747 چهار موتور توربوفن Pratt & Whitney PW4062 یا چهار موتور توربو فن RB211-524H یا چهار موتور توربوفن General Electric CF6-80C2B5F
جزئیات:
مدل 400-747 ، 6 میلیون قطعه دارد که در 33 کشور مختلف ساخته می شوند.
فقط یک موتور مدل 747 نیرویی بیشتر از 4 موتور مدل 707 تولید می کند.
در مدل 747 بیش از 700 پوند اورانیوم درون ساختار موتور وجود دارد، هدف از بکاربردن این اورانیوم سنگین کردن بال برای جلوگیری از تکان و لرزش بال است.
سوانح:
در تعدادی از حوادث هوایی این هواپیما دچار سانحه شده است. تعداد بسیار کمی از این حوادث به خاطر اشکالات طراحی یا ساختاری هواپیما بوده است، بیشتر آنها به خاطر اشتباه خلبان و یا حملات تروریستی یا هواپیما ربایی بوده است.

- پرواز لوفت هانزا در نایروبی در سال 1974
- حادثه فرودگاه Tenerife در سال 1977
- پرواز Air India در دریای عرب در سال 1978
- پرواز هواپیمایی کره در دریای Okhostk در سال 1983
- پروازAvianca در مادرید در سال 1983
- پرواز Air India در اقیانوس آتلانتیک در سال 1985
- پرواز هواپیمایی ژاپن در توکیو در سال 1985
- پرواز هواپیمای آفریقای جنوبی در اقیانوس هند در سال 1987
- پرواز Pan Am در لاکربی در سال 1988
- پرواز هواپیمایی چین در تایوان در سال 1991
- پرواز هواپیمایی فیلیپین در Okinawa در سال 1994
- پرواز OWA در Long Island در سال 1996.
- پرواز سعودی در دهلی در سال 1996
- پرواز هواپیمایی کره در Guam در سال 1997
- پرواز هواپیمایی سنگاپور در تایپه در سال 2000
- پرواز هواپیمایی چین در Penghu Island در سال 2002

![]()
یک شغل پر درآمد
H Salati
Islamic Republic Of Iran
یک شغل پر درآمد برنامه نویسی برای تلفن همراه در صنعت رو به رشدصنعت مخابرات بی سیم و ارتباط سیار امروزه به یك شغل بسیار پردرآمد تبدیل شده است. اما پرسش این است كه چطور میتوان یک برنامه نویس تلفن همراه شد؟ فکر میکنید چه زبان برنامه نویسی را باید یاد گرفت؟ "راب چپمن" مدیر اجرایی شرکت Firebrand Training میگوید: برای استخدام در شرکتهای تلفن همراه ابتدا باید در زبان جاوا متخصص شوید. این چیزی است که کارفرمای شما انتظار دارد. چندین راه برای رسیدن به چنین تخصصی وجود دارد، باید راهی را که مناسب شما است پیدا کنید. صنعت تلفن همراه در سراسر جهان به سرعت رو به رشد است. با شغل برنامهنویسی موبایل نه تنها از یک حقوق عالی برخوردار میشوید بلكه بازار کار مناسبی برای این شغل وجود دارد. صنعت تلفن همراه به سمت ویدئو و پلتفورمهای اشتراک حرکت میکند بنابراین اپراتورها برای توسعه سرویسهای جدید خود همیشه به متخصصین برنامه نویس نیاز دارند. حقوق برنامه نویسی تلفن همراه برای متخصصین حرفهای در بازارهای پردرآمد به 40 تا 47 هزار پوند! میرسد. حقوق افرادی هم که تازه وارد این شغل شدهاند و در حد حرفهای نیستند، 15 هزار پوند یا کمتر است. توضیح: J2ME مخفف عبارت Java 2 Micro Edition است. امکانی است که اجازه میدهد تلفنهای همراه، برنامه خاص نوشته شده توسط زبان برنامهنویسی جاوا را اجرا کنند. یک برنامه جاوا می تواند در قالب یک برنامه ماشین حساب، بازیهای گوناگون، برنامههای ساده اداری و ... طراحی شو

![]()
تحلیل پتنت راهی برای گذر از جهان سوم
H Salati
Islamic Republic Of Iran
تحلیل پتنت راهی برای گذر از جهان سوم شدت و پیچیدگی رقابت های تکنولوژیکی، روشهای جدیدی را برای استخراج اطلاعات لازم برای تصمیمگیری بهتر مطرح کرده است. یکی از این روشها که دانش و مهارت خاصی را میطلبد، تحلیل اطلاعات پتنت است. اهمیت و ضرورت تحلیل پتنت معنای لغوی پتنت در واقع حق انحصاری است که در قبال اختراع ثبت شده به مخترع یا نماینده قانونی او به مدت 20سال اعطا می شود. اطلاعاتی كه در پتنتها گردآوری و دستهبندی شدهاند، با تقریب خوبی بیانگر وضعیت تكنولوژیكی زمینه مورد نظر در سطح جهانی است كه با تحلیل این پتنتها میتوان اطلاعاتی دربارة فرصتهای موجود و میزان ریسك هر كدام در مقایسه با عملكرد سایر رقبا بدست آورد كه چنین اطلاعاتی در منابع اطلاعاتی دیگر از قبیل مقالات موجود نیست. مساله دیگر ضرورت تحلیل پتنت توسط موسسات تحقیقاتی كشورهای در حال توسعه میباشد. تحولات عصر انقلاب فناوری، کشورهای در حال توسعه را با چالشهای جدیدی مواجه کرده است. موج فناوری باعث شده که پس از این، برخورداری از منابع عظیم طبیعی در عرصه رقابت شدید بینالمللی، مزیت چشمگیری به شمار نیاید. در حقیقت امروزه کسب مزیت رقابتی برای حضور قدرتمند در بازارهای بینالمللی فقط از طریق نوآوری و پیادهسازی هوشمندانه و سریع پیشرفتهای فناوری در عرصه عمل فراهم میشود. عدم هماهنگی با این تحولات باعث میشود که محصولات تولیدی کشورهای در حال توسعه به علت بهرهگیری از فناوری های قدیمی، نتوانند در بازارهای جهانی (ویا حتی در بازارهای داخلی خود) بصورتی رقابتی ظاهر شده و عرصه را بطور کامل به محصولات کشورهای صنعتی واگذار نمایند. بعبارتی این کشورها ناچارند هر روز منابع طبیعی بیشتری بفروشند تا محصولات مصرفی مورد نیاز خود را خریداری کنند. دلایل توجه خاص به تحلیل اطلاعات پتنت و منافع حاصل از این كار را میتوان در سه سطح بررسی نمود، که بطور خلاصه در ذیل آورده شده است: تحلیل پتنت در سطح استراتژیك انجام تحقیقات در همه جای دنیا، فعالیت بسیار پرهزینه و گرانقیمتی است. از سوی دیگر، معمولاً تحقیقات در مرزهای دانش و بر روی فناوری هایی صورت میگیرد كه عمدتاً در مرحله طفولیت سیكل عمر خود بسر میبرند. همین امر، عدم قطعیت و ریسك نهفته در پروژههای تحقیقاتی را بشدت افزایش میدهد. تركیب این ریسك و عدم قطعیت با هزینهبری فراوان، خطر شكست پروژههای تحقیقاتی را به حد شكنندهای میرساند. لذا سیاستگذاری فناوری و انتخاب هوشمندانه پروژههای تحقیقاتی (در قالب جهتگیریهای بلندمدت)، تنها گزینه ممكن برای كاهش احتمال شكست است. اما تعیین جهتگیریهای بلند مدت تحولات تكنولوژی و انتخاب پروژههای مناسب تحقیقاتی در این مسیر، كاری بسیار تخصصی و پیچیده است. این امر مستلزم وجود تخصص و تبحر در حوزههای مختلف دانش مدیریت فناوری (Technology mangment) از جلمه پیشبینی فناوری(Technology Forcast)، آیندهنگاری فناوری(Technology Forsight) ، نگاشت فناوری( Technology mapping)و نهایتاً تدوین استراتژی فناوری (Technology strategy) میباشد. اما تخصصهای فوق در كشورهای در حال توسعه بخوبی شكل نگرفته یا به دلایل مختلف (از جمله عدم وجود محیط رقابتی)، جدی گرفته نمیشوند. لذا انتخاب پروژههای تحقیقاتی صرفاً براساس حدس و گمان یا با استناد به سخنان مقامات عالی صنعت صورت میگیرد. همین امر باعث افزایش ضریب شكست پروژههای تحقیقاتی و به هدر رفتن سرمایههای ملی میشود: اما انجام تحلیل پتنت، این نقیصه را پوشش داده و سه دسته اطلاعات استراتژیك را قابل استخراج میسازد (با توجه به فاصله زمانی 18 ماهه ثبت و انتشار اطلاعات پتنت و طول عمر متفاوت پتنتها، بهترین استفاده از این اطلاعات در همین سطح استراتژیك صورت میگیرد) تعیین روند تحولات فناوری های مهم صنعت با انجام نوع خاصی از تحلیل پتنت با عنوان نگاشت پتنت، میتوان روند تحولات فناوری های مختلف را بصورت تقریبی ترسیم نمود. این اطلاعات با تعیین تقریبی جایگاه فناوری بر روی سیكل عمر آنها، میتواند به یكی از مهمترین شاخصهای تصمیمگیری در انتخاب و پیشبرد پروژههای تحقیقاتی تبدیل شود. تعیین مسیر حركت شركتهای عمده در هر كدام از حوزههای فناوری با انجام تحلیل پتنت، میتوان به نقطه تاكید تحقیقات شركتهای معتبر دارنده فناوری در حوزههای مختلف پی برد و روند حركتی آینده آنها را برآورد نمود. سپس با الگوبرداری مقایسهای از روند حركتی آنها (كه استراتژی فناوری خود را براساس تمام دانشهای فوقالذكر استخراج میكنند)، میتوان به اطلاعات دقیق و قابل اطمینانی دست یافت. انتخاب شركای مناسب برای مشاركتهای استراتژیك فناوری با تحلیل پتنت، میتوان به اطلاعات بسیار ارزشمندی در مورد عمق فعالیتهای تحقیقاتی و جهتگیری آینده شركتهای معتبر جهانی پی برد. مطمئناً این اطلاعات بسیار دقیقتر و معتبرتر از اطلاعات منعكس شده در بروشورهای معرفی و تبلیغاتی این شركتها است. لذا انتخاب شركای استراتژیك از این روش، با اطمینان و شناخت بیشتر (و با توجه به مسیر حركت آینده و اهداف بلندمدت) صورت میگیرد. لازم به ذكر است كه استفاده استراتژیك از اطلاعات پتنت در كشورهای توسعه یافته نیز صورت میگی

تحلیل پتنت در سطح رقابتی
فرض فعالیت فارغ از دغدغههای رقابتی در محیط بینالمللی به تاریخ پیوسته است. هر چند فعالیت این موسسات عمدتاً تحت حمایتهای دولتی دنبال شده و شاید دغدغههای رقابتی در تصمیمگیریهای كلان آن مورد توجه نبوده است، اما تحولات فعلی آنها را در آستانه حضور بینالمللی و مواجهه با فشارهای رقابتی قرار خواهد داد.
دستاوردهای موسسات تحقیقاتی كشورهای در حال توسعه از تحلیل اطلاعات پتنت در سطح رقابتی را میتوان چنین برشمرد:
* شناسایی رقبا
جستجوی اطلاعات پتنت به شما امكان میدهد كه رقبای اصلی خود را شناسایی كرده و فعالیت اصلی آنها را تحت نظر داشته باشید. بسیاری از شركتها با مطالعه مجموعه پتنتهای رقبا، روند تحقیقات آینده آنها را پیشبینی كرده و شكافهای موجود در عرضه تكنولوژیهای جدید را شناسایی مینمایند.
* شناخت مبتكران
اطلاعات شناسنامه پتنت میتواند راهكار موثری در شناسایی مبتكران اصلی هر تكنولوژی باشد. ممكن است در شرایطی، امكان به خدمتگیری این افراد وجود داشته باشد.
* پیشگیری از پرداخت غرامت
شركتهای فعال در عرصه بینالمللی باید مراقب باشند تا به صورت سهوی یا عمدی، استفاده غیر مجازی از ابداعات به ثبت رسیده شركتهای دیگر در بازارهای مورد نظر بعمل نیاورند. زیرا این كار میتواند پرداخت غرامتهای سنگین را در پی داشته باشد.
* شناسایی واگذار كنندگان حق امتیاز
جستجوی اطلاعات پتنت، روش مناسبی برای شناسایی واگذاركنندگان بالقوه حق امتیاز تكنولوژیهای مورد نیاز است.
* آگاهی از استفاده غیرمجاز
بعد از ثبت پتنت، میتوان با استفاده از اطلاعات پتنت مراقب علائم استفاده غیرمجاز از این پتنتها بود و ظهور رقبای جدید را تحت نظر داشت.
* توان چانهزنی در انتقال تكنولوژی
بازار تكنولوژی همچون دیگر بازارها نیست. ماهیت هر تكنولوژی خاص، محرمانه بوده و به ندرت در مورد آن تبلیغی صورت میگیرد. فروشندگان و خریداران بالقوه آن در پیدا كردن یكدیگر مشكل دارند. از آنجائیكه تعداد فروشندگان و خریداران تكنولوژی كمتر از كالاهای معمولی است، قیمتگذاری آن حالتی نامعلوم و متغیر دارد. هیچكدام از طرفین، تصویر روشنی از قیمت قطعی تكنولوژی ندارند. به همین دلایل، قیمتگذاریهای تكنولوژی به صورت تجربی صورت میگیرد و به مهارتهای مذاكره و قدرت چانهزنی نسبی طرفین بستگی دارد. ضعف توان چانهزنی خریداران، ناشی از كمبود اطلاعات آنها راجع به تكنولوژی مورد نظر است. تجزیه و تحلیل اطلاعات فنی و تجاری پتنتهای مرتبط (قبل از درگیری در فرآیند مذاكره انتقال تكنولوژی)، میتواند توان چانهزنی خریداران را به نحو چشمگیری افزایش دهد.

تحلیل پتنت در سطح فنی
تحلیل پتنت میتواند دستاوردهای ارزشمندی نیز در سطح فنی در پی داشته باشد. موارد زیر در این حوزه اهمیت خاصی مییابد:
* یادگیری تكنولوژی از پتنتها
هر پتنت حاوی تشریح كامل و كاربردی ابداع مورد نظر است. از سوی دیگر، 80 درصد اطلاعاتی كه در اسناد پتنت آمده را نمیتوان در هیچ مرجع دیگری یافت. به علاوه به علت عدم پیوستن برخی كشورهای در حال توسعه به معاهدات مربوطه، فعلاً امكان استفاده تجاری از این اطلاعات در درون مرزهای این كشورها فراهم است.
* جلوگیری از دوبارهكاری
اساساً تحقیقات باید بر موج پیشرفتهای بشری سوار شده و بتواند با اتكای به آنها پا را فراتر نهاده و مرز دانش بشری را توسعه دهد. در غیر این صورت معمولاً روشهای دیگر دسترسی به تكنولوژی، مناسبتر است. یكی از مهمترین كاربردهای اطلاعات پتنت این است كه آیا سازمان دیگری از راهكارهای مشابه با استراتژی تحقیقاتی شما تبعیت كرده یا قبل از شما محصول مشابهی را به ثبت رسانده است یا خیر؟
مطالعهای كه توسط دفتر پتنت اروپا انجام شده نشان میدهد كه شركتهای كوچك و متوسط اروپایی بابت انجام تحقیقات تكراری (كه پیش از این در جای دیگری صورت گرفته و امكان دسترسی به آنها از طریق اطلاعات پتنت فراهم بوده است)، سالانه 20 میلیارد دلار به هدر میدهند. این همان هزینه عدم انجام تحلیل پتنت از بعد فنی است.
همین كه بدانید محصول، فرآیند یا راهحل مشكل شما در حال حاضر توسط دیگران بدست آمده و ثبت شده است، از هدر رفتن وقت و انرژی فراوانی جلوگیری میكند. در این صورت میتوانید اگر حق امتیاز آن سپری شده و دیگر تحت محافظت نیست، به صورت مجانی از آن استفاده كنید.
به عبارت سادهتر، این موسسات میتوانند با تحلیل دقیق اطلاعات پتنت، سعی كنند تا شكاف تكنولوژی با پیشرفتهای روز دنیا در تكنولوژیهای مهم را بسرعت پر كرده و سرمایهگذاریهای تحقیقاتی خود را بر روی خطشكنی در تكنولوژیهای منتخب متمركز نمایند.
* منبع ایده
در مراحل اولیه تحقیقات برای توسعه محصولات جدید، پتنتها بعنوان منابع كلیدی اطلاعاتی در مورد آخرین دستاوردهای تكنولوژی ظاهر شده و میتوانند الهام بخش و منبع ایده برای نوآوریهای بعدی باشند. این اطلاعات حتی میتواند كاربرد جدیدی از تكنولوژیها در صنایع دیگر را به ذهن محققان متبادر سازد.
بدین ترتیب دیدگاه سهگانه حاصل از نتایج تحلیل پتنتهای مرتبط با زمینه تحقیقاتی مورد نظر (که در تحقیق حاضر الماسوارهها میباشد)، مشخصكنندهی خط مشی كلی کار است كه در کنار آن جنبههای سودآور فناوری كه قابلیت سرمایهگذاری بیشتری را دارا هستند، تعیین گردیده و بر این اساس برنامههای تحقیق و توسعه آن نیز تدوین میگردد.
انتخاب QPAT
* دسترسی دشوار به متن کامل پتنت و اشکال مرتبط با آن در سرویسهای رایگان
* انواع مختلف سرویس دهی و امکان جستجوی پیشرفته
* امکان ارسال پتنت و متعلقات آن به آدرس شخصی جستجوگر
* در دسترس بودن کلیه اطلاعات از اولین سالهای ثبت پتنت تا به امروز
* به روز شدن اطلاعات در بازه های زمانی کوتاه
انتخاب دفتر ثبت پتنت
* دارا بودن سهم بزرگی از بازار تکنولوژی
* تعلق 50 درصد تمام اختراعات ثبت شده در ایالات متحده آمریكا به کشورهای خارجی
* حدود 80 درصد اطلاعات افشا شده در این دفتر را نمی توان در جای دیگر یافت
* وسعت زیاد و طبیعت فنی پیشرفته اقتصاد آمریکا
* دارا بودن سهم بزرگی از بازار جهانی
* مشخص بودن تابعیت پتنت پس از ثبت بر خلاف PCT
* معین بودن پیشینه پتنت بر خلاف EPO
![]()
رایحه فناوری های برتر بومی
H Salati
Islamic Republic Of Iran
رایحه فناوری های برتر بومی همگام با حرکت علمی گسترده پژوهشگران نانوفناوری، اولین گروه دانشجویان دارای تخصص نانو از دانشگاه صنعتی امیر کبیر فارغ التحصیل شدند. خانم ها مهندس صفورا کریمی، شهرزاد محمد شاهی و فائقه اسلامی پور با دفاع از پایان نامه های خود در ماه گذشته به درجه کارشناسی ارشد نانو نائل آمدند. شبیه سازی ذخیره گاز طبیعی در نانولوله های کربنی و محاسبه اصلاحات لازم برای افزایش بازدهی این فرایند از جمله تحقیقات ارزشمند این متخصصان ایرانی است. در این پژوهش اتصال محفظه های کربنی از ناحیه خاصی به نانولوله برای تغییر ظرفیت نگهداری گاز مفید ارزیابی شده است. پیش بینی می شود با اعمال این مدل ها در تولید انواع ویژه نانولوله های کربنی، تحولی در فناوری ANG بوجود آید. ANG جدیدترین فناوری ذخیره سازی گاز طبیعی است که پس از CNG و LNG در سطح اول پژوهشهای مهندسی شیمی قرار دارد. هدف آن ایجاد ساختارهای متخلخل کربنی است که توان ذخیره حجم قابل توجهی از سوخت گاز را در فشار اتمسفری داشته باشند.

![]()
عکس گرفتن از صفحه مانیتور در ویستا
H Salati
Islamic Republic Of Iran
عکس گرفتن از صفحه مانیتور در ویستا طریقه عکس گرفتن از صفحه مانیتور در ویندوز XP را تقریبأ تمامی کاربران مبتدی و پیشرفته آگاه هستند؛ زدن کلید PrinttScreen و سپس Paste کردن در محیطی مانند Paint. در ویندوز ویستا هم این کار امکانپذیر است، اما همان طور که مشخص است این روش چندان مطلوب نیست چرا که عکس از کل صفحه گرفته میشود در نتیجه بسیاری ترجیح میدهند از نرم افزارهای مرتبط استفاده کنند. اما ویندوز ویستا تدبیری بسیار عالی را در این زمینه اندیشیده است و ابزاری با تواناییهای بالا را برای گرفتن عکس از صفحه مانیتور را در خود گنجانده است. در این ترفند قصد داریم به معرفی ابزار Snipping Tool ویندوز ویستا که اکثرأ کاربران از آن بیخبرند بپردازیم. بدین منظور: بر روی دکمه Start کلیک کنید. در داخل فیلد جستجوی موجود در منوی Start، عبارت snip را وارد کنید. پس از ظاهر شدن Snipping Tool بر روی آن کلیک کنید. خواهید دید که پنجره این ابزار باز میشود. با انتخاب دکمه New چهار گزینه خواهید داشت که هر کدام برای گرفتن عکس از صفحه برای یک منظور خاص است: Free-form Snip به شما امکان عکس برداری از یک محدوده بدون قاعده را میدهد. Rectangular Snip به منظور عکس برداری از یک محدوده مستطیلی استفاده میشود. Windows Snip اجازه عکس برداری از پنجره ای که اکنون باز است را به شما میدهد. و در آخر نیز Full-screen Snip از کل صفحه مانیتور عکس میگیرد. پس از گرفتن عکس از صفحه، تصویر شما در Clipboard ویندوز ذخیره میشود. اکنون شما میتوانید با استفاده از یک نرم افزار ویرایش عکس همانند Paint ویندوز ، تصویر خود را با انجام عمل Paste بازیابی کنید.

![]()
استفاده از Excel
H Salati
Islamic Republic Of Iran
استفاده از Excel دومین برنامه پرطرفدارمجموعه آفیس، Excel است. Excel ابزار بسیارخوبی برای كار با دادهها و ارقام است. با Excel میتوانید برای جمع زدن فروش اداره خود، برگ كاری ایجاد كنید یا هزینههای شخصی را كنترل كنید. از Excel میتوان برای تنظیم بودجه یا ایجاد فاكتور استفاده كرد. حتی از آن میتوانید بعنوان یك برنامه پایگاه داده كوچك استفاده كنید. با این نرم افزار، میتوانید هر نوع محاسبه ریاضی، از سادهترین تا پیچیدهترین عملیات را انجام دهید و دادهها را سازماندهی كنید وقتی كه Excel را اجرا میكنید، صفحه نمایش چند عنصر آشنا مانند نوار منو، نوارهای ابزار، نوار وضعیت و اسكرول بارها را نشان میدهد. همچنین چند عنصر ناآشنا مانند نوار فرمول را مشاهده خواهید كرد كه به شما امكان میدهد تا دادهها را مشاهده و ویرایش كنید. ناحیه كاری به یك شبكه بنام صفحه كاری تقسیم میشود. در ابتدا سه برگه كاری در یك صفحه كاری قراردارد (كه اصطلاح Excel برای فایل است). دادهها در این شبكه سازماندهی میشوند. در كارهای عملی این بخش، یاد میگیرید كه چگونه داده ها را وارد و فرمت دهی كنید، سطر و ستون اضافه حذف كنید و فرمول وارد كنید. بعلاوه، چند قابلیت پیشرفتهترExcel مانند مرتب سازی و فیلتر كردن دادهها و ایجاد نمودار را یاد خواهید گرفت.

![]()
نوسانات سن بلوغ در دختران ایرانی
H Salati
Islamic Republic Of Iran
در حالیكه اغلب متخصصان، سن شروع بلوغ دختران در ایران را بین 9 تا 11 سالگی عنوان میكنند، ارزیابی وضعیت 4 هزار دختر در تهران كه توسط گروه كودكان دانشگاه علوم پزشكی تهران و مركز تحقیقات رشد و تكامل این دانشگاه انجام شده، نشان میدهد چاقی ارتباط مستقیم با كاهش سن بلوغ در دختران دارد و هر چه میزان چاقی بیشتر باشد، سن بلوغ دختران پایینتر میآید. به این ترتیب، با افزایش شیوع چاقی، سن بلوغ در دختران ایرانی و به خصوص در شهرهای بزرگ مثل تهران، رو به كاهش گذاشته است. بر اساس آمارها، در ایران در 20 سال گذشته تعداد كودكان مبتلا به چاقى 3 برابر شده است و 6 درصد كودكان ایرانی در سنین مدرسه، چاقاند. دكتر علی ربانی، متخصص كودكان و فوق تخصص غدد و استاد دانشگاه علوم پزشكی تهران كه مسئولیت این طرح تحقیقاتی را در تهران بر عهده داشته، با اشاره به اینكه بلوغ زودرس میتواند نشاندهنده یك بیماری باشد و اگر سیر سریعی داشته باشد، در قد نهایی فرد تأثیر دارد، به همشهری میگوید: حاصل تحقیق روی 4هزار و 20 نفر، نتایج مختلفی را به ما نشان داد؛ از جمله اینكه بلوغ در دختران ایرانی نسبت به كشورهای دیگر مورد مطالعه از قبیل مصر و آمریكا و بعضی از كشورهای اروپایی زودتر است و حتی در سن 7 سالگی شروع میشود. وی ادامه میدهد: دومین نتیجه این مطالعه این بود كه معمولاً دوران بلوغ 2 سال است، ولی متوسط طول دوران بلوغ در ایران بیشتر است، یعنی به طور كلی هم سن شروع بلوغ در ایران زودتر و هم سن خاتمه ی آن دیرتر است. بلوغ زیر 7 سال نكته قابل تأمل در این تحقیق این بود كه بلوغ در دخترانی كه وزن بیشتری داشتند، زودتر از حد معمول شروع شده بود؛ در حالیكه به گفته دكتر ربانی آنچه در كتابها آمده، این است كه وزن كمتر منجر به بلوغ دیرتر از حد معمول میشود. استاد دانشگاه علوم پزشكی تهران با اشاره به اینكه در مطالعه یاد شده معلوم شد 2 درصد دختران ایرانی زیر 7 سال به بلوغ میرسند، در ادامه تأكید میكند: توصیه من به والدین این است كه با شروع علائم بلوغ، به قد كودك خود توجه كنند و این را بدانند كه در این هنگام فرد بالغ كاملاً باید مورد بررسی پزشك قرار گیرد تا سیر بلوغ تند نباشد و فرصت رشد را از فرد نگیرد. دكتر ربانی با توضیح اینكه بلوغ 5 مرحله دارد و 2 سال طول میكشد تا این مراحل خود را نشان دهند، ادامه میدهد: مرحله اول قبل از بلوغ است؛ مرحله پنجم هم زمانی است كه فرد كاملا بالغ شده است و در مراحل 2 و 3 و 4 علائم مختلف بلوغ، خود را به تدریج نشان میدهند. به گفته وی، طول مدت این 3 مرحله نیز از فردی به فرد دیگر متفاوت است، یعنی ممكن است در فردی بین مرحله 2 و 3، سه ماه و در فرد دیگر یك سال طول بكشد. كودكان بالغ اما در حالی كه چاقی، معضل و اپیدمی تمام كشورهای جهان است، چرا بلوغ زودرس بیشتر در دختران ایرانی خودش را نشان میدهد؟ دكتر ربانی در پاسخ به این پرسش میگوید: البته این مشكل فقط مخصوص كشور ما نیست، بلكه نسبت به كشورهای مورد مطالعه، ایران در رتبه اول بود و احتمالا میتوان چنین نتیجهای را به خیلی از كشورها نسبت داد. این فوقتخصص غدد با بیان اینكه بیولوژی بدن سن بلوغ را برای هر فردی تعیین كرده است، میگوید: بدیهی است كه اگر ما عوامل بلوغ از قبیل وزن را پایین نگهداریم، بلوغ دیرتر شروع میشود. یعنی اگر قرار باشد فردی در وزن 37 كیلوگرم به بلوغ برسد، طبیعی است كه هر چه فرد دیرتر به این وزن برسد، بلوغ نیز در او دیرتر شروع میشود و این امر در قد او هم تأثیر خواهد داشت. با این حال بر اساس تحقیقاتى كه در دانشگاه میشیگان انجام شده است، دخترانی كه در سن 3 سالگى اضافه وزن دارند، در سن 9 سالگى وارد دوره بلوغ شده و حتى علائم اولیه بلوغ را در سن 9-8 و حتى 7 سالگى نشان دادند.نوسانات سن بلوغ در دختران ایرانی

![]()
نرم و آهسته تهي مي شود
H Salati
Islamic Republic Of Iran
نرم و آهسته تهي مي شود پوكي استخوان بيماري همهگير دنياي امروز است. اين بيماري با كاهش توده استخواني و افزايش شكستگي استخوان همراه است و روند آن، چنان آهسته و تدريجي است كه بيمار هيچگونه علايم هشدار دهندهاي را احساس نمي كند تا زماني كه اولين شكستگي اتفاق بيفتد. از عواقب اين شكستگيها نيز مي توان به درد، عدم توانايي حركتي، ناتواني در انجام امور روزمره، زمين گير شدن و بالاخره در بسياري از موارد به مرگ اشاره كرد. مطابق آمار منتشر شده از بنياد بينالمللي پوكي استخوان، از هر3 زن و از هر 5 مرد بالاي 50 سال، يك نفر حقيقت تلخ اين بيماري را تجربه خواهد كرد. همچنين بـر اسـاس بـرآوردهـــاي اخير تقريباً 1 نفر از هر 4 زن و 1 نفر از هر 8 مرد بالاي 50 ســال مبـتــــلا بــه بيماري پوكي استخوان هستند. خانم دكتر زهره حميدي، سرپرست كلينيك پوكي استخوان و سنجش تراكم استخوان در اين باره توضيح مي دهند: هنوز خيلي از مردم فكر مي كنند وقتي درد دارند، دچار پوكي استخوان شدهاند، ولي اينطور نيست. پوكي استخوان درد ندارد. وقتي شكستگيها آشكار شوند، فرد به وجود اين بيماري پي مي برد، يعني مرحلهاي كه ديگر كار زيادي براي بيمار نمي توان انجام داد، چون پوكي استخوان يك بيماري خاموش است و هيچ علامتي به غير از شكستگي استخوان ندارد. اين يك باور غلط ديگر در ميان مردم است كه فكر مي كنند پوكي استخوان قابل درمان نيست، در حالي كه اين بيماري قابل درمان است و پيگيريهاي بعد از بيماري قابل ارزش هستند. البته پيشگيري اينجا هم مهم تر از درمان است. نه، افرادي كه به علت بيماريهاي خاص ناچار به استفاده از داروهاي خاصي مثل كورتيكواستروئيدها هستند، هم جزو گروههاي اصلي در معرض خطر قرار دارند. بله، گروههاي در معرض خطر معيارهاي خاصي دارند كه اين معيارها به فرعي و اصلي تقسيم مي شوند، يعني اگر كسي يك معيار اصلي يا دو معيار فرعي داشته باشد، بايد سنجش تراكم استخوان را حتماً انجام دهد. سن بالاي 65 سال، سابقه مصرف كورتون، زمين خوردگي در اثر عدم تعادل در اثر مصرف بعضي از داروها، يائسگي زودرس زير 45 سال، شكستگي با حداقل ضربه يا به طور خود به خودي در بستگان درجه يک و پُركاري تيروئيد از معيارهاي اصلي هستند. يعني ما ديگر به دنبال معيار ديگري نمي گرديم و اين فرد را مستقيم به انجام تست تراكم استخوان راهنمايي مي كنيم. يك سري از عوامل فرعي هستند كه بايد دو تا از آنها را فرد داشته باشد تا جايگزين يكي از علائم اصلي شوند: بي تحركي بيش از 6 ماه، كمبود كلسيم، كمي نور آفتاب، كاهش وزن بيش از 10 درصد نسبت به دوران جواني يا وزن زير 57 كيلوگرم در هر سني، مصرف داروي هپارين (داروي ضد انعقاد خون) و داروهاي ضد تشنج، ديابت نوع يك در كودكان، كوشينگ و پُركاري تيروئيد، آرتريت روماتوئيد و سندرمهاي سوء جذب از جمله اين عوامل هستند. يك سري از داروها خطر پوك شدن استخوان را تشديد مي كنند. البته ما به هيچ وجه موافق نيستيم كه اين داروها قطع شوند، ولي چاره اين است كه اين افراد كاملاً تحت نظر پزشک باشند، مثلا بيماران پيوندي كه كورتون مصرف مي كنند بايد در رژيم غذايي شان كلسيم و ويتامين D حتماً رعايت شده باشد. همچنين ما يك سري منابع مصرف كلسيم در كشور داريم كه اين منابع به وفور در كشورهاي ديگر نيستند، مثل شير، كشك، ماست يا دوغ. اين منابع در دسترس هستند و مي توانند كلسيم بدن را به راحتي تأمين كنند. بي تحركي يا عدم فعاليت در اوقات فراغت مي توانند خطر پوكي استخوان را تا دو برابر افزايش دهند. اين موضوع را مطالعات ما در ايران ثابت كرده است. براي همين روزي نيم ساعت پياده روي روزانه مي تواند در جلوگيري از كاهش تراكم استخوان بسيار مؤثر باشد. جلوگيري از خطر سقوط نيز بسيار مهم است. براي همين تأكيد مي كنيم كساني كه دچار پوكي استخوان هستند، مراقب باشند كه زمين نخورند، از راه رفتن بر سطوح ليز خودداري كنند و در حمام حتماً از دستگيره استفاده كنند، در جاهاي روشن راه بروند، چون سقوط و در نتيجه شكستگي استخوان مي تواند فرد را براي هميشه ناتوان كند. استفاده از كفشهاي مناسب نيز بسيار مهم است. حتي ممكن است داروي مصرفي نيز عدم تعادل در فرد ايجاد كند كه فرد بايد مراقب داروي مصرفي خود هم باشد و حتماً با پزشك خود در اين باره مشورت كند

مهم ترين علامت پوكي استخوان چيست؟
اين يعني، پيگيريهاي درماني بي فايده است؟
فقط سنين بالاي 65 سال در معرض خطرند؟
معيار خاصي براي اصلي يا فرعي بودن تشخيص اين بيماري وجود دارد؟
معيارهاي اصلي کدامند؟
معيارهاي فرعي چطور؟
اگر بيمار ناچار به مصرف داروهايي كه به آنها اشاره كرديد باشد، چاره چيست؟
كداميك از اين عوامل خطري كه گفتيد شيوع بيشتري دارند؟
![]()
گل مژه چیست؟
H Salati
Islamic Republic Of Iran
گل مژه چیست؟ گل مژه (Stye) بیماری شایعی است كه به صورت یك توده متورم، حساس، دردناك و قرمز رنگ در نزدیكی لبه ی پلك ظاهر میشود. این توده در حقیقت یك آبسه ی كوچك است كه در اثر عفونت یا التهاب ریشه مژه ها یا غدد ترشح كننده چربی پلك ایجاد می شود. تماس دست آلوده با چشم (به خصوص اگر با ترشحات بینی آلوده شده باشد) و التهاب لبه پلك (بلفاریت) از عوامل مهمی هستند كه باعث بروز گل مژه می شوند. علائم و نشانه ها احساس سنگینی و درد پلك ایجاد یك توده برجسته قرمز رنگ و دردناك در لبه پلك سوزش و خارش و اشكریزش گاهی خروج ترشحات چركی از گل مژه تاری دید: تاری دید از علائم معمول گل مژه نیست، اما اگر گل مژه نسبتاً بزرگ باشد با فشار روی قرنیه، باعث ایجاد آستیگماتیسم و تاری دید میشود. درمان اكثر گل مژه ها ظرف مدت چند روز به تدریج بهبود می یابند و مشكل خاصی ایجاد نمی كنند. در چند روز اول، استفاده از كمپرس گرم باعث تسكین درد میشود و ممكن است به سرباز كردن گل مژه و تخلیه ترشحات چركی كمك كند. برای این منظور یك حوله تمیز را با آب جوشیده گرم (نه داغ!) مرطوب كنید و برای مدت 10 تا 15 دقیقه روی چشم مبتلا قرار دهید. ماساژ ملایم هم به تسكین درد و تخلیه ترشحات كمك میكند. ماساژ با كمپرس گرم را میتوان روزی 3 تا 4 بار انجام داد تا ترشحات تخلیه شود و گل مژه بهبود پیدا كند. هرگز سعی نكنید گل مژه را بتركانید یا به زور تخلیه كنید. این كار میتواند باعث گسترش عفونت به بافتهای مجاور یا حتی ورود عفونت به مغز شود. اگر پس از چند روز گل مژه بهبود پیدا نكرد، حتماً به چشم پزشك مراجعه كنید. چشم پزشك می تواند در صورت لزوم با یك جراحی كوچك گل مژه را تخلیه كند. تخلیه گل مژه با بی حسی موضعی با استفاده از قطره بی حس كننده انجام می شود و گل مژه از سمت پشت پلك تخلیه میشود. پیشگیری در برخی از افراد گل مژه مكرراً عود میكند. برای پیشگیری از عود گل مژه به نكته های زیر توجه كنید: از تماس دست آلوده با چشم جلوگیری كنید. بهداشت پلك را رعایت كنید. شستشوی منظم پلك ها با آب ولرم یا شستشوی لبه پلك با شامپو بچه رقیق شده می تواند به جلوگیری از عود گل مژه كمك كند. در صورت بروز گل مژه های مكرر حتماً به چشم پزشك مراجعه كنید. http://www.noorvision.com/articles/?articleID=48

![]()
پوستي نرم و بدون چروک
H Salati
Islamic Republic Of Iran
پوستي نرم و بدون چروک آيا مي دانيد بهترين راهکار براي داشتن پوستي مرطوب اين است که روزانه به ميزان مناسبي آب بنوشيد؟ شما با خريد محصولاتي که داراي برچسب مرطوب کنندگي هستند، فقط رطوبتي را براي پوستتان مهيا مي کنيد که خود داراي آن است. رطوبت مورد نياز براي پوست شما بايد بيشتر از داخل بدن تأمين شود. بنابراين به موارد زير توجه کنيد: - نوشيدن 6 ليوان بزرگ و پر از آب، نياز بدن را که همان 5/1 ليتر در روز است، تأمين مي کند. - سعي کنيد که همه روزه فقط 2 تا 3 ليوان از نوشيدنيهاي حاوي کربوهيدرات، چاي و قهوه استفاده نماييد. البته کمتر از اين ميزان هم توصيه مي شود، زيرا اين مواد ادرار را زياد مي کنند، در نتيجه باعث دفع آبي مي شوند که مي نوشيد. با چروک مبارزه نکنيد، بلکه از ايجاد آن جلوگيري نماييد. زماني که در معرض نور آفتاب و پرتو مضر آن قرار مي گيريد، بايد اين ضربالمثل معروف را به ياد آوريد "ذرهاي مراقبت بهتر از مداوايي پُر دردسر است". دوري از اين پرتو اولين راهکار براي جلوگيري از پيري زودرس و ايجاد چروک است. اين روش، ساده است و زيبايي پوست شما را به دنبال خواهد داشت. 1) از کرمهاي ضد آفتاب با SPF بالا استفاده نماييد. اين کرم بايد پوست شما را از پرتو "يو وي آ (UVA)" و "يو وي بي (UVB)" محافظت نمايد و داراي اس پي اف 5 (SPF) يا بالاتر باشد. 2) بدون توجه به وضع آب و هوا از کرم ضدآفتاب استفاده کنيد. پرتو "يو وي آ" که بيشترين تأثير منفي را بر پوستتان اعمال مي کند، هم در روزهاي ابري و هم آفتابي وجود دارد. 3) برنامه مراقبت از پوست و هر اقدامي که براي پوستتان انجام مي دهيد، بايد با دقت فراوان صورت گيرد. کدام يک از سه ماده "اکس فوليانت"، "تونر" و "رتينول"( رتينول فعال ترين فرم ويتامين A مي باشد، که سبب کاهش عمق چروک هاي سطح پوست و بهبود کشساني آن مي شود.) واقعاً براي پوستتان مفيد است؟ قبل از مصرف اين مواد بايد دقت کنيد که مراقبت شخصي خودتان، مرحله نخست رسيدگي به پوست است. بهرهگيري از برنامهاي مناسب و نيز دقت در مصرف موادي که از آنها مصرف مي کنيد از اهميت زيادي برخوردار است. 4) از مواد آرايشي که داراي الکل و مواد معطر هستند، استفاده نکنيد. از آنهايي که داراي برچسب "بدون الکل" هستند استفاده کنيد. اين ماده باعث خشکي پوست مي شود و در نهايت ايجاد جوشهاي زير پوستي را تسريع مي کند. 5) از دستمالهاي مخصوص آرايش براي پاک کردن پوستتان استفاده نماييد. دستمال کاغذي داراي فيبرهاي چوبي است و همين امر باعث صدمه به پوست مي شود. 6) پوستتان را تميز نگاه داريد و به آرامي و با دقت به آرايش آن بپردازيد. ساييدن و کشيدن پوست از انعطاف آن مي کاهد، در نتيجه به مرور زمان پوست آويزان مي شود. 1) به جاي آب داغ، با آب ولرم استحمام کنيد. اغلب افراد مايل هستند حتي در تابستان هم با آب داغ و محيطي پر از بخار آب حمام کنند. آب داغ رطوبت پوست را از بين مي برد. بهتر است که با آب ولرم اين کار را انجام دهيد ومدت زمان استحمام را کاهش دهيد. با توجه به بررسيهاي انجام شده بهترين مدت زمان استحمام بين 10 تا 15 دقيقه است. 2) از صابونهاي ملايم استفاده کنيد. سعي نماييد از صابونهاي ضد باکتري و معطر، کمتر استفاده کنيد. صورتتان را صبحها با صابون نشوييد، شبها بهترين زمان براي اين کار است. 3) تا زماني که هنوز پوستتان مرطوب است از کرمهاي مرطوب کننده استفاده کنيد. مي توانيد اين راهکار را در مورد دستهايتان هم انجام دهيد. زماني که پوستتان هنوز نم دار است توانايي جذب رطوبش بيشتر مي شود. 4) مراقب لبهايتان باشيد. لبها بسيار حساسند و معمولاً در معرض نور آفتاب قرار دارند. کرم ضدآفتاب مصرفي لبهايتان هم بايد حداقل داراي اس پي اف 15(SPF) باشد.

نکاتي مهم جهت کاهش خطر پيري زودرس حاصل از پرتو آفتاب
افرادي که داراي پوستي خشک هستند بهتر است که به توصيههاي زير توجه کنند:
![]()
ديسک کمر و علائم آن
H Salati
Islamic Republic Of Iran
ديسک کمر و علائم آن بيماري ديسک کمر يکي از بيماريهاي ناتوان کنندهاي است که متاسفانه امروزه شيوع بالايي پيدا کرده است و بسياري افراد از ابتلا به آن رنج ميبرند. از طرفي با وجود گسترش وسيع علم پزشکي، روشهاي تشخيص و درماني جديد و موثري براي آن پيدا نشده است و بيتوجهي به آن و پيشرفت بيماري ميتواند عواقب ناخوشايندي به دنبال داشته است. پاي صحبت دکتر فرزين هاشميان، متخصص و جراح مغز و اعصاب و ستون فقرات مينشينيم تا با اين بيماري به طور کامل آشنا شويم. آقاي دکتر لطفا بفرماييد بيماري ديسک کمر چيست؟ در حالت کلي منظور از بيماري ديسک کمر، در رفتگي با بيرون زدگي قسمت مرکزي يا هسته ديسک ميباشد که با پارگيهاي کوچکي که بهصورت شيارهاي باريکي در اطراف آن، کمکم ايجاد ميشود همراه است. اين بيرون زدگيها و دررفتگيها روي ريشههاي عصبي پشت اين ديسک فشار ميآورند و باعث ايجاد درد و ساير عوارض ميشوند. عوامل ايجاد کننده بيماري ديسک کمر يا پارگي يا بيرون زدگي ديسک کمر چيست؟ در ايجاد بيماري ديسک کمر عوامل زمينهاي مانند ژنتيک مطرح ميباشد ولي اصولا بيرون زدگي و پاره شدن ديسک در اثر استفاده ناصحيح از مهرهها و طرز رفتار ناصحيحي است که افراد با بدن خود انجام ميدهند. در حيوانات چهارپا اصولا چيزي به نام پارگي ديسک کمر نداريم و اين بيماري بهايي ميباشد که انسان براي راست ايستادنش ميپردازد. به علت فشاري که برآيند نيروهاي وزن آدم روي مرکز ثقل وارد ميکند و فشاري که روي آن ناحيه از مهرههاي تحتاني کمر وارد ميشود، ستون فقرات بار بيشتري را نسبت به ساير قسمتها تحمل ميکند و علت اين که ما بيشتر بيماريهاي ديسک را در اين نواحي ميبينيم همين ميباشد. شايعترين محل درگيري ديسک کمري در کشور ايران مهرههاي 4 و 5 و در کشورهاي اروپايي معمولا مهرههاي 5 کمري و يکم خاجي ميباشد و اين تقاوت به علت نوع استخوان بندي ميباشد. در ايران به طور معمول لگنها برجستهتر هستند، ولي در اروپا لگنها صافتر ميباشند. پاره شدن ديسک طبق آمارهاي موجود در خانمها بيشتر است و معمولا در قسمت چپ ديده ميشود. طرز نشستن، راه رفتن و خوابيدن و نوع بلند کردن اجسام و حمل آنها در ايجاد ديسک کمر بسيار موثر ميباشد. به عنوان مثال اگر ميخواهيم کتابي را با خود حمل کنيم، هر چه به بدن نزديکتر نگه داريم فشاري که به ديسکها وارد ميآيد کمتر خواهد بود و هر چه دورتر نگه داريم و يا در حالت دولا شدن به سمت جلو، مخصوصا در حالت چرخش، جسم سنگيني را حمل يا جا بهجا کنيم مانند جا بهجايي گلدان، امکان آسيب رسيدن به به اين قسمتها بيشتر ميياشد. بنابراين بايد سعي شود از اين نوع حرکات خودداري شود و اگر مجبور باشيد که چيزي را از زمين بلند کنيد حتما زانوها را خم کرده و با خم شدن هر دو زانو، آن جسم را کاملا نزديک به بدنتان برداريد. حتيالامکان سعي کنيد براي جا بهجايي اجسام سنگين از وسايل کمکي مثل ريل، چرخ و اهرم استفاده کنيد. بيماري ديسک کمر بيشتر در چه افرادي ديده ميشود؟ آيا ژنتيک نقش موثري در ايجاد آن دارد يا نه؟ بيماري ديسک کمر معمولا از دهه سوم به بعد ايجاد ميشود، البته در زنان جوان، ديسک جواني هم ديده ميشود، ولي بسيار نادر است. قابل ذکر است که ديسک جواني در مهرههاي کمر ايجاد نميشود و در مهرههاي پشتي (قسمت بالاي مهرههاي کمري) در اثر ضربه اتفاق مي افتد و با توجه به اينکه در حدود سن20 سالگي پديده پير شدن براي ديسک وجود ندارد و به اصطلاح دژنره نشده است و از سن 20 سالگي به بعد کم کم آب ديسکها کم ميشود و امکان شکننده شدن آنها و ترکهاي موجود بيشتر ميشود. هر چه سن بالاتر رود، احتمال پيدا شدن ديسک زيادتر ميشود. عوامل ژنتيکي نيز در پيدايش ديسک مطرح ميباشد که در مواردي ممکن است تاثيرگذار باشد. علايم بيرون زدگي يا پارگي ديسک کمر کدام است؟ معمولا بيماري ديسک کمر با دردي در ناحيه کمر شروع ميشود. در مراحل اوليه اين درد فقط در کمر ايجاد ميشود و به جاهاي ديگر زياد انتشار نمييابد و اگر به آن توجه نشود و اين فشارها ادامه پيدا کنند، به علت اين که قسمت مرکزي مهرهها بيرون زدگي پيدا ميکند و روي ريشه عصب فشار ميآورد، آزردگي ريشه عصب به وجود ميآيد و به دنبال آن درد و ساير عوارض ايجاد ميشود. اين درد مي تواند به باسن، پشت پا تا پايين پا و زانوها و مچ پا و حتي انگشتان امتداد بايد قسمتهاي درگير و ميزان و نوع درد و انتشار آن به سطحي که ديسک در رفته است و به محل فشار روي ريشههاي عصبي بستگي دارد. راههاي تشخيص بيرون زدگي يا پارگي ديسک کمر کدام است؟ تشخيص در مرحله اول با شرح حال گرفتن از بيمار و معاينه دقيق همراه ميباشد و در معاينه از روشهاي مختلف استفاده ميشود که شامل معاينه رفلکسها و معاينه حس و حرکت و حساسيتهاي موضعي و مانورهاي خاص ميباشد. اين معاينات معلوم ميکند که اين ديسک فشار را به ريشههاي عصبي وارد ميکند يا نه. در مراحل بعدي تشخيص با پاراکلينيک ميباشد که معمولا شامل آزمايشات مختلف و راديوگرافي است. MRI بهترين روش تشخيص ميباشد. با دستگاه MRI نه تنها سطح در رفتگي ديسک، بلکه ميزان در رفتگي و ميزان فشار وارده به عصب را نيز ميتوان اندازهگيري کرد و مجموعهي اعمال بالا به پزشک نشان ميدهد که آيا بيمار نياز به عمل جراحي دارد يا نه، و آيا بيمار با روشهاي درماني غير تهاجمي مانند فيزيوتراپي و دارو درماني قابل درمان است يا خير


![]()
بلوغهای مرضی در دختران
H Salati
Islamic Republic Of Iran
دكتر علی ربانی، متخصص كودكان و فوق تخصص غدد و استاد دانشگاه علوم پزشكی تهران در تشریح فرایند بلوغ میگوید: وقتی بلوغ شروع میشود، هیپوتالاموس، هیپوفیز و گنادوتروپینها(غدد جنسی) فعال میشوند. هیپوتالاموس، هیپوفیز را تحریك میكند، هیپوفیز، تخمدان را تحریك میكند و تخمدان هم استروژن ترشح میكند. استروژن باعث بسته شدن اپینفرین یعنی قسمتی میشود كه باعث رشد استخوان است و اگر این اتفاق زود بیفتد، قد كوتاه میشود. اما ظاهرا بلوغ زودرس فقط به چاقی مربوط نمیشود و بیماریهای دیگر از قبیل بیماریهای آنزیمی، ترومای مغزی، ضربههای مغزی، آنسفالیتها، كمكاری تیروئید و... نیز در ایجاد نوع مرضی آن مؤثرند. دكتر ربانی با اشاره به اینكه بلوغ به دو دسته بلوغ مرضی و غیر مرضی تقسیم میشود، میگوید: نكته بسیار مهم این است كه قبل از تمام شدن دوران بلوغ، این بیماریها باید تحت درمانهای دورهای و اختصاصی قرار گیرند. به گفته دكتر ربانی آمپولهای دیفرلین یا دكاپپتیل كه از دسته آنالوگهای طولانی اثر GNRH هستند، هر 4 هفته یكبار تزریق میشوند و فرد باید هر 2 ماه یكبار توسط پزشك معاینه شود. وی تأكید میكند: بیتحركی و غذاهای پُركالری در زندگی امروز به خصوص در تكفرزندان منجر شده كه در اغلب دختران ایرانی به جای اینكه سالانه شاهد 2 كیلو اضافه وزن باشیم، این مقدار افزایش پیدا كند. عوارض روانی در حالی كه به عقیده متخصصان هنوز هیچ علت قطعی و شناخته شدهای در خصوص علت شروع دوران بلوغ وجود ندارد، دكتر علیرضا استقامتی، فوقتخصص غدد و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشكی تهران به همشهری میگوید: با این حال ما میدانیم كه اگر چربی به حد مشخصی برسد، بلوغ خودش را نشان میدهد. بلوغها به 3 دسته بلوغ زودرس، بلوغ تسریع شده و بلوغ معمولی تقسیم میشوند، به گونهای كه بلوغ زودرس در كمتر از سن 8 سالگی خودش را نشان میدهد. وی با تأكید بر اینكه بیشتر تمركز ما روی بلوغ تسریع شده است، توضیح میدهد: این نوع از بلوغ حالت بینابینی دارد، یعنی زودتر از سن 8 سالگی شروع نمیشود، اما از سن معمولی خود زودتر شروع میشود. این نوع بلوغ بیشتر در جامعه ی ما شایع است و علاوه بر چاقی عوامل محیطی دیگر هم در شروع آن تأثیر دارند. دكتر استقامتی نیز به عوارض بلوغ زودرس اشاره میكند و میگوید: از كوتاهی قد و غیر نرمال بودن وزن كه بگذریم، عوارض روانی این نوع بلوغ هم بسیار آزاردهنده هستند، بهطوری كه فرد از نظر روانی نیز با بقیه همسالان خود ناهمگونی دارد و از شرایط طبیعی جامعه دور می شود. به عقیده وی همین تغییرات رفتاری در نتیجه بلوغ زودرس و عدم همخوانی نسبت به همسالان، مشكلات اجتماعی عدیدهای را نیز با خود به همراه خواهند داشت كه باید برای رفع آنها چارهاندیشی شوبلوغهای مرضی در دختران

![]()
عدم تحرک و شکستگی استخوان
H Salati
Islamic Republic Of Iran
عدم تحرک و شکستگی استخوان شکستگیهای استخوانی یکی از شایعترین مشکلاتی است که در سنین پیری و میانسالی گریبان گیر افراد می شود. اگر در خانمهای مسن این مشکل را عمدتاً به پوکی استخوان نسبت می دهند، اما ظاهراًَ در مردان این مشکل دلایل دیگری می تواند داشته باشد، دلیل جالبی مثل عدم تحرک. گرچه محققان نسبت به مکانیسم ایجاد کننده این مسئله چندان مطمئن نیستند، اما بر طبق نظریه آنها ورزش ممکن است با افزایش قدرت اسکلتی و توده عضلانی و بهبود تعادل در پیشگیری از این شکستگیها نقش داشته باشد. مردان فعال در این تحقیق بیش از 3 ساعت در هفته فعالیت شدید بدنی داشتند. محققان، سوابق سلامت تعداد 2205 مرد در دامنه سنی 49 تا 51 سال را بررسی کردند و سپس آنها را به مدت 35 سال تحت نظر قرار دادند. در خلال این مدت طولانی 482 مرد دست کم یک بار دچار شکستگی شدند. مردان مجدداً در سنین 60، 70، 77 سالگی و 82 سالگی مورد معاینه قرار گرفتند. در پایان دوره پیگیری، 896 نفر از این مردان هنوز در قید حیات بودند. طی هر پنج بررسی سؤالات یکسانی نظیر تماشای تلویزیون و انجام کارهای فاقد تحرک، دوچرخه سواری یا پیاده روی تفریحی و یا ورزش منظم از آنها پرسیده شد. دانشمندان همچنین برای اندازهگیری تناسب فیزیکی افراد از آنها تست ورزش گرفته و از عضلاتشان نمونه برداری کردند. این آزمایشها نشان داد که بالا بودن تناسب، با افزایش میزان ورزش نسبت مستقیم دارد. محققان با مرتبط کردن سوابق و عناوین شغلی افراد توانستند اطلاعات مربوط به میزان فعالیت حین کار را نیز در مطالعه خود بگنجانند. آنها دریافتند مردانی که دارای بالاترین سطح فعالیت بدنی بودهاند، کمتر از بقیه دچار شکستگی شده و مردان با حداقل تحرک، بیش از بقیه با شکستگی استخوانی روبرو شده بودند. همانطور که قبلاً نیز ذکر شد تمامی انواع شکستگی در این افراد دیده می شد، اما شکستگی لگن بالاترین میزان شکستگی را شامل می شد. علاوه بر این مردانی که بر میزان فعالیتهای ورزشی خود افزوده بودند، کاهش چشمگیری در میزان بروز شکستگیهای استخوانی داشتند. دکتر کارل میشائیلسن سرپرست تیم تحقیقاتی و پرفسور جراحی و اپیدمیولوژی دانشگاه آپسالا سوئد می گوید: "برای ورزش کردن هیچ وقت دیر نیست." اما او از ارائه یک توصیه ورزشی مشخص اکراه دارد. او می گوید: "شما نمی توانید به یک مرد 85 ساله بگویید که به مدت 3 ساعت در هفته تمرینات سنگین ورزشی داشته باشد. ما فقط می توانیم از این مردان بخواهیم که فعالیتهای عادی روزمره خود را انجام دهند. ما دقیقاً نمی دانیم کدام فعالیتهای بدنی بیشترین فایده را برای آنها دارد." محققان متغیرهای متعددی را که ممکن بود روی فعالیت بدنی و بروز شکستگی تأثیرگذار باشند، کنترل کردند؛ مانند: سیگار کشیدن، ورزشهای رزمی، مصرف الکل، شاخص توده بدنی، سینه دردی که خود فرد گزارش داده باشد، درد پشت یا مفاصل. بهعلاوه ی تعداد زیادی بیماری شامل بیماریهای قلبی -عروقی، معدی- رودهای، عصبی، التهابی و چندین و چند بیماری دیگر. دکتر الیزابت شین، پروفسور بیماریهای داخلی و پوکی استخوان در دانشگاه کلمبیا که البته در این تحقیق مشارکت نداشت، از روش و نتایج این تحقیق کاملاًبه هیجان آمد. او می گوید: "تست ورزش و نمونه برداری از عضلات باعث تثبیت نتایج جالب توجه این تحقیق شده است. ما همواره فعالیت بدنی را به بیماران خود پیشنهاد می کنیم و به نظر می رسد رعایت این مسئله برای کاهش خطر شکستگی بسیار مفید خواهد بود."

![]()
کرم زنبق
H Salati
Islamic Republic Of Iran
کرم زنبق مواد لازم: ریشه پودر شده زنبق....... 40 گرم گلاب......................... 40 میلیلیتر روغن هسته انگور........... 30 میلیلیتر اوسرین...................... 40 گرم طرز تهیه: پودر ریشه زنبق را به همراه گلاب در ظرفی شیشهای، داخل ظرف آبجوشی قرار دهید و خوب مخلوط کنید. روغن هسته انگور را با اوسرین مخلوط کرده و به مواد قبلی اضافه کنید. از زمانهای بسیار قدیم، بانوان زیبا برای حفاظت از پوست خود از گل زنبق استفاده میکردهاند. شیر و صابون زنبق از همان زمانها شناخته شده بود. زنبق به دلیل داشتن ویتامین C، اسید سیلیسدار و مواد مرطوب کننده مناسب پوست، باعث از بین رفتن لکههای قرمز روی پوست و شکنندگی آن میشود. روغن هسته انگور حاوی مقادیر زیادی ویتامین E است که باعث تجدید و ترمیم پوست میشود

![]()
درمان دارويي پوکي استخوان
H Salati
Islamic Republic Of Iran
درمان دارويي پوکي استخوان در ادامه سؤالات مربوط به پوکي استخوان خانم دكتر زهره حميدي، سرپرست كلينيك پوكي استخوان و سنجش تراكم استخوان در باره درمان دارويي اين بيماري توضيح مي دهند: به درمانهاي دارويي اين بيماري هم اشاره كنيد؟ اين درمانها تا چه حد در جلوگيري از پيشرفت بيماري مؤثرند؟ در كساني كه عارضه پوكي استخوان تشخيص داده شد، بايد دارو استفاده شود. اين داروها به خصوص آلندرونيت (فوزاماكس مؤثر بر تراكم استخوان) در تمام دنيا مصرف مي شوند. نوع خوراكي اين داروها به انواع ديگر ترجيح دارند و خط اول درماناند. از نظر عوارض چطور؟ در اين صورت دارو قطع مي شود؟ آلندرونيت هفتهاي يك بار مصرف مي شود و بايد با آب زياد و ناشتا خورده شود. همچنين بيمار بايد بعد از خوردن دارو، نيم ساعت بي حركت باشد. به علاوه عارضه اين دارو بسيار كم است، اما اگر كسي با مصرف آن دچار عارضه شد، بايد با پزشك مشورت كند، چون دارو قطع نمي شود، ولي ممكن است پزشك داروهاي ديگري را تجويز كند كه تحمل بيمار نسبت به عوارض داروي مصرف شده افزايش يابد. پوكي استخوان يعني كاهش تراكم استخوان در اثر از دست دادن كلسيم. تا سن 20 سالگي استخوان ها در حال ساخته شدن هستند، 20 تا 40 سالگي در حالت ثابت باقي مي مانند و از 40 سالگي به بعد و در سنين يائسگي، كلسيم استخوانها از دست مي رود. پس بهترين زمان همان سنين زير 20 سال است، يعني تا زماني كه استخوان در حال ساخته شدن است، بايد كلسيم كافي در اختيار بدن قرار گيرد تا در اثر كاهش كلسيم شاهد كاهش تراكم استخوان نباشيم. خير، براي انجام سنجش تراكم استخوان متأسفانه ما دچار افراط و تفريط شدهايم، يعني امروزه شاهديم كساني كه اصلاً احتياجي به اين كار ندارند، به دليل نگرانيهاي بيهوده اقدام به انجام اين تست مي كنند و برعكس كساني كه بايد اين تست را حتماً انجام دهند، از انجام آن شانه خالي مي كنند. در حالي كه ما براي پوكي استخوان غربالگري نداريم و اين تست را فقط در افراد مسن و افرادي كه كورتون مصرف مي كنند توصيه مي كنيم، به ديگران هم فقط پيشگيري را توصيه ميكنيم، چون در سنين زير 40 سال تغييرات در استخوان آنقدر مشهود نيست كه ما بتوانيم چيزي را بفهميم و نگراني و انجام تست تراكم استخوان كاملاً بيفايده است. در واقع استاندارد طلايي تشخيص پوكي استخوان، سنجش تراكم استخوان است. ولي يكي ديگر از باورهاي غلط مردم در پيگيري تست تراكم استخوان اين است كه مردم فكر مي كنند كه اگر با انجام اين تست معلوم شد كه وضعيت نرمال دارند يا قدرت استخوانيشان كم شده يا اينكه مبتلا به پوكي استخوان هستند، سال ديگر يا 6 ماه ديگر مجدداً بايد اين تست را انجام دهند، در حاليكه اينطور نيست. همانطور كه پوكي استخوان خيلي آرام ايجاد مي شود، به درمان هم با آرامي جواب مي دهد، پس داروهايي كه در دسترس داريم، بايد 2 تا 3 سال مصرف شوند تا نتيجه آنها را ببينيم. پس انجام سالانه تست بيفايده است. ولي نظر پزشك بسيار مهم است و تمام اين افراد بايد با تجويز پزشك اقدام به انجام تست تراكم استخوان كنند؛ مثلاً در كساني كه زود يائسه شده اند يا دچار شكستگي شده اند پزشك ممكن است زودتر اقدام به تجويز تست كند. هر بيماري يك روش شناسايي دارد كه استاندارد طلايي آن بيماري است و همه روشهاي ديگر با آن روش مقايسه مي شوند. در پوكي استخوان هم تست سنجش تراکم استخوان، يك روش استاندارد طلايي است

روند ساخته شدن كلسيم در استخوانها و در سنين مختلف چگونه است؟
با اين حال خيلي از افراد در سنين قبل از 60 سالگي اقدام به سنجش تراكم استخوان مي كنند. آيا لازم است كه فرد با متوقف شدن روند استخوان سازي، نگران بروز اين بيماري شود؟
در صورت تشخيص پوكي استخوان، انجام اين تست را هر چند وقت يك بار براي بررسي مجدد توصيه مي كنيد؟
چرا انجام مجدد تست اينقدر با تأخير صورت مي گيرد؟
چرا مي گوييد سنجش تراكم استخوان يك روش استاندارد طلايي است؟ روشهاي تشخيصي ديگر، نتايج 100 درصد در مورد اين بيماري نمي دهند؟
![]()
جراحی موفقیت آمیز دختر 8 پا
H Salati
Islamic Republic Of Iran
"لاکشمی تاتما" اهل هندوستان که به طور مادرزادی با 8 دست و پا به دنیا آمده است مورد عمل جراحی 27 ساعته قرار گرفت و دستها و پاهای اضافی او از بدنش جدا شدند. به گزارش«جهان» و به نقل از فردا، تیم 30 نفره متخصصان با تلاش بسیار توانستند با عملی بسیار پیچیده او را به حالت عادی برگردانند تا بتواند زندگی خود را به راحتی ادامه دهد. او که از نظر ارگانهای داخلی بدن کاملا سالم است به خاطر شکل عجیب بدنش تاکنون نتوانسته راه برود و اگر عمل نمی شد احتمالا بعد از سن 13 سالگی دیگر دوام نمیآورد. عمل جراحی این کودک دست کم 100 هزار دلار هزینه داشت که مقدار زیاد آن به صورت خیریه پرداخت شده اسجراحی موفقیت آمیز دختر 8 پا

![]()
زیتون؛ میوه مقدس
H Salati
Islamic Republic Of Iran
تاریخچه زیتون گیاه بومی آسیای صغیر است که از 6000 سال پیش از طریق سوریه و فلسطین به سایر نواحی مدیترانه گسترش یافت. زیتون از قدیمیترین درختان شناخته شده در جهان است. کاشت این درخت در 3000 سال پیش از میلاد در جزیره کرت، مرکز ثروت این تمدن باستانی در عصر مفرغ بوده است، سپس کشت زیتون به یونان و روم گسترش یافته و در قسمتهای مختلف جهان پراکنده شد. استفاده از روغن زیتون در بسیاری از مذاهب و فرهنگها قدمتی دیرینه دارد و گاهی در مراسم ویژه سنتی و آئینی از آن استفاده می شده است. گیاهشناسی نام علمی زیتون اولئا اروپا (olea europea) از خانواده اولیاسه (oleaceae) است. درخت زیتون درختی همیشه سبز است که ارتفاع آن به 10 متر می رسد. برگهای سر نیزهای تخم مرغی یا پهن و دراز دارد که سطح رویی آن به رنگ سبز خاکستری و سطح پشتی آن سفید نقرهای است. این گیاه در 5-6 سالگی گلهای سفید رنگ می دهد و میوه آن بیضی شکل است که ابتدا سبز رنگ بوده و هنگام رسیدن به سیاه متمایل می شود. میوه زیتون در پاییز و زمستان جمعآوری می شود. درخت زیتون نیاز به آب و هوای گرم و مرطوب دارد و برای رسیدن میوه آن باید تابستان گرم و طولانی باشد. نیاز سرمایی زیتون کم است و در مناطقی که میانگین دمای زمستانی آن 10 درجه سانتی گراد باشد رشد می کند. انواع زیتونی که در ایران کشت می شود، شامل زیتون گوله ، زیتون سیاه ، زیتون شامی ، خرما زیتون ، خارا زیتون ،مارا زیتون ، زرد زیتون و آوا زیتون است که از نظر تجاری به چهار درجه خیلی درشت، درشت ، متوسط و ریز طبقه بندی می شود. اندازههای بزرگ برای کنسرو سازی و اندازههای ریز برای روغنگیری استفاده می شوند. آفات زیتون مهم ترین آفت زیتون، شپشک سیاه زیتون است. به علت زیاد بودن جمعیت این آفت، قشری به رنگ قهوهای تیره یا سیاه روی ساقهها و شاخهها را می پوشاند که باعث پیدایش بیماری دوده یا سیاهک زیتون می شود. برای مبارزه با آن از سموم فسفره استفاده می شود. آفت دیگر زیتون مگس زیتون است. این آفت به خانواده مگسها تعلق دارد. مگس زیتون در زمان رسیدن میوه در پوست میوههای درشت تخمگذاری می کند. لاروهای این حشره از گوشت میوه تغذیه می کنند و باعث تخریب و ریزش میوه قبل از برداشت می شوند. این آفت کیفیت روغن حاصل را کاهش می دهد و از لحاظ ظاهری روی میوه زخمهایی به رنگ قهوهای تا سیاه مشاهده می شود.زیتون؛ میوه مقدس

![]()
ادویه و سبزیهای معطر مفیدند
H Salati
Islamic Republic Of Iran
اضافه کردن ادویهجات و سبزیهای معطر به رژیم غذایی می تواند برای سلامت شما مفید باشد. به گزارش دکتر سوزانا زیک، متخصص طب طبیعی و پژوهشگر نظام بهداشتی دانشگاه میشیگان "افزودن این گیاهان معطر به غذاها می تواند به حفظ وزن طبیعی کمک کند. به علاوه آنها می توانند به پیشگیری از برخی سرطانها، کاهش فشارخون و کنترل قند خون کمک کنند و نیز سلامت قلب و عروق را بهبود بخشند." استفاده از این گیاهان معطر به جای چاشنیهای معمول که حاوی قند ،نمک و چربی هستند، می توان هم به حفظ سلامتی کمک کرد و هم به غذا رایحه بخشید. 10 نکته برای انتخاب بهترین گیاهان معطر دکتر زیک این 10 نکته را برای انتخاب بهترین گیاهان معطر توصیه می کند: • به جای نمک از گیاهان معطر استفاده کنید. گیاهان معطری مانند مرزنگوش، آویشن، رزماری، جعفری و سیر می توانند رایحه طبیعی غذاها را بیرون بکشند. • از سیر تازه استفاده کنید. سیر می تواند فشار خون و کلسترول را پایین بیاورد. دکتر زیک می گوید: "برای به دست آوردن حداکثر منافع، لازم است دست کم سه پَر سیر متوسط تازه در روز مصرف کنید. سیر خشک یا سیری که مدتها مانده باشد، خواص خود را از دست می دهد." • رزماری بخورید. رزماری حاوی مواد آنتی اکسیدان است که تصور می شود حافظه را بهبود بخشد و احتمالاً به پیشگیری از سرطان کمک کند. • با کمک ریحان، مرزنگوش و رزماری با سرماخوردگی مبارزه کنید. اسانسهای روغنی موجود در این گیاهان ممکن است بتواند در مبارزه با سرماخوردگی و آنفلوآنزا به شما کمک کند. • سرفه مزمن را با آویشن درمان کنید. زیک میگوید: "منافع بهداشتی آویشن بی نظیر هستند. این گیاه به طور سنتی برای درمان سرفه و حتی سیاه سرفه استفاده می شده است." • برای کمر درد زردچوبه بخورید. پژوهشگران دریافتهاند که مادهای به نام کورکومین curcumin که در زردچوبه یافت می شود، دارای خواص ضد التهابی است. زردچوبه هم می تواند به تنهایی و هم با ادویه کاری مورد استفاده قرار گیرد. • با کاری با سرطان بجنگید. همچنین معلوم شده است که کورکومین باعث کوچک شدن پولیپهای روده بزرگ پیش-سرطانی می شود. • از "ادویه گرم" برای کاهش فشار خون استفاده کنید. ادویه گرم مانند زنجبیل، جوز بویا، دارچین، فلفل شیرین، فلفل سیاه و فلفل قرمز باعث حرکت خون از قسمتهای مرکزی بدن به پوست می شوند. به گفته دکتر زیک این وضعیت باعث می شود خون به صورت یکنواخت تر در سراسر بدن پخش شود و ممکن است فشار خون بالا را نیز کاهش دهد. • برای تسکین معده زنجبیل بخورید. موادی به نام جینجرولها که در زنجبیل وجود دارند می توانند به کنترل تهوع کمک کنند. • شکر را با ادویه جایگزین کنید. ادویهجاتی مانند دارچین و جوز بویا را به جای شکر، برای شیرین کردن تنقلات استفاده کنیادویه و سبزیهای معطر مفیدند

![]()
آشنایی با روغن کتان یا بَزرَک
H Salati
Islamic Republic Of Iran
آشنایی با روغن کتان یا بَزرَک روغن بَزرَک یا روغن کتان یک روغن گیاهی است که از دانههای رسیده ی گیاه بزرک یا کتان (Liunm Usitatissimum) استخراج میشود. روغن بزرک که به آن روغن یا مواد دیگری اضافه نشده باشد، روغن خام بزرک نامیده میشود. روغن بزرک مصرف دارویی و غذایی دارد. این روغن، مایع شفاف و زرد رنگ حاوی برخی از "اسیدهای چرب ضروری" است که خطر بیماری قلبی را کاهش می دهند و فواید سلامتی دیگری هم دارند. در قدیم محبوب ترین داروی ضد سرماخوردگی، سوختگی و درد معده بودهاست. این روغن، یک روغن سالم است و 90 درصد یا بیشتر اسیدهای چرب غیر اشباع دارد که حدود 50 درصد از آن از اسید چرب غیر اشباع آلفا لینولنیک اسید یا ALA است که تاثیر مثبت بر روی خون، عروق و شریانها دارد. این اسید چرب از دسته اسیدهای چرب امگا3 می باشد. چربیهای امگا-3 و امگا-6 اسیدهای چرب ضروری هستند که در بسیاری از فرآیندهای بدن دخیل هستند و در عین حال در بدن تولید نمی شوند. برای مثال اسیدهای چرب ضروری برای تشکیل غشای سلولی، تولید هورمونهایی که فشار خون و التهاب را کنترل می کنند و نیز کارکرد دستگاه عصبی مورد نیاز هستند. به خصوص نشان داده شده است که اسیدهای چرب امگا-3 به پایین آوردن کلسترول، بهبود سلامتی قلب و کاهش التهاب مفاصل همراه با درد، سفتی و تورم مفصل کمک می کنند. بر اساس این تحقیقات، نوع چربی مصرفی، از جمله فاكتورهای مهمی است كه برای درمان و حتی پیشگیری از این بیماری در میان كودكان مؤثر است و در میان اسیدهای چرب، اسید چرب امگا 3 تأثیر بیشتری دارد. اما از آنجایی که این مواد در بدن تولید نمی شوند، باید مواد غذایی حاوی آنها را خورد. روغن بَزرَک و برخی ماهیها مانند تون و قزلآلا مملو از اسیدهای چرب امگا-3 هستند. مصرف بیش از حد دانه ی بزرک ایجاد اسهال می کند. آلرژی نیز به ندرت دیده شده است.

تذکر:
![]()
چاقی مسری است
H Salati
Islamic Republic Of Iran
محققان میگویند داشتن دوست، خواهر، برادر یا همسری که اضافه وزن دارد، خطر چاقی را در فرد افزایش میدهد. این یافتهای است كه از بررسی داده های شخصی مربوط به بیش از 12 هزار نفر به دست آمده و نشان داده است احتمال چاق شدن فرد در صورت چاق بودن دوست، خواهر و برادر، یا همسر به ترتیب به میزان 57 درصد، 40 درصد و 37 درصد افزایش می یابد. محققان با توجه به این یافتهها میگویند: عوامل اجتماعی، مانند سایز اندام دیگران، در چاق شدن موثر است. محققان در دانشکده پزشکی دانشگاه هاروارد و دانشگاه ایالتی کالیفرنیا در سن دیه گو، داده های جمع آوری شده طی 32 سال را به عنوان بخشی از یک تحقیق در مورد قلب بررسی کردند. شرکتکنندگان اطلاعات شخصی خود از جمله «شاخص وزن بدن» (BMI) و نام دوستانی که می شد با آنها تماس گرفت را ارائه کردند. محققان توانستند پیوندهای اجتماعی افراد از جمله روابط با دوستان و اعضای خانواده را به دقت ترسیم کنند. آنها به این نتیجه رسیدند كه این ارتباط را نمیتوان فقط به شباهتها در سبک زندگی و محیط افراد نسبت داد و برای مثال تأثیر دوستان، حتی وقتی در مناطق مختلف زندگی میکردند، همچنان هویدا بود. نیکلاس کریستاکیس از محققان این مطالعه به بیبیسی میگوید: اینطور نیست که افراد چاق یا لاغر برای وقت گذرانی دنبال افرادی مثل خود بگردند، بلکه یک رابطه مستقیم علت و معلولی وجود دارد. نتایج این مطالعه در نشریه پزشکی نیوانگلند چاپ شده است. با این حال پژوهشگران می گویند نتایج آن قطعی نیست، زیرا ممکن است عوامل پنهان دیگری نیز در کار باشد.چاقی مسری است

![]()
Latest publications:
From Parzitt Blog 2008
Sun 22 Mar 2009
مرغ گرفتار
Tue 11 Nov 2008
انتشار مجاز آلبوم یه شاخه نیلوفر با صدای محسن چاوشی
Wed 15 Oct 2008
مژده به طرفداران محسن چاوشی
Wed 24 Sep 2008
- Archives:
- فروردین 1388
- آبان 1387
- مهر 1387
- شهریور 1387
- مرداد 1387
- تیر 1387
- خرداد 1387
- اردیبهشت 1387
- فروردین 1387
- اسفند 1386
- بهمن 1386
- دی 1386
- آذر 1386
- آبان 1386
- مهر 1386
- شهریور 1386
- مرداد 1386
- تیر 1386
- خرداد 1386
- فروردین 1386
- بهمن 1385
- Topics:
- موسیقی Music
- تصاویر Images
- ** دانش و فناوری**
- بهداشت و سلامت***
- دانلود
- شعر
- کارت سوخت
- قاب وبلاگ و سایت
- ارسال دعوت نامه ها
- اسکریپت
- آموزش های ورزشی
- *جامعه و سياست*
- Anecdotes
- Online Book
- Proverbs
- *#برنامه نویسی وب#*$
- ** فواید خوراکی ها*
- Download English
- هنر در خانه
- آنتي ويروس
- ابزار سيستمي
- ابزار اينترنت
- طراحي و گرافيك
- زیبا سازی ویندوز
- اداري
- ابزار دي وي دي
- رايت CD/DVD
- Anti Spyware
- Anti Virus
- SYSTEM Tools
- Drivers
- InterNet Tools
- Registry
- OS
- Graphics & Design
- Multi Media
- Desktop Enhancements
- Office
- Video /Audio Editors
- DVD Tools
- Virtual CD/DVD Image
- Programing
- E Book
- Links:
- .::لینک باکس دو زبانه::.
- بچه های دات نت
- امـنـیـت در شبکه،اینترنت PC
- پیشگامان موزیک
- گروه تخصصی کامپیوتر
- خفن ترین وبلاگ بازیهای رایانه
- جدیدترین بازی هاي Pc و كنسول
- شهر ترفند
- نرم افزار بازي.سورس
- قالب وبلاگ جاوا كد طراحي فلش
- دانلود بازی سگا موبایل فلش
- دهمین دوره ریاست جمهوری
- دل آبی به دنبال دلهای آبی
- مجله خبری تفریحی گل سرخ
- مکانیک
- فوتبال موزیک واس ام اس
- www.TACK.iR
- کارتون خوابهای بازی خور
- شکایت نی
- عشقولی
- *** قوام شو ***
- زندگی
- فوتبال ايران
- انس با خدا
- پارازیت
- عروسک های کوکی
- تکنولوژی آزمایشگاهی
- 4aroos
- كليپ و عكسهاي خفن
- اما باز باید زیست
- جملات زیبا و عکس های زیبا
- حیوانات خانگی
- پیمان بلاگ
- کلاس 21
- بچه مدرسه ایها
- چمدون(نیما)
- مهندس آی کیووو
- آرزوی یک وجب آسمان
- غربت دوری
- غم تنهایی (شهریار )
- صحیفه سجادیه
- تقديم به دوستم
- boofes-beats
- اندکی درنگ
- هنر اتومبيل







